CHÀO MỪNG CÁC EM HỌC SINH


MÔN KHOA HỌC TỰ NHIÊN 6
Sau đợt lũ tràn về, nguồn nước sinh hoạt của nhiều nhà đã bị nhiễm bẩn.
Giếng nước
Vậy làm thế nào để có nguồn nước sạch sử dụng an toàn?
BÀI 16: MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP TÁCH CHẤT RA KHỎI HỖN HỢP
1. SỰ CẦN THIẾT TÁCH CÁC CHẤT RA KHỎI HỖN HỢP
2. MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP ĐƠN GIẢN TÁCH CÁC CHẤT RA KHỎI HỖN HỢP
3. THỰC HÀNH TÁCH CHẤT
Tìm hiểu hệ thống lọc nước giếng bị nhiễm phèn và máy lọc nước uống gia đình
1. SỰ CẦN THIẾT TÁCH CÁC CHẤT RA KHỎI HỖN HỢP
Giếng khoan
Giếng đào
Ở các vùng nông thôn nước ta, người dân thường sử dụng nước giếng khoan, giếng đào làm nước sinh hoạt. Tuy nhiên, các nguồn nước này thường bị nhiễm phèn và một số tạp chất.
NƯỚC NHIỄM MỘT SỐ
TẠP CHẤT
Làm thế nào để tách các tạp chất này ra khỏi nguồn nước?
Để loại bỏ những tạp chất ra khỏi nước giếng khoan, giếng đào, người ta thường sử dụng hệ thống lọc gồm nhiều cột lọc, có khả năng giữ các chất bẩn và tạp chất để làm trong nước.
Hình 16.1. Hệ thống lọc nước giếng mưa bị nhiễm phèn
Hình 16.2. Máy lọc nước uống gia đình
1. Theo em máu là chất tinh khiết hay hỗn hợp?
2. Em đã bao giờ nghe nói người bệnh phải truyền máu chưa? Em có biết tại sao phải truyền máu không?
3. Trong quá trình điểu trị, nếu bệnh nhân chỉ cần bổ sung một trong các thành phẩn của máu thì ta phải làm thế nào?
4. Dựa vào đặc điểm nào để tách riêng các thành phần của máu?
5. Sử dụng phương pháp nào để tách riêng các thành phần của máu? Giải thích.
1. Theo em máu là chất tinh khiết hay hỗn hợp?
Máu là một hỗn hợp với thành phần gồm nhiều chất lỏng như: huyết tương, bạch cầu, tiểu cầu và hồng cầu.
2. Em đã bao giờ nghe nói người bệnh phải truyền máu chưa? Em có biết tại sao phải truyền máu không?
Khi thiếu máu hoặc mắc một số bệnh do thiếu hụt một trong các thành phần của máu, chúng ta cần phải truyền máu.
3. Trong quá trình điều trị, nếu bệnh nhân chỉ cần bổ sung một trong các thành phần của máu thì ta phải làm thế nào?
Ta sẽ tiến hành tách riêng các thành phần của máu để có được thành phần cần sử dụng cho bệnh nhân.
4. Dựa vào đặc điểm nào để tách riêng các thành phần của máu?
Dựa vào tính chất khác nhau của các thành phần trong máu, ta có thể tách riêng chúng khỏi nhau.
5. Sử dụng phương pháp nào để tách riêng các thành phần của máu? Giải thích.
Sử dụng phương pháp li tâm để tách riêng các thành phần trong máu do chúng có kích thước và khối lượng riêng khác nhau.
KẾT LUẬN
Tìm hiểu một số phương pháp tách đơn giản
2. MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP ĐƠN GIẢN TÁCH CÁC CHẤT RA KHỎI HỖN HỢP
1. Dựa vào tính chất nào để có thể tách các chất ra khỏi hỗn hợp?
Dựa vào một số tính chất vật lí, ta có thể tách riêng các chất ra khỏi hỗn hợp.
2. Hãy cho biết đặc điểm khác nhau của mỗi hỗn hợp?
Là hỗn hợp đồng nhất; muối ăn tan trong nước tạo thành dung dịch.
Là hỗn hợp không đồng nhất; cát không tan trong nước.
Là hỗn hợp không đồng nhất; dầu ăn không tan trong nước.
3. Hãy đề xuất phương pháp tách các chất ra khỏi hỗn hợp?



Bảng 16.1. Phương pháp tách các chất ra khỏi hỗn hợp
KẾT LUẬN
3. THỰC HÀNH TÁCH CHẤT
03
02
01
Tách sulfur (lưu huỳnh) ra khỏi hỗn hợp sulfur và nước
Tách muối ăn ra khỏi dung dịch muối
Tách dầu ăn ra khỏi nước
Thực hành phương pháp lọc
3. THỰC HÀNH TÁCH CHẤT
Thí nghiệm 1: Tách sulfur (lưu huỳnh) ra khỏi hỗn hợp sulfur và nước
Bước 1: Lắp dụng cụ như hình 16.3.
Bước 2: Rót hỗn hợp theo đũa thủy tinh vào phễu có gấp giấy lọc.
Bước 3: Phần chất rắn màu vàng sulfur không tan sẽ ở lại trong phễu, nước sẽ chảy qua phễu xuống bình đựng nước lọc hứng dưới phễu.
Thí nghiệm 1: Tách sulfur (lưu huỳnh) ra khỏi hỗn hợp sulfur và nước.
Quan sát cốc đựng hỗn hợp sulfur và nước, hãy cho biết bột sulfur có tan trong nước không?
Sulfur là chất rắn không tan trong nước.
Thí nghiệm 1: Tách sulfur (lưu huỳnh) ra khỏi hỗn hợp sulfur và nước.
Dùng phương pháp nào để tách bột sulfur ra khỏi nước? Cho biết những dụng cụ nào cần sử dụng để tách chúng.
- Sử dụng phương pháp lọc để tách bột sulfur ra khỏi nước.
- Dụng cụ cần sử dụng: giá sắt có kẹp; phễu thủy tinh; giấy lọc, đũa thủy tinh, cốc thủy tinh, bình tam giác (bình nón).
Thực hành phương pháp cô cạn
Thí nghiệm 2: Tách muối ăn ra khỏi dung dịch muối
Bước 1: Lắp dụng cụ như hình 16.4.
Bước 2: Đặt bát sứ đựng dung dịch muối lên kiềng đun.
Bước 3: Đun sôi dung dịch cho đến khi cô cạn, nước bay hơi hết, thu được chất rắn là muối ăn.
Thí nghiệm 2: Tách muối ăn ra khỏi dung dịch muối
Tại sao lại dung phương pháp cô cạn mà không dùng phương pháp lọc để tách muối ăn ra khỏi nước?
Do muối ăn là chất rắn tan được trong nước nên không thể dung phương pháp lọc để tách muối khỏi nước. Mặt khác, muối ăn không bị hóa hơi khi đun nóng nên có thể dung phương pháp cô cạn để làm bay hơi nước và thu được muối ăn ở dạng rắn.
Thực hành phương pháp chiết
Thí nghiệm 3: Tách dầu ăn ra khỏi nước
Bước 1: Lắp dụng cụ như hình 16.5.
Bước 2: Mở khóa cho nước chảy từ từ xuống bình tam giác.
Bước 3: Quan sát đến khi dầu ăn chạm khóa thì đóng khóa.
Thí nghiệm 3: Tách dầu ăn ra khỏi nước
Quan sát hỗn hợp nước và dầu, cho biết tính chất của hỗn hợp.
Hỗn hợp dầu ăn và nước gồm 2 chất lỏng không tan vào nhau. Hỗn hợp này có sự phân lớp của 2 chất lỏng với dầu ăn nhẹ hơn, nổi lên trên lớp nước.
Thí nghiệm 3: Tách dầu ăn ra khỏi nước
Dùng phương pháp và dụng cụ nào để tách dầu ăn ra khỏi nước?
- Sử dụng phương pháp chiết.
- Dụng cụ: giá sắt có kẹp, phễu chiết thủy tinh, bình nón hoặc cốc thủy tinh.
KẾT LUẬN
LUYỆN TẬP
Câu 1. Trong một lần sơ ý, một bạn HS đã trộn lẫn chai dầu hỏa và chai nước tạo thành hỗn hợp dầu hỏa lẫn nước. Em hãy giúp bạn đó tách dầu hỏa ra khỏi nước.
Vì dầu hỏa nhẹ hơn, không tan trong nước nên nó sẽ nổi lên trên và nước nằm phía dưới. Để tách dầu hỏa ra khỏi nước, ta cho hỗn hợp này vào phễu chiết và chờ cho hỗn hợp ổn định rồi mở khóa phễu chiết từ từ để tách nước trước, sau đó đến dầu hỏa. Như vậy, ta được nước và dầu hỏa riêng biệt.
LUYỆN TẬP
Câu 2. Hãy chọn phương pháp phù hợp để tách các chất ra khỏi hỗn hợp.
a. Đường và nước.
b. Bột mì và nước.
a. Đường và nước => Phương pháp cô cạn (đun cách thủy).
b. Bột mì và nước => Phương pháp lọc.
CHÚC CÁC EM HỌC TỐT