BÀI 10
TRANG SÁCH VÀ CUỘC
SỐNG

GIAI ĐOẠN 1
Khởi động dự án
trang sách và cuộc
sống

05/12/2024

2

TRÒ CHƠI
NGÔI NHÀ CHUNG CHO
NHỮNG NGƯỜI YÊU SÁCH

AI THÍCH ĐỌC SÁCH
- Viết tên các tác phẩm, hoặc cuốn sách mà em đã
lựa chọn đọc và em muốn giới thiệu cho các bạn?
- Mỗi nhóm hãy lựa chọn một chủ đề phù hợp với
các cuốn sách sẽ đọc.
- Theo em, những cuốn sách, những tác phẩm mới
sẽ mang lại cho em điều gì?
- Việc chia sẻ những cuốn sách hay cho bạn bè có ý
nghĩa thế nào?

I
R
T
Á
H
P
KHÁM
N
Ă
V
Ữ
G
THỨC N

I

Tri thức ngữ văn

1. Văn bản nghị luận phân tích một tác phẩm văn học

Văn bản nghị
luận phân tích
một tác phẩm
văn học

 là một loại văn bản nghị luận

 bàn luận về đặc điểm của một tác phẩm

I

Tri thức ngữ văn

1. Văn bản nghị luận phân tích một tác phẩm văn học
Lí lẽ trong văn bản
nghị luận phân tích
một tác phẩm văn
học chính là những ý
kiến của người viết
về đặc điểm nội
dung, hình thức của
tác phẩm.

Bằng chứng trong văn bản
nghị luận phân tích một
tác phẩm văn học là
những phần (câu, đoạn),
những chi tiết được dẫn từ
văn bản theo hình thức
trích dẫn nguyên văn hoặc
lược thuật, tóm tắt lại. 

I

Tri thức ngữ văn

2. Từ con người có thực ngoài đời đến nhân vật văn học:

Những con
người có
thực ngoài
đời

 gợi niềm cảm hứng bất tận cho

hoạt động sáng tác của nhà văn.

 là những chất liệu sống động để nhà
văn sáng tạo hình tượng nghệ thuật.

I

Tri thức ngữ văn

2. Từ con người có thực ngoài đời đến nhân vật văn học:
 là sản phẩm của sự sáng

Nhân vật
văn học

tạo, hư cấu.

 không đồng nhất với con
người thực ngoài đời.

I

Tri thức ngữ văn

3. Phương tiện phi ngôn ngữ trong văn bản và văn bản đa
phương thức

Các văn bản
thông dụng
thường chỉ sử
dụng phương
tiện ngôn ngữ.

Một số văn bản
sử dụng kết hợp
cả phương tiện
ngôn ngữ và
phương tiện phi
ngôn ngữ

Văn
bản đa
phương
thức

 hình ảnh mà phần trọng tâm; các kiểu hình ảnh được
sắp xếp, kết hợp để truyền đạt thông tin quan trọng
 Ngôn ngữ chỉ là phương tiện hỗ trợ
thêm trong việc truyền đạt thông tin

P
Ậ
T
N
Ệ
Y
LU

*Nhiệm vụ: HS tự vẽ những nhân vật mà các em yêu thích
theo sự tưởng tượng và HS khác đưa ra những phán đoán về
nhân vật khi trả lời câu hỏi Ai là ai?.

G
N
Ụ
D
N
VẬ

GÓC
SÁNG
TẠO
1. Giới thiệu trước nhóm/ lớp một cuốn sách hay đã
“CÂY
hoặc sẽ đọc cho các bạn.
HOA
Lên kế hoạch đọc sách cho cả nhóm theo mẫu
TRI
THỨC” Tên sách
Tác giả
Tên bạn
Thời gian
đăng kí đọc đọc
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

2. Thống nhất mẫu phiếu đọc sách:
Phiếu đọc số 3: Sách hay cùng đọc
Số tt
Yêu cầu
Nêu tên sách
 
1
 
2
 
3

Tên tác giả
Nhà xuất bản, năm xuất
bản?

Nội dung

Phiếu đọc 04: Sách hay cùng đọc
STT
Yêu cầu
  Đề tài: Cuốn sách đề cập đến phạm vị nào của
1 cuộc sống?
 
2
 
3

Bố cục và nội dung chính:
- Cuốn sách có mấy chương, phần?
- Nội dung chính của từng chương phần là gì?
Nhân vật, sự kiện, bối cảnh nổi bật nào được
thể hiện trong cuốn sách?

4

Có những chi tiết nào quan trọng? Những câu
văn, đoạn văn nào có thể gợi lên ý nghĩa, vấn
đề chính của cuốn sách?

5

Chủ đề, ý nghĩa, bài học em có thể rút ra sau
cuốn sách là gì?

Nội dung

GIAI ĐOẠN 2

THÁCH THỨC ĐẦU TIÊN
CHINH PHỤC NHỮNG CUỐN SÁCH
MỚI

05/12/2024

18

C
Ớ
Ư
R
T

C
Ọ
Đ
I
KH

1. Sắp xếp, trang trí góc đọc sách và xây dựng danh mục
sách cần đọc

Những
cuốn sách
mới cho
góc đọc
sách, thư
viện mở
của lớp
học.

Tự làm mới
góc đọc
sách theo
cách mà
em và các
bạn cảm
thấy hứng
khởi và thú
vị nhất.

Có thể
mang đến
lớp vài
cuốn sách
em yêu
thích và
muốn các
bạn cùng
đọc.

2. Xây dựng mục tiêu đọc sách
Tăng
thêm kiến
thức, hiểu
biết

Rèn luyện
tính nhẫn
nại, kiên
trì

Củng cố
tâm hồn,
nhân cách

G
N
Ù
C
À
V
C
M
Ọ
Ệ
Đ
I
H
G
N
I
Ả
R
T

CUỐN SÁCH MỚI – CHÂN TRỜI MỚI

05/12/2024

24

1. Chọn chủ đề cùng đọc
Phiếu học tập số 2
STT
1
2
3
4
5
6
7
8
9

Chủ đề
Bầu trời tuổi thơ
Khúc nhạc tâm hồn
Cội nguồn yêu thương
Giai điệu đất nước
Màu sắc trăm miền
Bài học cuộc sống
Thế giới viễn tưởng
Trải nghiệm để trưởng thành
Hoà điệu với tự nhiên

Tên sách (gợi ý)
 
 
- Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ
- Người thầy đầu tiên.
 
 
 
 
 
 

2. Giới thiệu về cuốn sách hay.
Thông tin
về cuốn
sách

Bố cục và
nội dung
chính

Đề tài

Nhân vật,
sự kiện,
bối cảnh
nổi bật

Chi tiết
quan
trọng

Bài học
từ trang
sách

Phiếu đánh giá tiêu chí giới thiệu về sách
STT
1

Tiêu chí
Rõ tên sách, tên tác giả, năm xuất bản

Đạt

Chưa đạt

 

 

 

 

 
2

Tóm tắt được mạch lạc nội dung cuốn
sách: chủ đề, cốt truyện, nhân vật, …

3

Có đánh giá, nhận định về cuốn sách

 

 

4

Có sự sáng tạo trong thể hiện

 

 

5

Phong thái tự tin, nói năng rõ ràng

 

 

G
N
Ù
C
C
Ọ
H
Đ
N
Ì
B
Ê
H
P
À
H
N

VẺ ĐẸP DẢN DỊ CHÂN THẬT
CỦA QUÊ NỘI
Trích Võ Quảng, Trần Thanh Địch

C
Ớ
Ư
R
T

C
Ọ
Đ
I
KH

Đọc

Em hãy hình dung
các em không chỉ
như một độc giả
mà còn trong vai
một nhà phê bình
để tìm hiểu, bàn
luận về tác phẩm
Quê nội, em sẽ
nói gì về tác
phẩm?

i
k
h
n
à
h
t
h
n
ì
H

c
ứ
h
t
ến

1. Đọc văn bản:

2. Tìm hiểu chung về văn bản
Tác giả: Trần Thanh Địch (1912- 2007)
Xuất xứ:

Trích bài viết Bàn về văn học thiếu nhi,
NXB Kim Đồng, Hà Nội

Thể loại
Văn bản nghị luận văn học
PTBĐ chính: Nghị luận
Vấn đề bàn luận
Bàn về đặc điểm nghệ thuật và nội dung của
tác phẩm Quê nội của nhà văn Võ Quảng.
Nhan đề
Cho thấy được nội dung chính của văn bản

Mục đích
Bằng hệ thống ý kiến, lí lẽ, dẫn
chứng tác giả đem đến cho bạn đọc
hiểu biết sâu sắc về vẻ đẹp giản dị và
chân thật của con người trong tác
phẩm và sức hấp dẫn của tác phẩm
Quê nội của Võ Quảng.

Bố cục: 4 phần

Bàn về hoàn
Bàn về thế giới
cảnh, đời sống
Bàn về người kể
nhân vật trong
trong tác phẩm:
chuyện trong tác
tác phẩm: tiếp
từ đầu đến “sau
phẩm: tiếp đến
theo đến “sợ sệt,
cách mạng
“các nhân vật
hay an phận thủ
tháng tám thành
trực diện khác”
thường”
công”

Nhận xét chung
về sức hấp dẫn
của tác phẩm:
còn lại

á
h
K

v
á
h
p
m

n
ả
b
n
ă

3. Khám phá văn bản
Bàn luận của tác giả về đặc điểm nội dung, nghệ thuật của Quê nội
(Võ Quảng)

Ý kiến của
người viết về
hoàn cảnh đời
sống trong tác
phẩm

Ý kiến của
người viết về
thế giới nhân
vật trong tác
phẩm

3. Khám phá văn bản

Bàn luận của tác giả về đặc điểm nghệ thuật của
Quê nội (Võ Quảng)
Ý kiến của
người viết về
người kể
chuyện trong
tác phẩm

Ý kiến của
người viết về
sức hấp dẫn
của tác
phẩm

Nhận xét
Lí lẽ: rõ ràng, mạch lạc,
là những nhận định, suy
ngẫm đúng đắn giúp
người đọc hiểu hơn về
vẻ đẹp giản dị, chân
chất của Quê nội
Bằng chứng: cụ thể,
được chọn lọc, trích dẫn
gián tiếp thông qua việc
tóm tắt các sự việc
chính của tác phẩm của
Võ Quảng làm cơ sở cho
lí lẽ

Tác dụng: : Làm
cho người đọc đắm
chìm trong không
khí rạo rực của tác
phẩm, vừa cảm
nhận được vẻ đẹp
giản dị, chân thật
của con người,
thiên nhiên trong
tác phẩm đồng
thời đem đến ngạc
nhiên, xúc động

Mối quan hệ giữa mục đích viết và đặc điểm, nội dung chính của văn
bản nghị luận phân tích một tác phẩm văn học
Mục đích của VB
nghị luận phân
tích một tác phẩm
văn học là bàn
luận về đặc điểm
nghệ thuật và nội
dung
của
VB,
đồng thời đánh giá
chung được về giá
trị của tác phẩm.

Trong bài viết vẻ đẹp
giản dị và chân thật
của “Quê nội” (Võ
Quảng), những đặc
điểm nghệ thuật và
nội dung của tác
phẩm đã được thể
hiện trong việc người
viết nêu ý kiến về
hoàn cảnh đời sống,
về thế giới nhân vật,
về người kể chuyện

3. Tổng kết:

Lập luận
chặt chẽ,
logic, rành
mạch
Cách
sánh
dẫn.

Lối viết cuốn
hút, thể hiện
rõ quan điểm
cá nhân

so
hấp

Nghệ thuật

Nội
dung

Bài văn là tấm lòng
yêu mến, trân trọng
và xúc động của tác
giả khi bình về vẻ đẹp
giản dị và chân thật
của tác phẩm Quê
nội (Võ Quảng).

Cách đọc văn bản nghi luận
Xác định được vấn
đề nghị luận, mục
đích viết của văn
bản
Xác định được hệ thống lí
lẽ, dẫn chứng và mối
quan hệ của lí lẽ, dẫn
chứng được tác giả đưa
vào bài viết

Nhận diện ý kiến
của người viết về
tác phẩm.

Cách triển
khai vấn đề
nghị luận

Ý nghĩa vấn
đề nghị luận

t
ế
i
V

c
ọ
đ
i
ớ
v
i
ố
n
kế t

Bài tập: Tưởng tượng em là một nhà phê
bình, hãy viết đoạn văn (khoảng 6 - 8 câu)
nêu ý kiến của em về một tác phẩm văn học
về đề tài tuổi thơ hoặc quê hương, đất nước
mà em đã đọc.

Bảng kiểm
Đánh giá kĩ năng viết đoạn văn
STT

Tiêu chí

Đạt

1

Đảm bảo hình thức đoạn văn với dung lượng khoảng 68 câu.
Đoạn văn đúng chủ đề: nêu ý kiến của em về một tác
phẩm văn học về đề tài tuổi thơ hoặc quê hương, đất
nước mà em đã đọc
Lí lẽ dẫn chứng thuyết phục.
Đoạn văn đảm bảo tính liên kết giữa các câu trong đoạn
văn.
Đoạn văn đảm bảo về yêu cầu về chính tả, cách sử dụng
từ ngữ, ngữ pháp.

 

Chưa
đạt
 

 

 

 
 

 
 

 

 

2

3
4
5

ĐOẠN VĂN THAM KHẢO

“Tốt- tô-chan bên cửa sổ” là cuốn đưa ta về kí ức tuổi thơ trong
sáng, hồn nhiên, cuốn sách là tự truyện của Kuroyanagi Tetsuko, nhà
văn Nhật Bản, tác phẩm khắc họa lại thời bắt đầu đi học đầy bước
ngoặt của chính bà. Cuốn sách không phải kể về cuộc sống của Tốttô-chan mà là cách cô bé nhận sự được giáo dục tuyệt vời như thế
nào. Tốt- tô-chan là một cô nhóc hiếu động và nghịch ngợm nhưng
rất thông minh, tốt bụng và dũng cảm. Thầy Kobayashi là hình ảnh
của thầy giáo mơ ước, thầy lắng nghe cô bé nói, tôn trọng những gì
cô bé kể và xem cô bé như một người lớn ngang vế với thầy, để Tốttô-chan có thể cảm thấy an tâm, ấm áp khi ở bên thầy.

ĐOẠN VĂN THAM KHẢO
Thầy Kobayashi-sensei, người đứng đầu trường nhưng
luôn đứng bên cạnh các học trò thân yêu của thầy để
dẫn dắt và bảo vệ, Ông là người có tư tưởng sáng tạo và
độc đáo mà lại rất chính xác. Các bạn học của Tốt- tôchan cũng là một phần tạo nên màu sắc cho cuốn sách,
mỗi bạn một màu và thật vui, thật tốt khi được học cùng
những người như vậy. Mỗi trang sách là một mảnh ghép
tuổi thơ, là một câu chuyện thú vị về Tốt- tô-chan cùng
với ngôi trường Tomoe của mình.

ĐOẠN VĂN THAM KHẢO

Đây quả thật là quyển sách đáng giá trong kho
sách của mỗi người và là ước mơ, là niềm tin về
một tương lai tươi sáng cho nền giáo dục. " Tốttô-chan bên cửa sổ" là một tác phẩm hấp dẫn,
tác phẩm đã thức tỉnh mọi người về vấn đề đem
đến một tuổi thơ hạnh phúc cho trẻ em và xây
dựng một nền giáo dục đúng đắn.