Tiết 69:
PHẢN ỨNG NHIỆT HẠCH

Phaûn öùng
nhieät haïch

Nội dung baøi hoïc
I. CƠ CHẾ CỦA PHẢN ỨNG NHIỆT HẠCH
II. NĂNG LƯỢNG NHIỆT HẠCH
III. Phaûn öùng nhieät haïch treân traùi ñaátâ

Phản ứng nhiệt hạch
I. CƠ CHẾ CỦA PHẢN ỨNG NHIỆT HẠCH
1.Phaûn öùng nhieät haïch laø gì?
- Phaûn öùng nhieät haïch laø phaûn öùng trong ñoù hai hay nhieàu haït nhaân
nheï toång hôïp laïi thaønh moät haït nhaân naëng hôn.

2
1H
? C1
2
Wlk  m.c
m 0,0189 u
c 3.10 8 m / s



3
1

H

4
 2 He



1
0n





m  ( m H2  m H3 )  (m He  m n ) c 2

W 17,55eV

Phản ứng nhiệt hạch
* Ñaëc ñieåm:
- Laø 1 phaûn öùng toûa naêng löôïng.
- Tuy 1 phaûn öùng nhieät haïch toûa naêng löôïng ít hôn 1
phaûn öùng phaân haïch nhöng neáu tính theo khoái
löôïng nhieân lieäu thì phaûn öùng nhieät haïch toûa naêng
löôïng nhieàu hôn.

Phản ứng nhiệt hạch
2. Ñieàu kieän ñeå xaûy ra phaûn öùng nhieät haïch:
- Hoãn hôïp ôû traïng thaùi plasma ñöa nhieät ñoä leân raát
cao (haøng chuïc, haøng traêm trieäu ñoä)
- Maät ñoä haït nhaân phaûi ñuû lôùn
- Thôøi gian duy trì traïng thaùi plasma ñuû lôùn

Phản ứng nhiệt hạch

II. NĂNG LƯỢNG NHIỆT HẠCH

- 1. Ñ/ n
- 2. Caùc phaûn öùng nhieät haïch
1
1H
2
1H



1
1H



2
1



3
1

H  24 He

H  24 He

3
1

H  24 He 

1
0

n

Phản ứng nhiệt hạch
III. Phaûn öùng nhieät haïch treân traùi ñaátâ
1. Phaûn öùng nhieät haïch khoâng ñieàu khieån ñöôïc
- Con ngöôøi cuõng thöïc hieän ñöôïc phaûn öùng nhieät haïch
döôùi daïng khoâng kieåm soaùt ñöôïc, ví duï söï noå cuûa
bom khinh khí.
2. Phaûn öùng nhieät haïch coù ñieàu khieån
Moät muïc tieâu quan troïng cuûa vaät lyù laø thöïc hieän phaûn
öùng nhieät haïch döôùi daïng kieåm soaùt ñöôïc, naêng
löôïng toûa ra khi ñoù seõ duøng phuïc vuï cho cuoäc
soáng con ngöôøi.
1
1H

 13 H  24 He 

1
0

n  17,6 MeV

Phản ứng nhiệt hạch
4. Lyù do khieán con ngöôøi quan taâm ñeán naêng
löôïng nhieät haïch:
- Nhieân lieäu taïo naêng löôïng nhieät haïch haàu nhö voâ
taän: ñoù laø ñôteâri vaø triti coù raát nhieàu treân Traùi ñaát.
- Veà maët sinh thaùi, phaûn öùng nhieät haïch “saïch” hôn
phaûn öùng phaân haïch vì ít coù böùc xaï hay caën baõ
phoùng xaï laøm oâ nhieãm moâi tröôøng.

Moät soá hình aûnh veà bom
khinh khí

Loø phaûn öùng nhieät haïch JET

Câu hỏi trắc nghiệm
1) Phát biểu nào dưới đây về phản ứng nhiệt hạch là SAI?
A. Sự kết hợp hai hạt nhân rất nhẹ thành một hạt nhân
nặng hơn.
B. Mỗi phản ứng kết hợp tỏa ra một năng lượng bé hơn
một phản ứng phân hạch, nhưng tính theo khối lượng
nhiên liệu thì phản ứng kết hợp tỏa năng lượng nhiều hơn.
C. Phản ứng kết hợp tỏa năng lượng nhiều, làm nóng môi
trường xung quanh nên ta gọi là phản ứng nhiệt hạch.
D. Con người đã thực hiện được phản ứng nhiệt hạch dưới
dạng không kiểm soát được.

2. Phaûn öùng naøo sau ñaây laø phaûn öùng toaû naêng löôïng:
a. Phaûn öùng phaân haïch
b. Phaûn öùng daây chuyeàn
c. Phaûn öùng nhieät haïch
d. Caû 3 phaûn öùng treân

3. Ñònh nghóa phaûn öùng nhieät haïch:
a. Laø phaûn öùng keát hôïp hai haït nhaân raát nheï thaønh
hai haït nhaân khaùc naëng hôn
b. Laø phaûn öùng taùch rôøi 1 haït nhaân naëng thaønh 2 haït
nhaân nheï
c. Laø phaûn öùng keát hôïp 2 haït nhaân coù soá khoái raát
nhoû thaønh 1 haït nhaân coù soá khoái trung bình
d. 2 caâu a vaø c ñuùng.

Hướng dẫn học ở nhà
- Đọc bài đọc thêm: Hạt sơ cấp
- Ôn tập toàn bộ chương IX

1

2

3

1

2

3

2
1

3
1

3
2

1
0

4
2

1
0

H  He  n  3, 25MeV
H  He  n  17, 6 MeV