TẬP LÀM VĂN

NHÂN VẬT TRONG
TRUYỆN

I. Nhận xét

Thứ sáu ngày 10 tháng 9 năm 2021
Tập làm văn
Nhân vật trong truyện

1. Ghi tên các nhân vật trong những
truyện em mới học vào nhóm thích hợp:
a. Nhân vật là người.
b. Nhân vật là vật ( con vật, đồ vật, cây
cối…)

1. Ghi tên các nhân vật trong những
truyện em mới học vào nhóm thích hợp:
Truyện
Dế Mèn
bênh vực kẻ yếu
Sự tích hồ Ba Bể

Nhân vật
là người

Nhân vật
là vật (con vật, đồ
vật, cây cối…)

1. Ghi tên các nhân vật trong những truyện
em mới học vào nhóm thích hợp:
Truyện

Dế Mèn bênh vực kẻ yếu
Sự tích hồ Ba Bể

Nhân vật
là người
Không có
Mẹ con bà nông
dân, bà lão ăn
xin, những
người đi ăn hội

Nhân vật
là vật (con vật,
đồ vật, cây
cối…)
Dế Mèn, nhện,
Nhà Trò
Con giao long

2. Nêu nhận xét tính cách của nhân vật:
a. Dế Mèn ( trong truyện Dế Mèn bênh
vực kẻ yếu).
b. Mẹ con bà nông dân ( trong truyện
Sự tích hồ Ba Bể).
Căn cứ vào đâu mà em có nhận xét như
vậy?

2. Nhận xét về tính cách của Dế Mèn và căn cứ vào đâu mà
em có nhận xét như vậy?

Dế Mèn
• Tính cách: Dế Mèn là một nhân vật
có tính khảng khái, có lòng yêu
thương người, sẵn sàng làm việc
nghĩa để bênh vực kẻ yếu.
• Căn cứ vào việc che chở, giúp đỡ
cho chị Nhà Trò qua:
+ Hành động: “xòe cả hai càng ra ”,
“dắt Nhà Trò đi ”.
+ Lời nói :“Em đừng sợ. Hãy trở về
cùng với tôi đây. Đứa độc ác không thể
cậy khỏe ăn hiếp kẻ yếu ”.

2. Nhận xét về tính cách của mẹ con bà nông dân và căn
cứ vào đâu mà em có nhận xét như vậy?

Mẹ con bà nông dân
• Tính cách: giàu lòng nhân hậu,
đều rất thương người và luôn luôn
nghĩ đến người khác.
• Căn cứ vào việc: sẵn sàng cho bà
lão ăn xin ăn, ngủ ở nhà mình, hỏi
bà cụ cách giúp người bị nạn,
chèo thuyền cứu giúp những
người bị nạn lụt.

Qua 2 bài tập trên, em hiểu thế nào là nhân vật
trong truyện?

II. Ghi nhớ
1. Nhân vật trong truyện có thể là
người, là con vật, đồ vật, cây cối,…
được nhân hóa
2. Hành động, lời nói, suy nghĩ,…của
nhân vật nói lên tính cách của nhân
vật ấy.

- Em hãy tìm nhân vật có thể là con vật, đồ vật, cây
cối…?
Ví dụ:
- Truyện Hai anh em các em đã học ở lớp 3 có
nhân vật, cây khế là cây cối.
- Truyện Tấm Cám có nhân vật, khung cửi là
đồ vật.
- Tính cách của nhân vật trong truyện Hai anh
em được thể hiện như thế nào?

III. Luyện tập

Bài 1: Nhân vật trong câu chuyện sau đây
là những ai? Em có đồng ý với nhận xét
của bà về tính cách của từng cháu không?
Vì sao bà có nhận xét như vậy?

Ba anh em

Nghỉ hè, Ni-ki-ta, Gô-sa và Chi-ôm-ca về thăm bà ngoại.
Ăn cơm xong, Ni-ki-ta chạy vội ra ngõ, hòa vào đám trẻ láng giềng đang
nô đùa. Gô-sa thấy nhiều mẩu bánh mì vụn rơi trên bàn, liếc nhìn bà rồi
nhanh tay phủi xuống đất, hối hả chạy theo anh. Còn Chi-ôm-ca ở lại giúp
bà lau bàn, nhặt hết mẩu bánh vụn đem cho bầy chim đang gù bên cửa sổ.

Buổi tối, ba anh em quây quần bên bà. Bà nói :
- Ba cháu là anh em ruột mà chẳng giống nhau.
Ni-ki-ta thắc mắc :
- Bà ơi, ai cũng bảo anh em cháu giống nhau như những giọt nước cơ mà ?
Bà mỉm cười :
- Bà nói về tính nết các cháu cơ. Ni-ki-ta thì chỉ nghĩ đến ham thích riêng
của mình, ăn xong là chạy tót đi chơi. Gô-sa hơi láu, lén hắt những mẩu bánh
vụn xuống đất. Chi-ôm-ca bé nhất lại biết giúp bà. Em nó còn biết nghĩ đến cả
những con chim bồ câu nữa. Những con bồ câu cũng cần ăn chứ nhỉ ?
Theo GIÉT – XTÉP
Gù: (tiếng chim) kêu trầm và nhẹ.

Nhân vật trong câu chuyện “Ba anh em” gồm những ai?
Bà ngoại

Ni-ki-ta

Chi- ôm- ca

Gô-sa

Nhìn vào tranh, kết hợp với nội dung câu chuyện, các
em thấy ba anh em có gì khác nhau?

Ba anh em tuy giống nhau nhưng hành động sau
bữa ăn lại rất khác nhau.

Bà nhận xét tính cách của từng cháu như
thế nào?
- Ni-ki-ta chỉ nghĩ đến ham thích riêng của
mình.
- Gô- sa láu lỉnh.
- Chi-ôm-ca nhân hậu, chăm chỉ.

Em có đồng ý với nhận xét của bà về tính cách
của từng cháu không? Vì sao bà có nhận xét
như vậy?
Đồng ý với nhận xét của bà. Vì bà nhận xét tính
cách các cháu thông qua việc quan sát hành động,
lời nói, suy nghĩ của các cháu.
- Em thích tính cách của bạn nào nhất? Vì sao?
- Qua câu chuyện, em rút ra được bài học gì cho
bản thân?

Bài 2: Cho tình huống sau: Một bạn nhỏ
mải vui đùa, chạy nhảy, lỡ làm ngã một em
bé. Em bé khóc.
Hãy hình dung sự việc và kể tiếp câu
chuyện theo một trong hai hướng sau đây:
a. Bạn nhỏ trên biết quan tâm đến người
khác.
b. Bạn nhỏ trên không biết quan tâm đến
người khác.

Bài 2 : Tình huống:
Nếu là người biết quan tâm
đến người khác bạn nhỏ sẽ
làm gì?

Nếu là người không biết
quan tâm đến người khác
bạn nhỏ sẽ làm gì?

Bạn nhỏ sẽ chạy lại, nâng
em bé dậy, phủi bụi bẩn
trên quần áo của em, xin lỗi
em, dỗ em bé nín khóc,…
đưa em về lớp hoặc về nhà,
rủ em cùng chơi những trò
chơi khác.

Bạn nhỏ sẽ bỏ chạy
hoặc tiếp tục nô đùa,
cứ vui chơi... mặc em
bé khóc.

CỦNG CỐ
Em hiểu thế nào là nhân vật trong truyện?
NHÂN VẬT TRONG TRUYỆN

người, đồ vật, con vật,
cây cối,…

thể hiện qua hành động, tính
cách, lời nói, suy nghĩ,…

DẶN DÒ
- Hoàn thành bài tập 2 vào vở
- Sưu tầm thêm các câu chuyện
- Chuẩn bị bài Tập làm văn tiếp theo