MÔN: TOÁN – LỚP 5

TIẾT 114: Thể tích hình hộp chữ nhật

TRƯỜNG TH&THCS CÁT NÊ
Giáo viên: Nghiêm Văn Tuân
KHỞI ĐỘNG
Ví dụ: Tính thể tích hình hộp chữ nhật có chiều dài 20 cm, chiều rộng 16 cm và chiều cao 10 cm.
20 cm
16 cm
10 cm
1cm3
Thể tích = ?
Thứ Năm ngày 23 tháng 12 năm 2021
Toán: Tiết 114
Thể tích hình hộp chữ nhật
20 cm
16 cm
10 cm
1 lớp có: 20 x16 = 320 ( Hình lập phương 1cm3)
10 lớp có: 320 x10 = 3200 (Hình lập phương 1cm3)
1 hàng có: 20 hình lập phương 1cm3
Vậy thể tích hình hộp chữ nhật đã cho là:
20 x 16 x 10 = 3200 (cm3)
=
V =?
10 cm
16 cm
20 cm
Thể tích hình hộp chữ nhật
3200 hình lập phương 1cm3
hay 3200cm3
CD
TT
x
x
=
Thể tích hình hộp chữ nhật là:
20 x 16 x 10 = 3200 (cm3)
Chiều dài
Chiều cao
CR
CC
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo).
Chiều rộng
(a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật)
V= a x b x c
V là thể tích hình hộp chữ nhật
V = a x b x c
V: Thể tích hình hộp chữ nhật.
a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng đơn vị đo).
a) a = 5cm; b = 4cm; c = 9cm


b) a = 1,5m; b = 1,1m; c = 0,5m



c) a = dm ; b = dm ; c = dm
5 x 4 x 9 = 180 (cm3)
1,5 x 1,1 x 0,5 = 0,825 (m3)
x x = (dm3)
Bài 1: Tính thể tích hình hộp chữ nhật có chiều dài a, chiều rộng b, chiều cao c:
Thể tích hình hộp chữ nhật là:
Thể tích hình hộp chữ nhật là:

Thể tích hình hộp chữ nhật là:
Đáp số: a. 180 cm3
b. 0,825 cm3
c. dm3
Bài 2:
Tính thể tích của khối gỗ có dạng như­ hình sau:
15cm
12cm
8cm
6cm
5cm
7cm
5cm
Bài 2:
Cách 1
(1)
(2)
8cm
(1)
(2)
12cm
15cm
6cm
5cm
6cm
6cm
(1)
(2)
Bài 2:
Cách 2
(1)
(2)
8cm
Bài 2:
Cách 3
5cm
5cm
6cm
8cm
12cm






15cm
5cm
6cm
8cm
(1)
(2)
?
5cm
?cm
(2)
(1)
(2)
(1)
Thể tích của hình hộp chữ nhật (1) là:
12 x 8 x 5 = 480 (cm3)
Chiều dài của hình hộp thứ (2) là:
15 – 8 = 7 (cm)
Thể tích của hình hộp chữ nhật (2) là:
7 x 6 x 5 = 210 (cm3)
Thể tích của khối gỗ là:
480 + 210 = 690 (cm3)
Đáp số: 690 cm3
Cách 1: Chia khối gỗ thành các hình
hộp chữ nhật như sau:
Cách 2: Chia khối gỗ thành các hình
hộp chữ nhật như sau:
Thể tích của hình hộp chữ nhật (1) là:
15 x 6 x 5 = 450 (cm3)
Chiều rộng của hình hộp (2) là:
12 – 6 = 6 (cm)
Thể tích của hình hộp chữ nhật (2) là:
8 x 6 x 5 = 240 (cm3)
Thể tích của khối gỗ là:
450 + 240 = 690 (cm3)
Đáp số: 690 cm3
Bài 3: Tính thể tích của hòn đá nằm trong bể nước theo hình dưới đây:
7cm
Bài 3: Tính thể tích hòn đá trong bể nước theo hình dưới đây:
10cm
10cm
10cm
10cm
10cm
10cm
7cm
Phần nước dâng lên trong bể
chính là thể tích của hòn đá.
Bể có hòn đá
Bể ban đầu
Bài 3:
- Cách 2:
+ Tính chiều cao của nước dâng lên.
+ Tính V hòn đá = chiều dài x chiều rộng x mực nước dâng lên.
- Cách 1:
+ Tính Vnước
+ Tính Vnước và hòn đá
+ Tính Vhòn đá = Vnước và hòn đá – Vnước
Cách tính thể tích của hòn đá
Bài giải
Thể tích nước trong bể là:
10 x 10 x 5 = 500 (cm3 )
Thể tích của nước và thể tích hòn đá trong bể là:
10 x 10 x 7 = 700 (cm3 )
Thể tích của hòn đá là:
700 – 500 = 200 (cm3 )
Đáp số: 200cm3
Cách 1
Bài 3:
Mực nước dâng lên là:
7 – 5 = 2 (cm)
Thể tích hòn đá là:
10 x 10 x 2 = 200 (cm3).
Đáp số: 200 cm3.
Cách 2:
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân với chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng một đơn vị đo)
(a, b, c là ba kích thước của hình hộp chữ nhật)
=
b
c
Qui tắc tính thể tích hình hộp chữ nhật:
V
a
x
x
Củng cố , dặn dò
Trò chơi: NHANH TRÍ – ĐÁP TÀI
Bạn hãy nêu những đơn vị đo thể tích đã được học
m3 – dm3 – cm3
Mời các bạn làm vào bảng con:
5,8 dm3 = …… cm3
5,8 dm3 = 5800 cm3
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta lấy chiều dài nhân chiều rộng rồi nhân với chiều cao (cùng đơn vị đo)
Muốn tính thể tích hình hộp chữ nhật ta làm thế nào?
Đơn vị đo thể tích nào còn được gọi là “Lít”?
Đơn vị “dm3” còn được gọi là “Lít”
1
22