VĂN BẢN: TA ĐI TỚI
(Tố Hữu)

I. Tìm hiểu chung
1. Tác giả:
- Tố Hữu (1920 – 2002) quê ở tỉnh Thừa
Thiên Huế
- Là nhà cách mạng, đồng thời là nhà thơ
- Hành trình thơ Tố Hữu sang song với hành
trình cách mạng; mỗi tập thơ của ông luôn
gắn với một giai đoạn của cách mạng Việt
Nam
- Thơ Tố Hữu thường viết về những vấn đề trọng đại của dân tộc, tình
cảm trong thơ ông mang tính thời đại.
- Các tập thơ tiêu biểu của ông: Từ ấy (1946),Việt Bắc (1954), Gió
lộng (1961), Ra trận (1971), Máu và hoa (1977), Một tiếng đờn (1992)
và Ta với ta (2000)

2. Tác phẩm

a. Xuất xứ:
- Bài thơ Ta đi tới (in trong tập Việt Bắc)
- Sáng tác tháng 8 năm 1954 – thời điểm cuộc kháng chiến chống
thực dân Pháp đã kết thúc thắng lợi.
b. Thể loại: thơ tự do
c. Phương thức biểu đạt chính: Biểu cảm
d.Bố cục: 3 phần
- Phần 1: Từ đầu đến “Ai về Hà Nội thì xuôi cùng thuyền”:
Cảm nhận vẻ đẹp của đất nước qua hàng ngàn trang lịch sử
- Phần 2: Tiếp đến “Tiếng của em thánh thót quanh làng”:
Ngược dòng cảm xúc bồi hồi nhớ lại kỷ niệm về những ngày tháng
chiến đấu oai hùng.
- Phần 3: Còn lại: Cảm xúc chứa đựng đầy suy tư của nhà thơ khẳng
định lại tinh thần khiên trung, bất diệt của dân tộc ta khi đối mặt với kẻ
thù hùng bạo và tấm lòng thủy chung của con em dân tộc Việt Nam
chung một mái nhà.

II. Tìm hiểu chi tiết
1. Bối cảnh lịch sử làm nảy sinh cảm xúc:

Bối cảnh lịch sử

Không gian

Thời gian

Sự kiện lịch sử

Từ các tỉnh vùng núi phía Bắc:
Thái Nguyên, Tây Bắc, Điện
Biên,… vùng trung du với “
rừng cọ, đồi chè, đồng xanh
ngào ngạt”
Không
gian

Từ thủ đô Hà Nội  khu Ba,
khu Bốn
Từ các tỉnh vùng Tây Nguyên:
Kon Tum, Đắc Lắc TP HCM,
và các tỉnh miềm Tây: Đồng
Tháp, Tiền Giang, Hậu Giang,
…

Rộng
lớn,
trải dài
qua
các địa
danh
trên
khắp
mọi
miền
tổ
quốc

Thời gian
Từ mùa thu CMT8 -1945 kéo dài suốt 9 năm kháng chiến
chống Pháp đến kết thúc thắng lợi với chiến thắng lịch sử ĐBP .

Mùa thu
cách mạng
tháng Tám
năm 1945

9 năm kháng
chiến chống
thực dân
Pháp

Chiến
thắng lịch
sử Điện
Biên Phủ

Sự kiện lịch sử
Cách mạng
tháng 8/1945
khai sinh ra
nước Việt
Nam dân chủ
cộng hòa

Chiến thắng
Điện Biên
Phủ 1954

=> Sự kiện quan trọng: chiến thắng lịch sử ĐBP chấn động địa cầu

Bối cảnh lịch sử

Không gian

Thời gian

Sự kiện lịch sử

=> Cụ thể, khơi gợi nguồn cảm hứng thơ ca
cho tác giả.

II. Tìm hiểu chi tiết
1. Bối cảnh lịch sử làm nảy sinh cảm xúc:
=> Nhìn lại chặng đường cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp “ba
ngàn ngày không nghỉ”, nhà thơ đã bộc lộ niềm phấn khởi, tự hào,
tin tưởng. Đây chính là cảm xúc chung của cộng đồng bởi thời ấy,
cách mạng chính là mục tiêu chung của dân tộc Việt Nam. Cảm xúc
cá nhân của tác giả đã hòa vào cảm xúc chung của cả cộng đồng.

2. Hình ảnh trung tâm của bài thơ

a. Hình
ảnh con
đường

Trên đường cái, ung dung ta bước.
Đường ta rộng thênh thang tám thước
Đường Bắc Sơn, Đình Cả, Thái Nguyên
Đường qua Tây Bắc, đường lên Điện Biên
Đường cách mạng, dài theo kháng chiến...
Đến hôm nay đường xuôi về biển
Mới tinh khôi màu đất đỏ tươi

Con đường giao thông nối
liền giữa các vùng miền

Con đường cách mạng, con đường
cả dân tộc ta vững bước đi lên

-> Hình ảnh con đường gắn liền với hình ảnh “bàn chân”. Điều này
phù hợp với nhan đề bài thơ, đồng thời làm nổi bật tinh thần sôi nổi,
khí thế mạnh mẽ, vững vàng đi lên của cả dân tộc
=> Hình ảnh con đường giàu ý nghĩa biểu tượng, là sáng tạo độc
đáo của nhà thơ góp phần tạo nên giá trị nội dung, tư tưởng của
văn bản.

b. Các địa danh được nhắc đến:
- Bắc Bộ với đường Bắc Sơn, Đình Cả, Thái Nguyên, Tây Bắc, Điện
Biên; Phú Thọ, Trung Hà, Hưng Hóa, khu Ba, khu Bốn…
- Nam Bộ với Tiền Giang, Hậu Giang, Thành phố Hồ Chí Minh,
Đồng Tháp, Nam - Ngãi, Bình - Phú, Khánh Hòa, Phan Rang,
Phan Thiết, Tây Nguyên, Kon Tum, Đắc Lắc, khu Năm…
- Những con sông từng nhuốm máu đỏ quân thù như Sông Hương,
Bến Hải, Cửa Tùng…
=> Các địa danh xuất hiện nối tiếp chứng tỏ niềm vui hân hoan
trong ngày chiến thắng Điện Biên đã trải khắp từ Bắc vào Nam.
Đồng thời cho thấy tình cảm yêu mến, tự hào của tác giả về sự giàu
đẹp của mọi miền đất nước, về sức mạnh của nhân dân và niềm tin
vào tương lai rực rỡ của dân tộc.

3. Cảm xúc của tác giả:
- Xúc động, tự hào trước sức mạnh của dân tộc ta
- Cảm xúc của nhà thơ hòa quyện với cảm xúc của cộng đồng. Cái
“ tôi” đã hòa vào cái“ ta”
- Tác dụng của biện pháp điệp cấu trúc: “Ai…”, “Đường…”:
+ Tái hiện khung cảnh tự do, hào hùng của dân tộc khi giành thắng lợi.
+ Thể hiện tinh thần phấn khởi, sung sướng của nhà thơ tràn ngập trên
mọi nẻo đường của đất nước.
+ Làm tăng sức biểu cảm cho bài thơ.
4. Nhan đề bài thơ “Ta đi tới
+ “Ta đi tới” có ý nghĩa tả thực, nói rõ hành trình của bao nhiêu con
người qua nhiều vùng miền của Tổ quốc
+ “Ta đi tới” còn mang ý nghĩa ẩn dụ, có tính khái quát: hành trình bền
bỉ, vượt qua thử thách, gian lao để đưa đất nước tiến lên phía trước,
hướng đến tương lai tươi đẹp.
+ Nhan đề vừa ngợi ca chiến thắng, niềm tự hào, vừa gợi suy nghĩ về
đoạn đường sắp tới.
=>  Đây là một nhan đề độc đáo, gây ấn tượng với người đọc.

III/ TỔNG KẾT
1. Nghệ thuật
- Thể thơ tự do, âm hưởng hào hùng, bay bổng
- Sử dụng các biện pháp nghệ thuật như hoán dụ, nhân hóa, so sánh,
điệp cấu trúc đặc sắc.
2. Nội dung
Đoạn trích thơ “Ta đi tới” của Tố Hữu ca ngợi chiến thắng, ý
chí kiên cường, bất khuất, sức mạnh của dân tộc ta trong cuộc kháng
chiến. Qua đó, thể hiện sự tự hào trước những chiến công và niềm tin
vào tương lai chiến thắng của dân tộc ta , vừa gợi suy nghĩ về đoạn
đường sắp tới.

Tiết 10 – 11
VIẾT BÀI VĂN KỂ LẠI MỘT CHUYẾN ĐI
(THAM QUAN MỘT DI TÍCH LỊCH SỬ, VĂN HÓA)
1. Các yêu cầu đối với bài văn kể lại một chuyến đi (tham quan một di
tích lịch sử, văn hóa hay tham gia 1 hoạt động xã hội)

- Giới thiệu được lí do, mục đích của chuyến tham quan một di tích
lịch sử, văn hóa.
- Kể được diễn biến chuyến tham quan (trên đường đi, trình tự
những điểm đến thăm, những hoạt động chính trong chuyến đi,…).
- Nêu được ấn tượng về những đặc điểm nổi bật của di tích (phong
cảnh, con người, công trình kiến trúc,…).
- Thể hiện được cảm xúc, suy nghĩ về chuyến đi.
- Sử dụng được yếu tố miêu tả, biểu cảm trong bài viết.

2. Phân tích bài viết tham khảo
Văn bản “Chuyến tham quan khu lưu niệm Nguyễn Du”
1. Nêu mục đích chuyến tham quan di tích lịch sử, văn hóa.

Giúp học sinh biết yêu mến, tự hào về một trong những địa chỉ văn hóa quan trọng – nơi gìn
giữ những dấu tích và hiện vật liên quan tới một nhà thơ vĩ đại của dân tộc, một danh nhân
văn hóa của thế giới

2. Kể lại diễn biến của chuyến tham quan

- Trên đường đi: Ba chiếc xe khách chở hơn 100 học sinh khối 8 xuất phát, trên xe cô giáo phụ
trách giới thiệu những vùng đất xe qua, không khác gì một hướng dẫn viên du lịch.
- Trình tự những điểm đến thăm, những hoạt động nổi bật ở từng địa điểm:
Đi hơn chục cây số đã đến đươc khu di tích: Di tích quốc gia đặc biệt – Khu lưu niệm đại thi hào
Nguyễn Du.

3. Đan xen giữa kể chuyện với miêu tả, trình bày các thông tin
chính và ấn tượng về những nét nổi bật của địa điểm tham quan.
4. Bày tỏ cảm xúc, suy nghĩ về chuyến tham quan di tích lịch sử, văn
hóa.
- Trên đường về, dường như ai cũng trầm lắng hơn.
- Những cảnh vật được ngắm nhìn hôm nay bỗng lại hiện ra rõ mồn một trong tâm trí tôi, như
một cuốn phim quay chậm.

3: Thực hành viết theo các bước:
3.1. Trước khi viết:
a. Lựa chọn đề tài: Chọn một chuyến đi đã để lại cho em ấn tượng
sâu sắc nhất để lại.
b. Tìm ý: Bằng cách trả lời các câu hỏi theo gợi ý SGK, ghi vào
phiếu học tập:
c. Lập dàn ý

Sắp xếp các ý đã tìm được vào từng phần để thành dàn ý chi tiết
- Mở bài:
+ Giới thiệu khái quát về chuyến tham quan di tích lịch sử, văn hóa.
+ Bày tỏ cảm xúc của em khi được trực tiếp tham gia chuyến đi.
- Thân bài:
+ Kể lại cụ thể diễn biến của chuyến tham quan (trên đường đi, lúc đến điểm
tham quan, trình tự các điểm đến thăm, những hoạt động chính trong chuyến
đi,…).
+ Thuyết minh, miêu tả và nêu ấn tượng của em về những nét nổi bật của di
tích lịch sử, văn hóa (thiên nhiên, con người, công trình kiến thúc,…).
- Kết bài:Nêu cảm xúc, suy nghĩ của em về chuyến tham quan di tích lịch sử,
văn hóa.

2. Viết bài
Bám sát dàn ý . Khi viết, em cần lưu ý:
- Các ý của bài viết đảm bảo phản ánh đúng trình tự thời gian của
chuyến tham quan, ứng với từng điểm không gian khu di tích.
- Nêu được những hoạt động nổi bật khiến chuyến tham quan di tích
lịch sử, văn hóa để lại ấn tượng, cảm xúc sâu đậm cho em.
- Ngôn ngữ bài viết cần sinh động, vừa kể chi tiết, cụ thể vừa thể hiện
được cảm xúc; sử dụng các biện pháp tu từ như so sánh, điệp ngữ, các
yếu tố miêu tả, biểu cảm,… để tăng sức hấp dẫn cho bài viết.
3. Chỉnh sửa bài viết
ĐỀ BÀI VIẾT KẾT NỐI VỚI ĐỌC
Viết bài văn kể lại một hoạt động xã hội giàu ý nghĩa mà em đã
được tham gia hoặc chứng kiến