VẬT LÍ 10
BÀI 3 : THỰC HÀNH TÍNH SAI SỐ TRONG PHÉP ĐO . GHI KẾT QUẢ ĐO

KHỞI ĐỘNG

ĐÁP ÁN
• Để xác định được các sai số này, chúng ta cần tính được các sai số hệ thống và sai
số ngẫu nhiên, tính toán các sai số.
• Nguyên nhân gây ra sai số có thể do nguyên nhân khách quan (do dụng cụ, điều
kiện thực hành, thời tiết, nhiệt độ, độ ẩm), nguyên nhân chủ quan (thao tác đo chưa
chính xác) hoặc có thể do dụng cụ ban đầu đã có sai số (sai số hệ thống).
• Cách khắc phục: thao tác đúng cách, lựa chọn thiết bị phù hợp, tiến hành đo nhiều
lần.

MỤC LỤC

I, PHÉP ĐO
TRỰC TIẾP
VÀ PHÉP
ĐO GIÁN
TIẾP

II, SAI SỐ
PHÉP ĐO

I, PHÉP ĐO TRỰC TIẾP VÀ PHÉP ĐO GIÁN TIẾP
• Đo trực tiếp là đo trực tiếp 1
đại lượng bằng dụng cụ đo
( thước lá, thước dây, compa
đo .... )

Thước lá

Khác

Thước dây

I, PHÉP ĐO TRỰC TIẾP VÀ PHÉP ĐO GIÁN
TIẾP
VD: Dùng công thức
S=V.t để đo quãng
đường đi, hoặc tốc
độ xe chạy, hoặc là
thời gian

• Đo gián tiếp là thông qua
công thức liên hệ để xác
định giá trị một đại lượng

II. Sai số phép đo

MỤC LỤC

1, Phân loại sai
số- Có 2 loại : sai số hệ thống và sai số ngẫu nhiên
a, Sai số hệ thống ( sai số dụng cụ )

- Là sai số do chính đặc điểm cấu tạo của dụng cụ đo gây ra

II, SAI SỐ
nhưng lại dùng nhiệt kế có độ chia nhỏ nhất là 10°C
PHÉP ĐO
để đo thì giá trị đọc được nằm giữa 32°C

VD : Giả sử nhiệt độ cốc nước cần đo là 32,3°C,

và 33°C, còn phần lẻ không đọc được
trên dụng cụ đo. Sai lệch này là sai số
do dụng cụ đo và không thể tránh khỏi.

- Sai số hệ thống có nguyên nhân khách quan ( do dụng
cụ ) , nguyên nhân chủ quan do người đo ( cần loại bỏ )
•Ví Dụ : Khi đo một cây bút chì bằng thước nếu người
nhìn có hướng mắt nhìn sai lệch sẽ dẫn đến số liệu sai
lệch
Một
số
nhà
khoa
học
vĩ
đại

b , sai số ngẫu nhiên
- Là khi ta lặp lại các phép đo và
nhận được các giá trị khác
nhau, sự sai lệch này không có
nguyên nhân rõ ràng
- Về nguyên nhân không rõ ràng
có thể là do thao tác đo không
chuẩn, điều kiện làm thí
nghiệm không ổn định hoặc
hạn chế về giác quan ...

Ví Dụ : Đo thời gian rơi của vật
rơi tự do giữa hai điểm A và B
trong các lần đo khác nhau thu
được các giá trị khác nhau.

- Để khắc phục người ta
thường tiến hành thí nghiệm
nhiều lần và tính sai số

2, CÁCH XÁC ĐỊNH SAI SỐ PHÉP ĐO
- Sai số ngẫu nhiên tuyệt đối của từng lần đo là
giá trị tuyệt đối của hiệu số giữa giá trị trung bình
các lần đo và giá trị của mỗi lần đo của phép đo
trực tiếp

3, CÁCH XÁC ĐỊNH SAI SỐ PHÉP ĐO GIÁN TIẾP
- Để xác định sai số của phép đo gián tiếp, vận dụng quy tắc sau:
+, Sai số tuyệt đối của 1 tổng hay hiệu bằng tổng các sai số tuyệt đối của
các thừa số

Công thức

3, CÁCH XÁC ĐỊNH SAI SỐ PHÉP ĐO GIÁN
TIẾP
+, Sai số tỉ đối của 1 tích hay thương thì bằng tổng các sai số tỉ đối của các
thừa số

Công thức
+, Từ sai số tỉ đối, có thể sử dụng công thức ( 3.3 ) để tính đc sai số tuyệt
đối

4, CÁCH GHI KẾT QUẢ ĐO
- -Kết quả đo đại lượng A được ghi dưới dạng 1 khoảng
giá trị :

Công thức

CÂU ĐỐ

1.Nguyên nhân gây ra sai số dụng cụ là
gì? 

Nguyên nhân khác
quan (do dụng cụ) 

Nguyên nhân chủ
quan (do con người) 

CÂU ĐỐ

2. Sai sô tỉ đối của phép đo là gì? 

Sai số tỉ đối của phép đo là tỉ lệ phần trăm giữa sai số tuyệt
đối và giá trị trung bình của đại lượng đo, cho biết mức độ
chính xác của phép đo. 

CÂU ĐỐ

3.Sai số trên dụng cụ đo thường đc tính
bằng cách nào?  

Sai số trên dụng cụ đo thường
lấy bằng một nửa độ chia nhỏ
nhất trên dụng cụ  

END
• Người làm powerpoint : Hưng
• Người thuyết trình : Đức Anh
• Tìm tài liệu : Giang , Vân , Hùng
• Thảo luận đóng góp ý kiến, quan sát , thảo
luận: các thành viên còn lại

Xin cảm ơn