Tiết 32 - Bài 26:
BƯỚC PHÁT TRIỂN MỚI CỦA
CUỘC KHÁNG CHIẾN TOÀN
QUỐC CHỐNG THỰC DÂN
PHÁP (1950-1953)(t1)

I. Chiến dịch biên giới thu đông 1950:
1. Hoàn cảnh lịch sử mới:

Chủ tịch Mao Trạch Đông đọc tuyên ngôn, thành lập Cộng
hòa Nhân dân Trung Hoa ngày 1/10/1949.

Các nước công nhận và đặt quan hệ ngoại giao với nước Việt
Nam Dân chủ Cộng hòa năm 1950

HOÀN CẢNH LỊCH SỬ MỚI
TA

PHÁP

- Sau chiến thắng Việt
Bắc-> cơ quan đầu não
được giữ vững, bộ đội
chủ lực ngày càng
trưởng thành.

- Pháp bị thất bại liên
tiếp, ngày càng sa lầy
vào thế phòng ngự.

- CM Trung Quốc thành
công -> CM nước ta nối
liền với CM thế giới, thoát
khỏi thế bao vây, cô lập
của kẻ thù.

- Pháp buộc phải dựa
Mỹ để có thể theo đuổi
cuộc chiến -> Pháp lệ
thuộc Mĩ -> Mĩ can
thiệp vào Đông Dương.

.

- Cách mạng Trung Quốc thắng lợi (1 - 10 - 1949), tình hình
thế giới và Đông Dương có lợi cho cuộc kháng chiến của ta.
- Pháp liên tiếp bị thất bại trên chiến trường và lệ thuộc vào
Mĩ nhiều hơn. Mĩ ngày càng can thiệp sâu hơn vào cuộc
chiến tranh ở Đông Dương.

2. Quân ta tiến công địch ở biên giới phía Bắc:
a.Âm mưu của Pháp

CAO BẰNG

giớ
NA SẦM i

ờ
Đư
số
ng

VIỆT BẮC

Đư
ờn KHÊ
ĐÔNG
gb
iên
THẤT KHÊ

4

HÒA
BÌNH
SƠN
LA

HÀ
NỘI

HẢI
DƯƠNG

Việ
LẠNG SƠN t -

Tru
ng

ĐÌNH LẬP

HẢI
PHÒNG

Hành lang Đông - Tây

CHIẾN DỊCH BIÊN GIỚI THU – ĐÔNG NĂM 1950

- Thực hiện “Kế hoạch Rơ-ve” nhằm :
+ Khóa chặt biên giới Việt – Trung (tăng cường
hệ thống phòng ngự trên đường số 4)
+ Thiết lập “Hành lang Đông - Tây”
+ Cô lập căn cứ địa Việt Bắc
=> Chuẩn bị tấn công quy mô lớn lên Việt Bắc lần
thứ hai.

- Chủ trương của ta :

Tính từ trái sang phải : Trường Chinh, Hồ Chí
Ban thường
vụ Trung
ương
họpHoàng
bàn
Minh,
Phạm Văn
Đồng, Lê
VănĐảng
Lương,
chiến
dịch
Giới.
Quốc Việt, mở
và Đại
tướng
Võ Biên
Nguyên
Giáp.

- Chủ trương của ta: Tháng 6 - 1950, Trung ương
Đảng và Chính phủ quyết định mở chiến dịch Biên
giới thu - đông 1950, nhằm tiêu diệt một bộ phận
sinh lực địch, khai thông biên giới, mở rộng và củng
cố căn cứ địa VB

Ta chuẩn bị :

“Không có việc gì khó,
Chỉ sợ lòng không bền.
Đào núi và lấp biển,
Quyết chí ắt làm nên.”

Bác Hồ ghé thăm đội TNXP- tháng 9/1950

 Quân đội Nhân dân Việt Nam
• Đại đoàn 308 gồm 3 trung đoàn bộ binh: 36, 88, 102 và
tiểu đoàn 11.
• 2 trung đoàn chủ lực: 174 và 209.
• 3 tiểu đoàn độc lập: 426, 428 của Liên khu Việt Bắc; tiểu
đoàn 888 của tỉnh Lạng Sơn.
• Pháo binh: gồm 4 đại đội sơn pháo, gồm 20 khẩu pháo
70mm và 75mm
• Công binh: 5 đại đội.
Quân số các đơn vị là 25.000 người. Bộ chỉ huy chiến dịch
và cơ quan: 4.500 người. Tổng cộng: 29.500 người. Ngoài ra
còn có một số đại đội bộ đội địa phương và du kích của hai
tỉnh Cao Bằng và Lạng Sơn.

-Phân tích chủ trương đánh Đông Khê, Chủ tịch Hồ Chí
Minh nêu rõ: Phương châm chiến dịch của ta là “đánh
điểm, diệt viện”.Ta đánh vào Đông Khê là đánh vào nơi
quân địch tương đối yếu nhưng lại là vị trí rất quan trọng
của địch trên tuyến phòng thủ Cao Bằng - Lạng Sơn. Mất
Đông Khê, buộc địch phải cho quân đi ứng cứu, ta có cơ
hội thuận lợi tiêu diệt chúng trong vận động.
-Trong bức thư gửi các chiến sỹ ở biên giới, Hồ Chủ
Tịch đã nhắc nhở :“Trong cuộc chiến đầu này ta chỉ
được đánh thắng, không cho đánh bại”

CAO BẰNG
ĐÔNG KHÊ
THẤT KHÊ

ờ
Đư
số
ng

VIỆT BẮC

18/9/1950
22/10/1950
quânPháp rút
quânPháp
quân ta quân
tiêu
rút
16/9/1950
về Na Sầm,
diệt
cứ
đường
diểm
số
takhỏi
tấn
công
vào
rồi Lạng Sơn.
cứĐông
điểm4.Khê
Đông
Khê

4

Hành lang Đông - Tây

Mặt
trậ
n
phố
i
hợp

CHIẾN DỊCH BIÊN GIỚI THU – ĐÔNG NĂM 1950

Đại đội trưởng
Trần Cừ
Người anh hùng lấy
thân mình lấp lỗ châu
mai và hy sinh trước
lô cốt địch trong trận
đánh điểm Đông Khê

ờ
Đư
số
ng
4

VIỆT BẮC

Hành lang Đông - Tây

CHIẾN DỊCH BIÊN GIỚI THU – ĐÔNG NĂM 1950

- Diễn biến:
+ Quân ta tiêu diệt Đông Khê (18 - 9 - 1950) uy hiếp Thất
Khê; Cao Bằng bị cô lập; hệ thống phòng ngự của địch trên
Đường số 4 bị lung lay.
+ Pháp được lệnh rút khỏi Cao Bằng theo Đường số 4, đồng
thời lực lượng của chúng ở Thất Khê được lệnh đánh lên Thất
Khê để đón cánh quân từ Cao Bằng xuống.
+ Quân ta mai phục, chặn đánh địch trên Đường số 4 làm cho
hai cánh quân của chúng không gặp được nhau. Đến ngày 22
- 10 - 1950, quân Pháp phải rút chạy khỏi Đường số 4.

Kết quả, ý nghĩa:
+ Chiến dịch Biên giới kết thúc thắng lợi, ta đã giải phóng
được tuyến biên giới Việt - Trung từ Cao Bằng đến Đình Lập
(Lạng Sơn) với 35 vạn dân, thế bao vây cả trong và ngoài căn
cứ Việt Bắc của địch bị phá vỡ. Kế hoạch Rơ-ve của địch bị
phá sản.
+ Chiến dịch Biên giới kết thúc thắng lợi đã đưa cuộc kháng
chiến của ta chuyển sang giai đoạn mới.

II. Âm mưu đẩy mạnh chiến tranh xâm lược
Đông Dương của thực dân Pháp.
Đọc thêm

1. Năm 1950 thực dân Pháp thực hiện kế hoạch Rove nhằm mục
đích gì?
a. Mở một cuộc tiến công quy mô lớn vào căn cứ địa Việt Bắc.
b. Cô lập căn cứ địa Việt Bắc.
c. Khoá cửa biên giới Việt-Trung, cô lập căn cứ địa Việt Bắc, thiết lập
hành lang Đông-Tây (từ Hải Phòng đến Sơn La).
d. Nhận được viện trợ về tài chính và quân sự của Mĩ.
2. Trong chiến dịch Biên giới, trận đánh nào ác liệt và có ý nghĩa
nhất?
a Đông Khê.
b. Thất Khê.
c. Phục kích đánh địch trên đường số 4.
d. Phục kích đánh địch từ Cao Bằng rút chạy.
3.Kết quả lớn nhất của ta trong chiến dịch Biên giới 1950 là gì?
a. Loại khỏi vòng chiến đấu hơn 8000 quân địch.
b. Giải phóng vùng biên giới Việt Trung dài 750 km từ Cao Bằng đến
Đình Lập với 35 vạn dân
c. Hành lang Đông-Tây bị chọc thủng ở Hoà Bình
d. Bảo vệ căn cứ địa Việt Bắc. Kế hoạch Rơve của Pháp bị phá sản

4.Thắng lợi này chứng minh sự trưởng thành của quân đội ta và cuộc
kháng chiến từ thế phòng ngự sang thế tiến công. Đó là ý nghĩa lịch
sử của chiến dịch nào?
a. Chiến dịch Việt Bắc 1947.
b. Chiến dịch Biên giới 1950.
c. Chiến dịch Tây Bắc 1952.
d. Chiến dịch Điện Biên Phủ 1954.