Tiết 44 - Bài 34:
ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO XE MÁY
Năm 1885 Gôlip Demlơ đã phát minh ra xe máy.
Những chiếc xe máy đầu tiên rất thô sơ :
Lịch sử ra đời của xe máy
Sau nhiều năm cải tiến, xe máy hiện nay có rất nhiều chủng loại và kiểu dáng khác nhau
I-ĐẶC
ĐIỂM
VÀ
CÁCH
BỐ TRÍ
ĐCĐT
DÙNG
CHO
XE MÁY
ĐỘNG CƠ ĐỐT TRONG DÙNG CHO XE MÁY
1. ĐẶC ĐIỂM CỦA ĐCĐT DÙNG TRÊN XE MÁY:
Hãy quan sát và nhận xét đặc điểm của ĐCĐT dùng cho xe máy:

Em có nhận xét gì về công suất của động cơ trên xe máy ?
Động cơ trên xe máy sử dụng nhiên liệu gì? Là động cơ mấy kì? Tốc độ ra sao ?
?Trên HTTL của xe máy có những bộ phận nào được bố trí cùng một vỏ
?ĐCĐT dùng cho xe máy thường làm mát bằng gì ?Có cấu tạo gì để chứng tỏ điều đó
Cánh tản nhiệt
Yếm xe
Xe water cool. Động cơ làm mát bằng nước khiến cho xe có được độ bền đáng tin cậy làm mát bằng nước giúp cải thiện vận tốc.
?Ngoài cách làm mát ĐC bằng không khí ĐCĐT trên xe máy còn có cách làm mát nào khác
Thùng nước
? Quan sát 2 ĐC ở dưới em có nhận xét gì
Đặc điểm ĐCĐT trên xe máy
Là động cơ xăng 2 kì và 4 kì cao tốc
Có công suất nhỏ
Li hợp, hộp số bố trí trong một vỏ chung
Thường làm mát ĐC bằng không khí .
Số lượng xi lanh ít (thường có 1 hoặc 2 xilanh)
1. ĐẶC ĐIỂM CỦA ĐCĐT DÙNG TRÊN XE MÁY:
2. Bố trí động cơ trên xe máy
Tại sao phải có các yêu cầu khi bố trí động cơ đốt trong trên xe máy?
- D?m b?o cỏc yờu c?u v? ki thu?t
- D?m b?o nh?ng di?u ki?n thu?n ti?n cho ngu?i s? d?ng.
Hãy trình bày các yêu cầu kĩ thuật khi bố trí động cơ trên xe máy?
Sử dụng bảo dưỡng dễ dàng
Thuận tiện cho việc điều khiển
Đảm bảo hình thức
Yêu cầu
Hãy nêu cách bố trí động cơ trên xe máy mà em biết?
Đầu xe
Giữa xe
Lệch về đuôi xe
Những cách bố trí ĐC trên xe máy:
Em hãy so sánh cách bố trí động cơ ở giữa xe và đặt lệch về đuôi?
- Phân bố đều khối lượng trên xe.
- ĐC được làm mát tốt.
Hệ thống truyền lực gọn.
Nhiệt thải của ĐC không ảnh hưởng đến người lái.
HTTL phức tạp.
Nhiệt thải ĐC ảnh hưởng đến người lái.
- Phân bố không đều khối lượng trên xe.
- ĐC được làm mát không tốt.
Đ/c đặt giữa xe
Đ/c đặt lệch về đuôi xe
II. ĐẶC ĐIỂM CỦA HỆ THỐNG TRUYỀN LỰC TRÊN XE MÁY
-Truyền, biến đổi mômen quay cả về chiều và trị số tới bánh xe chủ động
Nhiệm vụ của HTTL trên xe máy là gì?
- Ngắt mômen khi cần thiết.
1. Cấu tạo của HTTL:
Sơ đồ cấu tạo HTTL trên xe máy :
Động cơ
Ly hợp
Hộp số
4. Xích
5. Bánh xe
ĐC, li hợp, hộp số
Xích
Bánh xe
2. Cách bố trí HTTL trên xe máy
?Sơ đồ hệ thống truyền lực trên xe máy
*) Cách bố trí
Em hãy cho biết cách bố trí hệ thống truyền lực trên xe máy phụ thuộc vào yếu tố nào?
- Ph? thu?c v�o cỏch b? trớ DC ? gi?a xe hay DC d?t l?ch v? duụi xe
PHIẾU HỌC TẬP
Đánh dấu X vào tên các cụm chi tiết mà có trong HTTL của xe máy theo 2 cách bố trí ĐC ở giữa và ĐC đặt lệch về đuôi.
x
x
x
x
x
x
x
x
x
x
*) Đặc điểm của các bộ phận:
Li hợp
Hộp số
- Động cơ, li hợp, hộp số thường bố trí trong một vỏ chung.
Động cơ
Qua thực tế và nghiên cứu SGK em hãy cho biết li hợp trên xe máy là loại nào?
- Thường là li hợp ma sát được điều khiển bằng tay hoặc tự động dựa vào lực li tâm theo tốc độ quay của động cơ.
Đĩa thép
Đĩa bố- Lá côn
Qua thực tế và nghiên cứu SGK em hãy cho biết hộp số trên xe máy có điểm gì khác với hộp số trên ô tô?
- Hộp số thường có ba, bốn cấp tốc độ và không có số lùi.
Khi động cơ đặt ở giữa xe thì momen quay truyền đến bánh sau như thế nào?
- Khi động cơ đặt ở giữa xe thì truyền lực đến bánh sau thường bằng xích.
Xích
Khi động cơ đặt đặt lệch về đuôi xe momen quay truyền đến bánh sau như thế nào?
- Khi động cơ đặt lệch về đuôi xe thì momen quay từ hộp số đươc truyền đến bánh xe bằng trục các đăng hoặc đai.
Đai
3. Nguyên lý làm việc:
ĐỘNG CƠ
LI HỢP
HỘP SỐ
XÍCH
BÁNH XE
*) TH ĐC đặt ở giữa:
*) TH ĐC đặt lệch về đuôi xe:
ĐỘNG CƠ
LI HỢP
HỘP SỐ
TRỤC CĐ
- ĐAI
BÁNH XE
Sử dụng xe máy ảnh hưởng như thế nào đến môi trường xã hội?
Những học sinh trong bức ảnh vi phạm luật giao thông vì ?
Dàn hàng 5
Không đội mũ bảo hiểm
Lái xe quá phân phối
4. Chở quá người theo qui đinh
Hiện nay, số lượng xe máy tham gia giao thông rất nhiều .Trong đó, tai nạn giao thông có liên quan tới xe máy chiếm tỉ lệ rất lớn . Để đảm bảo an toàn cho bạn và người khác thì mỗi chúng ta hãy :
NGHIÊM CHỈNH CHẤP HÀNH LUẬT LỆ AN TOÀN GIAO THÔNG VÌ HẠNH PHÚC CỦA CHÍNH CÁC EM VÀ CỦA XÃ HỘI!
Các biện pháp giúp tiết kiệm nhiên liệu khi sử dụng xe máy:
Bảo dưỡng xe định kì
Không tăng giảm ga đột ngột
Không để lốp non hơi
Kiểm tra cân nặng tối đa xe có thể chở được
Đi đúng số
Tắt máy khi dừng xe
Các lỗi học sinh gặp phải khi sử dụng xe máy:
Sử dụng ô, điện thoại di động, thiết bị âm thanh
Chạy quá tốc độ quy định
Người điều khiển, người ngồi trên xe không đội mũ bảo hiểm hoặc đội mà cài quai không đúng quy cách
Chở quá 2 người trên xe
Không giữ khoảng cách an toàn để xảy ra va chạm với xe chạy liền trước
Điều khiển xe chạy dàn hàng ngang từ 03 xe trở lên
Từ 16 tuổi đến dưới 18 tuổi điều khiển xe mô tô từ 50cm3 trở lên
  - Các nhóm một lần nữa thể hiện hiểu biết của mình về xe máy thông qua những câu hỏi thú vị về xe máy.
Các đội có 10 giây suy nghĩ và trả lời câu hỏi. Mỗi câu trả lời đúng các bạn được 10 điểm. Nếu trả lời sai trừ đi 5 điểm. Các đội đã sẵn sàng chưa ạ?
Các đội đã sẵn sàng chúng ta bắt đầu trò chơi.
Câu 1: Bố trí động cơ lệch về đuôi xe có ưu điểm:
A. Hệ thống truyền lực phức tạp, nhiệt thải của động cơ không ảnh hưởng đến người lái
B. Phân bố đều khối lượng trên xe, động cơ được làm mát tốt khi xe hoạt động.
C. Phân bố khối lượng trên xe không đều, làm mát động cơ không tốt.
D. Hệ thống truyền lực gọn, nhiệt thải của động cơ không ảnh hưởng đến người lái.
Câu 2:Hãy chọn đúng trình tự nguyên lý làm việc của HTTL trên xe máy Động cơ(1), hộp số(3),xích hoặc cácđăng(2),bánh xe(5), li hợp(4)


A.1,2,3,4,5
C.1,3,5,4,2
B.1,4,3,2,5
D.1,2,5,4,3
Câu 3:Khi bố trí động cơ lệch về phía đuôi xe thì momen quay từ hộp số được truyền cho bánh xe bằng:

A. Xích
C. Trục cácđăng
B.Xích và cácđăng
D.Truyền lực chính
Câu 4: Bạn hãy cho biết động cơ đốt trong dùng trên xe máy có những đặc điểm nào?
A. Là động cơ xăng                             
B. Thường làm mát bằng không khí
C. Là động cơ 2 kì hoặc 4 kì, số lượng xi lanh ít.
D. Tất cả các đáp án trên.
Câu 5: Bạn hãy cho biết quy định tuổi được điều khiển xe máy trên 50 phân khối và dưới 50 phân khối là bao nhiêu tuổi?
    Đáp án: Trên 50 phân khối  là đủ 18 tuổi trở lên, dưới 50 phân khối là đủ 16 tuổi trở lên.
Câu 7: Khi đổ xăng cho xe máy bạn thấy ghi A92, A95 ( Ron 92, Ron 95). Bạn hiểu những con số này với ý nghĩa gì?
     Cho biết chỉ số Octane của xăng (chỉ số Octane cho biết tính chống kích nổ của xăng).
Câu 6: Tại sao khi tham gia giao thông bằng xe máy phải đội mũ bảo hiểm đạt tiêu chuẩn và phải cài quai?
       Theo các nhà chuyên môn cho biết đội mũ bảo hiểm đạt chuẩn, cài quai giúp giảm 65% chấn thương nặng (do tai nạn giao thông và giảm tỉ lệ tử vong do chấn thương sọ não tới 40%).
Câu 8: Tại sao khi đi xe máy trời mưa ta không nên đi nhanh mà phải giảm tốc độ?
    Do trời mưa làm giảm ma sát giữa lốp xe với mặt đường.
Câu 9: Tại sao chỗ rẽ, đường cua mà xe chạy quá nhanh thì dễ xảy ra tai nạn? ( Bạn nhớ tới lực hướng tâm trong Vật lí đã học)
        Do xe chạy quá nhanh nên lực ma sát nghỉ cực đại không đủ lớn để đóng vai trò là lực hướng tâm giữ cho xe máy chuyển động tròn, xe máy sẽ bị trượt li tâm nên dễ gây ra tai nạn. 
Câu 10: Đối tượng nào sau đây có thể được tuyển sinh hệ trung cấp sơ cấp học nghề cơ khí tại một trường trung cấp, dạy nghề nào đó?
A. Đủ 15 tuổi trở lên là nam
B. Có bằng tốt nghiệp THCS hoặc tương đương trở lên có đủ điều kiện sức khỏe.
C.  Có bằng tốt nghiệp THPT hoặc bổ túc THPT trở lên.
D. Thanh niên từ 18 tuổi trở lên
    
          - Nhóm 1: Tìm ra giải pháp giúp học sinh các trường THPT thực hiện tốt văn hóa giao thông khi tham gia giao thông bằng xe máy?
          - Nhóm 2: Nghiên cứu cải tiến hệ thống nhiên liệu sử dụng trên xe máy nhằm tiết kiệm hơn năng lượng, khí thải sạch hơn, thân thiện hơn với môi trường nhằm đảm bảo sự phát triển bền vững?
          - Nhóm 3: Nghiên cứu nhiên liệu sinh học dùng cho xe máy thay thế nhiên liệu hóa thạch đang sử dụng từ nguồn nguyên liệu sẵn có ở địa phương như củ sắn, rơm rạ, ngô, đỗ …?
          - Nhóm 4: Em hãy cho biết thực trạng về môi trường ở địa phương em, nghiên cứu đưa ra những biện pháp nhằm bảo vệ môi trường ở địa phương em?
NHIỆM VỤ HỌC TẬP