*Tiết 34, 35, 36: *Ôn tập văn học trung đại Việt Nam
*Thứ 2,4: 25, 27/10/2021
*TruyÖn trung ®¹i ViÖt Nam
* Các tác phẩm văn học TĐ VN Lớp 9: *1/. Chuyện người con gái Nam Xương (Nguyễn Dữ)
*2/. Hoàng Lê nhất thống chí (hồi 14)
*3/. Truyện Kiều ( Nguyễn Du )
*a/. Chị em Thúy Kiều
*b/. Cảnh ngày xuân
*c/. Kiều ở lầu Ngưng Bích
*4/. Lục Vân Tiên cứu Kiều Nguyệt Nga (Nguyễn Đình Chiểu)
*(Ngô gia văn phái)
*Stt
*Tác phẩm
*Tác giả
*Gía trị nội dung
*Gía trị nghệ thuật
*1
*Chuyện người con gái Nam Xương *(TKML)
*-Thể hiện niềm cảm thông đối với số phận oan nghiệt của người phụ nữ VN trong XHPK *- khẳng định vẻ đẹp truyền thống của họ
* xây dựngtruyện *+Miêu tả nhân vật +Kết hợp tự sự với tữ tình *-
*Ng. *Dữ
*1
*Stt
*Tác phẩm
*Tác giả
*Gía trị nội dung
*Gía trị nghệ thuật
*2
*Hoàng Lê nhất thống chí *(Hồi 14)
*Ngô gia văn phái
*Tái hiện hình ảnh người anh hùng dân tộc Nguyễn Huệ qua chiến công thần tốc đại phá quân Thanh *- sự thất bại thảm hại của quân tướng nhà Thanh và số phận bi đát của vua tôi Lê Chiêu Thống
*- Lời văn chân thực, sinh động, thể hiện niêm tự hào dân tộc
*3
*Stt
*Tác phẩm
*Tác giả
*Gía trị nội dung
*Gía trị nghệ thuật
*3
*Truyện Kiều
*Ng. Du
*Gía trị hiện thực: *+ Phơi bày bộ mặt thật của XHPK bất công, tàn bạo *+ Tố cáo thế lực xấu xa *Gía trị nhân đạo *+Tiếng nói khẳng định đề cao tài năng và nhân phẩm con người *+Thể hiện những khát vọng chân chính…
*- Thể loại: Truyện thơ Nôm thể lục bát *Ngôn ngữ: Bác học+bình dân giàu, đẹp, biểu cảm cao *- Nghệ thuật dẫn truyện, miêu tả thiên nhiên, con người, khắc họa tính cách và tâm lí nhân vật.
*_a.Nghệ thuật:Ñoaïn trích “Chò em Thuyù Kieàu” söû duïng buùt phaùp ngheä thuaät öôùc leä, laáy veû ñeïp cuûa thieân nhieân ñeå gôïi taû veû ñeïp cuûa con ngöôøi, khaéc hoaï roõ neùt chaân dung chò em Thuyù Kieàu. _ *_b.Nội dung: Ca ngôïi veû ñeïp, taøi naêng cuûa con ngöôøi vaø döï caûm veà kieáp ngöôøi taøi hoa baïc meänh laø bieåu hieän cuûa caûm höùng nhaân vaên ôû Nguyeãn Du._

Kiều ở lầu Ngưng Bích
*Kiều ở lầu Ngưng Bích *a.Nội dung: *Đoạn thơ thể hiện một cách sâu sắc và đạt *đến độ tinh tế bức tranh tâm trạng nhiều vẻ *của nàng Kiều. Đặc biệt nhấn mạnh nỗi buồn *lưu lạc thật sâu sắc. *b. Nghệ thuật: *Tả cảnh ngụ tình, lấy thiên cảnh để biểu hiện *tâm cảnh: lấy thiên nhiên lầu Ngưng Bích để *thể hiện tâm trạng cô đơn, buồn đau, nhớ *thương day dứt, lo sợ hãi hùng của nàng Kiều
*Stt
*TP
*TG
*Gía trị nội dung
*Gía trị nghệ thuật
*Truyện Lục Vân Tiên
*NG. *Đình *Chiểu
*Truyền dạy đạo lí làm người: Xem trọng tình nghĩa giữa CN với CN trong XH. Đề cao tinh thần nghĩa hiệp, sẵn sàng cứu khốn phò nguy. Thể hiện khát vọng của nhân dân hướng tới lẽ công bằng và những điều tốt đẹp trong cuộc đời.
*-ngôn ngữ giản *dị, mộc mạc gần *Với lời ăn tiếng *nói hàng ngày *của nhân dân *(Nam bộ) *-Kết cấu gần với *cổ tích tạo nên *kết thúc có hậu *được coi là *Truyện Kiều của *nhân dân Nam Bộ
*5

a. Nội dung:
*a. Nội dung: *Xây dựng hình tượng: *người anh hùng Lục Vân Tiên vị nghĩa *quên thân *nàng Kiều Nguyệt Nga đoan trang phẩm *hạnh *b. Nghệ thuật: *- Kể chuyện bằng thơ lục bát *Ngôn ngữ tự nhiên, đơn giản bản chất *Nam bộ
*Thể loại: Truyện truyền kì (là loại văn xuôi tự sự ,có nguồn gốc từ văn học Trung Quốc, thịnh hành từ đời Đường. Các nhà văn nước ta sau này đã tiếp nhận thể loại văn học này để viết những tác phẩm phản ánh cuộc sống và con người của đất nước mình.) *+ “Truyền kì mạn lục” là đỉnh cao của thể loại này, từng được xem là một áng “Thiên cổ kì bút”- áng văn hay của ngàn đời.
*- Ra đời thế kỉ XVI *- Chuyện Người con gái Nam Xương là chuyện thứ 16 trong tuyển tập truyện truyền kì mạn lục của Nguyễn Dữ gồm 20 truyện viết bằng chữ Hán
* - Vũ nương là hiện thân của người phụ nữ Việt Nam dưới chế độ phong kiến nam quyền thối nát. * -Trương Sinh là hiện thân của chế độ phong kiến nam quyền với những bất công ,vô lí
*HOÀNG LÊ NHẤT THỐNG CHÍ
*Hồi thứ 14
*Đánh Ngọc Hồi quân Thanh bị thua trận *Bỏ Thăng Long Chiêu Thống trốn ra ngoài
*Hãy trình bày vài nét chính về cuộc đời của Nguyễn Du?
*Nguồn gốc: Nguyễn Du mượn cốt truyện Kim Vân Kiều truyện của Thanh Tâm Tài Nhân (Trung Quốc). *→ _Truyện Kiều_ (_Đoạn trường Tân Thanh, _ 3254 câu thơ lục bát) *→ Sáng tạo của Nguyễn Du: Cảm hứng, cách nhận thức, lí giải, thể loại, ngôn ngữ...
* TRUYỆN KIỀU
** Gía trị nội dung: Truyện Kiều
*- Giá trị hiện thực
*- Gía trị nhân đạo
*Gía trị Nghệ thuật
*- Thể loại truyện thơ lục bát kết hợp nhuần nhuyễn cả chất tự sự và chất trữ tình, ngôn ngữ bình dân và ngôn ngữ văn học bác học.
*- Tiếng Việt trong Truyện Kiều là ngôn ngữ trong sáng, trau chuốt, giàu sức biểu cảm.
*- Xây dựng nhân vật sống động
*Bức tượng thể hiện hình tượng Nguyễn Đình Chiểu đặt trong Văn Miếu Trấn Biên * ()
- Nguyễn Đình Chiểu (1822-1888),là nhà thơ lớn, nhà giáo danh tiếng, người thầy thuốc hết mình cứu nhân độ thế.
*- Nguyễn Đình Chiểu (1822-1888),là nhà thơ lớn, nhà giáo danh tiếng, người thầy thuốc hết mình cứu nhân độ thế. *- Là người có nghị lực sống và cống hiến hết mình cho đời. *- Lòng yêu nước và tinh thần bất khuất chống giặc ngoại xâm.“Trọn đời một tấm lòng son (_“Truyện Lục Vân Tiên” )_ *- Nhiều tác phẩm có giá trị.
*_*Tác phẩm_: *- Truyện Lục Vân Tiên sáng tác đầu những năm 50 thế kỉ XIX, *- Gồm 2082 câu thơ, được lưu truyền rộng rãi. *- Thể lọai: truyện thơ Nôm. *
Thảo luận
*Bài 1:Nhận xét về vẻ đẹp và số phận của Người phụ *nữ qua các văn bản đã học: ("Chuyện người con gái *Nam Xương" và các đoạn trích "Truyện Kiều"). *Bài 2: Nêu cảm nhận cả em về bộ mặt của giai cấp *thống trị PK qua các TPVHTĐVN lớp 9 đã học. *Bài 3: Hãy nêu cảm nhận của em về vẻ đẹp của một *số nhân vật trong các tác phẩm VHTĐVN đã học lớp9 *Bài 4: Nêu nghệ thuật đặc sắc trong các đoạn *trích“Truyện Kiều” của Nguyễn Du mà em đã học, ví *dụ minh chứng?
II. Luyện tập:
*BT 1. Nhận xét về vẻ đẹp và số phận của Người phụ *nữ qua các văn bản đã học: ("Chuyện người con gái Nam *Xương" và các đoạn trích "Truyện Kiều").
*Vẻ đẹp của người phụ nữ: Họ có vẻ đẹp toàn diện từ nhan sắc, tâm hồn, phẩm chất. *+ Về nhan sắc, tài năng ( TVân,TKiều, VNương) *+ Về tâm hồn, phẩm chất: đảm đang tháo vát, hiếu thảo, thủy chung son sắt, giàu đức hi sinh và vị tha, khát vọng hạnh phúc, tình yêu chân chính ( TK và VN)
*- Số phận của người phụ nữ: bị kịch, đau khổ, oan khuất (số phận của Vũ Nương), bi kịch điển hình của người phụ nữ (nhân vật Thúy Kiều hội đủ đau khổ của người phụ nữ trong xã hội xưa mà hai bi kịch lớn nhất là bi kịch tình yêu tan vỡ và bi kịch nhân phẩm bị chà đạp).
BT 2:Cảm nhận về bộ mặt của giai cấp thống trị PK qua các TPVHTĐVN lớp 9 đã học.
*Hèn nhát, đầu hàng, bán nước, chạy theo *giặc một cách nhục nhã( Hoàng Lê…chí) *Giả dối, bất nhân, vì tiền mà tán tận lương *tâm ( Truyện Kiều)
BT4: Nghệ thuật đặc sắc trong các đoạn trích“Truyện Kiều” của Nguyễn Du mà em đã học, ví dụ minh chứng?
*+ Bút pháp ước lệ: Lấy hình ảnh đẹp trong thiên nhiên như mây, tuyết, trăng, hoa... làm qui ước để tả vẻ đẹp của con người. *Mai cốt cách tuyết tinh thần *Khuôn trăng đầy đặn nét ngài nở nang *Làn thu thủy nét xuân sơn *+ Tả cảnh ngụ tình: Mượn việc tả thiên nhiên để miêu tả tình cảm con người, cảnh thiên nhiên chỉ là phương tiện còn tâm trạng con người là mục đích miêu tả. *“Buồn trông cửa bể chiều hôm *……. *Ầm ầm tiếng sóng kêu quanh ghế ngồi”
*So sánh vẻ đẹp và số phận của hai nhân vật Thúy Kiều và Vũ Nương?
*GIỐNG NHAU: * Hình tượng người phụ nữ Việt Nam là hiện thân của cái đẹp Vẻ đẹp hình thức: - Vũ Nương: vẻ đẹp dịu dàng, thuần hậu - “tư dung tốt đẹp”. - Thúy Kiều: Kiều đẹp”sắc sảo, mặn mà”. Vẻ đẹp tài năng, phẩm chất: - Vũ Nương: tính tình thùy mị nết na, yêu thương và chung thủy với chồng, hiếu thảo với mẹ chồng, thương con, hết lòng lo cho hạnh phúc gia đình…) - Thúy Kiều: + Không chỉ đẹp, Kiều còn là người phụ nữ toàn tài. Cầm kỳ, thi, họa-tài nào nàng cũng giỏi nhưng nổi trội nhất vẫn là tài đàn. Đặc tả cái tài của Kiều cũng là để ngợi ca cái tâm đặc biệt của nàng. Bản đàn bạc mệnh mà nàng sáng tác chính là tiếng lòng của trái tim đa sầu đa cảm. + Hiếu thảo với cha mẹ, giàu đức hi sinh, có lòng vị tha, có trái tim đôn hậu, có ý thức sâu sắc về nhân phẩm của mình… *Hiện thân của những số phận bi thương- là nạn nhân của xã hội phong kiến có nhiều bất công dẫn đến những đau khổ, thiệt thòi. *Vũ Nương, Thúy Kiều đều phải tìm đến cái chết để giải nỗi oan ức, thoát khỏi cuộc đời đầy đau khổ, oan nghiệt.
*VŨ NƯƠNG *Là nạn nhân của chế độ nam quyền: + Cuộc hôn nhân không bình đẳng *+ Chỉ vì hiểu lầm mà Trương Sinh độc đoán, hồ đồ mắng nhiếc Vũ Nương, không cho nàng cơ hội thanh minh, phải tìm đến cái chết để minh oan. + Vũ Nương chết oan ức nhưng Trương Sinh không ân hận day dứt, không hề bị xã hội lên án. Trương Sinh coi như việc đã qua rồi. Như vậy, chuyện danh dự, sinh mệnh của người phụ nữ bị tùy tiện định đoạt bởi người đàn ông, không có hành lang đạo lí, dư luận xã hội bảo vệ, che chở. - Người phụ nữ còn là nạn nhân của chiến tranh, của xã hội đồng tiền đen bạc. + Vũ Nương lấy Trương Sinh, chàng ra lính để lại mẹ già và đứa con còn chưa ra đời. Nuôi dưỡng mẹ già, chăm sóc con, nàng tận tụy vì gia đình nhưng chiến tranh làm xa cách, tạo điều kiện cho sự hiểu lầm trở thành nguyên nhân gây bất hạnh.
*THÚY KIỀU *Là nạn nhân của xã hội đồng tiền. Xã hội ấy vận động trên cơ chế: “Một ngày lạ thói sai nha Làm cho khốc hại chẳng qua vì tiền”. Để có tiền cứu cha và em khỏi bị đánh đập, Kiều đã phải bán mình cho Mã Giám Sinh – một tên buôn thịt bán người, để trở thành món hàng cho hắn cân đong, đo đếm, cò kè… Cũng vì đồng tiền, Túi Bà và Mã Giám Sinh đẩy Kiều vào chốn lầu xanh nhơ nhớp, khiến nàng phải đau đớn, đắng cay suốt mười lăm năm lưu lạc, phải “thanh lấu hai lượt, thanh y hai lần”.
*KHÁC NHAU:
Cảm nhận về:
*Cảm nhận về: ** Hình tượng Nguyễn Huệ: *Yêu nước nồng nàn, quyết tâm đánh đuổi giặc ngoại xâm cứu nước, cứu dân; *- Tài trí, dũng mãnh, quyết đoán, *- Trí tuệ sáng suốt, nhìn xa trông rộng *- Tài dụng binh như thần: hành binh thần tốc, chỉ huy quân sĩ trực tiếp chiến đấu và chiến thắng, đại phá quân Thanh mùa xuân Kỉ Dậu. * -> Đó là người anh hùng thể hiên sức mạnh của dân tộc, nhân vật lịch sử kiệt xuất được khắc họa trung thực trong một tác phẩm văn học trung đại.
* lêi chØ dô cña vua Quang Trung víi qu©n sÜ
*Kh¼ng ®Þnh chñ quyÒn ®Êt nư­íc.
*Nªu lªn dã t©m cña giÆc phư­¬ng B¾c.
*Tù hµo vÒ c«ng lao ®¸nh giÆc ngo¹i x©m cña cha «ng.
*Tin t­ưëng vµo chÝnh nghÜa cña cuéc hµnh binh diÖt Thanh vµ kªu gäi qu©n sÜ ®¸nh giÆc.
*Ra kû luËt ®èi víi qu©n sÜ.
*Tµi khÝch lÖ qu©n sÜ.TrÝ tuÖ s¸ng suèt vµ nh¹y bÐn.

Nhân vật Lục Vân Tiên
*Nhân vật Lục Vân Tiên *-Lí tưởng đạo đức cao đẹp; Quan niệm phò đời giúp nước, giúp dân, “_Nhớ câu kiến nghĩa bất vi, làm người thế ấy mới phi anh hùng”._ *-Trọng nghĩa khinh tài *-Trừng trị kẻ ác cứu người hoạn nạn, cứu dân lầm than. *-> Nhân vật Lục Vân Tiên thể hiện quan niệm lí tưởng và mơ ước hành đạo cứu đời của Nguyễn Đình Chiểu.
* Miêu tả tâm trạng của Kiều:
*-Cánh buồm xa xa
*nhớ về quê hương và gia đình.
*-Hoa trôi man mác
*nỗi buồn về số kiếp trôi nổi.
*-Nội cỏ, chân mây
*cuộc sống tẻ nhạt, vô vị.
*-Ầm ầm tiếng sóng
*một nỗi khủng khiếp, hãi hùng
*Mỗi cảnh vật khêu gợi ở Kiều một nét buồn khác nhau.
*Điệp ngữ, từ láy:
*Tạo nên nhiều tầng ý nghĩa và nâng mức cảm xúc.
*
*RUNG CHUÔNG VÀNG
*Em hiểu thế nào về nhan đề truyền kì mạn lục?
*Ghi chép tản mạn những câu chuyện *được lưu truyền trong dân gian.
*A
*Ghi chép lại những câu chuyện lì lạ
*b
*Ghi chép lại những câu chuyện lì lạ *được lưu truyền.
*c
*Câu 1
*
*Hết giờ
*0
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*7
*8
*9
*10
*Những câu chuyện hoang đường
*D
*Số câu thơ của truyện Kiều?
*3254
*A
*2354
*b
*2354
*c
*Câu 2
*
*Hết giờ
*0
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*7
*8
*9
*10
*3245
*D
* Tác phẩm _Hoàng lê nhất thống chí_ *thuộc tiểu thuyết hiện đại?
*A
*b
*Câu 3
*
*Hết giờ
*0
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*7
*8
*9
*10
*Đúng
*Sai
*Miêu tả đời sống nội tâm của nhân vật qua ngôn ngữ độc * thoại và nghệ thuật tả cảnh ngụ tình
*Khắc họa tính cách nhân vật qua miêu tả ngôn ngữ, *ngoại hình, cử chỉ
*Khắc họa nhân vật bằng thủ pháp ước lệ
*Ý nào nói đúng nhất thành công *trong truyện Kiều của Nguyễn Du?
*A
*b
*c
*Câu 4
*
*Hết giờ
*0
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*7
*8
*9
*10
*Cõng rắn cắn gà nhà
*Há miệng mắc quai
*Tay đứt ruột đau
* Việc làm của Lê Chiêu Thống dẫn đến *thành ngữ nào dưới đây
*B
*A
*c
*Câu 5
*
*Hết giờ
*0
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*7
*8
*9
*10
*Cách xử trí với các tướng sĩ tại Tam Điệp
*Phủ dụ quân lính tại Nghệ An
*Sai mở tiệc khao quân
* *Chi tiết nào nói lên sự sáng suốt của vua *Quang Trung trong việc dùng người ?
*C
*A
*B
*Câu 6
*
*Hết giờ
*0
*1
*2
*3
*4
*5
*6
*7
*8
*9
*10
_Đố nhanh_
*1. Điền từ còn thiếu vào chỗ trống: * _“Nữa đêm qua huyện _ _…_ *_ Bâng khuâng nhớ cụ, thương thân nàng Kiều”_ *2. _“Từ khi áo vài cờ đào_ *_ Giúp dân dựng nước xiết bao công trình”_ *Câu thơ trên nói về nhân vật nào? *3. Chồng của Hoạn Thư tên là gì? *4. Họ và tên nhân vật nữ chính trong văn bản “Chuyện người con gái Nam Xương” là gì? *5. Một lối văn ghi chép sự vật, sự việc được gọi là gì?
*Nghi Xuân
*Nguyễn Huệ- Quang Trung
*Thúc Sinh
*Vũ Thị Thiết
*Tùy bút
??? Nỗi oan của Vũ Nương là gì?Nguyên nhân nỗi oan của Vũ Nương?
** Bị chồng nghi ngờ thất tiết (không chung thủy) ** Do chồng hồ đồ, đa nghi *- Do lời nói ngây thơ của con trẻ *- Do cuộc chiến tranh phi nghĩa của XHPK
*??? Tại sao những người thuộc họ Ngô Thì phò trợ nhà Lê nhưng viết chân thật, sinh động về Nguyễn Huệ (vua Quang Trung)?
*Họ là những con người tôn trọng sự thật lịch sử đáng kính. Họ là những người có lòng tự hào và tự tôn dân tộc, quê hương.