+ Một số kí hiệu và tên đói tượng được chú thích
trong bài: (1) đồng nhất: cùng một loại, (2) Hải lưu:
dòng chảy tạo nên do sự chuyển dịch…
+

Trích

dẫn

lấy

từ trang

CNN.com

(ngày

07/08/2007) giới thiệu một báo cáo do WMO của
Liên hợp quốc.

Tiết 117

1. Cước chú
- Khái niệm: là một loại chú thích đặt ở chân trang hoặc cuối văn
bản về một từ ngữ khó hiểu hay một nội dung chưa quen. Loại chú
thích đó cho biết văn bản hay một số yếu tố của văn bản được lấy từ
nguồn nào cũng được gọi là cước chú.
- Phạm vi sử dụng: xuất hiện nhiều trong các văn bản thông tin
(nhất là văn bản khoa học), văn bản nghị luận, văn bản văn học cổ
được đời sau in lại
- Chức năng: người đọc có thêm điều kiện để nắm bắt được một
cách chính xác những thông tin, thông điệp, ý nghĩa văn bản.

1. Cước chú
- Cách ghi cước chú:
+ Đánh dấu từ ngữ, nội dung cần cước chú bằng chữ số hoặc dấu hoa
thị
+ Ở chân trang hoặc ở cuối văn bản, lần lượt chú thích về từng từ
ngữ hay nội dung đã được đánh dấu để tạo thành một cước chú hoàn
chỉnh gồm: kí hiệu đánh dấu đối tượng, tên đối tượng, dấu hai chấm,
nội dung giải thích
- Ví dụ về cước chú: “Thoai-lai Dôn (Twilight Zone)”- Thủy Tiên tháng
Một

2. Tài liệu tham khảo
- Khái niệm: là những tài liệu mà người tạo lập văn bản tìm đọc và
khai thác các thông tin cần thiết, có liên quan tới vấn đề được trình
bày trong văn bản
- Chức năng: người đọc có thể có được những nhận định bước đầu
về mức độ tin cậy của nội dung thông tin trong văn bản hay giá trị
chuyên môn, khoa học của văn bản

2. Tài liệu tham khảo
- Thao tác trích dẫn tài liệu tham khảo:
+ Đặt trong dấu ngoặc kép đoạn trích hoặc dẫn nguyên văn một ý
kiến, nhận định nào đó.
+ Nêu thông tin về họ, tên tác giả của ý kiến, nhận định được trích
dẫn.
+ Ghi đầy đủ tên tài liệu được trích dẫn cùng nơi xuất bản, thời gian
xuất bản vào vị trí thích hợp.
- Ví dụ: 2. Cri-xtốp-phơ Ma-gơ (Christopher Maag) (13/6/2008), "Ở
phía đông Ai-o-oa, thành phố "sẽ không bao giờ ngập lụt" nằm dưới
độ sâu 12 feet“.

DÃY 1
YÊU CẦU: hoàn
thành bài tập 1,2,3,4

DÃY 2
YÊU CẦU: hoàn
thành bài tập 5,6,7

Từ ngữ được
giải thích nghĩa
- Thái cực
- Đồng nhất
- Cực đoan

Đối tượng được
cung cấp thông
tin về xuất xứ

Sự vật, hiện
tượng được
miêu tả, giải
thích
- Ảnh của Trung - Min-nét-xô-ta
Quốc
- Hiện tượng
- Thoai-lai Dôn "nước trồi"
(Twilight Zone)

Các thành phần của
Vị trí đặt
cước chú
cước chú
- Kí hiệu đánh dấu đối - Chân trang
tượng được chú thích - Cuối văn
- Tên đối tượng được bản
chú thích
- Phần giải thích của
tác giả hay người biên
soạn sách

Nội dung cước chú

Ngôn ngữ
của cước chú
- Giải thích nghĩa - Ngắn gọn
của từ ngữ
- Rõ ràng
- Cung cấp thông
tin về xuất xứ của
đối tượng
- Giải thích sự vật,
hiện tượng được
nói tới

- Theo em, cần có thêm cước chú cho tên của những
người được tác giả đề cập đến trong bài: Hân-tơ Lo-vin
(Hunter Lovins), Giôn Hô-đơ-rơn (John Holdren).
- Vì không phải bất cứ người đọc nào cũng biết những
người được nhắc đến đó là ai.

- Đánh số bên cạnh các từ chỉ tên người đã
được nhắc đến ở câu 3.
- Ghi cước chú ở chân trang lần lượt như
sau:
+ Hunter Lovins: nhà môi trường Mỹ, là
chủ tịch và người sáng lập của tổ chức
Những giải pháp chủ nghĩa tư bản tự nhiên
(Natural Capitalism Solutions), là tác giả
hàng đầu về phát triển bền vững.

+ John Holdren: giáo sư
người Mỹ nghiên cứu Khoa
học Môi trường và Chính
sách tại Trường Chính phủ
Kennedy thuộc Đại học
Harvad, từng là cố vấn cấp
cao của Tổng thống Mỹ
Barack Obama về các vấn đề
khoa học và công nghệ.

- Đặt trong dấu ngoặc kép đoạn trích dẫn nguyên văn
một ý kiến, nhận định nào đó
- Nêu thông tin về họ, tên tác giả của ý kiến, nhận định
được trích dẫn (đặt trước đoạn trích dẫn)
- Ghi đầy đủ tên tài liệu được trích dẫn cùng nơi xuất
bản, thời gian xuất bản vào vị trí thích hợp

1. Tổ chức khí tượng thế giới
(07/8/2007), "Trên toàn cầu, năm
2007 đang trên đà trở thành một năm
thời tiết khắc nghiệt:
http
://edition.cnn.com/2007/TECH/scienc
e/08/07/weather.extremes/index.html
2. Cri-xtốp-phơ Ma-gơ (Christopher
Maag) (13/6/2008), "Ở phía đông Aio-oa, thành phố "sẽ không bao giờ
ngập lụt" nằm dưới độ sâu 12 feet", 
https://www/nytimes.com/2008/06/13/
us/13flood.html

- Sự khác biệt giữa hai cách
ghi nguồn tài liệu tham khảo
đã nêu:
+ Một cách là ghi ngay ở các
đoạn có thông tin được trích
dẫn.
+ Một cách là ghi ở một
phần riêng cuối văn bản.
 Cách thứ hai được sử
dụng phổ biến hơn trên sách
báo hiện nay.

STT Thông tin được viện dẫn và tài liệu Tác dụng của việc viện dẫn thông
tham khảo đã sử dụng
tin và sử dụng tài liệu tham khảo
1 Giải thích cụm từ “Sự bất thường của Tăng tính xác thực cho thông tin
Trái đất” (Tài liệu tham khảo: Hân-tơ
Lo-vin)
2 Thuật ngữ “Sự nóng lên của Trái đất” Tăng tính dễ hiểu, xác thực cho
là một sự nhầm lẫn (Tài liệu tham thông tin
khảo: Giôn Hô-đơ-rơn)
3

Nói về sự bất thường của Trái đất Tăng tính dễ hiểu, xác thực cho
(Tài liệu tham khảo: trang CNN.com thông tin
ngày 07/08/2007)

Viết một đoạn văn ngắn (5-7 câu) nêu cảm nhận của em sau
khi học xong văn bản “Thủy tiên tháng Một”, trong đó có sử
dụng cước chú và tài liệu tham khảo.