1
KẾ HOẠCH GIẢNG DẠY TRỰC TUYẾN TUẦN 1, 2
MÔN NGỮ VĂN KHỐI 9 HỌC KÌ 1, NĂM HỌC 2021 - 2022
Các em không ghi trang này, phần này. Các em sẽ học sẽ ghi các bài theo thứ tự sau trong tuần 1, 2 :
2
PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
(Lê Anh Trà)
Phần các em ghi bài ở phần sau (Slide 28)
www.HNGHIA.Info
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
Chiến dịch biên giới Thu - Đông 1950
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
“Sáng ra bờ suối tối vào hang,
Cháo bẹ rau măng đã sẵn sàng.
Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng,
Cuộc đời Cách mạng thật là sang.”
( Nguyễn Ái Quốc, Tức cảnh Pác Pó )
Người ngồi đó, với cây chì đỏ
Vạch đường đi, từng bước, từng giờ…
Không gì vinh bằng chiến đấu dưới cờ
Đảng chói lọi Hồ Chí Minh vĩ đại!
( Tố Hữu , Sáng tháng năm )
Bác Hồ
với các cháu
thiếu nhi.
Phong cách Hồ Chí Minh
5
6
Bác Hồ với bộ đội
7
Bác Hồ với nông dân
Mùa xuân là tết trồng cây,
Làm cho đất nước càng ngày càng xuân.
Tiết 1:


(Lê Anh Trà)
I. Đọc – tìm hiểu chú thích:
1. Tác giả : Lê Anh Trà







PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
LÊ ANH TRÀ
1.Tác giả: Lê Anh Trà (1927- 1999)
Quê quán: xã Phổ Minh, huyện Đức Phổ, tỉnh Quảng Ngãi
Dân tộc: Kinh
Đảng viên Đảng Cộng sản Việt Nam
Học vị: Tiến sĩ
Năm được phong PGS: 1984
Năm được phong GS: 1991
I. Đọc – tìm hiểu chú thích:
2. Tác phẩm:
a) Xuất xứ: Văn bản trích từ “ Phong cách Hồ Chí Minh, cái vĩ đại gắn với cái giản dị.”, in trong tập “Hồ Chí Minh và văn hóa Việt Nam”.
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
Chủ tịch Hồ Chí Minh (19/5/1990 – 2/9/1969)
Chủ tịch Hồ Chí Minh sinh tại làng Sen, xã Kim Liên, huyện Nam Đàn, tỉnh Nghệ An. Cha là cụ Nguyễn Sinh Sắc. Mẹ là cụ Hoàng Thị Loan.
Năm 1911, Người ra đi tìm đường cứu nước từ Bến cảng Nhà Rồng.
Tháng 2 -1941 Người trở về nước.
Ngày 2 - 9 - 1945, tại quảng trường Ba Đình, Người đọc Bản Tuyên Ngôn Độc Lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng Hòa.
Năm 1990, nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, UNESCO đã ghi nhận và suy tôn Người là “Anh hùng Giải phóng dân tộc Việt Nam, nhà văn hóa lớn”.

2
  Chú thích (sgk/7:
1) Phong cách: ở đây dung với nghĩa là lối sống, cách sinh hoạt, làm việc, ứng xử,… tạo nên cái riêng của một người hay một tầng lớp người nào đó.
2) Truân chuiyên: gian nan, vất vả.
3) Uyên thâm: có trình độ kiến thức rất sâu.
4) Siêu phàm: vượt lên trên người thường hoặc những điều thường thấy. điều thường thấy.
5) Áo trấn thủ: áo bông ngắn đến thắt lưng, không tay áo, may chần, mặc sát vào người để giữ ấm, dùng trang bị cho bộ đội trong kháng chiến chống Pháp.
6) Dép lốp: dép cao su, tận dụng lốp (vỏ bánh xe) ô tô cũ làm đế dép, săm (ruột bánh xe) làm quai dép.
7) Tiết chế: hạn chế, giữ không cho vượt qua mức giới han.
8) Đạm bạc: chỉ có ở mức đơn giản, tối thiểu, không có những thức ăn ngon, đắt tiền
9) Thuần đức: đạo dức hoàn toàn trong sang
10) Danh nho: nhà nho nổi tiếng.
11) Hiền triết: người có tài năng, đức độ, hiểu biết sâu rộng, được người đời tôn vinh.
12) Di dưỡng tinh thần: bồi bổ cho sảng khoái về tinh thần, giữ cho tinh thần vui khỏe.
13) Bất giác: thình lình, chợt nghĩ ra, xảy ra.
? Dựa vào phần chú thích, em hãy giải thích nghĩa của một số từ ngữ khó trong văn bản để hiểu rõ hơn nội dung, ý nghĩa của văn bản này.
2
 2) Tác phẩm:
a) Xuất xứ: Văn bản trích từ “ Phong cách Hồ Chí Minh, cái vĩ đại gắn với cái giản dị.”
b) Kiểu văn bản: Văn bản nhật dụng. Phương thức biểu đạt: Thuyết minh + Nghị luận.
c) Đại ý: Ca ngợi vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh có sự kết hợp giữa truyền thống hiện đại, dân tộc và nhân loại, vĩ đại và bình dị.
d) Bố cục: 3 phần ( hoặc 2)
a. Từ đầu … rất hiện đại: Quá trình hình thành phong cách Hồ Chí Minh.
b. Tiếp theo … hạ tắm ao: Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh.
c. Phần còn lại: Khẳng định ý nghĩa trong phong cách Hồ Chí Minh..
e) Chủ đề: Sự hội nhập với thế giới và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
? Em hãy cho biết xuất xứ, kiểu loại, phương thức biểu đạt của văn bản này?
? Theo em, đại ý của văn bản này là gì?
? Bố cục văn bản có thể chia làm mấy phần? Ý chính của mỗi phần là gì?
? Vậy chủ đề của văn bản là gì?
II. Đọc – hiểu văn bản:
1. Quá trình hình thành nhân cách
- Hoàn cảnh: đất nước bị ngoại xâm, Bác tìm đường cứu nước
Sự tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại:
+ Nói và viết thạo nhiều thứ tiếng
+ Làm nhiều nghề (phụ bếp, vẽ tranh, điện báo, kế toán, đốt lò, nhà văn, nhà báo, dịch thuật…
+ Đi đến đâu cũng học hỏi, tìm hiểu các nền văn hóa, sâu sắc, uyên thâm
+ Tiếp thu có chọn lọc
+ Tiếp thu mọi cái đẹp, cái hay, phê phán những hạn chế, tiêu cực.
+ Tiếp thu nhưng vẫn giữ được nền tảng văn hoá dân tộc.
 Hình thành một nhân cách, một lối sống rất Việt Nam, rất phương Đông nhưng cũng đồng thời rất mới, rất hiện đại.
 Vừa hội nhập được với thế giới, lại vừa giữ gìn được bản sắc văn hóa dân tộc
Phong cách Hồ Chí Minh
14
Phong cách Hồ Chí Minh
15
Hồ Chí Minh đẹp nhất tên Người
“Tháp Mười đẹp nhất bông sen,
Việt Nam đẹp nhất có tên Bác Hồ.”
(Bảo Định Giang)
16
2. Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh:
Nơi ở, làm việc: nhà sàn gỗ cạnh ao, có vài phòng, đồ đạc mộc mạc, đơn sơ.
Trang phục: áo bà ba nâu, áo trấn thủ, dép lốp,…thô sơ
Việc ăn uống: cá kho, rau luộc, dưa, cà muối, cháo hoa...
Tư trang ít ỏi: vài bộ quần áo, đồ gắn kỉ niệm cuộc đời..
Liệt kê những chi tiết tiêu biểu, cụ thể
Lối sống giản dị, tự nhiên mà thanh cao, đáng quý.
17
Vị trí: Nằm trong khuôn viên Phủ Chủ tịch, thuộc quận Ba Đình, thành phố Hà Nội.
Ðặc điểm: Đây là ngôi nhà Bác ở và làm việc từ năm 1958 đến khi qua đời.
Tầng dưới nhà sàn là nơi Bác thường họp với Bộ Chính trị. Tầng trên là 2 phòng nhỏ, nơi Bác làm việc và phòng ngủ với những vật dụng đơn sơ giản dị. Trước nhà là ao cá Bác nuôi, bên bờ ao là các loài hoa phong lan nở quanh năm. Nhân dân ta từ mọi miền đất nước cũng như du khách quốc tế đến thủ đô Hà Nội, ai cũng muốn đến viếng Lăng, thăm nhà ở của Bác và đi dạo quanh quảng trường.
Tham khảo:
18
Dinh tổng thống
19
Cung điện Kremli, Moskva, Nga
Cung điện Kremli, Moskva, Nga
Tháp chuông Ivan Velikii
So sánh nơi ở của Bác với các vua chúa, tổng thống,…khác trên thế giới, em có cảm nghĩ gì?
Lâu đài Hoàng gia tại Chambord, được xây dựng ở Loir-et-Cher, PhápLâu đài Hoàng gia tại Chambord, được xây dựng ở Loir-et-Cher, Pháp
Cung điện Buckingham - London
Cung điện Buckingham - London - Anh
Lâu đài Palacio Real – Madrid, Tây Ban Nha
Tử cấm thành, Bắc Kinh, Trung Quốc
21
-“Nơi Bác ở sàn mây vách gió
Sáng nghe chim rừng hót sau nhà
Đêm trăng ngọn đèn khêu nhỏ ”

-“Bác Hồ ngồi đó chiếc áo nâu giản dị
Màu quê hương bền bỉ đậm đà”.
22
Những thức ăn thường ngày của Bác rất đạm bạc với những món dân tộc, không cầu kì: cá kho, rau luộc, dưa ghém, cà muối, caho1 hoa (dận dã, Thức ăn đạm bạc
Phong cách Hồ Chí Minh
23
hg
Cú b?n h?c sinh cho r?ng "Cỏch s?ng gi?n d? d?m b?c c?a Bỏc H? l?i vụ cựng thanh cao, sang tr?ng ". Em cú d?ng ý v?i ý ki?n dú khụng vỡ sao ?
Phong cách Hồ Chí Minh
24
hg
ĐÁP ÁN
Cách sống giản dị đạm bạc của Bác Hồ lại vô cùng thanh cao, sang trọng vì:
+ Đây không phải là lối sống khắc khổ của người tự vui trong cảnh nghèo khó.
+ Đây cũng không phải là cách tự thần thánh hoá, tự làm cho khác đời, hơn ®êi.
+ Đây là một cách sống có văn hoá đã trở thành một quan niệm thẩm mĩ : Cái đẹp là sự giản dị tự nhiên.
3. Cảm nghĩ, ý nghĩa của phong cách Hồ Chí Minh:
Cách sống giản dị đạm bạc của Bác Hồ lại vô cùng thanh cao, sang trọng.
+ Đây không phải là lối sống khắc khổ của người tự vui trong cảnh nghèo khó.
+ Đây cũng không phải là cách tự thần thánh hoá,tự làm cho khác đời
+ Đây là một cách sống có văn hoá đã trở thành một quan niệm thẩm mĩ: Cái đẹp là sự giản dị tự nhiên.
→Vẻ đẹp trong phong cách sống và làm việc của Bác là giản dị tự nhiên,có văn hóa.
Coi trọng giá trị tinh thần, không lệ thuộc vào vật chất, không coi cuộc sống là hưởng thụ . Sống hài hòa, thân thiện với thiên nhiên và mọi người.
Viết về cách sống của Bác, tác giả liên tưởng đến các vị hiền triết ngày xưa:
– Nguyễn Trãi: Bậc thầy khai quốc công thần, ở ẩn Côn Sơn.
– Nguyễn Bỉnh Khiêm (Trạng Trình, Bạch Vân Am cư sĩ) : làm quan, ở ẩn tại Hải Phòng
4. Ý nghĩa văn bản:
Bằng lập luận chặt chẽ, chứng cứ xác thực, tác giả Lê Anh Trà đã cho thấy cốt cách văn hóa Hồ Chí Minh trong nhận thức và trong hành động. Từ đó đặt ra một vấn đề của thời kì hội nhập: tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại, đồng thời phải giữ gìn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc.
III. TỔNG KẾT:
NGHỆ THUẬT
- Kết hợp một cách tự nhiên lời kể và lời bình luận
- Chọn lọc những chi tiết tiêu biểu
- Sử dụng thơ Nguyễn Bỉnh Khiêm và từ Hán – Việt hợp lí
- Nghệ thuật tương phản: vĩ đại mà giản dị, gần gũi,am hiểu sâu sắc văn hóa nhân loại mà hết sức dân tộc, hết sức VN.
Ý NGHĨA
- Vẻ đẹp trong phong cách HCM là sự kết hợp hài hòa giữa truyền thống và hiện đại; tinh hoa văn hóa dân tộc và tinh hoa văn hóa nhân loại; giản dị mà thanh cao.
- Đó là cốt cách văn hoá HCM trong nhận thức và trong hành động.Từ đó đặt ra một vấn đề của thời kì hội nhập: tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại đồng thời giữ gìn, phát huy bản sắc văn hoá dân tộc.
 Phần học sinh ghi vào vở bài học Ngữ văn:
Tiết 1,2 - Văn bản: PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
(Lê Anh Trà)
Đọc – tìm hiểu chú thích:
1. Tác giả: Lê Anh Trà
2) Tác phẩm:
a) Xuất xứ: Văn bản trích từ “ Phong cách Hồ Chí Minh, cái vĩ đại gắn với cái giản dị.”
b) Kiểu văn bản: Văn bản nhật dụng. Phương thức biểu đạt: Thuyết minh + Nghị luận.
c) Đại ý: Ca ngợi vẻ đẹp trong phong cách Hồ Chí Minh.
d) Bố cục: 2 phần
II. Đọc – hiểu văn bản:
Quá trình hình thành nhân cách
- Hoàn cảnh: đất nước bị ngoại xâm, Bác tìm đường cứu nước
- Sự tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân loại:
+ Nói và viết thạo nhiều thứ tiếng
+ Làm nhiều nghề
+ Đến đâu cũng học hỏi, tìm hiểu văn hóa, sâu sắc, uyên thâm
+ Tiếp thu có chọn lọc, vẫn giữ được nền tảng, bản sắc văn hoá dân tộc.
+ Tiếp thu mọi cái đẹp, cái hay ; phê phán những hạn chế, tiêu cực.
 Chi tiết chọn lọc, luận cứ phong phú, xác thực, thuyết phục
 Thống nhất hài hòa giữa dân tộc và hiện đại - Hình thành một nhân cách, lối sống rất Việt Nam, rất phương Đông nhưng cũng đồng thời rất mới, rất hiện đại.
2.Vẻ đẹp phong cách Hồ Chí Minh
- Nơi ở, làm việc: nhà sàn gỗ cạnh ao, có vài phòng, đồ đạc mộc mạc, đơn sơ.
- Trang phục: áo bà ba nâu, áo trấn thủ, dép lốp,…thô sơ
- Việc ăn uống: cá kho, rau luộc, dưa, cà muối, cháo hoa...
- Tư trang ít ỏi: vài bộ quần áo, đồ gắn kỉ niệm cuộc đời..
Liệt kê những chi tiết tiêu biểu, cụ thể
 Lối sống giản dị, tự nhiên mà thanh cao, đáng quý.
3. Cảm nghĩ về phong cách Hồ Chí Minh:
- Sống giản dị đạm bạc nhưng vô cùng thanh cao, sang trọng.
- Đây là một cách sống có văn hoá đã trở thành một quan niệm thẩm mĩ: Cái đẹp là sự giản dị tự nhiên.
III. Tổng kết: (Ghi nhớ (sgk/8)
* Chủ đề: Sự hội nhập với thế giới và giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
Hứớng dẫn học:
- Học ghi nhớ / 8
-Tìm hiểu thêm cuộc đời hoạt động cách mạng, lối sống giản dị của Bác, câu chuyện kể về Bác.

1
Khi đọc Tuyên ngôn độc lập năm 1945
Bác Hồ gọi nhân dân là gì?
Từ hàng dọc
2
2. Bộ quần áo Bác vẫn thường mặc trong nhưng
dịp lễ hoặc tiếp khách quốc tế là gì?
3
3. Em hãy điền từ còn thiếu vào lời dạy sau
của Bác: “Khiêm tốn, thật thà,...”
4
4. Tên đồng bào dân tộc vẫn dùng để gọi Bác
khi ở chiến khu Việt Bắc?
5
5. Tên đôi dép Bác thường đi được nhân dân
ta gọi như thế nào?
6. Phẩm chất nào đã góp phần quan trọng giúp Bác Hồ
luôn vượt qua gian khổ trong sự nghiệp cách mạng?
6
TRò CHƠI Ô CHữ
Phong cách Hồ Chí Minh
30
TR?C NGHI?M
Câu 1: Vấn đề chủ yếu nêu trong văn bản Phong cách Hồ Chí Minh là gì?
A. Tinh thần chiến đấu dũng cảm của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
B. Phong cách làm việc và nếp sống của Hồ Chí minh.
C. Tình cảm của người dân Việt Nam đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh.
D. Trí tuệ tuyệt vời của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Câu 2:Ý nào đúng nhất điểm cốt lõi trong phong cách Hồ Chí Minh?
A. Biết kết hợp hài hoà bản sắc văn hoá dân tộc và tinh hoa văn hoá nhân loại.
B. Đời sống vật chất giản dị kết hợp với đời sống tinh thần phong phú.
C. Có sự kế thừa vẻ đẹp trong cách sống của các vị hiền triết xưa
D. Am hiểu nhiều về các dân tộc và nhân dân trên thế giới.
B
A
Phong cách Hồ Chí Minh
31
.
3. Để làm nổi bật lối sống giản dị của Hồ Chí minh, tác giả đã sử dụng phương thức lập luận nào?
A. Chứng minh B. Giải thích C. Bình luận C. Phân tích
4. Trong bài viết , tác giả cho rằng: “ Nếp sống giản dị và thanh đạm của Bác Hồ” là “ một quan niệm thẩm mĩ về cuộc sống”, theo em, cụm từ “ quan niệm thẩm mĩ” là gì?
Quan niệm về cái đẹp C. Quan niệm về đạo đức
Quan niệm về cuộc sống D. Quan niệm về nghề nghiệp
5. Trong bài viết, để làm nổi bật vẻ đẹp của phong cách Hồ Chí Minh, tác giả không sử dụng biện pháp nghệ thuật nào?
Kết hợp giữa kể, bình luận, chứng minh
Sử dụng phép đối lập
Sử dụng phép nói quá
So sánh và sử dụng nhiều từ Hán Việt
A
B
A
Phong cách Hồ Chí Minh
32
6. Nếu viết : “ Trong cuộc đời đầy truân chuyên, vất vả trên hành trình đi tìm
đường cứu nước của mình” thì câu văn mắc lỗi gì ?
A. Thiếu chủ ngữ
B. Thiéu vi ngữ.
C. Thiếu cả chủ ngữ lẫn vị ngữ.
D. Thiếu trạng ngữ.
- Đề luyện tập:
Đề 1:
Phát biểu những suy nghĩ của em về điều vĩ đại nhất ở con người và lối sống của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Đề 2:
Nhà thơ Tố Hữu viết:
Bác Hồ đó, chiếc áo nâu giản dị
Màu quê hương bền bỉ đậm đà
Ta bên Người, Người toả sáng trong ta
Ta bỗng lớn ở bên Người một chút.
( Sáng tháng năm)
Dựa vào văn bản Phong cách HCM đã học để phân tích và làm sáng tỏ ý thơ trên.
Đề 3.
Bác Hồ có lối sống rất giản dị. Bằng các tác phẩm văn thơ của Người và văn thơ viết về Người hãy làm sáng tỏ nhận xét trên.
Đề 4:
Cho câu chủ đề sau: Bác Hồ có lối sống rất giản dị. Hãy viết tiếp 10 câu
văn phát triển ý của câu chủ đề trên
C
Quên tuổi già, tươi mãi tuổi đôi mươi!
Người rực rỡ một mặt trời cách mạng
Mà đế quốc là loài dơi hốt hoảng
Đêm tàn bay chập choạng dưới chân Người.
Hồ Chí Minh
Người ở khắp nơi nơi
(Tố Hữu)
Bác Hồ đó, là lòng ta yên tĩnh
Ôi người cha đôi mắt mẹ hiền sao!
Giọng của Người, không phải sấm trên cao
Thấm từng tiếng, ấm vào lòng mong ước
Con nghe Bác, tưởng nghe lời non nước
Tiếng ngày xưa và cả tiếng mai sau...
Bác Hồ đó, chiếc áo nâu giản dị
Màu quê hương bền bỉ đậm đà
Ta bên Người, Người tỏa sáng trong ta
Ta bỗng lớn ở bên Người một chút...
Bác Hồ đó, ung dung châm lửa hút
Trán mênh mông, thanh thản một vùng trời.
Không gì vui bằng mắt Bác Hồ cười.
ĐỌC THÊM
Sáng tháng năm
Bàn tay con nắm tay cha
Bàn tay Bác ấm vào da vào lòng.
Bác ngồi đó, lớn mênh mông
Trời xanh biển rộng ruộng đồng nước non...
Bác Hồ, cha của chúng con
Hồn của muôn hồn
Cho con được ôm hôn má Bác
Cho con hôn mái đầu tóc bạc
Hôn chòm râu mát rượi hoà bình!


Phong cách Hồ Chí Minh
34
Thăm cõi Bác xưa
Anh dắt em vào cõi Bác xưa
Đường xoài hoa trắng nắng đu đưa
Có hồ nước lặng sôi tăm cá
Có bưởi cam thơm, mát bóng dừa.

Có rào râm bụt đỏ hoa quê
Như cổng nhà xưa Bác trở về
Có bốn mùa rau tươi tốt lá
Như những ngày cháo bẹ măng tre...

Nhà gác đơn sơ, một góc vườn
Gỗ thường mộc mạc, chẳng mùi sơn
Giường mây chiếu cói, đơn chăn gối
Tủ nhỏ vừa treo mấy áo sờn. ...

Ô vẫn còn đây, của các em
Chồng thư mới mở, Bác đang xem
Chắc Người thương lắm lòng con trẻ
Nên để bâng khuâng gió động rèm...

Con cá rô ơi, chớ có buồn
Chiều chiều Bác vẫn gọi rô luôn
Dừa ơi, cứ nở hoa đơm trái
Bác vẫn chăm tay tưới ướt bồn.

Ôi lòng Bác vậy, cứ thương ta
Thương cuộc đời chung, thương cỏ hoa
Chỉ biết quên mình, cho hết thảy
Như dòng sông chảy, nặng phù sa.

( Tố Hữu )
36
Đức tính giản dị của Bác Hồ
Điều rất quan trọng cần phải làm nổi bật là sự nhất quán giữa đời hoạt động chính trị lay trời chuyển đất với đời sống bình thường vô cùng giản dị và khiêm tốn của Hồ Chủ tịch.
Rất lạ lùng, rất kì diệu là trong 60 năm của một cuộc đời đầy sóng gió diễn ra ở rất nhiều nơi trên thế giới cũng như ở nước ta, Bác Hồ vẫn giữ nguyên phẩm chất cao quý của một người chiến sĩ cách mạng, tất cả vì nước, vì dân, vì sự nghiệp lớn, trong sáng, thanh bạch, tuyệt đẹp.
Con người của Bác, đời sống của Bác giản dị như thế nào, mọi người chúng ta đều biết: bữa cơm, đồ dùng, cái nhà, lối sống. Bữa cơm chỉ có vài ba món rất giản đơn, lúc ăn Bác không để rơi vãi một hột cơm, ăn xong, cái bát bao giờ cũng sạch và thức ăn còn lại thì được sắp xếp tươm tất. Ở việc làm nhỏ đó, chúng ta càng thấy Bác quý trọng biết bao kết quả sản xuất của con người và kính trọng như thế nào người phục vụ. Cái nhà sàn của Bác vẻn vẹn chỉ có vài ba phòng, và trong lúc tâm hồn của Bác lộng gió thời đại, thì cái nhà nhỏ đó luôn luôn lộng gió và ánh sáng, phảng phất hương thơm của hoa vườn, một đời sống như vậy thanh bạch và tao nhã biết bao! Bác suốt đời làm việc, suốt ngày làm việc, từ việc rất lớn: việc cứu nước, cứu dân đến việc rất nhỏ, trồng cây trong vườn, viết một bức thư cho một đồng chí, nói chuyện với các cháu miền Nam, đi thăm nhà tập thể của công nhân, từ nơi làm việc đến phòng ngủ, nhà ăn... Trong đời sống của mình, việc gì Bác tự làm được thì không cần người giúp, cho nên bên cạnh Bác người giúp việc và phục vụ có thể đếm trên đầu ngón tay, và Bác đã đặt cho số đồng chí đó những cái tên mà gộp lại là ý chí chiến đấu và chiến thắng: Trường, Kỳ, Kháng, Chiến, Nhất, Định, Thắng, Lợi!
Nhưng chớ hiểu lầm rằng Bác sống khắc khổ theo lối nhà tu hành, thanh tao theo kiểu nhà hiền triết ẩn dật. Bác Hồ sống đời sống giản dị, thanh bạch như vậy, bởi vì Người sống sôi nổi, phong phú đời sống và cuộc đấu tranh gian khổ và ác liệt của quần chúng nhân dân. Đời sống vật chất giản dị càng hoà hợp với đời sống tâm hồn phong phú, với những tư tưởng, tình cảm, những giá trị tinh thần cao đẹp nhất. Đó là đời sống thực sự văn minh mà Bác Hồ nêu gương sáng trong thế giới ngày nay.
[...] Giản dị trong đời sống, trong quan hệ với mọi người, trong tác phong, Hồ Chủ tịch cũng rất giản dị trong lời nói và bài viết, vì muốn cho quần chúng nhân dân hiểu được, nhớ được, làm được. Suy cho cùng, chân lý, những chân lý lớn của nhân dân ta cũng như của thời đại là giản dị: “Không có gì quý hơn độc lập, tự do”, “Nước Việt Nam là một, dân tộc Việt Nam là một, sông có thể cạn, núi có thể mòn, song chân lý ấy không bao giờ thay đổi”… Những chân lý giản dị mà sâu sắc đó lúc thâm nhập vào quả tim và bộ óc của hàng triệu con người đang chờ đợi nó, thì đó là sức mạnh vô địch, đó là chủ nghĩa anh hùng cách mạng.