BÀI 22: MẠCH ĐIỆN ĐƠN GIẢN

KHỞI ĐỘNG

“Lắp mạch điện với các dụng cụ này như
thế nào để bóng đèn phát sáng?”

I. MẠCH ĐIỆN VÀ
CÁC BỘ PHẬN CỦA
MẠCH ĐIỆN

Thiết bị

Tên thiết bị Công dụng

Kí hiệu

Thiết bị

Tên
Công dụng
thiết bị
Nguồn Cung cấp năng lượng
điện điện cho mạch điện

Bóng Phát sáng, tín hiệu có
đèn điện đi qua đoạn mạch
chứa bóng đèn
Dây nối Dẫn điện, nối kết các
thành phần có trong
mạch điện.
Có màu để phân biệt các
đoạn mạch với nhau

Kí hiệu

Thiết bị

Tên
Công dụng
thiết bị
Công Đóng và ngát
tăc
dòng điện
Điện trở Cản trở dòng
điện trong
mạch
Chuông Phát ra âm
điện
thanh khi được
cung cấp điện

Kí hiệu

1. Dùng kí hiệu để vẽ sơ đồ mạch điện
trong hình 22.1 (SGK)
2. Gọi tên các được đánh số từ 1 đến 4 ở

1. ……….. 2. ………..3. ………..4. ………..

sơ đồ mạch điện hình 22.2 (SGK)
3. Sử dụng mạch điện ở phần khởi động, so sánh với mạch đã vẽ ở câu số 1. Nếu chưa đúng
lắp lại. Đóng công tắc để đảm bảo mạch điện kín và đèn phát sáng? Nếu đèn không phát sáng
hãy tìm nguyên nhân?
4. Vẽ mũi tên chỉ chiều dòng điện trong các sơ đồ mạch điện sau:

1. Dùng kí hiệu để vẽ sơ đồ mạch điện
trong hình 22.1.
2. Gọi tên các được đánh số từ 1 đến 4 ở sơ 1. Nguồn điện
đồ mạch điện sau:

2. Công tắc

3. Bóng đèn

4. Điện trở

3. Nguyên nhân đèn không sáng:
+ Kiểm tra xem pin còn điện hay hết ⇒⇒ Nếu hết thì thay pin mới.
+ Kiểm tra bóng đèn còn dây tóc hay đứt ⇒⇒ Nếu bóng hỏng thì thay bóng mới.
+ Kiểm tra các đoạn dây nối có chỗ nào bị hở không, các chốt cắm, mấu nối đã chặt chưa,
…. ⇒Nếu chưa thì chỉnh lại cho mạch kín hoặc thay dây khác.
4. Vẽ mũi tên chỉ chiều dòng
điện trong các sơ đồ
mạch điện sau:

KẾT LUẬN
- Mạch điện đơn giản gồm nguồn điện,
dây nối, công tắc, và các thiết bị tiêu
thụ năng lượng điện.
- Quy ước: chiều dòng điện trong mạch
kín là chiều từ cực dương của nguồn
điện qua dây nối và các dụng cụ tiêu
thụ điện tới cực âm của nguồn điện.

II. CÔNG DỤNG CỦA
CẦU CHÌ, CẦU DAO,
RƠLE VÀ CHUÔNG
ĐIỆN

- Do nhiều nguyên nhân, dòng
điện tăng lên đột ngột mạch
điện bị cháy, gây hỏa hoạn →
chập điện → hư hại đồ dùng và tài
- Mạch điện có các thiết bị an toàn để
sản.
giữ an toàn cho người và thiết bị:

Cầu chì

Tên thiết bị

Công dụng

Cầu dao tự động

Rơle
2. Tìm điểm giống nhau của cầu chì, cầu dao và rơ le điện
3. Nhà em có lắp chuông điện không? Chuông điện thường được đặt ở
vị trí nào trong nhà? Nó có công dụng gì?

Cầu chì

Tên thiết bị

Công dụng
Bảo vệ an toàn cho thiết bị

Cầu dao tự động

Đưa dòng điện vào trong mạch
Cầu dao có tác dụng ngắt mạch như cầu
chì

Rơle

Rơle hoạt động như một công tắc
Đóng, ngắt mạch điện tự động
 

2. Giống: Đều có khả năng ngắt mạch điện khi xảy ra sự cố.
3. Nhà em có lắp chuông điện. Chuông điện thường được đặt ở cửa nhà. Khi
người vào ấn chuông dòng điện chạy qua làm chuông kêu em sẽ biết có người
muốn vào nhà

CÂU HỎI:
Tại sao hiện nay người ta sử
dụng rơle điện nhiều hơn?
Trả lời: Vì nó có nhiều ưu điểm
hơn, tự đóng và ngắt mạch điện khi
cần thiết. Rơle có nhiều loại:
- Khi rơle đóng công tác mạch ở vị trí
1 và vị trí 2 sẽ có dòng điện chạy qua
làm cho bóng đèn sáng:
=> Cầu chì, role, cầu dao tự động có tác dụng bảo vệ mạch điện.
Chuông điện có tác dụng phát tín hiệu bằng âm thanh.

III. LUYỆN TẬP

Câu 1. Chiều dòng điện được quy ước là chiều:
A. Từ cực dương qua dây dẫn và dụng cụ điện tới cực âm của nguồn.
B. Chuyển dời có hướng của các điện tích.
C. Dịch chuyển của các electron.
D. Từ cực âm qua dây dẫn và dụng cụ điện tới cực dương của nguồn.
Câu 2. Sơ đồ của mạch điện là gì?
A.Là ảnh chụp mạch điện thật.
B. Là hình vẽ biểu diễn mạch điện bằng các kí hiệu của các bộ phận
mạch điện.
C. Là hình vẽ mạch điện thật đúng như kích thước của nó.
D. Là hình vẽ mạch điện thật nhưng với kích thước được thu nhỏ.

Câu 3. Nguồn điện được kí hiệu bằng kí hiệu nào sau đây?

Câu 4. Bóng đèn được kí hiệu bằng kí hiệu nào sau đây:

Câu 8: Nêu các thiết bị điện mà em thấy được ở xe đạp điện.

Đáp án: Bình acquy, tay
ga, ổ khóa, đèn, còi, xi
nhan.

Câu 9: Vẽ một sơ đồ mạch điện đơn giản mô tả nguồn điện của xe đạp
điện đang cung cấp dòng điện cho còi (có vai trò như chuông điện)
Đáp án:

Câu 10: Vẽ sơ đồ mạch điện để mô tả cách mắc các bộ phận chính của
đèn pin: hai pin, bóng đèn, công tác và các dây nối.
Đáp án: