KẾ HOẠCH BÀI DẠY: LỊCH SỬ 7

Chủ đề: ĐẠI VIỆT DƯỚI THỜI NHÀ TRẦN
Số tiết thực hiện: 01
Năm học 2021 - 2022
SỞ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TỈNH CÀ MAU
CHỦ ĐỀ: ĐẠI VIỆT DƯỚI THỜI NHÀ TRẦN
Mục I. Sự thành lập nhà Trần và sự củng
cố chế độ phong kiến tập quyền
Mục II. Các cuộc kháng chiến chống ngoại
xâm dưới thời Trần.
Mục III. Tình hình kinh tế, văn hóa thời
Trần
NỘI DUNG CHỦ
ĐỀ
CHỦ ĐỀ: ĐẠI VIỆT DƯỚI THỜI NHÀ TRẦN
3

Âm mưu xâm lược của nhà Nguyên

CHỦ ĐỀ: ĐẠI VIỆT DƯỚI THỜI NHÀ TRẦN
3. Cuộc kháng chiến lần thứ ba chống quân xâm lược Nguyên
(1287-1288)
Mục II.
Các cuộc
kháng chiến
chống ngoại
xâm dưới thời
Trần.
3

Chuẩn bị của nhà Trần

3

Các chiến thắng tiêu biểu



Kết quả


- Khẩn trương chuẩn bị đánh giặc;
- Tăng cường quân ở nơi hiểm yếu như biên giới, vùng biển;

-Chuẩn bị rất công phu, kỹ lương quyết tâm
trả thù
- Quyết tâm Thôn tính Đại Việt
Hai lần xâm lược Đại Việt đều thất bại, vua Nguyên đã làm gì?
Nêu những dẫn chứng về việc quân Nguyên chuẩn bị chu đáo cho cuộc xâm lược?

-Đình xâm lượt Nhật Bản tập trung lực lượng đánh Đại Việt;
- Cử hơn 30 vạn quân và nhiều tướng giỏi.
Nhà Trần làm gì trước nguy cơ bị xâm lược?
Em có nhận xét gì về cuôc xâm lược Đại Viêt lần 3 so với hai lần trước của nhà Nguyên?
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ ba
chống quân Nguyên (1287- 1288)



Thoát Hoan
Ô Mã Nhi- Phàn Tiếp
Tại sao, Ô Mã Nhi lại không bảo vệ đoàn thuyền lương mà lại tiến vào Vạn Kiếp hội quân với Thoát Hoan?



Trương Văn Hổ
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ ba
chống quân Nguyên (1287- 1288)

- Khẩn trương chuẩn bị đánh giặc;
- Tăng cường quân ở nơi hiểm yếu như biên giới, vùng biển;

-Chuẩn bị rất công phu, kỹ lương quyết tâm
trả thù
- Quyết tâm Thôn tính Đại Việt

- Trần Khánh Dư mai phục tại Vân Đồn.
- Quân Đại Việt tấn công dữ dội.

- Trần Khánh Dư mai phục tại Vân Đồn
- Quân Đại Việt tấn công dữ dội
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ ba chống quân Nguyên (1287-1288)
Thoát Hoan
Ô Mã Nhi- Phàn Tiếp
12/1287
Tại sao, Ô Mã Nhi lại không bảo vệ đoàn thuyền lương mà lại tiến vào Vạn Kiếp hội quân với Thoát Hoan?
Ô Mã Nhi được giao bảo vệ đoàn thuyền lương của Trương Văn Hổ nhưng cho rằng quân ta không thể ngăn cản được đoàn thuyền lương nên đã tiến về hội quân Thoát Hoan ở Van Kiếp



Trương Văn Hổ
Sau trận Vân Đồn, tình thế của quân Nguyên như thế nào ?
Lược đồ diễn biến trân Vân Đồn tiêu diệt đoàn thuyền lương của Trương Văn Hổ
15
1/1288
Quan sát lược đồ h33 SGK, em có nhận xét gì về vi trí sông Bạch Đằng
16
Sông Chanh - nơi diễn ra trận Bạch Bằng lịch sử (1288)
XXX
Lược đồ chiến thắng Bạch Đằng năm 1288
YÊN HƯNG
(Quảng Ninh)
YÊN HƯNG
(Quảng Ninh)
YÊN HƯNG
(Quảng Ninh)
THỦY NGUYÊN
(Hải Phòng)
Di tích bãi cọc chiến thắng Bạch Đằng năm 1288, tại xã Yên Giang, Yên Hưng
(Quảng Ninh)
Vua Nguyên quyết tâm xâm lược Đại Việt lần thứ ba để rửa nhục và bành trướng.
3. Cuộc kháng chiến lần thứ ba chống quân xâm lược Nguyên ( 1287-1288)
Trận Tây Kết, Hưng Đạo Vương
chém đầu Toa Đô.
Trận Vạn Kiếp, thái tử Thoát Hoan phải
chui vào ống đồng cho quân kéo chạy về nước
4. Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
a- Nguyên nhân thắng lợi
4. Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
-Tất cả các tầng lớp nhân dân, thành phần dân tộc tham gia đánh giặc, trong đó quý tộc, vương hầu là hạt nhân.
- Chuẩn bị chu đáo mọi mặt cho mỗi cuộc kháng chiến…
- Tinh thần hi sinh, quyết chiến quyết thắng của toàn dân, nòng cốt là quân đội.
- Chiến lược, chiến thuật đúng đắn, sáng tạo…
MỜI CÁC EM QUAN SÁT
HÌNH ẢNH
IV- Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
1- Nguyên nhân thắng lợi
Vua Trần hạ lệnh sắm sửa vũ khí, ngày đêm luyện tập võ nghệ…
Triệu tập hội nghị Bình Than để bàn kế đánh giặc.
Thái thượng hoàng Trần Thánh Tông triệu tập Hội nghị Diên Hồng (1285).
Nên hòa hay nên đánh?
ĐÁNH
Sát Thát
Quân lính lấy mực thích 2 chữ “Sát Thát” (giết giặc Mông Cổ)
lên cánh tay


“...Ta thường tới bữa quên ăn, nửa đêm vỗ gối, ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa; chỉ giận chưa thể xả thịt, lột da, ăn gan, uống máu quân thù, dẫu cho trăm thân ta phơi ngoài nội cỏ, nghìn thây ta bọc trong da ngựa, cũng nguyện xin làm...”
“...Nay ta bảo thật các ngươi: nên lấy việc đặt mồi lửa dưới đống củi nỏ làm nguy; nên lấy điều kiềng canh nóng mà thổi rau nguội mà sợ, phải huấn luyện quân sĩ, tập dượt cung tên.......có thể bêu đầu Hốt Tất Liệt dưới cửa khuyết, làm rữa thịt Vân Nam Vương ở Cảo Nhai. Như thế chẳng những thái ấp của ta mãi mãi vững bền mà bổng lộc các ngươi cũng suốt đời tận hưởng....”
(Trích trong “Hịch tướng sĩ”- Trần Quốc Tuấn)
Hịch tướng sĩ



Một số danh tướng nổi tiếng thời Trần
Trần Quốc Tuấn
Trần Quang Khải
Trần Khánh Dư
Yết Kiêu
1. Nguyên nhân thắng lợi
IV- Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
2. Ý nghĩa lịch sử
a. Trong nước
- Đập tan tham vọng và ý chí xâm lược của đế chế Nguyên.
- Nâng cao lòng tự hào, tự cường dân tộc…
Ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên giành thắng lợi có ý nghĩa gì?
MỜI CÁC EM QUAN SÁT HÌNH ẢNH MINH HỌA VỀ ĐẾ QUỐC MÔNG-NGUYÊN
Các cuộc chiến tranh xâm lược của Mông Cổ
từ năm 1211-1241
LỰC LƯỢNG QUÂN MÔNG CỔ
Kị binh Mông Cổ
Quân Mông Cổ dàn trận
1. Nguyên nhân thắng lợi
IV- Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
2. Ý nghĩa lịch sử
a. Trong nước
- Đập tan tham vọng và ý chí xâm lược của đế chế Nguyên.
- Nâng cao lòng tự hào, tự cường dân tộc…
Thắng lợi trong ba lần chống quân Mông-Nguyên góp phần xây đắp truyền thống gì cho Việt Nam?
- Xây đắp truyền thống quân sự Việt Nam.
Tượng đài Trần Quốc Tuấn (Trần Hưng Đạo) tại Trường Sa (Khánh Hòa)
Tượng đài Trần Quốc Tuấn (Trần Hưng Đạo) tại Nam Định
HÌNH ẢNH MINH HỌA
Miếu thờ Hưng Đạo Vương tại thành phố Hồ Chí Minh
Sau khi mất, nhân dân tôn thờ ông là Đức thánh Trần và lập đền thờ ở nhiều nơi trên đất nước ta.
Tên Trần Quốc Tuấn (Trần Hưng Đạo) giờ đây đã trở thành tên trường, tên đường quen thuộc đối với người dân Việt Nam. Là thế hệ sau, ta mãi ghi nhớ công ơn to lớn và nguyện học tập tốt để xây dựng đất nước và bảo vệ Tổ quốc.
1. Nguyên nhân thắng lợi
IV- Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
2. Ý nghĩa lịch sử
a. Trong nước
- Đập tan tham vọng và ý chí xâm lược của đế chế Nguyên.
- Nâng cao lòng tự hào, tự cường dân tộc…
- Xây đắp truyền thống quân sự Việt Nam.
Bài học được rút ra qua ba lần kháng chiến là gì?
- Để lại nhiều bài học trong cuộc đấu tranh chống xâm lược.
Bài học kinh nghiệm đó còn phù hợp với thời kì hiện nay không ?
1. Nguyên nhân thắng lợi
IV- Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
2. Ý nghĩa lịch sử
a. Trong nước
- Đập tan tham vọng và ý chí xâm lược của đế chế Nguyên.
- Nâng cao lòng tự hào, tự cường dân tộc…
- Xây đắp truyền thống quân sự Việt Nam.
Chiến thắng quân Mông-Nguyên có ý nghĩa như thế nào đối với tình hình thế giới?
- Ngăn chặn quân Nguyên xâm lược các nước khác.
b. Thế giới
- Để lại nhiều bài học trong cuộc đấu tranh chống xâm lược.
Nguyên nhân thắng lợi
IV- Nguyên nhân thắng lợi và ý nghĩa lịch sử của ba lần kháng chiến chống quân xâm lược Mông – Nguyên
Ý nghĩa lịch sử
Tất cả nhân dân, dân tộc đều đánh giặc, quý tộc, vương hầu là hạt nhân.
Chuẩn bị chu đáo mọi mặt.
Tinh thần hi sinh, quyết chiến quyết thắng của toàn dân, quân đội là nòng cốt.
Chiến lược, chiến thuật đúng đắn, sáng tạo.
Đập tan tham vọng và ý chí xâm lược của đế chế Nguyên.
Nâng cao lòng tự hào, tự cường dân tộc…
Xây đắp truyền thống quân sự Việt Nam.
Ngăn chặn quân Nguyên xâm lược các nước khác.
Học bài, trả lời 2 câu hỏi cuối bài. ở SGK trang 65 & 68.
2. Viết một đoạn giới thiệu về quân đội nhà Trần.
3. Sưu tầm những câu chuyện về nhà Trần đối với việc đắp đê.
4. Chuẩn bị tiết học tiếp theo: Tìm hiểu sự phát triển kinh tế và văn hóa thời Trần về nông nghiệp và thương nghiệp
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ