3.VĂN HÓA CỔ ĐẠI PHƯƠNG TÂY
–HY LẠP VÀ RÔ-MA-
Cơ sở hình thành:

+> Gần biển, có sự tiếp xúc với biển, dựa trên sự xuất hiện của đồ sắt.
+> Sự phát triển cao về mọi mặt kinh tế, chính trị, đặc biệt là nền dân chủ.
+> Tiếp thu nền văn học cổ đại Phương Đông.
3. Văn hóa cổ đại Hy Lạp và Rô-ma
A
Lịch và chữ viết
C
Văn học
B
Sự ra đời của khoa học
D
Nghệ thuật
A. Lịch và chữ viết
*Lịch :

Người Hy Lạp hiểu biết chính xác hơn về Trái Đất và hệ Mặt Trời.
Do đi biển họ đã phát hiện ra Trái Đất không phải là hình đĩa mà như hình quả cầu tròn, nhưng họ vẫn tưởng Mặt Trời chuyển động quanh Trái Đất.
-Tuy nhiên họ vẫn tính được 1 năm có 365 ngày và ¼ nên họ định ra 1 tháng lần lượt có 30 và 31 ngày, riêng tháng 2 có 28 ngày.
*Chữ viết
Sự hạn chế của chữ viết phương Đông
- Chữ có nhiều hình, nét, kí hiệu.
=> Khả năng phổ biến rất bị hạn chế.
Sự ra đời của chữ viết phương Tây
- Sau đó, vào khoảng thế kỉ VIII TCN, ở Hy Lạp đã tồn tại chữ khắc.
=> Các chữ chưa theo một hướng cố định.
-Với cuộc sống bôn ba trên biển, trình độ phát triển của nền kinh tế đã đặt ra cho cư dân Địa Trung Hải nhu cầu sáng tạo ra một thứ chữ viết gồm các kí hiệu đơn giản nhưng phải có khả năng ghép chữ rất linh hoạt thành từ để thể hiện ý nghĩ con người.
->Phát minh ra hệ thống chữ cái Rô-ma là A,B,C…
->Hệ thống chữ số La Mã là I,II,III,IV,…

Là phát minh lớn và cống hiến lớn lao cho nên văn minh nhân loạị làm thành hệ thống chữ số hoàn chỉnh như ngày nay
B.Sự ra đời của khoa học
Vì sao nói rằng những hiểu biết khoa học đến đời Hy Lạp và Rô Ma mới thực sự trở thành khoa học ?

Vì đến thời Hy Lạp – Rô Ma những hiểu biết khoa học đó có sự chính xác cao và khái quát được chúng thành định lí và lí thuyết
Toán học : Toán học Hy Lạp cổ đại được viết vào khoảng 600 năm TCN. Trong đó, từ sau 332 TCN, Ai Cập thuộc Hy Lạp, có sự kế thừa và giao lưu văn hóa giữa các nền văn minh.

Vật lý :có Ác –si- mét

Sử học :vượt qua sự ghi chép tản mạn , họ biết tập hợp tài liệu ,phân tích và trình bày có hệ thống :Hê –Đô – Đốt , Tuxidit,Taxit … (những nhà sử học nổi tiếng của phương Tây)

Y Học: Hippocrates được xem là cha đẻ của Y học và là người thầy thuốc vĩ đại nhất lịch sử thời Hy Lạp cổ đại 
C. Văn Học
Trước người Hi Lạp và Rô-ma cổ đại, Ai Cập và Lưỡng Hà mới chỉ có văn học dân gian, đó là những bài thơ, truyện huyền thoại được truyền miệng từ đời này sang đời khác rồi mới được ghi lại.
- Văn học cổ đại Hy Lạp là “mảnh đất nuôi dưỡng” nghệ thuật Hy Lạp sau này. Nó hình thành và phát triển trong 7-8 thế kỉ từ khoảng thế kỉ VII đến thế kỉ IX TCN.
-Văn học cổ đại Hy Lạp gồm : Thần thoại Hy Lạp, Sử Thi Hy Lạp, Bi kịch Hy Lạp và Hài kịch Hy Lạp.
Hình thái văn học xuất hiện sớm nhất là dân ca. Có thể chia quá trình phát triển của văn học cổ đại Hy Lạp ra làm 3 thời kỳ:
-Thời kỳ tối cổ: bắt đầu từ khi có văn học đến thế kỷ thứ V TCN.
- Thời cổ điển: từ chiến tranh Ba Tư-Hy Lạp đến thế kỷ thứ IV đến tk III TCN.
- Thời kỳ cuối: từ tk III đến tk I TCN.
=>Từ những chất liệu thần thoại đẹp đẽ giàu giá trị nhân văn, triết lí này, những nhà văn cổ đại đã sáng tác những bài ca bất tử về các vị thần, các anh hùng…
Một số nhà văn, nhà thơ cổ đại Hy Lạp nổi tiếng:
Homer
Pindar
Sappho
Người Rô-ma tự nhận là học trò và người thừa kế của văn học- nghệ thuật Hy Lạp. Tuy nhiên, dựa trên một nền kinh tế phát triển cao, ở thời hưng thịnh của Rô-ma cũng xuất hiện những nhà văn, nhà thơ nổi tiếng như Lu-cre-xơ, Viếc-gin,…
Lu-cre-xơ
Viếc-gin
Ngh?
Thu?t
D.
- Họ đã để lại rất nhiều tượng và đền đài đạt tới trình độ hoàn mĩ.
*Hy Lạp: -Nghệ thuật của Hy Lạp cổ đại đã gây ảnh hưởng rất lớn đến nền văn hóa của nhiều nước trên thế giới, đặc biệt là trong các lĩnh vực điêu khắc và kiến trúc.
- Đó là những tượng nhỏ, tượng bán thân vốn được dựng ở các quảng trường. Lại có những tượng thần lớn dựng ở đền hoặc các tác phẩm điêu khắc.
- Về kiến trúc, có 2 quần thể kiến trúc công cộng phổ biến trong đô thị là Agora và Acropol.
- Họ còn xây dựng rất nhiều đài cúng thần linh.
Một số hình ảnh về nghệ thuật điêu khắc của Hy Lạp:
Tượng thần Vệ Nữ thành Milo
tượng thần chiến thắng Samothrace
Nữ thần săn bắn
Một số hình ảnh về kiến trúc của Hy Lạp cổ:
Agora
Acropol
Đền Parthenon
Đền Artemis
*Rô-ma: - Điêu khắc bị ảnh hưởng nặng nề bởi Hy Lạp. Đó là một số bản sao của La Mã là những tri thức gốc của Hy Lạp được bảo tồn.
-VD: tại Bảo tàng Anh, bản sao La Mã của một bức tượng của Venus được trưng bày, trong khi đó bản gốc tương tự nó là từ 500 TCN. Còn bức tượng Hy Lạp tại Louvre là thiếu cánh tay của thần Vệ nữ.
Bức tượng của Hy Lạp tại bảo tàng Louvre, Paris, Pháp
- Kiến trúc: Rô-ma có nhiều công trình kiến trúc như đền đài, cầu máng dẫn nước, trường đấu… oai nghiêm, đồ sộ, hoành tráng và thiết thực nhưng không tính tế, tươi tắn, mềm mại, gần gũi như những công trình ở Hi Lạp.
Một số công trình nổi tiếng:
Cột Trajan
Cầu Pont du Gard
Khải Hoàn Môn
Colosseum
Đền Baalbek
Nền văn minh Hy Lạp và
Rô-ma cổ đại là hai nền văn
minh rực rỡ, hưng thịnh, có
tác động lớn và ảnh hưởng
đến các nền văn hóa trên thế
giới.


Chính nền văn minh này
là nền tảng cho sự cải
biến của thời đại sau.