MÔN: NGỮ VĂN 8

Tiết 36-Tập Làm văn:

Luyện nói:
kể chuyện theo ngôi kể
kết hợp với miêu tả và biểu cảm

I- Ôn tập về ngôi kể.
1. Kể theo ngôi thứ nhất:
- Là cách kể mà người kể xưng “tôi” để
dẫn dắt câu chuyện, giúp người nghe hiểu
được sự việc chính của câu chuyện.
Với ngôi kể này, người kể có tư cách là
một người trong cuộc, tham gia vào sự
việc và kể lại, do đó có độ tin cậy cao.

2. Kể theo ngôi thứ ba:
- Là cách kể mà người kể giấu mình đi,
gọi tên các nhân vật một cách khách
quan.
- Với ngôi kể này, người kể có tư cách là
một người chứng kiến các sự việc và kể
lại , do đó có thể kể linh hoạt thông qua
nhiều mối quan hệ của nhân vật.

*Các văn bản:
+ Kể theo ngôi thứ nhất:
- Tôi đi học (Thanh Tịnh, Trong lòng
mẹ (Nguyên Hồng), Lão Hạc (Nam
Cao), Hai cây phong (Ai-ma-tốp).
+ Kể theo ngôi thứ 3:
- Tắt đèn (Ngô Tất Tố), Cô bé bán
diêm (An-đéc-xen), ….

3- Thay đổi ngôi kể là để:
a/ Thay đổi điểm nhìn đối với sự việc và
nhân vật. - Người trong cuộc khác người
ngoài cuộc.
Sự việc liên quan đến người kể khác với sự
việc không liên quan đến người kể.
b/ Thay đổi thái độ, cách miêu tả, biểu cảm:
Người trong cuộc có thể buồn vui theo cảm
tính chủ quan.
Người ngoài cuộc có thể dùng miêu tả, biểu
cảm để góp phần khắc họa tính cách nhân
vật

II. Luyện nói

1- Chuẩn bị:
(SGK trang 109)
a/ Sự việc, nhân vật chính và ngôi kể trong
đoạn văn?
b/ Các yếu tố biểu cảm nổi bật trong đoạn
văn?
c/ Xác định các yếu tố miêu tả?
d/ Đóng vai chị Dậu kể lại câu chuyện theo
ngôi thứ nhất.

a- Sự việc: Cuộc đối đầu giữa chị Dậu với cai lệ
và người nhà lí trưởng.
- Nhân vật chính: Chị Dậu, cai lệ, người nhà lí
trưởng.
- Ngôi kể: thứ ba.
b- Các yếu tố biểu cảm nổi bật nhất là:
-Van xin, nín nhịn: Cháu van ông…
- Bị ức hiếp, phẫn nộ: Chồng tôi đau ốm…
- Căm thù vùng lên: mày trói chồng bà đi , bà
cho mày xem!

c- Các yếu tố miêu tả
- Chị Dậu xám mặt, vội vàng
- Sức lẻo khoẻo của anh chàng nghiện…người
đàn bà lực điền…ngã chỏng quèo…nham
nhảm thét…
- sấn sổ bước đến, nhanh như cắt, kêu khóc om
sòm, ngã nhào ra thềm.

d - Đóng vai chị Dậu kể lại câu chuyện
theo ngôi thứ nhất.
* Nhận xét và cho điểm:
- Ngôi kể đúng. (2 điểm)
- Lời kể phù hợp ngôi kể. (2 điểm)
- Yếu tố miêu tả. (2 điểm)
- Yếu tố biểu cảm. (2 điểm)
- Giọng kể diễn cảm, sinh động, (2 điểm)
=> Tổng cộng: 10 điểm.

Tôi xám mặt, vội vàng đặt con bé xuống đất, chạy
tới đỡ tay hắn, van xin:
- Cháu van ông, nhà cháu vừa mới tỉnh lại, xin
ông tha cho!
- Tha này! Tha này!
Vừa nói hắn vừa bịch vào ngực tôi mấy bịch
rồi sấn tới để trói chồng tôi.
Tức quá không thể chịu được, tôi liều mạng cự
lại:
- Chồng tôi đau ốm, ông không được phép hành
hạ!
Cai lệ tát vào mặt tôi một cái đánh bốp rồi hắn cứ
nhảy vào cạnh chồng tôi. Tôi nghiến hai hàm răng:
- Mày trói ngay chồng bà đi, bà cho mày xem!

Rồi tôi túm lấy cổ hắn, ấn dúi ra cửa. Sức lẻo
khẻo của anh chàng nghiện chạy không kịp với sức
xô đẩy của người đàn bà lực điền như tôi, hắn ngã
chỏng quèo trên mặt đất, miệng nham nhảm thét
trói vợ chồng tôi là những kẻ thiếu sưu.
Người nhà lí trưởng sấn sổ bước đến giơ gậy
trực đánh tôi. Nhanh như cắt, tôi nắm được gậy của
hắn. Tôi và hắn giằng co nhau, du đẩy nhau, rồi ai
nấy đều buông gậy ra, áp vào vật nhau. Thằng Dần,
cái Tửu kêu khóc om sòm. Kết cục anh chàng “hầu
cận ông lí” yếu hơn chị chàng con mọn như tôi, hắn
bị tôi túm tóc lẳng cho một cái, ngã nhào ra thềm.

- Xem lại bài. Hoàn chỉnh các bài tập.
- Các văn bản tự sự khác có thể thay đổi ngôi kể
được không? Hãy chứng minh bằng một văn bản
cụ thể đã học.
- Chuẩn bị: Nói quá. Xem trước bài.