MIỀN CỔ TÍCH
GIÁO VIÊN: …
Cổ tích trong tôi
Thử tài
Đoán tranh
Có 6 bức tranh tương ứng với 6 câu chuyện
HS đoán tên câu chuyện dựa vào hình ảnh
Chia sẻ cảm xúc, suy nghĩ về câu chuyện đó.
Tấm Cám
Cây tre trăm đốt
Sự tích cây vú sữa
Cây khế
Thạch Sanh
Sọ Dừa
Dựa vào hình ảnh gợi ý, em hãy cho biết tên câu chuyện/bộ phim tương ứng.
Lọ lem/Cinderella
Người đẹp và quái vật/Beauty anh the Beast
Công chúa ngủ trong rừng/Maleficent
Tấm Cám
Cây tre trăm đốt
Hãy trình bày một vài hiểu biết của em về nhân vật chính trong những bức hình sau đây.
Đã bao giờ em đánh giá người khác chỉ qua hình thức bên ngoài?
Em biết gì về người trong bức hình? Hãy chia sẻ cho các bạn?
Truyện cổ tích:
Sọ Dừa
- Biết được ước mơ của nhân dân về sự công bằng xã hội
- Hiểu trí thông minh dân gian, phẩm chất trí tuệ của con người.
- Có lòng nhân ái, yêu nước, sự chăm chỉ qua việc thấu hiểu, tôn trọng mọi người.
MỤC TIÊU BÀI HỌC
Kiến thức:
Năng lực:
Phẩm chất:
- Nhận biết một số yếu tố của truyện cổ tích: cốt truyện, yếu tố kì ảo,…
- Tóm tắt văn bản một cách ngắn gọn
I. TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN
I. TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN
1. KHÁI NIỆM: TRUYỆN CỔ TÍCH
Là thể loại truyện kể dân gian, kết quả của trí tưởng tượng dân gian, xoay quanh cuộc đời, số phận của một số kiểu nhân vật.
Truyện thể hiện cách nhìn, cách nghĩ của người xưa đối với cuộc sống, đồng thời nói lên ước mơ về một xã hội công bằng, tốt đẹp.
I. TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN
VĂN BẢN: SỌ DỪA
2. Tìm hiểu chung truyện “Sọ Dừa”
- Nhân vật Sọ Dừa thuộc kiểu nhân vật bất hạnh – có ngoại hình xấu xí.
- Trình tự kể: Thứ tự tự nhiên (Thứ tự thời gian).
3. Bố cục:
3 phần
Phần 1: Từ đầu  “đặt tên cho nó là Sọ Dừa”
(Sự ra đời của Sọ Dừa)
Phần 2: Tiếp theo  “cảnh đảo hoang vắng”
(Những thử thách của Sọ Dừa)
Phần 3: Còn lại
(Hạnh phúc của Sọ Dừa)
TRẢI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN
ĐỌC HIỂU VĂN BẢN



I/ TrảI NGHIỆM CÙNG VĂN BẢN
1/ Thể loại: cổ tích
2. Đề tài: viết về những người thiệt thòi nhưng luôn nỗ lực vươn lên làm chủ cuộc sống.
3. Nhân vật : kiểu nhân vật bất hạnh
4. Phương thức biểu đạt: tự sự

II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
1. Đề tài, chủ đề và cốt truyện
Kể tóm tắt truyện “Sọ Dừa” thông qua các hình ảnh sau.
II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
1. Đề tài, chủ đề và cốt truyện
SỌ DỪA
Người mẹ đi hái củi, uống nước trong sọ dừa rồi có mang, sinh ra Sọ Dừa.
Sọ Dừa xin đi chăn bò ở nhà phú ông để phụ giúp mẹ già.
Ở nhà phú ông, Sọ Dừa gặp và kết hôn với cô út, trút bỏ lốt xấu xí.
Hai người chị hại em, đẩy vợ Sọ Dừa xuống biển.
Sọ Dừa chăm lo học hành, đỗ trạng và đi sứ.
Sọ Dừa đi sứ về, hết sức vui mừng khi gặp lại vợ trên đảo.
Hai người chị xấu hổ bỏ đi biệt xứ.
Nhờ làm theo lời dặn của chồng, người vợ thoát nạn và sống trên đảo hoang.
=> Cốt truyện theo trình tự thời gian
II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
1. Đề tài, chủ đề và cốt truyện
Đề tài: Viết về những con người có khiếm khuyết về hình thể nhưng nỗ lực để làm chủ cuộc sống
Chủ đề: Sự công bằng xã hội, ở đó, người tài giỏi đức độ phải được sống hạnh phúc, còn kẻ ác tham lam sẽ bị trừng trị thích đáng.
II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
2. Nhân vật “Sọ Dừa”
Nhân vật trong truyện cổ tích có đặc điểm gì? Theo em, Sọ Dừa thuộc kiểu nhân vật nào?
II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
3. Yếu tố kì ảo
Em hãy tìm những chi tiết kì ảo có trong truyện.
Theo em, những chi tiết hoang đường, kì ảo ấy có vai trò gì?
*Các yếu tố kì ảo
Sự ra đời của Sọ Dừa
01
Sọ Dừa biến thành chàng trai khôi ngô
03
Không có tay chân nhưng chăn bò rất giỏi
02
Vợ Sọ Dừa bị hại đẩy xuống biển, cô lấy dao đâm chết cá rồi mổ bụng chui ra
04
*Vai trò của các yếu tố kì ảo
Thể hiện bản chất tốt đẹp của Sọ Dừa ẩn trong vẻ ngoài xấu xí
Thể hiện ước mơ của nhân dân: hiền lành, lương thiện sẽ gặp điều tốt đẹp.
Giúp truyện trở nên hấp dẫn, hứng thú hơn
II. SUY NGẪM VÀ PHẢN HỒI
4. Bài học ý nghĩa
Không nên nhìn nhận, đánh giá con người chỉ qua vẻ bề ngoài.
Cần coi trọng phẩm chất, tính cách, vẻ đẹp bên trong tâm hồn của họ
Hãy suy nghĩ và tìm ra đáp án của những câu đố sau.
“Đầu khóm trúc
Lưng khúc rồng
Sinh bạch tử hồng
Bốn mùa đều có”
Là con gì?
Con tôm
“Năm ông ở cùng một nhà
Bốn ông đã lên ba
Một ông đã già mới lại lên hai.”
Là cái gì?
Bàn tay
Thân dài nhiều áo bọc quanh
Hàm răng tăm tắp, xếp hàng cạnh nhau”
Là trái gì?
Trái bắp/ngô
Đi thì nằm, đứng cũng nằm, nhưng nằm lại đứng.
Là cái gì?
Bàn chân
Truyện cổ tích:
Em bé thông minh
Hãy cho biết những thử thách mà cậu bé đã vượt qua.
III. TÌM HIỂU VĂN BẢN “EM BÉ THÔNG MINH”
1. Chủ đề và cốt truyện
Qua nội dung những thử thách của cậu bé, em hãy cho biết chủ đề của truyện là gì?
Chủ đề của truyện là trí thông minh dân gian, được đúc kết từ hiện thực đời sống lao động vô cùng phong phú.
III. TÌM HIỂU VĂN BẢN “EM BÉ THÔNG MINH”
1. Chủ đề và cốt truyện
EM BÉ THÔNG MINH
Cuộc gặp gỡ với viên quan đi tìm người tài cho vua khắp đất nước.
Câu hỏi về số đường cày của trâu.
Thử thách về ba thúng gạo nếp và ba con trâu đực
Giải câu đố liên quan đến ốc vặn.
Thử thách liên quan đến chim sẻ và mâm cỗ
Em bé được phong làm trạng nguyên, sống ở dinh thự gần hoàng cung để vua tiện hỏi han.
III. TÌM HIỂU VĂN BẢN “EM BÉ THÔNG MINH”
2. Nhân vật em bé
Truyện “Em bé thông minh” kể về kiểu nhân vật nào trong truyện cổ tích? Dựa vào đâu để em xác định kiểu nhân vật đó?
III. TÌM HIỂU VĂN BẢN “EM BÉ THÔNG MINH”
2. Nhân vật em bé
Nhân vật thông minh
Em bé giải quyết thử thách nhiều lần
Giải quyết một cách nhanh nhẹn, nhẹ nhàng...
III. TÌM HIỂU VĂN BẢN “EM BÉ THÔNG MINH”
2. Nhân vật em bé
Trả lời câu hỏi của viên quan về số đường cày của trâu
Nhà vua thử thách dân làng bằng ba thúng gạo nếp và ba con trâu đực.
Thịt một con chim sẻ phải dọn thành ba cỗ bàn thức ăn
Xâu sợi chỉ mềm qua đường ruột ốc vặn
Đẩy viên quan vào thế bị động
Nhà vua và đình thần công nhận sự thông minh của cậu bé.
Cậu bé đố lại, nhà vua phục hẳn.
Xâu được sợi chỉ, sứ giả thán phục, được phong trạng nguyên
Thông minh, nhanh nhẹn, tài năng, biết giúp đỡ mọi người khi cần thiết.
III. TÌM HIỂU VĂN BẢN “EM BÉ THÔNG MINH”
2. Nhân vật em bé
=> Các thử thách tạo tình huống thuận lợi cho nhân vật bộc lộ phẩm chất tốt đẹp.
=> Kết thúc truyện có hậu -> Đặc điểm nổi bật của thể loại truyện cổ tích
III. TÌM HIỂU VĂN BẢN “EM BÉ THÔNG MINH”
3. Bài học ý nghĩa
Sau khi vượt qua các thử thách, thái độ của quan và vua với cậu bé ra sao?
Từ đó, em hãy cho biết truyện đề cao điều gì?
Bên cạnh việc học tập từ sách vở, chúng ta cần học hỏi từ đâu?
Theo em, trí khôn dân gian giúp ích cho chúng ta như thế nào?
III. TÌM HIỂU VĂN BẢN “EM BÉ THÔNG MINH”
3. Bài học ý nghĩa
- Đề cao trí thông minh dân gian được đúc kết từ kinh nghiệm đời sống lao động
- Việc tích luỹ kiến thức, kinh nghiệm thực tế từ đời sống rất quan trọng.
- Những điều đó giúp chúng ta có thể giải quyết những tình huống từ thực tiễn mà sách vở chưa cung cấp hết cho chúng ta.
IV. LUYỆN TẬP
Vẽ sơ đồ tư duy tóm tắt cốt truyện văn bản “Sọ Dừa” và “Em bé thông minh”
V. TÌM TÒI, MỞ RỘNG, SÁNG TẠO
Em hãy tìm kiếm và trình bày hiểu biết về một tấm gương, một người nổi tiếng có khiếm khuyết về ngoại hình nhưng rất nỗ lực, cố gắng vươn lên trong cuộc sống.