Bài
18

VẬN CHUYỂN MÁU QUA HỆ
MẠCH.
VỆ SINH HỆ TUẦN HOÀN

Nội dung
I

Sự vận chuyển máu qua
hệ mạch

II

Vệ sinh tim
mạch

01

Sự vận chuyển máu qua hệ
mạch

- Máu vận chuyển qua hệ mạch là nhờ: Sức đẩy của
tim khi tâm thất co tạo ra huyết áp và vận tốc máu.
- Huyết áp là áp lực của máu lên thành mạch.

Vậy huyết áp là gì ?

Máy đo huyết áp

Quan sát hình và kết hợp nghiên cứu thông tin/58
SGK Tìm những từ in nghiêng trong đoạn (sức đẩy,
huyết áp, vận tốc máu)

Huyết áp giảm dần từ động mạch  mao mạch  tĩnh mạch.
Chỉ huyết
số huyết
Vì sao sự chênh lệch
áp áp
giảm dần như vậy?

Huyết áp tĩnh mạch rất nhỏ mà máu vẫn vận chuyển được qua
tĩnh mạch về tim là nhờ các tác động chủ yếu nào ?

- Máu vận chuyển qua hệ mạch là nhờ: Sức đẩy của tim khi
tâm thất co tạo ra huyết áp và vận tốc máu.
- Sự hỗ trợ của hệ mạch:
+ Động mạch: Nhờ sự co dãn của động mạch.
+ Tĩnh mạch: Nhờ sự co bóp của cơ bắp quanh thành mạch.
Sức hút của lồng ngực khi hít vào
Sức hút của tâm nhĩ khi giãn ra
Hoạt động của van.

02

Vệ sinh tim
mạch

Vệ sinh tim
mạch
Cần bảo vệ tim mạch tránh
các tác nhân có hại
1

Cần rèn luyện hệ tim
mạch
2

Tim làm
việc cả đời
không biết
mệt mỏi.

Một phút có 75 nhịp tim.
Trong 1 chu kì tim: (0,8s)
Tim hoạt động 0,4s
Tim nghỉ hoàn toàn 0,4s

Một phút có 150 nhịp tim.
Trong 1 chu kì tim: (0,4s)
Tim hoạt động 0,25s
Tim nghỉ hoàn toàn 0,15s

Nguyên
nhân

XƠ VỮA
ĐỘNG
MẠCH

* Nguyên nhân chủ yếu là ăn giàu chất côlesterôn. Chất này, ngấm
vào thành mạch kèm theo sự ngấm các ion canxi => làm cho mạch bị
hẹp lại, không còn nhẵn, xơ cứng và vữa ra => làm cho sự vận
chuyển máu trong mạch khó khăn, tiểu cầu dễ bị vỡ hình thành cục
máu đông gây tắt mạch (đặc biệt nguy hiểm ở động mạch vành tim,
gây: các cơn đau tim, đột quỵ)
- Động mạch xơ vữa rất dễ bị vỡ, gây: Xuất huyết não, xuất huyết dạ
dày

Xuất
huyết não

1. Cần bảo vệ tim mạch
tránh các tác nhân có hại

Các tác nhân gây hại cho tim mạch:
- Vi khuẩn, vi rút, …

- Sốt cao, mất máu, mất nước nhiều, sốc, …
- Cảm xúc tiêu cực: giận dữ, đau buồn, sợ hãi, hồi hộp, …
- Sử dụng chất kích thước: rượu, thuốc lá, heroin,…
- Thức ăn nhiều mỡ động vật, quá mặn, …

Biện
pháp
Khắc phục và hạn chế các nguyên nhân làm tăng nhịp
tim và huyết áp không mong muốn.

Tiêm phòng các bệnh có hại cho tim mạch.
Duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lí, hạn chế ăn các thức
ăn có hại cho tim mạch.
Kiểm tra sức khỏe định kì để phát hiện sớm và chữa
trị kịp thời nếu cơ thể có các bệnh về tim mạch.

Bảng 18. Khả năng làm việc của
tim

Các chỉ số

Trạng thái

Ng bình thường

VĐV

Nhịp tim

Lúc nghỉ ngơi

75

40 - 60

(số lần/phút)

Lúc hoạt động gắng
sức

150

180 - 240

Lượng máu

Lúc nghỉ ngơi

60

75 - 115

90

180 - 210

được bơm của
một ngăn tim Lúc hoạt động gắng
(ml/lần)
sức

Vì sao tim của họ đập chậm hơn, ít hơn mà vẫn cung
cấp đủ nhu cầu ôxi của cơ thể ?

Chúng ta cần phải làm gì rèn luyện một
trái tim và hệ tim mạch khỏe mạnh ?

Thường xuyên luyện
tập thể dục, thể thao.

Lao động vừa sức và
nghỉ ngơi hợp lí.

Xoa bóp cơ thể giúp
toàn bộ hệ mạch
lưu thông tốt.

Tạo lối sống vui vẻ,
sảng khoái.

Nguồn gốc cuộc thi
chạy marathon

Maratho
n