CHỦ ĐỀ CA DAO DÂN CA


Bài 1:
NHỮNG CÂU HÁT VỀ TÌNH CẢM GIA ĐÌNH
NHỮNG CÂU HÁT VỀ TÌNH YÊU QUÊ HƯƠNG ĐẤT NƯỚC, CON NGƯỜI
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Dân ca: Những sáng tác dân gian kết hợp lời và nhạc, tức là những câu hát dân gian trong diễn xướng.
2. Ca dao: lời thơ của dân ca và những bài thơ dân gian mang phong cách nghệ thuật chung với lời thơ của dân ca.
II. ĐỌC- HIỂU VĂN BẢN
Chín chữ cù lao gồm: 
Sinh (đẻ)
Cúc (nâng đỡ)
Phủ ( vuốt ve)
Súc (cho ăn, cho uống)
Trưởng (nuôi cho lớn)
Dục (dạy dỗ)
Cố ( trông nom)
Phục (theo dõi để uốn nắn) 
Phúc ( che chở)
Bài ca dao thứ nhất là lời của ai? Tại sao em khẳng định như vậy?
Lời ru của: - Cha mẹ nói với con.
- Ông bà dạy dỗ cháu.
Thể thơ được sử dụng chủ yếu trong bài ca dao trên là gì?
Thể lục bát và lục bát biến thể
1. Bài 1 ( sgk/ 35)
- Lời mẹ ru con, nói với con về công lao cha mẹ và bổn phận của người làm con.
+ Công cha - núi ngất trời
+ Nghĩa mẹ - nước ngoài biển Đông.
- Hình ảnh so sánh cụ thể
 Khẳng định công lao to lớn của cha mẹ đối với con cái.
- "Cù lao 9 chữ ghi lòng con ơi !"
Giọng điệu tôn kính, nhắn nhủ, tâm tình.

 Lời khuyên thấm thía, sâu sắc về bổn phận trách nhiệm của con cái.
2. BÀI 4 ( sgk/38)
Đứng bên ni đồng, ngó bên tê đồng, mênh mông bát ngát.
Đứng bên tê đồng, ngó bên ni đồng, bát ngát mênh mông.
Thân em như chẽn lúa đòng đòng,
Phất phơ dưới ngọn nắng hồng ban mai.
* Hai câu đầu: tả cảnh.
- Từ gợi tả.
- Phép đối, điệp ngữ, đảo ngữ
→Không gian rộng lớn, mênh mông, trù phú, đầy sức sống của cánh đồng lúa.
*Hai câu cuối: tả cô gái
- Từ ngữ, hình ảnh so sánh đặc sắc, gợi tả.
-> Gợi vẻ đẹp trẻ trung, phơi phới, căng tràn sức sống của cô thôn nữ.
Ca dao bồi đắp thêm tình cảm cao đẹp của con người đối với gia đình quê hương đất nước.
3. Ý nghĩa văn bản
III. Tổng kết
Ghi nhớ sgk/36.
Và sgk/ 40
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
GV: Chuyển đặt câu hỏi cho HS trả lời
? Nhận xét về thể thơ trong 2 bài ca?
? Tình cảm chung thể hiện trong 2 bài ca là gì
Ơn cha nặng lắm ai ơi
Nghĩa mẹ bằng trời chín tháng cưu mang
Những bài ca dao có nội dung tương tự
Công cha như núi Thái Sơn
…….
Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.
Nuôi con mẹ héo vóc hình
Cạn bầu sữa ngọt mà tình không vơi.
Lên non mới biết non cao
Nuôi con mới biết công lao mẫu từ.
D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
? Qua hai bài ca dao,em hiểu thêm gì về tình cảm đối với quê hương, đất nước, con người?