TIẾNG VIỆT – LỚP 4
Bài 23B: Những trái tim yêu thương
tiết 2
Đọc một đoạn văn tả lá, thân hoặc gốc của một cây mà em yêu thích.
HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
Thứ …., ngày ….. tháng …. năm 2022
Tiếng Việt
Bài 23B: Những trái tim yêu thương – tiết 2
2. Viết được đoạn văn miêu tả một loài hoa hoặc một thứ quả.
YÊU CẦU CẦN ĐẠT
7. Đọc các đoạn văn miêu tả hoa, quả dưới đây. Nêu nhận xét về cách tả của tác giả, viết lại vào vở:
a) Tả hoa:
Hoa sầu đâu
     Vào khoảng cuối tháng ba, các cây sầu đâu ở vùng quê Bắc Bộ đâm hoa và người ta thấy hoa sầu đâu nở như cười. Hoa nhỏ bé, lấm tấm mấy chấm đen nở từng chùm, đu đưa như đưa võng mỗi khi có gió. Cứ đến tháng ba, nhớ đến sầu đâu là tôi cảm thấy thoang thoảng đâu đây một mùi thơm mát mẻ, dịu dàng, mát mẻ còn hơn cả hương cau, mà dịu dàng có khi hơn cả mùi thơm hoa mộc. Mùi thơm huyền diệu đó hoà với mùi của đất ruộng cày vỡ ra, mùi đậu đã già mà người nông phu hái về phơi nắng, mùi mạ non lên sớm xanh màu hoa lí, mùi khoai sắn, mùi rau cần ở các ruộng xâm xấp nước đưa lên,... Bao nhiêu thứ đó, bấy nhiêu thương yêu, khiến người ta cảm thấy như ngây ngất, như say say một thứ men gì.
(Theo Vũ Bằng)
Điều đáng chú ý trong cách tả hoa sầu đâu của nhà văn Vũ Bằng là:
Tả hoa nở ...
Đặc tả mùi thơm ...
Cách dùng từ ngữ, hình ảnh ...
Hoa sầu đâu còn gọi là hoa xoan.
a. Tả hoa “Hoa sầu đâu”
Điều đáng chú ý trong cách tả hoa sầu đâu của nhà văn Vũ Bằng là:
Tả hoa nở ...

Đặc tả mùi thơm ...

Cách dùng từ ngữ, hình ảnh ...
7. Đọc các đoạn văn miêu tả hoa, quả dưới đây. Nêu nhận xét về cách tả của tác giả, viết lại vào vở:
như cười. Hoa nhỏ bé, lấm tấm mấy chấm đen nở từng chùm, đu đưa trong gió.
mát mẻ hơn cả hương cau, dịu dàng hơn cả mùi thơm hoa mộc.
thật chi tiết cũng một phần nêu bật rõ nét tình cảm của tác giả đối với hoa: Hoa nỏ như cười. Bao nhiêu thứ đó, bấy nhiêu thương yêu, khiến người ta cảm thấy như ngây ngất, như say say một thứ men gì.
Qua đoạn văn tả hoa
sầu đâu, em có nhận xét gì
về cách miêu tả của tác giả?
1. Tả cả chùm, không tả từng bông.
2. Tả mùi thơm đặc biệt của hoa.
3. Biện pháp nghệ thuật so sánh.
 Tả từng bộ phận.
- hoa nở như cười, bao nhiêu thứ đó, bấy nhiêu thương yêu, khiến người ta cảm thấy như ngây ngất, như say một thứ men gì.
- So sánh (mùi thơm hoa sầu đâu mát mẻ hơn cả hương cau, dịu dàng hơn cả hương hoa mộc), mùi thơm huyền diệu hoà với hương vị đồng quê
b) Tả quả:
Quả cà chua
     Đêm huyền diệu đã rủ hoa cà chua lặn theo vòng thời gian chuyển vần. Hoa biến đi để cây tạo ra những chùm quả nõn chung màu với cây với lá.
      Cà chua ra quả, xum xuê, chi chít, quả lớn quả bé vui mắt như đàn gà mẹ đông con. Quả một, quả chùm, quả sinh đôi, quả chùm ba, chùm bốn. Quả ở thân, quả leo nghịch ngợm lên ngọn làm oẻ cả những nhánh to nhất.
     Nắng đến tạo vị thơm mát tụ dần trong quả. Mỗi quả cà chua chín là một mặt trời nhỏ hiển dịu. Cà chua thắp đèn lồng trong lùm cây nhỏ bé, gọi người đến hái. Màu đỏ là màu nhận ra sớm nhất. Những quả cà chua đầu mùa gieo sự náo nức cho mọi người.
(Theo Ngô Văn Phú)
Điều đáng chú ý trong cách tả quả cà chua của nhà văn Ngô Văn Phú là:
- Tả cây cà chua thay đổi theo thời gian ...
- Tả cà chua ra quả ...
- Hình ảnh nhân hóa ...
7. Đọc các đoạn văn miêu tả hoa, quả dưới đây. Nêu nhận xét về cách tả của tác giả, viết lại vào vở:
b. Tả quả “Quả cà chua”.
Điều đáng chú ý trong cách tả quả cà chua của nhà văn Ngô Văn Phú là:
Tả cây cà chua thay đổi theo thời gian ...

Tả cà chua ra quả ...


Hình ảnh nhân hóa ...
, xum xuê, chi chít, quả lớn quả bé, quả một, quả chùm, quả sinh đôi, quả chùm ba, chùm bốn, quả ở thân, quả leo lên ngọn.
cũng góp phần vào nét sinh động, vui nhộn của quả cà chua: quả leo nghịch ngợm lên ngọn, quả thắp đèn lồng trong lùm, gọi người đến hái, gieo sự náo nức cho mọi người.
từ khi hoa rụng đến khi kết quả, từ khi quả xanh đến khi quả chín.
1.Tả cây cà chua từ khi hoa rụng đến khi kết quả, từ khi quả xanh đến khi quả chín.
1. Em có nhận xét gì về cách miêu tả quả của tác giả?
2. Tìm nét nổi bật nhất của đoạn văn?
3. Tác giả miêu tả quả cà chua bằng những biện pháp nghệ thuật nào?
2. Tả cà chua ra quả xum xuê, chi chít và vẻ đẹp của quả khi chín
3. Tác giả miêu tả bằng nghệ thuật so sánh và nhân hoá
Tả cây cà chua từ khi hoa rụng đến khi kết quả, từ khi quả còn xanh đến khi quả chín.
 Tả từng thời kì phát triển của quả cà chua.
Quả cà chua xum xuê, chi chít với những hình ảnh so sánh như:
+ quả lớn quả bé vui mắt như đàn gà mẹ đông con;
+ mỗi quả cà chua chín là một mặt trời nhỏ hiền dịu.
quả leo nghịch ngợm lên ngọn;
cà chua thắp đèn lồng trong lùm cây;
- gọi người đến hái;
Tả cả chùm, không tả từng
bông.
2. Tả mùi thơm đặc biệt của hoa.
3. Tác giả miêu tả bằng biện
pháp nghệ thuật so sánh.
TẢ HOA
TẢ QUẢ
1.Tả cây cà chua từ khi hoa rụng đến khi kết quả, từ khi quả xanh đến khi quả chín.
2. Tả cà chua ra quả xum xuê, chi chít và vẻ đẹp của quả khi chín
3. Tác giả miêu tả bằng nghệ thuật so sánh và nhân hoá
Qua 2 đoạn văn em hãy nhận xét cách miêu tả hoa và quả có điểm gì giống và khác nhau?
- Khi miêu tả các bộ phận của cây ta cần lưu ý:
Chọn một số nét đặc sắc, sau đó lần lượt đưa ra các nhận xét về các hình ảnh đã quan sát được. Diễn tả chúng bằng các cách như dùng từ ngữ gợi hình, gợi âm thanh; như so sánh, nhân hoá . . .; như kết hợp tả sự vật với diễn đạt cảm xúc của người viết.
Khi miêu tả các bộ phận của cây chúng ta cần tả như thế nào?
1. Viết một đoạn văn tả một loài hoa hoặc một thứ quả mà em yêu thích:

B. HOẠT ĐỘNG THỰC HÀNH
Gợi ý
 Em thích một loài hoa hay một thứ quả nào?
- Tả từng bộ phận;
- Tả từng thời kì phát triển của bộ phận.
 Loài hoa hay thứ quả đó có điểm gì nổi bật?
 Em sẽ tả theo trình tự nào?
Ví dụ đoạn văn tả hoa:
Bông hoa hướng dương thật to và rực rỡ. Hàng trăm cái cánh mỏng xếp xen kẽ vào nhau rung rinh theo chiều gió. Nhụy hoa màu đen như mời gọi lũ ong bướm đến vui cùng. Hoa hướng dương là biểu tượng đẹp của một khát vọng vươn tới chân lí như chính tên gọi của loài hoa.
Ví dụ đoạn văn tả quả:
Theo thời gian, những quả cam lớn dần rồi chuyển từ màu xanh nhạt sang màu vàng tươi. Đến lúc đươc ăn thì nó khoác chiếc áo vàng ươm. Những quả cam óng lên, da căng mọng. Chúng như những chiếc đèn lồng nhỏ treo lơ lửng trên cây. Ăn quả cam ở vườn nhà em thật mát và ngọt.
Luyện viết đoạn văn tả hoa, tả quả
Ghi nhớ nội dung bài học
Chuẩn bị bài mới
Hoạt động nối tiếp
CHÚC CÁC EM:
CHĂM NGOAN, HỌC TỐT!
CHÀO TẠM BIỆT
CÁC EM!