BÀI 11: CUỘC CẢI CÁCH CỦA MINH MẠNG
(NỬA ĐẦU THẾ KỈ XIX)

NỘI DUNG BÀI HỌC
1. Bối cảnh lịch sử
2. Nội dung cải cách
3. Kết quả, ý nghĩa của cải cách.

KHỞI ĐỘNG
Các em quan sát hình ảnh và cho cho biết
- Hình 1: Đây công trình kiến trúc nào?
- Hình 2: Hãy cho biết ông là ai và có đóng góp gì
cho lịch sử dân tộc?
- Các hình ảnh trên gợi nhớ đến triều đại nào trong
lịch sử phong kiến dân tộc?

Hình 1

Hình 2

BÀI 11: CUỘC CẢI CÁCH CỦA MINH MẠNG ( NỬA ĐẦU THẾ KỈ XIX)

1. Bối cảnh lịch sử

Quan sát lược đồ hành chính thời Gia Long
kết hợp theo dõi SGK hãy cho biết
+ Dưới thời vua Gia Long, đơn vị hành chính
ở địa phương được phân chia như thế nào?
+ Nhận xét và rút ra những hạn chế trong bộ
máy hành chính thời vua Gia Long.
+ Để khắc phục những hạn chế trên vua Minh
mạng đã làm gì?
Lược đồ hành chính thời
Gia Long

BÀI 11: CUỘC CẢI CÁCH CỦA MINH MẠNG ( NỬA ĐẦU THẾ KỈ XIX)

1. Bối cảnh lịch sử
- Dưới thời vua Gia Long, bộ máy hành chính chưa hoàn
chỉnh, nhiều cơ quan ở trung ương chưa hoàn thiện, tính
phân quyền còn đậm nét ở địa phương, tổ chức hành chính
ở các khu vực thiếu thống nhất,…
- Sau khi lên ngôi (1820), vua Minh Mạng tiến hành cải
cách để tập trung quyền lực, hoàn thiện bộ máy nhà nước,
khắc phục tình trạng phân quyền, thiếu thống nhất.

2. Nội dung cải cách

Hoạt động nhóm: Các nhóm xem phim tư liệu kết hợp SGK và
cùng thực hiện nhiệm vụ sau
- Phác thảo sơ đồ tư duy về nội dung cải cách của vua Minh
Mạng
- Nhận xét việc phân chia đơn vị hành chính thành các tỉnh
- So sánh tổ chức hành chính thời Gia long và Minh Mạng và tổ
chức hành chính Việt Nam hiện nay.
Gợi ý: Bộ máy nhà nước phân thành 2 cấp: trung ương và địa
phương, các nhóm vẽ sơ đồ, trả lời câu hỏi và cử đại diện lên
thuyết trình.

Cải cách hành chính thời Minh Mạng

Lược đồ hành chính
thời Minh Mạng

Lđ hành chính thời Gia
Long

Lđ hành chính thời
Minh Mạng

Lđ hành chính hiện nay

Lđ hành chính thời Gia Long

Lđ hành chính thời Minh Mạng

Lđ hành chính thời Minh Mạng

Lđ hành chính hiện nay

2. Nội dung cải cách

3. Kết quả, ý nghĩa của cải cách
HS dựa vào SGK và lược đồ hành chính thời Minh Mạng và
lược đồ hành chình Việt Nam hiện nay trả lời các câu hỏi sau:

- Trình bày kết quả cải cách hành chính của vua Minh Mạng.
- Trình bày ý nghĩa của cuộc cải cách.
- Di sản lớn nhất cuộc cải cách này để lại và có giá trị đến hiện
nay là gì?

3. Kết quả, ý nghĩa của cải cách
- Kết quả: xây dựng được chế độ quân chủ trung ương tập quyền
cao độ, thống nhất đơn vị hành chính địa phương trong cả nước,
cơ cấu bộ máy nhà nước gọn nhẹ, chặt chẽ, phân định cụ thể chức
năng, nhiệm vụ của các cơ quan.
- Ý nghĩa: hoàn thành thống nhất đất nước về mặt hành chính,
hoạt động của bộ máy nhà nước có hiệu quả hơn trước, để lại bài
học kinh nghiệm trong quá trình xây dựng, tổ chức hoạt động của
bộ máy nhà nước ta hiện nay.

Nối cột

và

sao cho hợp lí:

1.Quốc tử giám

a.Can gián vua và giám sát vạch
lỗi cơ quan

2.Khâm thiên giám

B.Chăm sóc sức khỏe, quản lí y tế

3. Đô sát viện

C.Giảng dạy kinh sách, đào tạo
nhân tài

4.Cơ mật viện

D.Soạn thảo văn bản

5.Thái y viện
6.Nội các
7. Hàn lâm viện

E. Tham mưu tư vấn nhà vua
về quân sự , quốc phòng
G. Giúp vua khởi thảo văn bản hành
chính, coi giữ ấn tín, lưu giữ châu bản
H. Làm lịch , xem ngày giờ quan sát
dự đoán thiên văn, thời tiết

LUYỆN TẬP
Điền từ thích hợp vào khoảng trống các câu sau:
Câu 1: Cả nước chia thành 3 vùng gồm Bắc Thành, Gia Định Thành
và các Trực doanh là cách phân chia đơn vị hành chính dưới thời vua
…………
Gia Long
Câu 2: Vua Minh Mạng tiến hành các biện pháp cải cách nhằm .......
khắc phục tình trạng phân quyền, thiếu thống nhất, tập trung
quyền lực, hoàn thiện bộ máy nhà nước.
Câu 3: Trọng tâm cuộc cải cách của vua Minh Mạng là ……..
Hành chính

LUYỆN TẬP
Câu 4: Hai cơ quan tham mưu và tư vấn tối cao cho nhà vua về hành
Nội các và Cơ mật viện
chính, chính trị, an ninh, quân sự là ……………………
Câu 5: Ở địa phương, cải cách quan trọng nhất về hành chính là chia
tỉnh và phủ Thừa Thiên.
cả nước thành30………………….
Câu 6: Cải cách của vua Minh Mạng đã hoàn thành thống nhất đất
Hành chính
nước về mặt …….
Câu 8: Di sản lớn nhất của cuộc cải cách hành chính thời Minh Mạng,
phân chia đơn vị hành chính cấp tỉnh
còn có giá trị đến hiện nay là ……………….

VẬN DỤNG VÀ MỞ RỘNG
-

Nhiệm vụ:

1. Vẽ sơ đồ tư duy hoàn chỉnh nội dung bài vào tập.
2. Rút ra những bài học kinh nghiệm từ cải cách của vua Minh
Mạng có thể áp dụng vào việc xây dựng nền hành chinh Việt
Nam hiện nay.