TIẾNG VIỆT – Lớp 4
Bài 15 A: Cánh diều tuổi thơ- tiết 1
Thứ hai, ngày 13 tháng 12 năm 2021
Tiếng Việt
Bài 15A: Cánh diều tuổi thơ - tiết 1
1. Đọc – hiểu bài Cánh diều tuổi thơ
MỤC TIÊU
A. Hoạt động cơ bản
a) Các bạn nhỏ trong tranh đang làm gì?
b) Cảnh và người trong tranh gợi cho em liên tưởng đến điều gì?
1. Quan sát tranh, trả lời câu hỏi
a) Các bạn nhỏ trong tranh đang vừa thả trâu vừa chơi thả diều trên cánh đồng.
b) Nhìn những cánh diều trong bức tranh em liên tưởng đến:
- Các bạn nhỏ có một tuổi thơ yên bình, vui vẻ.
- Những cánh diều giống như những ước mơ bay cao, bay xa của các bạn.

2. Nghe thầy cô ( hoặc bạn) đọc bài sau:
Cánh diều tuổi thơ
   Tuổi thơ của tôi được nâng lên từ những cánh diều.
   Chiều chiều, trên bãi thả, đám trẻ mục đồng chúng tôi hò hét nhau thả diều thi. Cánh diều mềm mại như cánh bướm. Chúng tôi vui sướng đến phát dại nhìn lên trời. Tiếng sáo diều vi vu trầm bổng. Sáo đơn, rồi sáo kép, sáo bè,... như gọi thấp xuống những vì sao sớm.
   Ban đêm, trên bãi thả diều thật không còn gì huyền ảo hơn. Có cảm giác diều đang trôi trên dải Ngân Hà. Bầu trời tự do đẹp như một thảm nhung khổng lồ. Có cái gì cứ cháy lên, cháy mãi trong tâm hồn chúng tôi. Sau này, tôi mới hiểu đấy là khát vọng. Tôi đã ngửa cổ suốt một thời mới lớn để chờ đợi một nàng tiên áo xanh bay xuống từ trời và bao giờ cũng hy vọng khi tha thiết cầu xin: "Bay đi diều ơi! Bay đi!". Cánh diều tuổi ngọc ngà bay đi, mang theo nỗi khát khao của tôi.
(Theo Tạ Duy Anh)
Tạ Duy Anh (sinh năm 1959) là một nhà văn Việt Nam. Ông còn viết với các bút danh Lão Tạ, Chu Quý, Quý Anh, Bình Tâm.
Nguyên tên khai sinh của ông là Tạ Viết Đãng, sinh ngày 9 tháng 9 năm 1959. Quê ông ở thôn Cổ Hiền, xã Hoàng Việt, huyện Chương Mỹ, Hà Tây (nay thuộc Hà Nội).
Ông từng làm cán bộ giám sát chất lượng bê tông ở Nhà máy thủy điện Hòa Bình, trung sĩ bộ binh ở Lào Cai. Sau đó Tạ Duy Anh tham gia học ở Trường viết văn Nguyễn Du. Trải qua 4 năm học, ông đỗ đầu và được giữ lại làm giảng viên. Hiện ông là biên tập viên tại Nhà xuất bản Hội Nhà văn. Tạ Duy Anh trở thành hội viên Hội Nhà văn Việt Nam từ năm 1993.
3. Thay nhau đọc từ ngữ và lời giải nghĩa:
Mục đồng: Trẻ chăn trâu, bò, dê, cừu.
Huyền ảo: đẹp một cách kì lạ và bí ẩn, nửa thực, nửa hư.
Khát vọng: điều mong muốn, đòi hỏi rất mạnh mẽ.
Tuổi ngọc ngà: tuổi thơ, tuổi trẻ đẹp đẽ.
Khát khao: mong muốn, đòi hỏi tha thiết.
- Mục đồng: trẻ chăn trâu, bò, dê, cừu.
- Dải ngân hà là hình ảnh thu nhỏ của các vì sao.
- Huyền ảo: đẹp một cách kì lạ và bí ẩn,nửa thực nửa hư.
Thác Angenl buổi sáng sớm
Bài văn chia thành mấy đoạn ?
Bài văn chia làm 2 đoạn:
+ Đoạn 1: Tuổi thơ của tôi… những vì sao sớm.
+ Đoạn 2: Ban đêm… nỗi khát khao của tôi.
Nhấn giọng một số từ ngữ:
nâng lên, hò hét, mềm mại, vui sướng, vi vu trầm bổng, huyền ảo, thảm nhung khổng lồ,....
* Tôi đã ngửa cổ suốt một thời mới lớn để chờ đợi một nàng tiên áo xanh bay xuống từ trời và bao giờ cũng hi vọng khi tha thiết cầu xin. Bay đi diều ơi ! Bay đi !

4. Cùng luyện đọc
Cánh diều tuổi thơ
   Tuổi thơ của tôi được nâng lên từ những cánh diều.
   Chiều chiều, trên bãi thả, đám trẻ mục đồng chúng tôi hò hét nhau thả diều thi. Cánh diều mềm mại như cánh bướm. Chúng tôi vui sướng đến phát dại nhìn lên trời. Tiếng sáo diều vi vu trầm bổng. Sáo đơn, rồi sáo kép, sáo bè,... như gọi thấp xuống những vì sao sớm.
   Ban đêm, trên bãi thả diều thật không còn gì huyền ảo hơn. Có cảm giác diều đang trôi trên dải Ngân Hà. Bầu trời tự do đẹp như một thảm nhung khổng lồ. Có cái gì cứ cháy lên, cháy mãi trong tâm hồn chúng tôi. Sau này, tôi mới hiểu đấy là khát vọng. Tôi đã ngửa cổ suốt một thời mới lớn để chờ đợi một nàng tiên áo xanh bay xuống từ trời và bao giờ cũng hy vọng khi tha thiết cầu xin: "Bay đi diều ơi! Bay đi!". Cánh diều tuổi ngọc ngà bay đi, mang theo nỗi khát khao của tôi.
(Theo Tạ Duy Anh)

5. Trả lời câu hỏi:
1) Tác giả đã chọn những chi tiết nào để miêu tả cánh diều?

+ Cánh diều mềm mại như cánh bướm.
+ Trên cánh diều có nhiều loại sáo…
+ Tiếng sáo diều vi vu trầm bổng.
Cánh diều và sáo diều
2) Trò chơi thả diều đem lại cho trẻ em những niềm vui lớn như thế nào ?

- Hò hét nhau thi thả diều.
- Vui sướng đến phát điên dại nhìn lên trời.
3) Trò chơi thả diều đem lại cho trẻ em những mơ ước đẹp như thế nào ?
Nhìn lên bầu trời đêm huyền ảo, đẹp như một tấm thảm nhung khổng lồ, bạn nhỏ thấy lòng cháy lên, cháy mãi khát vọng/ Ước mơ thấy một nàng tiên áo xanh bay xuống từ trời, bao giờ cũng hy vọng và tha thiết cầu xin: “ Bay đi diều ơi! Bay đi!”
4) Qua các câu mở bài và kết bài, tác giả muốn nói điều gì về cánh diều tuổi thơ?
    a. Cánh diều là kỉ niệm đẹp đẽ của tuổi thơ.
    b. Cánh diều khơi gợi những ước mơ đẹp cho tuổi thơ.
    c. Cánh diều đem đến bao niềm vui cho tuổi thơ.


Niềm vui sướng và những khát vọng tốt đẹp mà trò chơi thả diều mang lại cho tuổi thơ.
Nội dung
Trò chơi dân gian
Hoạt động nối tiếp