BÀI 2: CÁCH MẠNG TƯ
SẢN PHÁP (1789 – 1794)

-Diện tích: 551.602 km2
- Dân số: 60,7 triệu
người (2001)
- Thủ đô: Pa-ri
- Lớn nhất
Tây Âu (1/5)

BẢN ĐỒ NƯỚC PHÁP

BÀI 2: CÁCH MẠNG TƯ SẢN PHÁP
(1789 – 1794)
I. NƯỚC PHÁP TRƯỚC CÁCH MẠNG:
1. Tình hình kinh tế:
- Nông nghiệp: lạc hậu, công cụ và phương thúc
canh tác thô sơ.

An-zat
Ha-vrơ
Lo-ren
Ru-ăng

Booc-đô
Trung tâm công thương nghiệp

Mac-xây
Trung tâm công nghiệp
Hải cảng

Lò luyện kim

I. NƯỚC PHÁP TRƯỚC CÁCH MẠNG:
1. Tình hình kinh tế:
- Nông nghiệp: lạc hậu, công cụ và phương thúc
canh tác thô sơ.
- Công thương nghiệp: kinh tế TBCN đã phát triển,
nhưng bị phong kiến kìm hãm, cản trở.

2. Tình hình chính trị - xã hội:
- Pháp là nước
quân chủ
chuyên chế do
Vua Lu-i XVI
đứng đầu.

Miêu tả tình cảnh
người nông dân
trong xã hội
Pháp?

CÁC ĐẲNG CẤP TRONG XÃ
HỘI PHÁP
Mặc
chiếc
áo
choàng, cổ đeo cây
thánh giá, nét mặt
sung sướng thỏa
mãn.

Già nua, ốm yếu
nhưng lại phải NÔNG
DÂN
cõng trên lưng
hai người to béo.

Thô sơ và lạc
hậu, đại diện
cho nền nông
nghiệp Pháp
trước
cách
mạng.

CÔNG
CỤ
LAO
ĐỘNG

TĂNG
LỮ

QUÝ
TỘC

Đeo thanh kiếm dài ở
cạnh sườn có nhiều đồ
trang sức và mũ lông
chim rất cao quý.

VĂN
TỰ
KHẾ
ƯỚC

CÁC
LOÀI
ĐỘNG
VẬT

Những văn
bản vay nợ,
cho thuê, quy
định về nghĩa
vụ của nông
dân.
Chuột, chim
câu và thỏ…
thường xuyên
phá hại mùa
màng.

2. Tình hình chính trị - xã hội:
- Pháp là nước quân chủ chuyên chế do Vua Lu-i
XVI đứng đầu.
- Xã hội: gồm ba đẳng cấp:
+ Tăng lữ, quý tộc: có mọi quyền lợi, không phải đóng
thuế.
+ Đẳng cấp thứ ba (tư sản, nông dân, bình dân thành
thị): không có quyền, phải đóng thuế.

Quý tộc

Tăng lữ

Đẳng cấp thứ ba
(nông dân, tư sản,
bình dân thành thị)

2. Tình hình chính trị - xã hội:
- Pháp là nước quân chủ chuyên chế do Vua Lu-i
XVI đứng đầu.
- Xã hội: gồm ba đẳng cấp:
+ Tăng lữ, quý tộc: có mọi quyền lợi, không phải đóng
thuế.
+ Đẳng cấp thứ ba (tư sản, nông dân, bình dân thành
thị): không có quyền, phải đóng thuế.
- Mâu thuẫn giữa Đẳng cấp thứ ba với Tăng lữ, Quý
tộc ngày càng gay gắt.

3. Đấu tranh trên mặt trận tư tưởng:

Mông- te-xki-ơ

“Để có tự do chính
trị, Chính phủ phải
được tổ chức để
không một ai có thể
đe doạ người khác”.

Vôn-te

“Hãy đập tan toà
nhà của sự dối
trá!”
“Xéo nát bọn
phong kiến đê
tiện”.

Rút-xô

“Mọi người sinh ra tự
do nhưng ở khắp nơi
họ đều mang xiềng
xích. Tự do là quyền
tự nhiên của con
người”.

3. Đấu tranh trên mặt trận tư tưởng:
- Đại diện cho Trào lưu triết học Ánh sáng là: S.
Mông- te-xki-ơ, Vôn-te, Rút-xô.

Nội dung

Ý nghĩa

Kịch liệt phê
phán chế độ
quân chủ
chuyên chế.

Tấn công vào hệ
tư tưởng phong
kiến, dọn đường
cho cách mạng
bùng nổ.

Đề xướng
quyền tự do
của con người

Định hướng
cho xã hội
mới trong
tương lai.

3. Đấu tranh trên mặt trận tư tưởng:
- Đại diện cho Trào lưu triết học Ánh sáng là: S.
Mông- te-xki-ơ, Vôn-te, Rút-xô.
- Họ ủng hộ tư tưởng tiến bộ của giai cấp tư sản,
tố cáo, lên án chế độ quân chủ chuyên chế.
- Vai trò: thúc động cách mạng sớm bùng nổ.

II. CÁCH MẠNG BÙNG NỔ

? Vì sao cách
mạng bùng nổ?

- Chế độ phong kiến ngày càng suy yếu
- Số nợ nhà nước vay tăng lên, để bù lại nhà vua tăng thuế =>
mâu thuẫn giữa các tầng lớp nhân dân với chế độ phong kiến
trở nên sâu sắc
=> Cách mạng bùng nổ

5/5/1789,
cung điện
Versailles.

THỜI
GIAN
ĐỊA ĐIỂM

Ngân khố nước Pháp cạn kiệt,
vua Lu-i XVI triệu tập hội
nghị để vay tiền, tăng thuế.

DIỄN
BIẾN

NGUYÊN
NHÂN

Quý tộc, Tăng lữ ủng
hộ tăng thuế, Đẳng
cấp thứ ba kịch liệt
phản đối.

Là nguyên nhân
trực tiếp dẫn cách TÁC
ĐỘNG
mạng bùng nổ.

HỘI NGHỊ BA ĐẲNG CẤP

II. CÁCH MẠNG BÙNG NỔ
THỜI GIAN

SỰ KIỆN

05/05/1789

Hội nghị ba đẳng cấp

17/06/1789

Đẳng cấp thứ ba thành lập
Quốc hội lập hiến

14-7-1789, TẤN CÔNG PHÁO ĐÀI – NGỤC BAXTI

II. CÁCH MẠNG BÙNG NỔ
THỜI GIAN

SỰ KIỆN

05/05/1789

Hội nghị ba đẳng cấp

17/06/1789

Đẳng cấp thứ ba thành lập
Quốc hội lập hiến

14/07/1789

Nhân dân tấn công, chiếm
pháo đài nhà tù Ba-xti.

Tại sao Pháp lấy14/7 làm ngày
Quốc khánh ?
Ngày kỉ niệm sự kiện chiếm ngục
Baxti, biểu tượng quyền lực của chế độ
quân chủ chuyên chế ở Pháp.

III. SỰ PHÁT TRIỂN CỦA CÁCH MẠNG
Thời gian

Sự kiện

14/7/1789

 

8/1789

 

9/1791

 

10/8/1792

 

+ Điều 1: Mọi người sinh ra đều có quyền tự do
và bình đẳng; mọi sự phân biệt xã hội chỉ
có thể đặt trên cơ sở lợi ích chung.
+ Tiến bộ: xác định quyền con
+ Điều 2: Mục đích của các tổ chức chính trị là
người: Tự do, bình đẳng…
gìn giữ các quyền tự nhiên và không thể
+ Hạn chế: bảo vệ quyền sở
tướctưbỏbản
củachủ
connghĩa
người;
hữu
. đó là quyền tự do,
quyền sở hữu, quyền được an toàn và
quyền chống áp bức.
+ Điều 17: Quyền sở hữu là quyền bất khả xâm
phạm và thiêng liêng, không ai có thể
tước bỏ…

Tuyên ngôn Nhân quyền và Dân quyền

Tự
do

Bình
đẳng

Bác
Ái

III. SỰ PHÁT TRIỂN CỦA CÁCH MẠNG
Thời gian

Sự kiện

14/7/1789

Phái lập hiến của  đại tư sản lên cầm
quyền

8/1789

  tuyên ngôn
Quốc hội thông qua
Nhân quyền và Dân quyền

9/1791

Hiến pháp, xác lập  chế độ quân chủ
lập hiến

10/8/1792

  xóa bỏ chế độ
Lật đổ phái lập hiến,
phong kiến

Thời gian
21/9/1792

Sự kiện
 
Thành lập nền Cộng hòa

21/1/1793

 

2/6/1793

 

21-1-1793, Lu-i XVI bị xử tử

Thời gian Sự kiện
21/9/1792  
21/1/1793  
2/6/1793

 

Thành lập nền Cộng hòa
Vua Lu-I XVI bị xử tử.
Khởi nghĩa lật đổ phái Gi-rôngđanh

Anh
Phổ
PHÁP

Áo

Lực lượng phản cách mạng tấn công
nước Pháp năm 1793.

“Con người không thể bị mua chuộc”.

M. Rô-be-spie

Thời gian

Sự kiện

2/6/1793

 

27/7/1794

Chính quyền cách mạng đã
làm gì trước tình hình nội
xâm, ngoại phản?

- Thi hành nhiều biện pháp tiến bộ.
+ Đem lại quyền lợi cơ bản cho nhân dân.
+ Tập hợp đông đảo quần chúng, khơi dậy và phát huy tính
cách mạng, sức mạnh của quần chúng...

Thời gian

Sự kiện

2/6/1793

Phái Gia-cô-banh  lên nắm quyền,
tập hợp nhân dân chiến thắng
ngoại xâm và nội phản.

27/7/1794

Tư sản phản cách mạng đảo chính,
cách mạng kết thúc.

Vì sao sau chiến thắng ngoại
xâm,sao
Tại
nộitưphản
sản cách
cách mạng
mạng tư
sản Pháp
tiến
hành không
đảo chính?
thể tiếp tục
phát triển?

Thời gian
14-7-1789
8-1979
9-1971

Sự kiện
Quần chúng tấn công pháo đài Ba-xti
Thông qua tuyên ngôn Nhân quyền và Dân
quyền
Công bố hiến pháp, xác lập chế độ quân chủ
lập hiến

10-8-1792

Lật đổ ách thống trị của phái lập hiến

21-9-1792

Thành lập nền Cộng hòa đầu tiên
Lật đổ phái Gi-rông-đanh, phái Gia-cô-banh
lên nắm quyền
Đảo chính, lật đổ Gia-cô-banh

2-6-1793
27-7-1794

.

CÁC GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN CMTS PHÁP CUỐI THẾ KỶ XVIII

Chuyên
chính
CM Giacô-banh

Quân
chủ
lập
hiến

- Đại tư sản cầm
quyền
- tuyên ngôn
Nhân quyền và
dân quyền
-Hiến pháp mới

7/1789-8/1792

Nền
Cộng
hòa Girôngđanh
9/1792-6/1793

- Tư sản công
thương cầm
quyền
-Nền Cộng hòa
thứ nhất
-Xử tử Vua Lui XVI

6/1793-7/1794

2. Ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tư sản Pháp
(1789-1794):
a) Ý nghĩa:
- Cách mạng đã lật đổ chế độ phong kiến, đưa
giai cấp tư sản lên cầm quyền, mở đường cho
CNTB phát triển.
- Quần chúng nhân dân là lực lượng chủ yếu
đưa cách mạng phát triển đến đỉnh cao.
- Đây là cuộc CMTS triệt để nhất.
b) Hạn chế: Chưa đáp ứng đầy đủ quyền lợi
của nhân dân, không hoàn toàn xoá bỏ chế độ
phong kiến.

“Cách mạng Pháp xứng đáng là một cuộc đại
cách mạng. Nó đã làm biết bao nhiêu việc cho
giai cấp của nó, tức là giai cấp tư sản, đến nỗi
trọn thế kỉ XIX là thế kỉ đem lại văn minh và văn
hóa cho toàn thể nhân loại đã diễn tiến dưới dấu
hiệu của cách mạng Pháp”. (Lê-nin)