KIỂM TRA BÀI CŨ
Câu 1( 4,0 điểm): Nối tên văn bản và năm sáng tác cho phù hợp.

Tên văn bản

Năm sáng tác

Nối

1. Đồng chí

a. 1969

1 - .......

2. Bài thơ về tiểu đội xe không kính

b. 1958

2 - .......

3. Đoàn thuyền đánh cá

c. 1963

3 - .......

4. Bếp lửa

d. 1948

4 - ......

Câu 2 ( 6,0 điểm): Nối mỗi câu thơ sau với một biện pháp tu từ cho phù
hợp.

Câu thơ

Biện pháp tu từ

Nối

1. Mưa tuôn mưa xối như ngoài trời.

a. Hoán dụ

1 - .......

2. Sóng đã cài then đêm sập cửa.

b. Ẩn dụ

2 - .......

3. Chỉ cần trong xe có một trái tim.

c. So sánh

3 - .......

4. Cháu thương bà biết mấy nắng mưa. d. Nhân hóa

4 - ......

ĐÁP ÁN

Câu 1( 4,0 điểm): Nối tên văn bản và năm sáng tác cho phù hợp.

Tên văn bản

Năm sáng tác

Nối

1. Đồng chí

a. 1969

1-d

2. Bài thơ về tiểu đội xe không kính

b. 1958

2-a

3. Đoàn thuyền đánh cá

c. 1963

3-b

4. Bếp lửa

d. 1948

4-c

Câu 2 ( 6,0 điểm): Nối mỗi câu thơ sau với một biện pháp tu từ cho phù
hợp.

Câu thơ

Biện pháp tu từ

Nối

1. Mưa tuôn mưa xối như ngoài trời.

a. Hoán dụ

1-c

2. Sóng đã cài then đêm sập cửa.

b. Ẩn dụ

2-d

3. Chỉ cần trong xe có một trái tim.

c. So sánh

3-a

4. Cháu thương bà biết mấy nắng mưa. d. Nhân hóa

4-b

Tiết 56,57,58: LÀNG
I. Tìm hiểu chung
1.Tác giả
- Kim Lân tên thật Nguyễn Văn Tài
sinh (1920- 2007).
- Quê: Bắc Ninh.
- Nhà văn có sở trường về truyện
ngắn. Am hiểu và gắn bó với nông
thôn và người nông dân.
- Ngoài hoạt động sáng tác, nhà văn
Kim Lân còn tham gia sân khấu và
điện ảnh, đóng kịch, đóng phim.
-Năm 2001, Kim Lân được trao tặng
“Giải thưởng Nhà nước về VHNT”.

- Là nhà văn có duyên với điện
ảnh.
Ông đã từng đóng các vai:
1. Thống Lý Pá Tra trong phim
“Vợ chồng A Phủ”.
2. Lão Hạc trong phim “Làng Vũ
Đại ngày ấy”.
3. Lý Cựu trong phim “Chị Dậu”.
4. Lão Pẩu trong phim “Con vá”.

Kim
Lân
trong
phim
“Vợ
Kim
Kim
Lân
Lân
trong
trong
phim
phim
::
Kim Lân trong phim
chồng A Phủ ”
“Vũ
Con
vángày
””
“Làng“Chị
Đại
Dậu
ấy”

* Sự nghiệp sáng tác:
- Một số tác phẩm tiêu biểu:
+ Vợ nhặt: truyện ngắn – 1945 ( nạn đói)
+ Làng - Truyện ngắn - 1948
+ Nên vợ nên chồng: truyện ngắn - 1955
+ Con chó xấu xí: truyện ngắn - 1962 ….

2. Tác phẩm
a. Hoàn cảnh sáng tác:
- Tác phẩm “Làng” được viết năm 1948, trong thời kì đầu
của cuộc kháng chiến chống Pháp.
Thời kì này người dân nghe theo chính sách của chính phủ:
kêu gọi nhân dân ở các đô thị đi tản cư ra các vùng tự do;
những người dân ở vùng địch tạm chiếm thì đi lên vùng chiến
khu để chúng ta cùng kháng chiến lâu dài trên phạm vi cả
nước.

b. Thể loại: Truyện ngắn
c. Phương thức biểu đạt:
Tự sự kết hợp miêu tả và biểu cảm

* Nhan đề:
- “ Làng” tiếng gọi gần gũi, thân mật, cụ thể với bất kì ai (làng quê,
làng xóm…)
-> ý nghĩa nhan đề có sức khái quát cao, giúp ta hiểu sâu sắc hơn giá
trị của thiên truyện ngắn này.
=> Tình cảm yêu làng, yêu nước không chỉ là tình cảm của riêng ông
Hai mà còn là tình cảm chung của những người dân VN thời kì ấy.
* Chủ đề:
Ca ngợi người nông dân VN trước CMT8 vừa yêu làng, yêu nước,
yêu kháng chiến, yêu cụ Hồ.

c. Bố cục:  3 đoạn:

Đoạn 1: Từ đầu … “múa cả lên, vui quá!”:
-> Ông Hai trước khi nghe tin làng Chợ Dầu theo
giặc.
- Đoạn 2: Tiếp … đi đôi phần”:
->Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng mình
theo giặc.
- Đoạn 3: Còn lại:
-> Tâm trạng của ông Hai khi nghe tin làng được
cải chính.

* Tóm tắt:
Theo kháng chiến ông Hai phải rời làng đi tản cư. Ở nơi tản
cư ông luôn nhớ đến làng và thường ra phòng thông tin để biết tin
tức kháng chiến. Trên đường về, ông gặp người tản cư ở quê lên
cho biết làng ông theo giặc. Cổ ông nghẹn lại, da mặt tê rân rân,
ông hỏi lại rồi vờ lảng ra về. Về đến nhà ông nằm vật ra giường
nhìn lũ con tủi thân nước mắt ông giàn ra. Ông rít lên chửi bọn
phản bội. Lòng ông đau xót và nhục nhã. Đêm đó ông trằn trọc
không ngủ được. Suốt mấy hôm sau ông không dám bước chân ra
khỏi nhà, lúc nào cũng nơm nớp lo sợ. Sau đó, chủ nhà có ý đuổi
gia đình ông đi, ông không biết đi đâu và cuối cùng lựa chọn làng
thì yêu thật nhưng làng theo Tây thì phải thù. Ngày ngày, ông ôm
con út vào lòng và thủ thỉ nhắn nhủ tình cảm với làng quê, với
kháng chiến của mình. Vài ngày sau ông nghe cái tin làng mình
được cải chính. Trở về nhà với khuôn mặt tươi vui rạng rỡ, ông
lật đật đi khoe cái tin đó cho mọi người và khoe cả cái tin nhà
mình bị tây đốt nhẵn . Từ hôm đó, tối nào ông cũng lại đi khoe về
cái làng của mình.

NGƯỜI DÂN ĐI TẢN CƯ

CUỘC SỐNG NGƯỜI NÔNG DÂN NHỮNG
NGÀY ĐẦU TẢN CƯ

CỔNG LÀNG CHỢ DẦU

II. Tìm hiểu văn bản
1. Tình huống truyện

? Có ý kiến cho rằng để biểu hiện sâu sắc tình cảm ấy của
ông Hai nhà văn đã đặt nhân vật vào tình huống điển hình.
Em đồng ý không? Hãy lí giải

1. Tình huống truyện

Ông Hai rất tự hào về
làng Chợ Dầu của mình.
Khi nghe tin làng theo
giặc ông đau khổ, tủi
nhục.

Khái niệm về tình huống truyện:
Tình huống là điều kiện, hoàn cảnh để nảy
sinh ra câu chuyện, để từ đó nhân vật bộc lộ
được toàn bộ diễn biến tâm trạng của mình
giúp cho nhà văn thể hiện được tư tưởng,
chủ đề của tác phẩm.

Tình huống có kịch tính,
gay cấn, căng thẳng để thử
thách nhân vật, giúp nhân
vật bộc lộ rõ tình cảm với
làng quê và đất nước.

2. Diễn biến tâm trạng của ông Hai
a.Trước khi nghe tin xấu về Làng.
- Nhớ làng da diết, hay đi khoe làng (nghĩ đến những ngày làm
việc cùng anh em ...... nhớ làng quá).
- Ông nghe được nhiều tin hay - những tin chiến thắng của
quân ta.
-> Tâm trạng rất phấn chấn, vui sướng, tự hào
=> Biểu hiện của tình yêu làng, yêu nước tha thiết mãnh liệt
của ông Hai.
H/a làng quê luôn thường trực trong trái tim ông. Ông là người
luôn yêu thương, gắn bó với làng quê, tự hào và có trách nhiệm với
cuộc kháng chiến của làng.

b. Khi nghe tin làng theo giặc
5 thời điểm

Khi vừa
nghe tin
làng
theo giặc

Ba bốn
Khi ông ngày sau
về nhà
đó

Khi bà

Khi nói

chủ nhà

Chuyện

đánh tiếng với đứa
đuổi đi

con nhỏ

b. KHI NGHE TIN LÀNG THEO GIẶC
Thời điểm
Lúc mới nghe tin
Về đến nhà
Mấy ngày sau
Khi chủ nhà có ý
đuổi đi
Khi trò chuyện cùng
con

Dẫn chứng

Lí lẽ

b. Khi nghe tin làng theo giặc

 Lúc mới nghe tin:

+ Cổ nghẹn ắng lại, da mặt tê rân rân, lặng đi,
không thở được.
+ Lão vờ lảng ra chỗ khác, rồi đi thẳng.
+ Cúi gằm mặt xuống mà đi

 Bàng hoàng, sững sờ, xấu hổ và
đau đớn.

Lúc về đến nhà:
+ Nằm vật ra giường
+ Nhìn con, ông tủi thân, nước mắt cứ giàn ra.
+ Căm giận, nắm lấy hai tay rít lên: Chúng bay
ăn… giống Việt gian nhục nhã thế này.
-> Độc thoại nội tâm, câu cảm thán
=> Xấu hổ, nhục nhã, tủi hờn thương mình,
thương con.

 Những ngày sau đó:
+ Không dám đi đâu, nghe nhắc đến từ
Tây, Việt gian, … ông lại nghĩ người ta
nhắc đến làng ông.
=> Tâm trạng sợ hãi, lo lắng ám ảnh
khôn nguôi khiến ông đau đớn tột cùng.

=> Có lẽ nếu ông Hai không yêu
làng ,tự hào về làng đến mức tôn
thờ thì ông không đau đớn đến
thế. Ông đau bởi vì tình yêu làng
của ông quá lớn. Tin làng theo giặc
khiến thần tượng trong ông sụp đổ.
Tin ấy không chỉ chấn động thể
xác mà còn xâm chiếm, ám ảnh
day dứt cả tâm can ông.

Khi mụ chủ nhà có ý định đuổi đi:
+ “Biết đi đâu bây giờ? Hay là quay về làng nhưng cả làng
theo Việt gian mất rồi…
-> Tình thế bế tắc.
+ “Làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây rồi thì phải
thù.”
-> Một quyết định đau đớn, tuyệt vọng
-> Sử dụng độc thoại nội tâm và miêu tả tâm lí nhân vật
qua suy nghĩ, lời nói.
=> Tâm trạng dằn vặt, u uất, giằng xé tâm can

* Trò chuyện với đứa con út:

- Hỏi con có thích về làng chợ Dầu không -> Khẳng
định tình yêu làng quê.
- Hỏi con ủng hộ ai -> Khẳng định tấm lòng thuỷ
chung với kháng chiến, với cách mạng mà biểu
tượng là Cụ Hồ.

 Ngôn ngữ đối thoại

=> Tình yêu làng hòa quyện, gắn bó với tình
yêu kháng chiến, tình yêu đất nước.
Nhận thức đúng đắn của người nông dân: sẵn
sàng hi sinh, ủng hộ kháng chiến.

c. Khi nghe tin làng được cải chính.

c. Khi nghe tin làng được cải chính.
- Thái độ: Vui vẻ, hồ hởi.
- Nét mặt: Vui tươi rạng rỡ hẳn lên.
- Hành động: chia quà cho các
con, lật đật đi báo cho mọi người
biết
- Lời nói: bô bô đi khoe nhà ông
bị giặc đốt.

- Miêu tả
ngoại hình,
hành động.

Ngôn
ngữ
đối
thoại.

=> Tình yêu làng quê gắn bó, thống
nhất với lòng yêu nước và tinh
thần kháng chiến

-> Từ một người nông dân chất phác, yêu làng quê tha thiết,
chân thành, ông Hai trở thành một người nông dân nặng lòng
với kháng chiến: Tình yêu làng, yêu nước đã hòa làm một
trong ý nghĩ, tình cảm, việc làm của ông Hai. Đây là nét đẹp
truyền thống mang tính chất thời đại.

→ Nhà văn Kim Lân đã rất sắc sảo trong việc nắm bắt và miêu tả
diễn biến tâm lí của nhân vật.

=> Ông Hai là hình ảnh tiêu biểu của người nông
dân trong thời kì kháng chiến chống Pháp.

Diễn biến tâm trạng ông Hai

Trước khi nghe
tin làng theo Tây

Khi nghe tin
làng theo Tây

Khi nghe tin
làng theo Tây
được cải chính

hả hê, vui
sướng

sững sờ, bàng
hoàng, đau đớn,
uất ức, dằn vặt

tự hào, hạnh
phúc

Tình yêu làng, yêu nước thống nhất với tình yêu kháng chiến

III. Tổng kết:

Nghệ thuật
xây
dựng
tình
huống
truyện

miêu
tả
tâm
lí

Nội dung
ngôn
ngữ
nhân
vật

*Ghi nhớ: SGK tr 174

Tình yêu làng quê, lòng
yêu nước, tinh thần
kháng chiến được thể
hiện chân thực, sâu
sắc, cảm động qua nhân
vật ông Hai

Từ khóa

1
2
3
4
5
6

T Ả
?
? N
? C
? Ư
?
C
? Ả
? ?I C
? H
? ?Í N
? H
?
Đ
Ơ
? Ợ
? N
? S
? A
? ?I
B
? ?Ì N
? H
? D
? Â
? N
?
G
Ầ
L Â
? ?I A
? ?
? M
?
C
? U
? N
? G
? C
? Ú
? C
?

Làng thuộc huyện Từ Sơn, tỉnh Bắc Ninh, có tên chữ là
3. Không
giữchữ
đúng
nhưngữ,
lời, thiếu
trung
thực,
4.Phù
Phong
trào dạy
quốc
thanh
toán
nạn
mùhàng
chữ
Lưu…còn
đựợc
gọi
là
làng
gì?
Hãy
tìm
ô chữ
1.Tạm
rời
nơi
cư
trú
đến
vùng
khác…?
2. phía
Sửa
lại,
nói
cho
đúng
sự
thật?
5. Huyện ở
nam
tỉnh
Bắc
Ninh
nay
thuộc
Hà
Nội?
6.Dáng
đi lòng
cắm
cúi,
nhanh ,vội?
thay
đổi dạ?
sau
cách
dọc
có
tên mạng?
gọi trên?

Bài
tập
trắc
nghiệm
Là nhà văn có duyên với Điện ảnh,
đã1.
từng
đóng
các vai
Tác
phẩm
“ :Làng”

được viết trong hoàn cảnh

1.Thống
nào? Lý Pá Tra trong phim “Vợ
chồng A Phủ”.

A.
Trong
kháng
chiến
chống
Mỹ.
2.Lão Hạc trong phim “Làng Vũ Đại
ngày ấy”.
B
B. Trong thời kì đầu của
3.Lý Cựu trong phim “Chị Dậu”.

kháng chiến chống Pháp.

C. Khi miền Bắc đang xây dựng xã hội chủ nghĩa.

4. Lão Pẩu trong phim “Con vá”.

Khi đất
đượctủ giải
5. D.
Cả Khiết
trongnước
phim “Cái
chè”.

phóng.
Kim Lân trong phim Con vá

. “ Làng”của Kim Lân được viết theo thể loại
nào dưới đây?
A.Tiểu thuyết
B.Hồi kí

2

C

C.Truyện ngắn

D.Tuỳ bút
Kim Lân trong phim Con vá

3. Đề tài của truyện ngắn “ Làng” là?

A. Người tri thức.

B. Người phụ nữ.

C Người nông dân.
C.

D. Người lính.

4. Nhận xét nào sau đây phù hợp đúng nhất với nội
dung truyện ngắn làng:
A- Tình yêu làng của Ông Hai.
B- Tình yêu nước của Ông Hai.
C- Tình yêu làng và tình yêu kháng chiến của Ông
Hai.
DD Tình yêu làng, yêu nước, tinh thần kháng chiến
của Ông Hai.

HƯỚNG DẪN HỌC TẬP
1. Nội dung học tập:

- Diễn biến tâm trạng ông Hai.
- Đặc sắc nghệ thuật của truyện.
+ Xây dựng tình huống.
+ Miêu tả tâm lí .
- Ý nghĩa của truyện.
2. Soạn bài:Ôn tập thơ hiện đại

b.DIỄN BIẾN TÂM TRẠNG ÔNG HAI KHI NGHE TIN DỮ
Thời điểm

Dẫn chứng

Lí lẽ

Lúc bắt đầu
nghe tin

- Cổ lão nghẹn ắng hẳn lại, da
mặt tê rân rân lặng đi, tưởng như
không thở được. Một lúc lâu ông
mới rặn è è, nuốt một cái gì vướng
ở cổ, giọng lạc đi...

Bàng
hoàng,
sững sờ khi
nghe tin

- Hành động: “ quay phắt lại, lắp
bắp hỏi ”. Hỏi lại nghi ngờ: “ Liệu
có thật không hở bác?
- Lảng sang chuyện khác,ra về.
Cúi gằm mặt mà đi

cố trấn tĩnh, gặng
hỏi như để xác
minh lại thông tin
một lần nữa

Nỗi xấu hổ xâm
chiếm, ám ảnh

b. DIỄN BIẾN TÂM TRẠNG ÔNG HAI KHI NGHE TIN DỮ
Thời điểm

Về đến nhà

Mấy
sau

ngày

Dẫn chứng
nằm vật ra giường, nhìn lũ con
chơi sậm chơi sụi với nhau,
thấy tủi thân, nước mắt giàn ra
“trẻ con làng Việt gian đấy ư?
Chúng nó cũng bị người ta rẻ
rúng hắt hủi đấy ư?”; rít lên
chửi bọn phản bội
Không dám đi đâu, không
dám tiếp xúc với ai, quanh
quẩn nghe ngóng binh tình
bên ngoài: chột dạ khi thấy
một đám đông; nghe tiếng
Tây, Việt gian là lủi ra một góc
nhà, nín thít

Lí lẽ

Nỗi đau đớn,
nhục nhã, tủi
hờn

Nỗi ám ảnh nặng
nề đã biến thành
sự sợ hãi thường
trực trong lòng

DIỄN BIẾN TÂM TRẠNG ÔNG HAI KHI NGHE TIN DỮ
Thời điểm

Dẫn chứng

Khi chủ nhà
có ý đuổi
gia đình ông
đi

- Không biết đi đâu
- hay là quay về làng?
- dứt khoát lựa chọn: Làng
thì yêu thật nhưng làng
theo Tây mất rồi thì phải
thù.

Khi trò
chuyện
cùng con

-Con là con ai?
-Nhà con ở đâu?
-Con ủng hộ ai?

Lí lẽ
Đấu tranh nội tâm trong
một tình thế bế tắc, tuyệt
vọng.
Tình yêu nước đã rộng
lớn hơn bao trùm lên tình
cảm với làng quê.
-Tình yêu sâu nặng dành
cho làng quê
- tấm lòng thủy chung, gắn
bó với KC, với CM, với Bác
Hồ
- lời thề bền vững, thiêng
liêng.