VIẾT:

VIẾT BÀI VĂN NGHỊ LUẬN
VỀ MỘT VẤN ĐỀ TRONG ĐỜI SỐNG
(TRÌNH BÀY Ý KIẾN TÁN THÀNH)

* Em thử tìm câu thành ngữ nói về hành động của hai con
hổ (“Con hổ có nghĩa” - Vũ Trinh) sau khi được giúp đỡ?
Câu thành ngữ “Đền ơn đáp nghĩa”
*Theo em, việc “Đền ơn đáp nghĩa” có phải là việc cần
thực hiện trong đời sống không? Vì sao?
- Đó là vấn đề cần phải thực hiện.
-Trong thiên nhiên và xã hội không có sự vật nào không có
nguồn gốc. Trong cuộc sống không có thành quả nào không
do công sức lao động tạo nên.

+Trong chiến đấu, Cách mạng Tháng Tám 1945, Điện Biên Phủ
1954, Mùa Xuân 1975… thắng lợi vẻ vang là kết quả của tinh thần
đoàn kết của dân tộc ta chống giặc ngoại xâm. Trong lao động,
những công trình thủy điện, trường học,… hiện đại được tạo dựng
là nhờ công sức của nhân dân ta.
-Đền ơn đáp nghĩa là một đạo lí, một tình cảm cao đẹp của người
Việt Nam.
“Ai ơi bưng bát cơm đầy,
Dẻo thơm một hạt đắng muôn phần.”
-Đền ơn đáp nghĩa là nền tảng vững chắc, giúp ta gắn bó với người
đi trước, với tập thể, tạo nên một xã hội thân ái, đoàn kết. Thiếu
tình cảm biết ơn, con người trở nên ích kỉ, dễ thoái hóa, thành kẻ
sâu mọt, ăn bám gia đình, xã hội.

*Em có đồng tình (tán thành) với ý kiến của bạn
hay không?
Tán thành.
*Nếu phải trình bày ý kiến, quan điểm như của
bạn ở trên thành một văn bản thì đó thuộc kiểu
văn bản gì?
*Khi muốn bảo vệ một ý kiến, quan điểm của
người khác em cần làm gì?
Đưa ra lí lẽ, bằng chứng.

*Khi muốn bảo vệ một ý kiến, quan điểm của người khác
em cần làm gì?
Đưa ra lí lẽ, bằng chứng.

I. YÊU CẦU ĐỐI VỚI BÀI VĂN NGHỊ LUẬN
VỀ MỘT VẤN ĐỀ TRONG ĐỜI SỐNG
(TRÌNH BÀY Ý KIẾN TÁN THÀNH)
-Nêu được vấn đề và ý kiến cần bàn luận.
-Trình bày được sự tán thành đối với ý kiến cần
bàn luận.
-Đưa ra được những lí lẽ rõ ràng và bằng chứng
đa dạng để chứng tỏ sự tán thành là có căn cứ.

II. PHÂN TÍCH BÀI VIẾT THAM KHẢO
1. Mở bài
-Vấn đề nào của đời sống được bàn trong bài nghị
luận?
Vai trò của gia đình đối với sự trưởng thành của mỗi
người.
- Ý kiến nào của người khác thu hút sự chú ý?
Gia đình cũng là một trường học.

2.Thân bài
- Người viết thể hiện thái độ tán thành hay phản đối ý kiến ?
Người viết tán thành với ý kiến đó. (Riêng tôi, sau khi suy nghĩ kĩ, tôi
thấy Hồng Minh hoàn toàn có lí.)
- Để khẳng định sự đúng đắn của ý kiến, người viết đã đưa ra những
lí lẽ và bằng chứng nào?
+Lí lẽ 1: Đúng là trong cuộc sống (…) vẫn có sức thuyết phục.
+Lí lẽ 2: Phần lớn mọi người đều có gia đình (…) mà thấm thía.
Bằng chứng: Tôi nhớ, lần tôi mới vào lớp 4 (…) tôi vẫn thấy xấu hổ.
+Lí lẽ 3: Trong gia đình, mọi người đối xử với nhau (…) thiêng liêng.
Bằng chứng: Cha mẹ sẵn sàng dành cho con cái (…) lo lắng, săn
sóc.

3.Kết bài:
Người viết kết thúc vấn đề như thế nào?
Khẳng định lại sự tán thành ý kiến.

III. THỰC HÀNH VIẾT THEO CÁC BƯỚC
1.Trước khi viết
a.Lựa chọn đề tài
-Sự hỗ trợ của người khác và nỗ lực của bản thân, yếu tố nào quan trọng hơn đối
với sự thành công của mỗi người.
-“Không thầy đố mày làm nên.” và “Học thầy chẳng tày học bạn.”, câu nào là
chân lí?
- Ham mê trò chơi điện tử, nên hay không nên?
- Đồ dùng bằng nhựa, tiện tích và tác hại.
- “Cái nết đánh chết cái đẹp.” và “Người đẹp vì lụa, lúa tốt vì phân.”, hai câu tục
ngữ này có mâu thuẫn?
- Mạng xã hội có lợi hay có hại với giới trẻ ngày nay?
- Truyện tranh, tốt hay không tốt với tâm hồn trẻ thơ?

b. Tìm ý
-Vấn đề được đưa ra bàn luận là gì?
-Vấn đề đó gợi ra những cách hiểu nào?
(Có những cách hiểu nào về vấn đề này?)
-Ý kiến nào là đáng quan tâm nhất?
 (Em đồng tình với ý kiến nào?)
-Vì sao em bày tỏ thái độ tán thành?
- Em sẽ đưa ra những lý lẽ và bằng chứng nào để bảo vệ ý kiến đó.
- Em sẽ kết thúc bài viết như thế nào?

Ví dụ: Ham mê điện tử, nên hay không nên?
- Vấn đề đời sống được bàn luận:
Ham mê điện tử, nên hay không nên?
- Ý kiến của người khác nêu ra:
+ Không nên ham mê chơi điện tử nhất là lứa tuổi học sinh.
+ Ý kiến đó có lí ở chỗ ham mê điện tử sẽ gây nhiều tác hại.
+ Tán thành ý kiến đó vì ham điện tử sẽ dễ sao nhãng việc học hành và mắc phải
những sai lầm khác…
-Những lí lẽ và bằng chứng cho thấy tán thành ý kiến là có cơ sở:
+ Lí lẽ: mất thời gian, hại sức khoẻ, ảnh hưởng đến học hành, sinh ra nhiều sai lầm
khác…
+ Bằng chứng: một số bạn học hành sa sút, không hoàn thành bài thầy cô giao,
trên lớp hay ngủ gật, thiếu tập trung, về nhà hay nói dối bố mẹ, xin tiền, trốn học
đi chơi,…

c.Lập dàn ý:
- Mở bài: Nêu vấn đề đời sống cần bàn và ý kiến đáng quan tâm
về vấn đề đó.
- Thân bài:
+ Trình bày thực chất của ý kiến, quan niệm đã nêu để bàn luận.
+ Thể hiện thái độ tán thành ý kiến vừa nêu bằng các ý:
• Ý 1: Khía cạnh thứ nhất cần tán thành (lí lẽ, bằng chứng)
• Ý 2: Khía cạnh thứ hai cần tán thành (lí lẽ, bằng chứng)
• Ý 3: Khía cạnh thứ ba cần tán thành (lí lẽ, bằng chứng).
- Kết bài: Khẳng định tính xác đáng của ý kiến được người viết
tán thành và sự cần thiết của việc tán thành ý kiến đó.

2. Viết bài
(SGK)
3. Chỉnh sửa bài viết
(SGK)

LUYỆN TẬP

Đề 1: “Không thầy đố mày làm nên” và “Học thầy chẳng
tày học bạn”, câu nào là chân lí?
1.Mở bài:
-Nêu vấn đề đời sống cần bàn luận:
“Không thầy đố mày làm nên” và “Học thầy không tày học
bạn”, câu nào là chân lí?
-Nêu ý kiến đáng quan tâm về vấn đề.

2. Thân bài:
-Thể hiện thái độ tán thành ý kiến vừa nêu bằng các ý:
+ Ý 1: Khẳng định vai trò của người thầy trong học tập, rèn
luyện (thầy cô giáo là người “lái đò”, mở cánh cửa tri thức…)
+ Ý 2: Khẳng định bên cạnh việc học từ thầy cô còn cần học từ
bạn bè (làm phong phú hiểu biết, dễ chia sẻ, đồng cảm hơn…).
+ Ý 3: Khẳng định hai câu tục ngữ nghe qua thì thấy mâu
thuẫn, đối ngược nhau, nhưng thực chất lại bổ sung, làm phong
phú cho nhau…
+……

3.Kết bài:
Khẳng định vai trò quan trọng của người thầy
trong việc học. Song việc học cần có sự chủ
động, vừa học tập từ thầy cô vừa học hỏi từ bạn
bè.

Đề 2: Truyện tranh, tốt hay không tốt với tâm hồn trẻ thơ?
1. Mở bài:
-Nêu vấn đề bàn luận:
Truyện tranh đang ngày càng trở nên phổ biến và trở thành một phần quan
trọng trong những thú vui tinh thần của nhiều bạn nhỏ hiện nay.
-Nêu ý kiến đáng quan tâm về vấn đề:
Bàn luận về tác động của truyện tranh với đời sống tâm hồn trẻ thơ, có
nhiều ý kiến trái chiều:
+ Nhiều bậc phụ huynh bày tỏ lo lắng khi con quá mê mải đọc truyện tranh
mà sao nhãng học tập, nội dung truyện tranh không có ý nghĩa sâu sắc, làm
thui chột khả năng tưởng tượng của trẻ thơ.
+ Nhưng cũng có những ý kiến khẳng định truyện tranh có những lợi ích to
lớn, là món ăn tinh thần không thể thiếu của tuổi thơ.

2. Thân bài:
-Thể hiện thái độ tán thành ý kiến:
Tán thành những ý kiến và ý nghĩa tích cực của truyện tranh
trong việc phát triển nhận thức, bồi dưỡng tâm hồn, nhân cách
của trẻ thơ cũng như là một thú vui giải trí lành mạnh của các
bạn nhỏ.
-Đưa ra các lý lẽ, bằng chứng để khẳng định ý nghĩa, giá trị
của những chuyện tranh với trẻ thơ.

Lí lẽ 1: Truyện tranh bồi dưỡng nhận thức cho trẻ thơ về nhiều
lĩnh vực trong cuộc sống. Từ đó khơi gợi trong các em khát
vọng tìm hiểu, khám phá kho tàng tri thức của nhân loại, thói
quen quan sát tỉ mỉ và luôn đặt câu hỏi để tìm hiểu những bí ẩn
của cuộc sống quanh ta.
Bằng chứng: những bộ truyện tranh về các nhân vật lịch sử,
các loài động thực vật trong tự nhiên, các công trình kiến trúc
nổi tiếng, về vũ trụ và các hành tinh giúp trẻ thơ có những kiến
thức ban đầu về lịch sử, sinh học, kiến trúc, thiên văn...

Lý lẽ 2: Truyện tranh góp phần bồi dưỡng tâm hồn, nhân cách,
phát triển trí tưởng tượng cho trẻ thơ.
Bằng chứng: những câu chuyện cổ tích, truyện ngụ ngôn,
những thần thoại của các dân tộc, những tác phẩm văn học kinh
điển được chuyển thể thành truyện tranh giúp trẻ em có những
bài học về cách ứng xử, lối sống, được phát triển trí tưởng
tượng, được ươm mầm những ước mơ, được niềm tin vào cái
thiện, và bản thân mình,...

Lý lẽ 3: Truyện tranh là một thú vui giải trí lành mạnh. Những
cuốn truyện tranh sẽ vẫn còn lại trên giá sách, như những kỷ
niệm đẹp đẽ của những năm tháng tuổi thơ và ta sẽ trân trọng
giữ gìn cả khi đã lớn.
Bằng chứng: hình ảnh sinh động, thông tin hấp dẫn, câu
chuyện thú vị trong những truyện tranh rất phù hợp và lôi cuốn
sự quan tâm thậm chí say mê hứng thú của trẻ thơ. Trước khi
xuất bản, truyện tranh đã được biên tập, kiểm duyệt bởi nhà
xuất bản và các cơ quan nhà nước.

Bổ sung ý cho vấn đề thêm trọn vẹn: lưu ý chọn đọc những
cuốn truyện tranh lành mạnh, phù hợp với lứa tuổi, không qúa
mải mê gây sao nhãng việc học tập và sinh hoạt.....

3. Kết bài:
Khẳng định tính xác đáng của ý kiến được người viết tán thành
và sự cần thiết của việc tán thành ý kiến đó.
Đọc truyện tranh là thú vị, là nhu cầu giải trí lành mạnh của trẻ
thơ và nó mang lại nhiều lợi ích cho việc phát triển nhận thức,
tâm hồn của trẻ.

Đề 3: Ham mê điện tử, nên hay không nên?
A. Mở bài:
-Nêu vấn đề đời sống cần bàn luận:
+Sự phát triển như vũ bão của công nghệ điện tử và đời sống xã
hội đã kéo theo một số tác hại tiêu cực nhất định.
+Trong số đó, sự ham mê trò chơi điện tử ở lứa tuổi học sinh đang
là vấn đề khiến xã hội, nhà trường và phụ huynh vô cùng lo ngại.
-Ý kiến đáng quan tâm về vấn đề.

B. Thân bài:
1.Trình bày thực chất của ý kiến, quan niệm đã nêu để bàn
luận
-Trò chơi điện tử là những trò chơi trên mạng In-tơ-nét.
-Mặt tích cực: Tạo thư giãn, làm cho cuộc sống phong phú, sinh
động, tươi vui hơn; góp phần tìm kiếm thông tin hữu ích.
-Song, nếu không biết cách dùng thì “Lợi bất cập hại”.

2. Thể hiện thái độ tán thành ý kiến vừa nêu.
-Ý 1: Nguyên nhân
+Ban đầu người ta thường chỉ chơi để giải trí, lâu
dần thành nghiện khó bỏ.
+Bạn bè rủ rê, cha mẹ bận công việc ít quan tâm đến
con cái.
+Các quán In-tơ-nét nhiều và thường ở gần trường
học.

-Ý 2: Tác hại của trò chơi điện tử
+Sao nhãng việc học, thậm chí trốn học, bỏ học để chơi dẫn đến
trí tuệ (kết quả học tập) giảm sút.
+Suy giảm sức khỏe (mắt dễ bị cận thị), tâm hồn bị đầu độc,
nhân cách bị lệch lạc vì những trò chơi bạo lực.
+Tiêu tốn tiền bạc, mầm mống của các tệ nạn xã hội: Nhiều bạn
để có tiền chơi điện tử đã làm những việc xấu như trộm cắp, bớt
xén tiền bạc, nói dối cha mẹ, thầy cô… Từ việc xấu nhỏ rất có thể
lâu ngày thành việc xấu lớn (khó khôn lường).
+Làm đau lòng thầy cô, bạn bè và người thân của mình.

- Ý 3: Biện pháp ngăn chặn
+Mỗi người phải tự xác định nhiệm vụ chính là
học tập, xem trò chơi điện tử chỉ là để giải trí.
+Cha mẹ dành nhiều thời gian cho con cái.
+Nhà trường và các đoàn thể, tổ chức xã hội
cũng cần vào cuộc (bằng nhiều biện pháp hữu
hiệu).

C.Kết bài
-Trò chơi điện tử thật sự là một hiểm họa nếu sa đà quá
mức.
-Hãy làm chủ bản thân và đứng để bị nó chi phối.