Giáo viên: Đặng Thị Minh Ngọc

BÀI TẬP NHANH:

? Từ in đậm nào trong các câu sau đây là trợ từ,
từ nào không phải là trợ từ?

1. Chính nó đã nói với tôi điều đó. ( Trợ từ)
2. Chị Dậu là nhân vật chính của tác phẩm “Tắt đèn”.
( Tính từ)

(Trợ từ)
3. Nó đưa cho tôi những 10 000 đồng.
(Lượng từ)
4. Nó đưa cho tôi những đồng tiền cuối cùng.(Trợ từ)
5. Em có quyền tự hào về tôi và cả( em
nữa.
Tính
từ )
6. Ao sâu nước cả khôn chài cá.

? Các từ này, a, vâng trong những đoạn trích sau đây biểu thị
điều gì ?.

? Nhận xét về cách dùng các từ này, a và vâng bằng
a, Này! Ông giáo ạ! Cái giống nó cũng khôn! Nó cứ làm in như nó trách
cách lựa chọn những câu trả lời đúng.
tôi; nó kêu ư ử, nhìn tôi, như muốn bảo tôi rằng: “A! Lão già tệ lắm!
a, Các từ ấy có thể làm thành một câu độc lập;
Tôi ăn ở với lão như thế mà lão xử với tôi như thế này à?”.
VD: dùng
- A!để gọi, để gây chú ý với người đối thoại.
- Từ “này”
Các
từ
córathể
làmthịthành
độcralập.
- Gìấy
thế?
-Từa,
“A”
là tiếng
thốt
để biểu
sự tức một
giận câu
khi nhận
điều gì đó
không tốt. - Con mèo đó đáng yêu ghê!
b, Các từ ấy không thể làm thành một câu độc lập.

VÍ DỤ

b, - Này, bảo bác ấy có trốn đi đâu thì trốn. Chứ cứ nằm đấy, chốc nữa họ
vàoc,d,
thúc
sưu,
không
có, thể
họ lạithể
đánh
trói
thì khổ.
rề rề
như thế,
Các
từ
ấykhông
có
cùng
những
từ
khác
làm
thành
Các
từ
ấy
làm
một
bộNgười
phậnốm
của
câu.
nếu một
lại phải câu
một trậnvà
đòn , nuôi
mấy tháng
cho hoànđầu
hồn. câu.
thường
đứng
-d,Vâng,
cháu
cũngcó
đãthể
nghĩcùng
như cụ.những
Nhưng để
cháo
nguội,
cháu
cho nhà
Các
từ
ấy
từ
khác
làm
thành
VD: - Ấy, cậu đừng làm bẩn tường.
cháu ăn lấy vài húp đã.
một câu- và
thường
đứng
đầu
câu.
Vâng,
con
sẽ
đi
chợ
ngay.
-Từ “Vâng” là
để đáp lời người khác.
-Từ “này” dùng để gọi, để gây chú ý với người đối thoại.

2

1

3

Tổng
kết ghi
nhớ

8
7

4
5

6

C©u hái: §iÒn vµo chç trèng
chuyên đi kèm
- Trợ từ là những từ ………………..một
từ ngữ
nhấn mạnh hoặc biểu thị
trong câu để …………………………….thái
độ đánh
sự vật, sự việc
giá …………………được
nói đến ở từ ngữ đó.

-Thán từ là những từ dùng để ………………...........
bộc lộ tình cảm, cảm xúc
gọi đáp
của người nói hoặc dùng để………….
đầu câu có khi được tách ra
- Thán từ thường đứng ở…………,
thành…………………….
một câu đặc biệt
Chóc
ohhhhhhhhh!!!
Mõng B¹n!!!
Sai
PhÇn
råi!quµ
Chóc
cñab¹n
b¹nmay
lµ mét
m¾ncôc
lÇntÈy
sau!

C©u hái: Các từ in đậm trong những câu sau từ
nào là trợ từ?
1- Chính nó là người nói dối.
Trợ từ
2- Anh ấy là diễn viên chính.
Không phải trợ từ

3- Những ngón tay ngoan.

Không phải trợ từ

4- Tôi mua những năm cuốn sách.
Trợ từ
5- Nó về đích đầu tiên.
Không phải trợ từ

6- Đích thân tôi dẫn nó về.
Trợ từ

Chóc
ohhhhhhhhh!!!
Mõng B¹n!!!
Sai
PhÇn
råi! quµ
Chóccña
b¹n
b¹n
may
lµ m¾n
mét c¸i
lÇn b¸nh
sau!

*Th¸n tõ

*Trî tõ:

t¸ch riªng
- Cã thÓ ®­îc t¸ch
Soras¸nh- Kh«ng
sù
ra thµnh mét c©u mµ
thµnh mét c©u ®Æc
kh¸c
nhau
lu«n ph¶i ®i kÌm víi
biÖt.
ng÷ kh¸c.
giữa trîtõtõ
- Th¸n tõ béc lé t×nh
- NhÊn m¹nh hoÆc
tõ?thÞ th¸i ®é ®¸nh
c¶m, c¶m xóc, gäivµ
®¸pth¸nbiÓu
gi¸ sù vËt, sù viÖc.

Chóc
ohhhhhhhhh!!!
Mõng B¹n!!!
PhÇnSai
quµråi!
cña
Chóc
b¹nb¹n
lµ 3may
c¸i bookmark
m¾n lÇn sau!
(tù lµm)

Câu hỏi: Hãy đặt một câu có sử dụng trợ từ và một
câu có sử dụng thán từ.
VD: A! C¸i vÝ da nµy ®Ñp qu¸!
VD: ChÝnh nã ®· g©y ra vô næ nµy.

Chóc
ohhhhhhhhh!!!
Mõng B¹n!!!
PhÇn
Sai råi!
quµ
Chóc
cñab¹n
b¹nmay
lµ 1 m¾n
c¸i bót
lÇnch×
sau!

? Giải thích nghĩa của trợ từ in đậm trong những câu sau:
a, Nhưng đời nào tình thương yêu và lòng kính mến mẹ tôi lại
bị những rắp tâm tanh bẩn xâm phạm đến… Mặc dầu non một
năm ròng mẹ tôi không gửi cho tôi lấy một lá thư, nhắn người
thăm tôi lấy một lời và gửi cho tôi lấy một đồng quà.
b, Tính ra cậu Vàng cậu ấy ăn khỏe hơn cả giáo ạ!
Đáp án:
a, Biểu thị sự trách móc nhẹ nhàng.

ohhhhhhhhh!!!
Chóc
Mõng B¹n!!!
b, Nhấn
ăn khỏe
hơnmay
cả mức
bình
thường.
Saimạnh
råi!
Chóc
b¹n
m¾n
lÇn
sau!
PhÇn quµ cña b¹n lµ 1 côc tÈy

Câu hỏi:
? Khi sử dụng thán từ gọi đáp, cần chú ý
đến những điểm gì?

A. Đối tượng giao tiếp
B. Ngữ điệu
C. Cả A và B
D. Cả A và B đều sai
ohhhhhhhhh!!!
Chóc Mõng B¹n!!!
Sai råi!
PhÇn
Chóc
quµ
b¹n
cñamay
b¹nm¾n
lµ mét
lÇnkÑo
sau!

Câu hỏi: Đọc đoạn văn sau:
Chừng như lúc nãy thấy bắt cả chó lớn, chó con, cái Tí vẫn tưởng
những con vật ấy sẽ đi thế mạng cho mình, cho nên nó đã vững dạ ngồi
im. Bây giờ nghe mẹ nó giục nó phải đi, nó lại nhếch nhác, mếu khóc:
- U nhất định bán con đấy ư? U không cho con ở nhà nữa ư? Khốn nạn
thân con thế này! Trời ơi!... Ngày mai con chơi với ai? Con ngủ với ai?
(Ngô Tất Tố, Tắt đèn)
Câu văn nào trong đoạn văn trên có chứa thán từ?

A. Trời ơi!
B. Ngày mai con chơi với ai?
C. Khốn nạn thân con thế này?
D. Con ngủ với ai?

Chóc
ohhhhhhhhh!!!
Mõng B¹n!!!
Sai
PhÇn
råi!quµ
Chóc
cña
b¹n
b¹n
may
lµ mét
m¾nc¸i
lÇnbót
sau!ch×

Câu hỏi: Thán từ in đậm trong câu văn sau bộc lộ cảm xúc gì?
Chao ôi! Đối với những người ở quanh ta, nếu ta không cố tìm
mà hiểu họ, thì ta chỉ thấy họ gàn dở, ngu ngốc, bần tiện, xấu xa, bỉ
ổi,… toàn những cớ để cho ta tàn nhẫn; không bao giờ ta thấy họ là
những người đáng thương; không bao giờ ta thương…. 
(Lão Hạc) 
A. Than thở vì xúc động mạnh.
B. Than thở vì bất lực.
C. Than thở vì đau đớn.
D. Cả A, B, C đều sai.

Chóc
ohhhhhhhhh!!!
Mõng B¹n!!!
PhÇnSai
quµ
råi!
cña
Chóc
b¹nb¹n
lµ 3may
c¸i bookmark
m¾n lÇn sau!
(tù lµm).

I. Trợ từ:
- Trợ từ là những từ chuyên đi kèm một từ ngữ
trong câu để nhấn mạnh hoặc biểu thị thái độ đánh giá
sự vật, sự việc được nói đến ở từ ngữ đó.
- VD: Những; có; chính; đích; ngay;…

II. Thán từ:

- Thán từ là những từ dùng để bộc lộ tình cảm, cảm
xúc của người nói hoặc dùng để gọi đáp.
- Thán từ thường đứng ở đầu câu, có khi được
tách ra thành một câu đặc biệt.
- Thán từ gồm 2 loại chính:
+ Thán từ bộc lộ tình cảm, cảm xúc: a; ái; ơ; ôi;…
+ Thán từ gọi đáp: này; dạ; vâng; ơi; ừ;…