I. TÌM HIỂU CHUNG

1. Tác giả

SỰ NGHIỆP
SÁNG TÁC

Vai Lão Hạc trong
Làng Vũ Đại ngày ấy
SỰ NGHIỆP
DIỄN XUẤT

Vai Lý Cựu trong Chị Dậu

2. Tác phẩm
Tình huống truyện
Ngôi kể
Hoàn cảnh sáng tác
- Viết năm 1948
- Thời kì đầu cuộc kháng
chiến chống Pháp.
- Đăng lần đầu trên Tạp
chí Văn nghệ (1948)

- Ngôi thứ 3.
- Câu chuyện trở nên
khách quan, tạo
cảm giác chân thực
cho người đoc.

Ông Hai rất yêu làng chợ
Dầu nhưng rồi ông nghe tin
làng ông việt gian, theo
Tây. Trong ông xảy ra cuộc
đấu tranh giữa về làng và
theo kháng chiến. Nhưng
sau đó tin đó được cải
chính, ông Hai lại hớn hở đi
khoe về làng.

Tóm tắt văn bản
Ông Hai là một người nông dân sống ở làng Chợ Dầu, do chiến
tranh nên ông phải đi tản cư. Ở nơi tản cư, ông luôn tự hào về
cái làng của mình và mang nó khoe với mọi người. Khi tin làng
Chợ Dầu theo giặc, ông sững sờ, cổ ông nghẹn ắng lại, da mặt tê
rân rân, xấu hổ tới mức cứ cúi gằm mặt xuống mà đi. Suốt mấy
ngày ở nhà, ông chẳng dám đi đâu, mang nỗi ám ảnh nặng nề,
đau đớn, tủi hổ, bế tắc, tuyệt vọng. Tâm trạng ông bế tắc khi mụ
chủ nhà nói sẽ đuổi hết người làng Chợ Dầu khỏi nơi sơ tán. Rồi
cái tin cải chính khiến ông sung sướng đi khoe về làng mình với
tâm trạng như lúc ban đầu, ông hạnh phúc khi khoe Tây nó đốt
nhà mình.

Bố cục
Diễn biến tâm trạng nhân vật ông Hai

1

Từ đầu ruột gan ông cứ múa cả lên, vui quá!
Trước khi nghe tin làng theo giặc
Ông lão náo nức ……đôi phần
Khi nghe tin làng theo giặc

2
3

“Khoảng ba bốn giờ chiều …hết”
Khi nghe tin cải chính

II. TÌM HIỂU VĂN BẢN
1. Tâm trạng của ông Hai trước khi nghe tin làng theo giặc
Khoe về làng: giàu và đẹp, lát đá xanh, có nhà ngói san sát sầm uất
như tỉnh
+ Trước CMT8 ông khoe cái sinh phần của tổng đốc to nhất huyện,
vinh dự vì làng có bề dày lịch sử.
+ Sau cách mạng tháng 8 ông khoe phong trào
cách mạng diễn ra sôi nổi, chòi phát thanh cao
bằng ngọn tre...

- Ở nơi tản cư, ông còn thường đến phòng
thông tin để nghe tin tức kháng chiến:
“Nghe chẳng sót một câu nào”. Ông vui khi
nghe tin quân ta thắng trận.
- Một em nhỏ xung phong bơi ra giữa hồ
Hoàn Kiếm cắm Quốc kì lên Tháp Rùa.

Phòng T.T

- Đội nữ du kích Trưng Trắc bắt sống một tên quan hai bốt .
- Anh trung đội trưởng giết được bảy tên giặc.

=>Ruột gan ông cứ múa cả lên.
Tình yêu làng của ông đã gắn liền với niềm vui của con người hòa vào
cuộc kháng chiến của dân tộc.

PHIẾU HỌC TẬP
Diễn biến tâm trạng ông Hai khi nghe tin dữ
DIỄN BIẾN TÂM TRẠNG ÔNG HAI KHI NGHE TIN DỮ
Thời điểm
Lúc bắt đầu nghe tin
Trên đường về nhà
Về đến nhà
Mấy ngày sau
Khi chủ nhà có ý đuổi đi
Khi trò chuyện cùng con

Dẫn chứng

Phân tích

PHIẾU HỌC TẬP
Diễn biến tâm trạng ông Hai khi nghe tin dữ
DIỄN BIẾN TÂM TRẠNG ÔNG HAI KHI NGHE TIN DỮ

Thời điểm
Dẫn chứng
Lúc bắt đầu nghe - Cổ ông ông lão nghẹn ắng
tin
hẳn lại, da mặt tê rân rân.
- Liệt có thật không hở bác?
Hay chỉ là…

Phân tích
- Bàng hoàng, sững sờ
- Không tin, hỏi lại

Trên đường về nhà - Ông Hai cuối ngằm mặt
xuống mà đi
Về đến nhà
- Nhìn lũ con, tủi thân, nước
mắt ông cứ ràn ra.
- Chao ôi! cực nhục chưa, cả
làng Việt gian!

- Đau đớn trước lời khẳng định.
-Ông nằm vật ra giường
-Nghĩ thương những đứa nhỏ
-Mắng chửi lũ bán nước
-Đấu tranh nội tâm dữ dội
-Nghi ngại -> Đau đớn thừa nhận

PHIẾU HỌC TẬP
Diễn biến tâm trạng ông Hai khi nghe tin dữ
DIỄN BIẾN TÂM TRẠNG ÔNG HAI KHI NGHE TIN DỮ
Thời điểm
Mấy ngày sau

Dẫn chứng

Phân tích
Nỗi ám ảnh của ông Hai, nó theo ông
Ông Hai trằn trọc
không sao ngủ được. cả vào trong giấc ngủ

Khi chủ nhà có ý đuổi đi
Khi trò chuyện cùng con

-Tình yêu sâu nặng dành cho làng
quê.
- Tấm lòng thủy chung, gắn bó với
kháng chiến, với cách mạng, với Bác
Hồ
- Lời thề bền vững, thiêng liêng.

ĐẤU TRANH NỘI TÂM

Hay là quay về làng?...

Về làm già cái làng ấy nữa. … Về làng tức là bỏ
kháng chiến, bỏ cụ Hồ…

Làng thì yêu thật nhưng làng theo Tây mất rồi thì phải thù.

Tình yêu nước đã rộng lớn hơn bao trùm lên tình cảm với làng
quê.

KHI NGHE TIN CẢI CHÍNH
Gương mặt

Gương mặt tươi vui rạng rỡ; miệng bỏm bẻm
nhai trầu,; cặp mắt hung hung đỏ, hấp háy.

Hành động

Lật đật đi khoe

Lời nói

Tây nó đốt nhà tôi rồi, đốt nhẵn

- Sung sướng hả hê
- Tình yêu đất nước đặt lên trên lợi ích của gia đình
và bản thân

III/ TỔNG KẾT
1. Nghệ thuật
1. Cách xây dựng tình huống gay cấn.
2. Miêu tả tâm lí nhân vật chân thực, sinh động qua
suy nghĩ, hành động , lời nói.
3. Ngôn ngữ nhân vật giàu tình khẩu ngữ thể hiện rõ
cá tính.
4. Cách trần thuật linh hoạt, tự nhiên.

2. Ý nghĩa
Truyện thể hiện chân thực và cảm động một
tình cảm bền chặt và sâu sắc là tình yêu làng
quê thống nhất với lòng yêu nước và tinh thần
kháng chiến qua nhân vât ông Hai. Qua đó
khẳng định lòng yêu nước của người nông dân
trong thời kì kháng chiến chống Pháp.