Tiếng Việt
Bài 11C: Cần cù, siêng năng (tiết 1).
Thứ sáu, ngày 10 tháng 12 năm 2021
1. Nhận biết được tính từ, làm giàu vốn từ chỉ đặc điểm hoặc tính chất của sự vật, hoạt động, trạng thái.
Mục tiêu
A. HOẠT ĐỘNG CƠ BẢN
Hãy quan sát các bức tranh sau và cho biết bức tranh vẽ gì?
Nhà rông
Cảnh sông lúc hoàng hôn
1. Tìm từ ngữ miêu tả hình dáng, kích thước và đặc điểm của các sự vật trong tranh dưới đây:
cao
to
rộng
yên tĩnh
tĩnh lặng
mênh mông
Cậu học sinh ở Ác-boa
Ác-boa là một thị trấn nhỏ, không có những lâu đài đồ sộ, nguy nga chỉ thấy những ngôi nhà nhỏ bé, cổ kính và những vườn nho con con. Dòng sông Quy-dăng-xơ hiền hòa lượn quanh thành phố với những chiếc cầu trắng phau.
Ông bố dắt con đến gặp thầy giáo để xin học. Thầy Rơ-nê đã già, mái tóc ngả màu xám, da nhăn nheo, nhưng đi lại vẫn nhanh nhẹn... Thầy cứ lắc đầu chê Lu-i còn bé quá.
Thế mà chỉ ít lâu sau, Lu-i đã khiến thầy rất hài lòng. Cậu là học sinh chăm chỉ và giỏi nhất lớp.
 (Theo Đức Hoài)
- Lu-i: Lu-i Pa-xtơ (1822 - 1895), nhà bác học nổi tiếng người Pháp.
- Đồ sộ: hết sức to lớn.
- Nguy nga: (công trình kiến trúc) to lớn, đẹp đẽ.
2. Tìm hiểu về tính từ.
a. Đọc câu chuyện sau:
a) Tính tình, tư chất của cậu bé Lu-i:…………………
b) Màu sắc của sự vật:
- Những chiếc cầu:…………………
- Mái tóc của thầy Rơ-nê: ………
c) Hình dáng, kích thước và các đặc điểm khác của sự vật:
- Thị trấn:……..
- Vườn nho:……………
- Những ngôi nhà: ……………………
- Dòng sông: ……………
- Da của thầy Rơ-nê: ……………
b.Tìm và ghi vào chỗ trống các từ ngữ trong truyện trên miêu tả:
chăm chỉ,
giỏi
trắng phau
xám
nhỏ
con con
nhỏ bé,
cổ kính
hiền hòa
nhăn nheo
c. Trong cụm từ đi lại vẫn nhanh nhẹn, từ nhanh nhẹn bổ sung ý nghĩa cho từ nào?
Trong cụm từ đi lại vẫn nhanh nhẹn, từ nhanh nhẹn bổ sung ý nghĩa cho từ "đi lại"
d. Những từ em tìm được là tính từ. Vậy tính từ là gì?
- Tính từ là những từ miêu tả đặc điểm hoặc tính chất của sự vật, hoạt động, trạng thái,…
Tính từ là những từ miêu tả đặc điểm hoặc tính chất của sự vật, hoạt động, trạng thái,…
Ghi nhớ
Ví dụ:
thông minh
siêng năng
cao vút
xanh ngắt
3. Tìm các tính từ có trong hai đoạn văn sau:
a) Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Chủ tịch của Chính phủ Lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, ra mắt đồng bào. Đó là một cụ già gầy gò, trán cao, mắt sáng, râu thưa. Cụ đội chiếc mũ đã cũ, mặc áo ka ki cao cổ, đi dép cao su trắng. Ông cụ có dáng đi nhanh nhẹn. Lời nói của Cụ điềm đạm, đầm ấm, khúc chiết, rõ ràng.
(Theo Võ Nguyên Giáp)
b) Sáng sớm, trời quang hẳn ra. Đêm qua, một bàn tay nào đã giội rửa vòm trời sạch bóng. Màu mây xám đã nhường chỗ cho một màu trắng phớt xanh như màu men sứ. Đằng đông, phía trên dải đê chạy dài rạch ngang tầm mắt, ngăn không cho thấy biến khơi, ai đã ném lên bốn năm mảng mây hồng to tướng, lại điếm xuyết thêm ít nét mây mỡ gà vút dài thanh mảnh.
(Bùi Hiển)
a. Chủ tịch Hồ Chí Minh, vị Chủ tịch của Chính phủ Lâm thời nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa, ra mắt đồng bào. Đó là một cụ già gầy gò, trán cao, mắt sáng, râu thưa. Cụ đội chiếc mũ đã cũ, mặc áo ka ki cao cổ, đi dép cao su trắng. Ông cụ có dáng đi nhanh nhẹn. Lời nói của Cụ điềm đạm, đầm ấm, khúc chiết, rõ ràng.
(Theo Võ Nguyên Giáp)
Các tính từ trong đoạn văn:
b. Sáng sớm, trời quang hẳn ra. Đêm qua, một bàn tay nào đã giội rửa vòm trời sạch bóng. Màu mây xám đã nhường chỗ cho một màu trắng phớt xanh như màu men sứ. Đằng đông, phía trên dải đê chạy dài rạch ngang tầm mắt, ngăn không cho thấy biến khơi, ai đã ném lên bốn năm mảng mây hồng to tướng, lại điếm xuyết thêm ít nét mây mỡ gà vút dài thanh mảnh.
(Bùi Hiển)
Các tính từ trong đoạn văn:
4. Luyện tập dùng tính từ:
- Đặt một câu có dùng tính từ để nói về một người bạn hoặc một người thân của mình:
  + Bạn Ngân có mái tóc đen và dài.
  + Lưng bà nội em đã còng.
  + Bố có cặp lông mày rậm và đôi mắt sáng lấp lánh.
- Viết một câu nói về sự vật quen thuộc với mình (con vật, cây cối, nhà cửa, đồ vật, sông núi,…):
   + Sét rạch sáng lóa cả bầu trời, rồi tiếng sấm lại rung lên.
   + Ngôi nhà mới của Nam trông thật khang trang, sáng sủa.
   + Hoa hồng nhà em rất đẹp.
+ Con mèo nhà em rất dễ thương và hiền.



Cô dặn
Viết ghi nhớ vào vở và học thuộc.
Làm bài 4 vào vở.