NHỚ RỪNG
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả

- Thế Lữ (1907-1989) tên khai sinh là
Nguyễn Thứ Lễ, quê ở Bắc Ninh
- Nhà thơ tiêu biểu cho phong trào Thơ
Mới chặng đầu (1932 – 1935)
- Hồn thơ dồi dào, đầy lãng mạn
Đi tiên phong ở các thể loại: truyện,
kịch, truyện trinh thám, kinh dị,..

NHỚ RỪNG
I. TÌM HIỂU CHUNG
1. Tác giả

NHỚ RỪNG
I. TÌM HIỂU CHUNG
2. Tác phẩm

a. Hoàn cảnh sáng tác: Sáng tác năm 1934, in trong tập “Mấy vần thơ”
b. Chủ đề:
c. Bố cục

Chán ghét thực tại, niềm khao khát tự do,
lòng yêu nước thầm kín
Đoạn 1+4 -> Cảnh con hổ bị nhốt trong vườn bách thú
Đoạn 2+3 -> Nỗi nhớ thời oanh liệt của chúa sơn lâm
Đoạn 5 -> Khao khát giấc mộng ngàn

NHỚ RỪNG
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

1. . Hình ảnh con hổ ở vườn bách thú
a. Tâm trạng con hổ

NHỚ RỪNG
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

1. Hình ảnh con hổ ở vườn bách thú
a. Tâm trạng con hổ
Gậm một khối căm hờn trong cũi sắt
Ta nằm dài trông ngày tháng dần qua,
Khinh lũ người kia ngạo mạn ngẩn ngơ,
Giương mắt bé giễu oai linh rừng thẳm.
Nay sa cơ, bị nhục nhằn tù hãm,
Để làm trò lạ mắt thứ đồ chơi,
Chịu ngang bầy cùng bọn gấu dở hơi,
Vơí cặp báo chuồng bên vô tư lự.

NHỚ RỪNG
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

1. . Hình ảnh con hổ ở vườn bách thú
a. Tâm trạng con hổ
- Tình cảnh: “sa cơ” -> sa cơ lỡ vận
- Thân phận:

tù nhân: bị nhốt trong
“cũi sắt”, bị “tù hãm”
“thứ đồ chơi” 'trò lạ
mắt” 'sánh ngang bầy”

bị khinh bĩ, chế giễu, trớ
trêu cho số phận

NHỚ RỪNG
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

1. . Hình ảnh con hổ ở vườn bách thú
a. Tâm trạng con hổ

* Tâm trạng của con hổ
“Gậm một khối ... ngày tháng dần qua,”
Căm hờn, uất hận, bất lực, buông xuôi:
“Gậm”, “khối căm hờn”, “nằm dài”
Khinh bọn người đang ngự trị
“khinh lũ...ngẫn ngơ”

Chán ghét cuộc sống
tầm thường, tù túng,
khát vọng tự do, được
sống đúng với phẩm
chất của mình

NHỚ RỪNG
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

1. . Hình ảnh con hổ ở vườn bách thú
b. Cảnh vườn bách thú
Nay ta ôm niềm uất hận ngàn thâu,
Ghét những cảnh không đời nào thay đổi,
Những cảnh sửa sang, tầm thường, giả dối:
Hoa chăm, cỏ xén, lối phẳng, cây trồng;
Dải nước đen giả suối chẳng thông dòng,
Len dưới nách những mô gò thấp kém;
Dăm vừng lá hiền lành, không bí hiểm,
Cũng học đòi bắt chước vẻ hoang vu
Của chốn ngàn năm cao cả, âm u,

NHỚ RỪNG
II. ĐỌC – HIỂU VĂN BẢN

1. . Hình ảnh con hổ ở vườn bách thú
b. Cảnh vườn bách thú

- Không gian vườn thú: có đủ mọi thứ (hoa, cỏ, suối, mô, gò,..)
nhân tạo, tầm thường, giả dối, đơn điệu và tẻ nhạt
Trạng thái bực bội, u uất kéo dài vì phải chung sống
với mọi sự tầm thường giả dối

NHỚ RỪNG
b. Cảnh vườn bách thú

- Không gian vườn thú: có đủ mọi thứ (hoa, cỏ, suối, mô, gò,..)
nhân tạo, tầm thường, giả dối, đơn điệu và tẻ nhạt

- 'Ôm niềm uất hận” “ghét”: Chán ghét sâu sắc thực tại tù
túng, tầm thường, giả dối.
-> Khao khát được sống tự do, chân thật
Đây cũng chính là tâm sự của tác giả Thế Lữ trước cuộc sống
nhàm chán

NHỚ
NHỚRỪNG
RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
a. Khổ 2

Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ
Thuở tung hoành hống hách ngày xưa.
Nhớ cảnh sơn lâm bóng cả cây già,
Với tiếng
giọng
nguồn
hét
tiếng gió
giógào
gàongàn,
ngàn,vớivới
giọng
nguồn
núi,
hét núi,
Với khi thét khúc trường ca dữ dội,
Ta bước chân lên, dõng dạc đường hoàng,
Lượn tấm thân như sóng cuộn nhịp nhàng,
Vờn
Vườnbóng
bóngâm
âmthầm
thầmlálágai
gaicỏcỏsắc.
sắc.
Trong hang tối, mắt thần khi đã quắc,
Là khiến cho mọi vật đều im hơi.
Ta biết ta chúa tể của muôn loài,
Giữa chốn thảo hoa không tên không tuổi

NHỚ RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
a. Khổ 2

- Cảnh chốn sơn lâm:
Hình ảnh: “bóng cả”, “cây già”

-> hoang sơ
Âm thanh: “tiếng gió gào ngàn”,“giọng
-> hùng vĩ, dữ dội
nguồn hét núi”, “thét khúc trường ca dữ dội”
Ánh sáng: “vờn bóng âm thầm”,
“lá gai cỏ sắc”
Nghệ thuật điệp từ “với”

-> chứa đựng nhiều hiểm nguy

Gợi tả sức sống mãnh liệt, hùng vĩ của núi rừng bí ẩn

NHỚ
NHỚRỪNG
RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
a. Khổ 2

Ta sống mãi trong tình thương nỗi nhớ
Thuở tung hoành hống hách ngày xưa.
Nhớ cảnh sơn lâm bóng cả cây già,
Với tiếng
giọng
nguồn
hét
tiếng gió
giógào
gàongàn,
ngàn,vớivới
giọng
nguồn
núi,
hét núi,
Với khi thét khúc trường ca dữ dội,
Ta bước chân lên, dõng dạc đường hoàng,
Lượn tấm thân như sóng cuộn nhịp nhàng,
Vờn
Vườnbóng
bóngâm
âmthầm
thầmlálágai
gaicỏcỏsắc.
sắc.
Trong hang tối, mắt thần khi đã quắc,
Là khiến cho mọi vật đều im hơi.
Ta biết ta chúa tể của muôn loài,
Giữa chốn thảo hoa không tên không tuổi

NHỚ RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
a. Khổ 2

- Hình ảnh chúa sơn lâm:
-> dũng mãnh, tự tin
Hình dáng, tư thế: “dõng dạc, đường
hoàng”
Chuyển động: “lượn”~“sóng cuộn nhịp nhàng”
-> uyển chuyển, nhẹ nhàng, sức mạnh tiềm ẩn
Ánh nhìn: “quắc mắt” -> sức mạnh tinh thần, uy lực tuyệt đối
Câu thơ sống động, giàu chất tạo hình, diễn tả chính xác vẻ
đẹp uy nghi, dũng mãnh vừa mềm mại, uyển chuyển của
chúa sơn lâm

NHỚ RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
b. Khổ 3
Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối
Ta say mồi đứng uống ánh trăng tan?
Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn
Ta lặng ngắm giang sơn ta đổi mới?
Đâu những bình minh cây xanh nắng gội,
Tiếng chim ca giấc ngủ ta tưng bừng?
Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng
Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt,
Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật?
- Than ôi! Thời oanh liệt nay còn đâu?

NHỚ RỪNG

Nào đâu những đêm vàng bên bờ suối
Ta say mồi đững uống ánh trăng tan?

NHỚ RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
b. Khổ 3

- Bức tranh tứ bình:
“Nào đâu... trăng tan”

“đêm vàng” không gian thơ mộng,
trữ tình
vị chúa tể, một thi nhân đang say
trăng, thưởng trăng

NHỚ RỪNG
Đâu những ngày mưa chuyển bốn phương ngàn
Ta lặng ngắm giang san ta đổi mới

NHỚ RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
b. Khổ 3

- Bức tranh tứ bình:
“Nào đâu những
... trăng tan”

“đêm vàng” không gian thơ mộng,
trữ tình
vị chúa tể, một thi nhân đang say
trăng, thưởng trăng

“Đâu những ngày
... đổi mới”

“mưa chuyển bốn phương”
-> mạnh mẽ, rầm rộ
“lặng ngắn giang sơn”
->tư thế của bậc đế vương

NHỚ RỪNG
Đâu những bình minh cây xanh nắng gội
Tiếng chim ca giấc ngủ ta từng bừng?

NHỚ RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
b. Khổ 3

- Bức tranh tứ bình:
“Đâu những bình minh
... ta tưng bừng”

“cây xanh nắng gội”, trong trẻo
hiền hòa
“giấc ngủ tưng bừng”, uy nghi,
thanh thản

NHỚ RỪNG

Đâu những chiều lênh láng máu sau rừng
Ta đợi chết mảnh mặt trời gay gắt
Để ta chiếm lấy riêng phần bí mật?

NHỚ RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
b. Khổ 3

- Bức tranh tứ bình:
“Đâu những bình minh
... ta tưng bừng”

Đâu những chiều
... phần bí mật?

“cây xanh nắng gội”, trong trẻo
hiền hòa
“giấc ngủ tưng bừng”, uy nghi,
thanh thản
“máu sau rừng”, “mặt trời gay gắt”,
mạnh mẽ, dữ dội, khốc liệt
“ta chiếm lấy”, bậc đế vương đầy
quyền uy, sức mạnh, đầy bí hiểm

NHỚ RỪNG
2. Cảnh con hổ trong chốn giang sơn hùng vĩ
a. Khổ 3

- Nghệ thuật: điệp từ “ta”, “đâu”, câu cảm thán “Than ôi! ...”
 Thể hiện khí phách ngang tàng, hùng tráng, bộc lộ trực tiếp nỗi
tiếc nuối quá khứ

NHỚ RỪNG
3. Niềm khát khao tự do mãnh liệt
Hỡi oai linh, cảnh nước non hùng vĩ!
Là nơi giống hùm thiêng ta ngự trị,
Nơi thênh thang ta vùng vẫy ngày xưa,
Nơi ta không còn được thấy bao giờ!
Có biết chăng trong những ngày ngao ngán,
Ta đương theo giấc mộng ngàn to lớn
Để hồn ta phảng phất được gần ngươi,
- Hỡi cảnh rừng ghê gớm của ta ơi!!!

NHỚ RỪNG
3. Niềm khát khao tự do mãnh liệt
- Đối thoại: với cảnh rừng đại ngàn với quá khứ huy hoàng
- Ngôn ngữ thể hiện niềm tự hào: “hỡi” 2 lần -> niềm tự hào
- Khung cảnh núi rừng: nước non, hùng vĩ, thênh thang, ghê gớm
-> bao la, mênh mông của núi rừng
- Hình ảnh con hổ: ngự trị, hầm thiêng, vùng vẫy
-> khát khao được tự do
Bộc lộ trực tiếp nỗi tiếc nhớ cuộc sống chân thật, tự do oãnh
liệt, to lớn, nhưng đau xót bất lực. Đó là một bi kịch lớn.

NHỚ RỪNG
I. TỔNG KẾT
1. Nghệ thuật
- Sử dụng bút pháp lãng mạn, với nhiều biện pháp nthuật như nhân hóa,
đối lập, phóng đại, sử dụng từ ngữ gợi hình, giàu sắc thái biểu cảm.
- Xây dựng hình tượng nghệ thuật có nhiều tầng ý nghĩa.
- Âm điệu thơ biến hóa qua mỗi đoạn thơ nhưng thống nhất ở giọng điệu
dữ dội, bi tráng trong toàn bộ tác phẩm.
2. Nội dung
Mượn lời con hổ trong vườn bách thú, tác giả kín đáo bộc lộ tình cảm yêu
nước, niềm khát khao thoát khỏi kiếp đời nô lệ.