4/11/2022
1

Tiết 2 ( Bài 8): thường thức mĩ thuật

MỘT SỐ CÔNG TRÌNH TIÊU BIỂU
CỦA MỸ THUẬT THỜI TRẦN
(1226 – 1400)
4/11/2022
2
THẢO LUẬN NHÓM
* Nhóm 1: Tháp Bình Sơn
* Nhóm 2: Khu lăng mộ An Sinh
*Nhóm 3:Tượng Hổ ở lăng Trần Thủ Độ
* Nhóm 4: Chạm khắc gỗ ở chùa Thái Lạc
4/11/2022
3
1. Tháp Bình Sơn :
Vài hình ảnh về tháp Bình Sơn
Câu hỏi 1:
Tháp Bình Sơn thuộc loại kiến trúc gì? Được xây ở đâu?
 I/ Kiến trúc:
4/11/2022
4
- Tháp Bình Sơn - Thuộc loại hình kiến trúc phật giáo- chùa, tháp.
- Tháp đặt ngay giữa sân, ở chùa Vĩnh Khánh, xã Tam Sơn, huyện Lập Thạch, tỉnh Vĩnh Phúc.
1. Tháp Bình Sơn :
 I/ Kiến trúc:
4/11/2022
5
tháp Bình Sơn
- Nêu một số nét tiêu biểu về tháp Bình Sơn? (chất liệu, cấu trúc, hình dáng,...)
1. Tháp Bình Sơn :
 I/ Kiến trúc:
4/11/2022
6
-Chất liệu :đất nung
-Hình dáng tháp : Tháp có mặt bằng hình vuông, nhỏ dần lê đỉnh, các tầng đều trổ cửa 4 mặt và mái ngắn, tầng dưới cao hơn các tầng trên.
-Cấu trúc : Lòng tháp được xây dựng thành một khối trụ bằng gạch khấu mỏng - Lõi là 1 trụ rỗng, phía ngoài ốp kín bằng 1 lớp gạch vuông
- Trang trí bằng hoa văn phong phú, phủ kín bề mặt ngoài.
1. Tháp Bình Sơn :
 I/ Kiến trúc:
4/11/2022
7
Thông tin thêm:
* Tháp được xây bằng gạch nung già, màu đỏ sậm, rắn chắc. Mặt ngoài ở các tầng tháp ốp gạch mịn mặt, màu vàng sậm, hoa văn trang trí và đường nét rất tinh xảo, hài hoà tạo thành khối kiến trúc hoàn hảo ở mọi góc độ. 
* Trải qua nhiều thế kỷ, tháp đã bị nghiêng lệch và sụt lở một số chỗ và đã được trùng tu năm 1972, kiến trúc vẫn được bảo tồn như nó vốn có.
* Phía trước chùa, gần tháp Bình Sơn có một cây Ñại cổ thụ, các nhà khoa học cho biết cây Ñại này đã có 500 tuổi.
1. Tháp Bình Sơn :
 I/ Kiến trúc:
4/11/2022
8
* Kết luận :
-Với kỹ thuật khéo léo, chạm khắc công phu, cách tạo hình chắc chắn,Tháp Bình Sơn là niềm tự hào của kiến trúc cổ Việt Nam.
1. Tháp Bình Sơn :
 I/ Kiến trúc:
4/11/2022
9
- Thuộc thể loại kiến trúc cung đình, là nơi chôn cất và thờ các vua Trần
- Bố cục các lăng mộ đăng đối, quy tụ vào một điểm ở giữa...
- Trang trí bằng các pho tượng
Em hãy cho biết Khu lăng mộ An Sinh thuộc thể loại kiến trúc nào ?
 I/ Kiến trúc:
2/. Khu lăng mộ An sinh
4/11/2022
10
- Đền và lăng mộ nhà Trần thuộc xã An Sinh, huyện Đông Triều, tỉnh Quảng Ninh.
- Nằm rải rác trong một khu đất rộng có bán kính 20 km để thờ "Bát Vị Hoàng Đế" thời Trần.
- Đền và lăng mộ nhà Trần được xây dựng thời nhà Trần, được trùng tu vào thời Hậu Lê và thời Nguyễn, quần thể di tích gồm một đền và 8 lăng mộ.
- Trải qua thời gian và thăng trầm của lịch sử, khu vực này đã bị hư hỏng nặng.
* Thời Trần rất chú ý đến địa điểm cất táng khi xây dựng lăng tẩm .
(phải chọn được những nơi thoáng đãng, rộng rãi phù hợp với thuyết phong thủy và hợp với không khí tôn nghiêm, biệt lập với bên ngoài)
Bố cục của lăng thường đăng đối, quy tụ vào một điểm ở giữa.
* Trang trí các pho tượng thường được gắn vào bậc, hoặc sắp đặt như một cảnh chầu, thờ cúng người đã mất .
 I/ Kiến trúc:
2/. Khu lăng mộ An sinh
4/11/2022
11
- Thuộc thể loại kiến trúc cung đình là nơi nghĩ của Vua và hoàng tộc
Được xây dựng ở vùng Đông Triều, Quảng Ninh ngày nay
- Kích thước tương đối lớn, bố cục đăng đối quy tụ vào một điểm ở giữa.
- Trang trí : Chạm khắc nổi , phù điêu trang trí bằng hoa văn sóng nước. Các pho tượng được gắn vào thành bậc
Nêu một số đặc điểm của khu lăng mộ
An Sinh
 I/ Kiến trúc:
2/. Khu lăng mộ An sinh
4/11/2022
12
1. Tượng Hổ ở lăng Trần Thủ Độ: (Thái Bình)
Trần Thủ Độ (1194-1264), là thái sư đầu triều nhà Trần,Người có công sáng lập và lãnh đạo đất nước những năm đầu triều Trần.
Em biết gì về Trần Thủ Độ?
II/ Điêu Khắc
4/11/2022
13
1. Tượng Hổ ở lăng Trần thủ độ: (Thái Bình)
Em hãy nêu vài đặc điểm về tượng Hổ ở lăng Trần Thủ Độ?
-- Tượng dài 1m 43, có kích thước gần như thật, thân hình thon, bộ ức nở nang , bắp vế căng tròn, lột tả được sự dũng mãnh của vị chúa Sơn Lâm.
- Nghệ thuật tạc tượng : Tạo khối đơn giản, dứt khoát có chọn lọc và được sắp xếp một cách vững chãi, chặt chẽ.
* Thông qua hình tượng con Hổ các nghệ nhân thời xưa đã nắm bắt, lột tả tính cách đường bệ, lẫm liệt của Thái sư Trần Thủ Độ.


II/ Điêu Khắc
4/11/2022
14
+ Chùa Thái Lạc được xây từ thời Trần tại Hưng Yên, chùa đó bị hư hỏng nặng. Những di vật còn lại chỉ là một bộ phận của kiến trúc chùa trong đó có các bức chạm khắc gỗ.
II/ Điêu Khắc
2.Chạm khắc gỗ ở chùa Thái Lạc:
4/11/2022
15
Qua quan sát, em hãy nhận xét về nội dung chủ yếu trên các bức chạm khắc ở chùa Thái Lạc ?
* Nội dung diễn tả chủ yếu các bửực chạm khắc gỗ là cảnh dâng hoa, tấu nhạc với những nhân vật trung tâm là vũ nữ, nhạc công hay con chim thần thoại nửa trên là người, nửa dưới là hình chim.
- Bố cục của các bức chạm khắc cơ bản giống nhau. Các hình được sắp xếp cân đối nhưng không đơn điệu, buồn tẻ. Do các lỗ đục nông, sâu khác nhau về cách tạo khối tròn mịn của hình tượng tạo nên sự êm đềm, yên tĩnh với không gian vừa thực vừa ảo của chùa.
II/ Điêu Khắc
2.Chạm khắc gỗ ở chùa Thái Lạc:
4/11/2022
16
Tiên nữ đầu người mình chim đang dâng hoa (Chùa Thái Lạc)
II/ Điêu Khắc
nghệ thuật chạm khắc gỗ của ông cha ta đã đạt đến trình độ cao về bố cục và cách diễn tả, xứng đáng là những công trình mĩ thuật tiêu biểu của mĩ thuật thời Trần
4/11/2022
17
Quan hầu (lăng Trần Hiến Tông)
Rồng (Chùa Thái Lạc)
MỘT VÀI HÌNH ẢNH ĐIÊU KHẮC VÀ CHẠM KHẮC TRANG TRÍ THỜI TRẦN
4/11/2022
18
CHUẨN BỊ BÀI SAU
- Học bài , tra rồi theo câu hỏi trong SGK
- Chuẩn bị mẫu: Cốc và quả ( quả cam)
- Chì, màu, tẩy, vở thực hành