1/ Tác giả: (sgk/70)
*1/ Tác giả: (sgk/70) * Là một nhóm tác giả thuộc dòng họ Ngô Thì ở làng Tả Thanh Oai , huyện Thanh Oai, tỉnh Hà Tây (nay Hà Nội). Trong đó hai tác giả chính là Ngô Thì Chí làm quan dưới thời Lê Chiêu Thống, Ngô Thì Du làm quan dưới triều Nguyễn. Ngô Thì Chí viết bảy hồi đầu và Ngô Thì Du viết bảy hồi sau, ba hồi cuối có thể do một người khác viết vào đầu triều Nguyễn *
2/ Tác phẩm: (sgk/70)
*2/ Tác phẩm: (sgk/70) *_a)Xuất xứ _: Hoàng Lê nhất thống chí được viết cuối triều Lê đến đầu nhà Nguyễn ghi lại cuộc thống nhất của triều đại nhà Lê. * Là một tiểu thuyết lịch sử kiểu chương hồi được viết bằng chữ Hán, gồm 17 hồi, đoạn trích là hồi thứ XIV viết về sự kiện vua Quang Trung đại phá quân Thanh
_b)Thể loại _:
*_b)Thể loại _: * Hoàng Lê nhất thống chí được viết bằng thể chí (Thể chí là một thể văn ghi chép sự vật, sự việc, vừa có tính văn học vừa có tính lịch sử lại vừa mang tính triết lý.) *+ Phương thức biểu đạt: * Tự sự kết hợp miêu tả, nghị luận. *c/ Đại ý: * Miêu tả chiến thắng lẫy lừng của vua Quang Trung và sự thất bại thảm hại của quân tướng nhà Thanh cùng số phận của bọn vua quan phản nước hại dân.
*d/ Bố cục : *-Đ 1: từ đầu đến _“ năm Mậu Thân (1788)”_ * Nguyễn Huệ lên ngôi hoàng đế. *-Đ 2: tiếp theo… “_rồi kéo vào thành.”_ * Cuộc hành quân và chiến thắng của Quang Trung. *-Đ 3: còn lại * Quân Thanh đại bại và số phận vua tôi nhà Lê.
* g/ Tóm tắt hồi thứ 14: * Nghe tin quân Thanh kéo vào Thăng Long, Nguyễn Huệ, đang ở Phú Xuân, liền lên ngôi hoàng đế, lấy hiệu là Quang Trung, tiến quân ra Bắc Hà. Đến Nghệ An, vua cho tuyển mộ lính, ra lời phủ dụ họ. Đến Tam Điệp, 30 Tết, vua cho quân sĩ ăn Tết trước. Đêm mùng 3 tháng giêng đánh thắng Hà Hồi. Mồng 5 đánh Ngọc Hồi, quân Thanh đại bại.Trưa đó Quang Trung tiến binh vào Thăng Long. Tôn Sĩ Nghị trốn chạy, quân giặc tranh nhau qua cầu, cầu gãy, xác giặc làm nghẽn cả khúc sông. Vua tôi nhà Lê trốn chạy theo giặc sang Trung Quốc.

1, Nội dung a, Hình tượng người anh hùng Nguyễn Huệ
*_* Nguyễn Huệ là người hành động mạnh mẽ, quyết đoán_ *_Khi nghe tin giặc đánh chiếm đến tận Thăng Long mất cả một vùng đất đai rộng lớn “ông định thân chinh cầm quân đi ngay”_ *_ Chỉ trong vòng hơn 1 tháng ông đã làm được nhiều việc lớn: lên ngôi hoàng đế, tiến quân ra bắc, tuyển mộ binh lính, tổ chức duyệt binh, phủ dụ tướng sĩ, định kế hoạch: hành quân, tiến đánh, sau chiến thắng)_
_* Nguyễn Huệ là người có trí tuệ sáng suốt, nhạy bén_
*Sáng suốt trong việc lên ngôi: *+ Nguyễn Huệ quyết định lên ngôi hoàng đế để yên lòng dân, lấy niên hiệu là Quang Trung *+ Việc lên ngôi đã được suy tính kĩ với mục đích thống nhất nội bộ, hội tụ nhân tài và quan trọng hơn là “để yên kẻ phản trắc và giữ lấy lòng người”, được nhân dân ủng hộ
- Sáng suốt trong việc nhận định tình hình địch và ta
*Trong lời phủ dụ quân lính ở Nghệ An: *+ Quang Trung đã chỉ rõ _“đất nào sao ấy” người phương Bắc không phải nòi giống nước ta, bụng dạ ắt khác_”. Ông còn vạch rõ tội ác của chúng đối với nhân dân ta *+ Nhắc lại truyền thống chống giặc ngoại xâm của dân tộc như: Trương nữ vương, Đinh Tiên Hoàng, Lê Đại Hành... Để khích lệ tướng sĩ dưới quyền *+ Kêu gọi nhân dân nhân đồng tâm hiệp lức và ra kỉ luật cho tướng sĩ *=> Lời phủ dụ kích thích lòng yêu nước, truyền thống anh hùng dân tộc.
- Sáng suốt trong việc đoán xét bề tôi và dùng người
*Trong hội quân ở Tam Điệp, qua lời nói của Quang Trung với Sở và Lân. Ta thấy ông hiểu rõ tình thế buộc phải rút quân của hai vị tướng. Vì vậy, Sở và Lân không bị phạt mà còn được khen. *Đối với Ngô Thì Nhậm, ông đánh giá rất cao và sử dụng như một vị quân sư “ đa mưu túc trí” *=> Là người hiểu tướng sĩ, phân minh rạch ròi
* _Nguyễn Huệ là người có tầm nhìn xa trông rộng_
*- Lúc mới khởi binh đánh giặc, chưa giành được tấc đất nào, ông đã chắc thắng và dự kiến cả ngày chiến thắng: “_phương lược tiến đánh đã tính sẵn, bất quá mười ngày là xong_”. *- Quang Trung đã bàn với Nhậm về quyết sách ngoại giao và kế hoạch 10 năm tới sau hòa bình “ _chờ mười năm nữa ta được yên ổn mà nuôi dưỡng lực lượng, bấy giờ nước giàu quân mạnh thì ta có sợ gì chúng_”
_* Nguyễn Huệ là bậc kì tài về quân sự- có tài thao lược hơn người_
*_Cuộc hành quân thần tốc do Quang Trung chỉ huy đến nay vẫn còn làm chúng ta kinh_ ngạc. Vừa hành quân, vừa đánh giặc mà vua Quang Trung hoạch định kế hoạch từ 25 tháng chạp đến mùng 7 tháng giêng sẽ vào ăn tiết ở Thăng Long, trong thực tế đã vượt mức 2 ngày. *Hành quân xa, liên tục như vậy nhưng đội quân vẫn chỉnh tề cũng là do tài tổ chức của người cầm quân.
_* Hình ảnh vị vua lẫm liệt trong chiến trận_
*Ông thân chinh cầm quân * Dưới sự chỉ huy của ông quân Tây Sơn thắng áp đảo kẻ thù * Khí thế nghĩa quân làm quân thù khiếp vía, trong cảnh “ khói tỏa mù trời, cách gang tấc không thấy gì” nổi bật hình ảnh một vị vua “ cưỡi voi đốc thúc”. *=> Hình ảnh người anh hùng được khắc họa với tính cách mạnh mẽ, trí tuệ sáng suốt, nhạy bén, tài dùng người như thần, là người tổ chức và là linh hồn của cuộc khởi nghĩa. Đây là người anh hùng chiến trận đẹp nhất trong văn học trung đại
b. Sự thảm hại của quân tướng nhà Thanh:
*- Tướng: Khi quân Tây Sơn chưa đánh thì kiêu căng, tự mãn, chủ quan nhưng khi quân Tây sơn đánh “sợ mất mật, ngựa không kịp đóng yên cương, người không kịp mặc áo giáp...nhằm hướng Bắc mà chạy” * - Quân sĩ: trước khi quân Tây Sơn đánh thì mặc sức vui chơi nhưng khi lâm trận thì “ bỏ chạy tán loạn, giày xéo nhau mà chết, đến nỗi nước sông Nhị Hà vì thế mà tắc nghẽn không chảy được nữa” *Cả đội binh hùng tướng mạnh chỉ còn biết tháo chạy *=> Đó là số phận tất yếu của kẻ xâm lược. *_ *_ *_ *_ *
c . Số phận của bọn vua tôi phản nước hại dân:
*-Vua Lê vội vã đưa Thái hậu ra ngoài chạy trốn theo quân nhà Thanh. *- Cướp thuyền đánh cá của dân đêm ngày đi gấp, luôn mấy ngày không ăn, nhờ viên thổ hào cho ăn, ở. *-Đến cửa ải : nhìn nhau than thở, oán giận, chảy nước mắt *Tình cảnh khốn đốn, bi thảm
THẢO LUẬN NHÓM (2 PHÚT)
*Tại sao hai tác giả là quan lại nhà Lê, Nguyễn mà * lại viết về Nguyễn Huệ một cách sinh động, lẫm *liệt như vậy?
* - Các tác giả tôn trọng sự thật lịch sử. * - Họ có ý thức tự hào dân tộc. * - Tính cách của các nhà viết sử thời phong kiến. * => Đó là điểm tiến bộ của nhóm tác giả Ngô gia văn phái. *
2. Nghệ thuật:
* 2. Nghệ thuật: *-Trình tự kể diễn biến các sự kiện lịch sử. *- Nhân vật lịch sử với ngôn ngữ kể, tả chân thực, sinh động. *- Giọng điệu trần thuật thích hợp với việc thể hiện thái độ của tác giả. *_3/ Ý nghĩa văn bản:_ *Văn bản ghi lại hiện thực lịch sử hào hùng của dân tộc ta và hình ảnh người anh hùng Nguyễn Huệ trong chiến thắng mùa xuân năm Kỉ Dậu (1789) * *
*QUANG TRUNG
*i
*m
*ồ
*T
*t
*ỹ
*H
*i
*ọ
*n
*n
*â
*ế
*ị
*S
*c
*ồ
*k
*T
*N
*à
*u
*q
*g
*n
*u
*r
*T
*h
*u
*i
*y
*ơ
*ô
*g
*H
*
*â
*ố
*d
*Đ
*n
*ỷ
*g
*N
*T
*h
*H
*ậ
*ơ
*m
*h
*c
*g
*d
*S
*ầ
*n
*o
*N
*y
*S
*a
*d
*h
*o
*. Nghĩa quân nào đã giành thắng lợi trong trận _đại phá quân Thanh?_
*Trong trận Ngọc Hồi, quân ta ghép các mảnh ván và lấy cái gì quấn ở bên ngoài để làm lá chắn?
*_Tên tướng giặc đã thắt cổ tự tử sau khi thua nghĩa quân Tây Sơn?_
*_Năm 1789 theo âm lịch được gọi là năm gì?_
*_Mờ sáng mồng 5 tết năm Kỷ Dậu(1789), quân ta đánh vào đồn nào của địch?_
*Tên một đô đốc chỉ huy quân ta vượt biển tiến vào Hải Dương?
*Đêm mồng ba tết năm Kỷ Dậu(1789), quân ta tấn công đồn nào?
*Đây là tên tướng giặc đã chỉ huy quân Thanh sang xâm lược nước ta năm 1788.
*Cuối năm 1788, hai mươi chín vạn quân nào kéo vào nước ta?
*1
*2
*3
*4
*8
*7
*10
*9
*GIẢI Ô CHỮ
*6
IV.LUYỆN TẬP:
* Viết đọan văn ngắn miêu tả lại chiến công thàn tốc đại phá quân Thanh của vua Quang Trung từ tối 30 tết đến ngày mồng 5 tháng giêng năm Kỉ Dậu (1789)