Gốc > Trung học phổ thông > Kết nối Tri thức với Cuộc sống > Giáo dục kinh tế và pháp luật > Giáo dục Kinh tế và Pháp luật 10 >
KNTT_Bài 21_Quốc hôi, CTN, Chính phủ

- 0 / 0
(Tài liệu chưa được thẩm định)
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Sỹ Linh
Ngày gửi: 11h:24' 25-05-2025
Dung lượng: 7.9 MB
Số lượt tải: 37
Nguồn:
Người gửi: Nguyễn Sỹ Linh
Ngày gửi: 11h:24' 25-05-2025
Dung lượng: 7.9 MB
Số lượt tải: 37
Số lượt thích:
0 người
BÀI 21
QUỐC HỘI, CHỦ TỊCH NƯỚC, CHÍNH
PHỦ NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ
NGHĨA VIỆT NAM
http://www.free-powerpoint-templates-design.com
A
Mở đầu
Em hãy kể một số hoạt
động của Quốc hội (hoặc
Chủ tịch nước, Chính phủ)
trong thực tiễn và chia sẻ
ý nghĩa của hoạt động đó.
- Một số hoạt động của Quốc Hội:
Làm Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp
Làm luật và sửa đổi luật
Quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước
Giám sát tối cao đối với hoạt động của Nhà nước.
- Chủ tịch nước:
Thay mặt nước CHXHCNVN về đối nội, đối ngoại
Công bố Hiến pháp, luật, pháp lệnh
Tiếp nhận đại sứ đặc mệnh toàn quyền nước ngoài,...
- Chính phủ: thực thi pháp luật; ban hành chính sách, kế
hoạch, các văn bản dưới luật để thực thi các chủ trương,
chính sách do Quốc hội ban hành; thiết lập trật tự hành
chính;...
a
Chức năng của Quốc hội
Chức năng lập hiến, lập pháp
1.Thực hiện Nghị quyết của Quốc hội, ngày 02 - 01- 2013, Dự thảo sửa đổi
Hiến pháp năm 1992 đã được công bố đề lấy ý kiến nhân dân. Ngày 28 - 11 2013, sau nhiều ngày thảo luận, thống nhất ý kiến Quốc hội khoá XIII, kì họp
thứ 6 đã biểu quyết thông qua Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa
Việt Nam.
2.Trong kì họp thứ 9 Quốc hội khoá XIV, Quốc hội chính thức thông qua 10
luật gồm: Luật sửa đồi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Quốc hội; Luật
Đầu tư theo phương thức đối tác công tư; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều
của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật; Luật sửa đồi, bổ sung một
số điều của Luật Xây dựng; Luật Đầu tư (sửa đồi); Luật sửa đổi, bổ sung một
số điều của Luật Phòng, chống thiên tai, Luật Đê điều; Luật Doanh nghiệp
(sửa đổi); Luật Hoà giải, đối thoại tại toà án; Luật Thanh niên (sửa đồi); Luật
sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giám định tư pháp.
1. Quốc hội đã thực hiện chức năng lập pháp như thế nào trong kì họp
thứ 9 Quốc hội khóa XIV?
2. Chức năng lập hiến, lập pháp của Quốc hội được biểu hiện như thế
nào?
Chức năng lập hiến, lập pháp
- Chức năng lập hiến của Quốc hội
được biểu hiện thông qua hoạt
động soạn thảo, sửa đổi, bổ sung,
thông qua, ban hành Hiến pháp.
- Chức năng lập hiến, lập
pháp của Quốc hội được biểu
hiện thông qua hoạt động lập
chương trình xây dựng, soạn
thảo, thẩm tra, lấy ý kiến,
thông qua, ban hành các văn
bản luật.
ức năng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước
1.Chức năng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước của Quốc hội được
quy định tại Điều 69, Điều 70 cùa Hiến pháp năm 2013 và một số điều tại
Chương I của Luật Tổ chức Quốc hội năm 2014 (sửa đồi, bổ sung năm 2020).
Theo đó, Quốc hội quyết định mục tiêu, chỉ tiêu, chính sách, nhiệm vụ cơ bản
phát triển kinh tế - xã hội dài hạn và hằng năm của đất nước; chủ trương đầu tư
chương trình mục tiêu quốc gia, dự án quan trọng quốc gia; quyết định chính
sách cơ bản về tài chính, tiền tệ quốc gia; quyết định chính sách dân tộc, chính
sách tôn giáo, chính sách cơ bản về đối ngoại của Nhà nước;... (Điều 7 Luật Tổ
chức Quốc hội năm 2014, sửa đổi, bổ sung năm 2020).
2. Trong nhiệm kì của Quốc hội khoá XIV (2016 - 2021), Quốc hội đã quyết định
một số vấn đề quan trọng của đất nước nhự: dự án đầu tư xây dựng cảng hàng
không quốc tế Long Thành; dự án xây dựng một số đoạn đường bộ cao tốc trên
tuyến Bắc-Nam phía đông giai đoạn 2017 - 2020; đề án tổng thể phát triển kinh
tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2030
1. Trong nhiệm kì khóa XIV, Quốc hội đã quyết định những vấn đề
quan trọng nào của đất nước?
2. Theo em, Quốc hội có quyền quyết định những vấn đề nào để thực
hiện chức năng của mình? Nêu ví dụ minh họa.
ức năng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước
Quốc hội có quyền quyết định
những vấn đề về mục tiêu phát
triển kinh tế - xã hội, những vấn
đề liên quan đến việc xây dựng,
phát triển nhà nước và nâng cao
đời sống của nhân dân, những
vấn đề đối nội, đối ngoại và
quốc phòng, an ninh đất nước.
Chức năng lập hiến của Quốc hội được biểu hiện thông qua hoạt
động soạn thảo, sửa đổi, bổ sung, thông qua, ban hành Hiến
pháp.
Chức năng lập pháp của Quốc hội được biểu hiện thông qua hoạt
động lập chương trình xây dựng, soạn thảo, thẩm tra, lấy ý kiến,
ức năng giám sát tối cao đối với hoạt động cùa Nhà nước
Chức năng giám sát tối cao của Quốc hội đối với hoạt động của Nhà nước được
quy định tại Điều 69 và khoản 2 Điều 70 Hiến pháp năm 2013, khoản 2 Điều 2
Luật Tổ chức Quốc hội năm 2014 (sửa đồi, bồ sung năm 2020). Theo đó, Quốc
hội thực hiện quyền giám sát tối cao việc tuân theo Hiến pháp, luật và nghị
quyết của Quốc hội; xét báo cáo công tác của Chủ tịch nước, uỷ ban thường vụ
Quốc hội, Chính phủ, Toà án nhân dân tối cao, Viện kiềm sát nhân dân tối cao,
Hội đồng bầu cử quốc gia, Kiềm toán nhà nước và cơ quan khác do Quốc hội
thành lập. Việc giám sát được thực hiện thông qua nhiều hình thức như: xem
báo cáo hoạt động của các cơ quan nhà nước; thông qua hoạt động chất vấn
của đại biểu Quốc hội; thông qua việc lấy phiếu tín nhiệm và bỏ phiếu tín nhiệm
các chức danh do Quốc hội bầu và phê chuẩn.
em, tại sao hoạt động của Nhà nước cần có sự giám sát tối cao của Quốc h
Quốc hội giám sát tối cao việc tuân theo Hiến pháp, luật, nghị quyết
của Quốc hội và giám sát tối cao hoạt động của các cơ quan, thiết
chế chính trị do Quốc hội thành lập trong bộ máy nhà nước.
Chức
năng
của
Quốc
hội
Lập hiến, lập
pháp
Quốc hội là cơ quan có quyền thông
qua sửa đổi, bổ sung Hiến pháp;
thông qua, sửa đổi, bổ sung các luật
Quyết định các vấn
đề quan trọng của
đất nước
Quốc hội quyết định những chính
sách cơ bản về đối nội và đối ngoại,
nhiệm vụ kinh tế - xã hội, quốc
phòng - an ninh của đất nước; xây
dựng, củng cố và phát triển bộ máy
nhà nước và các vấn đề quan trọng
khác.
Giám sát
tối cao đối với hoạt
động của nhà nước
Quốc hội giám sát tối cao hoạt động của
Chủ tịch nước, ủy ban Thường vụ Quốc
hội, Chính phủ, Toà án nhân dân tối cao,
Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, Hội đồng
Bầu cử quốc gia, Kiểm toán nhà nước và
cơ quan khác do Quốc hội thành lập
ơ cấu tổ chức và hoạt động của Quốc hội
Theo em, có thể thay đổi vị trí
của các thành phần trong sơ
đồ trên được không? Vì sao?
Ủy ban Thường vụ Quốc hội: cơ
quan thường trực của Quốc hội, do
Quốc hội bầu ra trong số các đại
biểu Quốc hội, gồm có: Chủ tịch
Ủy ban Thường vụ Quốc hội (chủ
tịch Quốc hội); Các Phó chủ tịch
Ủy ban Thường vụ Quốc hội; Các
ủy viên Thường vụ quốc hội.
Hội đồng Dân tộc và Các ủy ban
của Quốc Hội: được thành lập để
giúp Quốc hội hoạt động trong
từng lĩnh vực cụ thể.
Ủy ban của Quốc hội gồm Ủy ban
lâm thời và Ủy ban thường trực.
Mỗi ủy bam gồm: Chủ nhiệm, các
Phó Chủ nhiệm và các Ủy viên.
1/ Quốc hội có cơ cấu tổ chức
được quy định tại Hiến pháp năm
2013 và Luật Tổ chức Quốc hội
năm 2014 (sửa đổi, bổ sung năm
2020). Mỗi cơ quan, cá nhân
trong Quốc hội giữ một vị trí, vai
trò riêng và nó được thể hiện rõ
trên sơ đồ, vì vậy chúng ta không
thể tự ý thay đổi vị trí các thành
phần trong sơ đồ.
Hình thức hoạt động của Quốc hội Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Hình thức hoạt động của Quốc hội được quy định cụ thể trong Luật Tổ
chức Quốc hội năm 2014 (sửa đổi, bổ sung năm 2020), theo đó: “Nhiệm
kì của mỗi khoá Quốc hội là 5 năm. Trong trường hợp đặc biệt, nếu được
ít nhất hai phần ba tổng số đại biểu Quốc hội biểu quyết tán thành thì
Quốc hội quyết định rút ngắn hoặc kéo dài nhiệm kì của mình nhưng
không được quá 12 tháng, trừ trường hợp có chiến tranh” (khoản 1, 3
Điều 2), “Quốc hội họp công khai. Trong trường hợp cần thiết thì có thể
họp kín. Trường hợp Chủ tịch nước, uỷ ban thường vụ Quốc hội, Thủ tướng
Chính phủ hoặc ít nhất một phần ba tổng số đại biểu Quốc hội yêu cầu thì
Quốc hội họp bất thường" (khoản 1,2 Điều 90), “Quốc hội quyết định các
vấn đề tại phiên họp toàn thể bằng biểu quyết. Đại biểu Quốc hội có
quyền biểu quyết tán thành, không tán thành hoặc không biểu quyết.
Quốc hội quyết định áp dụng một trong các hình thức biểu quyết: biểu
quyết công khai; bỏ phiếu kín” (khoản 1, 2 Điều 96).
1. Em hãy cho biết, kì họp của Quốc hội có phải là hình thức hoạt động của
Quốc hội không. Vì sao?
2. Nêu các hình thức hoạt động của Quốc hội mà em biết.
Hoạt động của Quốc hội Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Quốc hội làm việc theo chế độ hội nghị và quyết định theo đa số.
Kì họp là hình thức hoạt động chủ yếu và quan trọng nhất của
Quốc hội
Hình thức kỳ họp
Quốc hội
họp công
khai (trong
trường hợp
cần thiết có
thể họp kín)
Nội dung kỳ họp
Quốc hội thảo luận và
quyết định theo đa số các
vấn đề thuộc chức năng
của Quốc hội. Đại biểu
Quốc hội có quyền biểu
quyết tán thành, không
tán thành hoặc không
biểu quyết.
Số lượng kỳ họp
Mỗi năm 2
kỳ họp,
ngoài ra
quốc hội có
thể họp bất
thường
2/ Các hình thức hoạt
động của Quốc hội: kì
họp Quốc hội, phiên
họp Quốc hội, cuộc họp
Quốc hội.
2. Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Chủ tịch nước
1.Trong nhiệm kì 2016 - 2021, Chủ tịch nước Việt Nam đã kí Lệnh công bố 72
Luật, 2 Pháp lệnh đã được Quốc hội, uỷ ban thường vụ Quốc hội khoá XIV
thông qua. Chủ tịch nước cũng thường xuyên quan tâm, phối hợp chỉ đạo các
phong trào thi đua yêu nước và việc thực hiện chính sách khen thưởng trong
cả nước; quyết định tặng thưởng: 343 718 huân, huy chương; 25 146 danh
hiệu vinh dự Nhà nước, trong đó phong tặng 314 danh hiệu Anh hùng Lực
lượng vũ trang nhân dân, 84 danh hiệu Anh hùng Lao động thời kì đồi mới;
đồng thời Chủ tịch nước dành thời gian tìm hiểu tình hình đời sống, sản xuất
của nhân dân; lắng nghe, chia sẻ tâm tư, nguyện vọng và kiến nghị của các
tầng lớp nhân dân đối với Đảng, Nhà nước,...
2. Ngày 21 - 10 - 2020, tại Phủ Chủ tịch, Chủ tịch nước đã trao quyết định bổ
nhiệm 9 đại sứ Việt Nam tại nước ngoài nhiệm kì 2020-2023 và tiếp các đại sứ,
trưởng cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài chuẩn bị lên đường nhận
nhiệm vụ.
- Công bố Hiến pháp, luật, pháp lệnh.
Em hãy cho biết, các thông
- Quyết định tặng thưởng huân chương, huy chương, các giải
tin trên đề cập đến chức
thưởng nhà nước, danh hiệu vinh dự nhà nước;
năng, nhiệm vụ, quyền
- Quyết định cử, triệu hồi đại sứ đặc mệnh toàn quyền của Cộng hoà
xã hội chủ nghĩa Việt Nam;
hạn gì của Chủ tịch nước.
Chủ tịch nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nguyên thủ quốc gia, đứng đầu
Nhà nước, thay mặt nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam về đối nội và đối ngoại
Chức năng của Chủ tịch nước
Công bố Hiến pháp, luật, pháp lệnh
Đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm
Phó Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ
Quyết định đặc xá;công bố quyết định đại xá
Đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm
Chánh án Toà án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện
Kiểm sát nhân dân tối cao
Thống lĩnh lực
lượng vũ trang nhân
dân, giữ chức Chủ tịch
Hội đồng quốc phòng và
an ninh; công bố, bãi bỏ
quyết định tuyên bố tình
trạng chiến tranh
Tổng động
viên hoặc
động viên cục
bộ, công bố,
bãi bỏ tình
trạng khẩn
cấp;
Quyết định tặng thưởng huân chương, huy
chương, các giải thưởng Nhà nước, danh hiệu
vinh dự Nhà nước
Quyết định cho nhập quốc tịch, thôi quốc tịch,
trở lại quốc tịch hoặc tước quốc tịch Việt Nam
Tiếp nhận đại sứ đặc
mệnh toàn quyền của
nước ngoài; bổ nhiệm,
miễn nhiệm; quyết định
cử, triệu hồi đại sứ đặc
mệnh toàn quyền nước
Cộng hoà xã hội chủ
nghĩa Việt Nam
Quyết định đàm phán, kí
điều ước quốc tế nhân
danh Nhà nước; trình
Quốc hội phê chuẩn,
quyết định gia nhập hoặc
chấm dứt hiệu lực điều
ước quốc tế;
2. Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Hình
hoạt động
của Chủ
1.Theo Điều 91, 92,
93 thức
Hiến pháp
năm 2013
quy tịch
định:nước
“Chủ tịch nước ban hành
lệnh, quyết định để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của mình. Phó Chủ tịch nước
giúp Chủ tịch nước thực hiện nhiệm vụ và có thể được Chủ tịch nước uỷ nhiệm
thay Chủ tịch nước thực hiện một số nhiệm vụ. Khỉ Chủ tịch nước không làm việc
được trong thời gian dài thì Phó Chủ tịch nước giữ quyền Chủ tịch nước. Trong
trường hợp khuyết Chủ tịch nước thì Phó Chủ tịch nước giữ quyền Chủ tịch nước
cho đến khi Quốc hội bầu ra Chủ tịch nước mới”.
2. Trong suốt nhiệm kì 2016 - 2021, Chủ tịch nước thường xuyên dành thời gian
tìm hiểu tình hình đời sống, sản xuất của nhân dân; lắng nghe, chia sẻ tâm tư,
nguyện vọng và kiến nghị của các tầng lớp nhân dân đối với Đảng, Nhà nước;
thăm và tặng quà các cán bộ lão thành cách mạng, nhân sĩ, trí thức, chức sắc tôn
giáo tiêu biểu, đồng bào các dân tộc thiểu số; tặng học bổng cho học sinh
nghèo,...
Dựa vào các thông
- Các hoạt động cá nhân: lắng nghe, tìm hiểu đời sống nhân dân, quan
tâm đến tâm tư, nguyện vọng của mọi người dân, thăm và tặng quà
tin trên, em hãy
cho các cá nhân tiêu biểu,...
cho biết hình thức
- Việc ban hành lệnh, quyết định.
hoạt động của
- Việc ủy nhiệm cho Phó Chủ tích nước thực hiện một số nhiệm vụ
Chủ tịch nước là
thay thế mình.
gì.
Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Cơ cấu tổ chức
Chủ tịch nước Cộng hoà xã hội chủ
nghĩa Việt Nam là nguyên thủ quốc gia,
đứng đầu Nhà nước, thay mặt nước
Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam về
đối nội và đối ngoại.
Hình thức hoạt động
Chủ tịch nước ban hành lệnh,
quyết định để thực hiện
nhiệm vụ, quyền hạn của
Chủ tịch nước do Quốc hội bầu trong số mình. Khi Chủ tịch nước
Đại biểu Quốc hội.
không làm việc được trong
Chủ tịch nước chịu trách nhiệm và báo thời gian dài thì Phó Chủ tịch
cáo công tác trước Quốc hội.
nước giữ quyền Chủ tịch
Nhiệm kì của Chủ tịch nước theo nhiệm nước. Trong trường hợp
khuyết Chủ tịch nước thì Phó
kì của Quốc hội. Khi Quốc hội hết
nhiệm kì, Chủ tịch nước tiếp tục làm
Chủ tịch nước giữ quyền Chủ
nhiệm vụ cho đến khi Quốc hội khoá
tịch nước cho đến khi Quốc
mới bầu ra Chủ tịch nước.
hội bầu ra Chủ tịch nước mới.
3. Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Chức năng của Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
1.Luật Tổ chức Chính phủ năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2019) quy định: “Chính phủ
là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam,
thực hiện quyền hành pháp, là cơ quan chấp hành của Quốc hội. Chính phủ chịu trách
nhiệm trước Quốc hội và báo cáo công tác trước Quốc hội, uỷ ban thường vụ Quốc hội,
Chủ tịch nước” (Điều 1). Để thực hiện chức năng của mình, Chính phủ có nhiệm vụ và
quyền hạn được quy định cụ thể tại Điều 96 Hiến pháp năm 2013 và trong Chương II của
Luật Tổ chức Chính phủ.
2. Ngày 17 - 7 - 2017, Chính phủ ban hành Nghị định số 80/2017/NĐ-CP quy định về môi
trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng, chống bạo lực học đường. Nghị
định này có hiệu lực thi hành từ ngày 05 - 9 - 2017.
3. Sáng ngày 20 -10-2020, tại phiên khai mạc kì họp thứ 10 Quốc hội khoá XIV, Thủ
tướng Chính phủ đã thay mặt Chính phủ trình bày Báo cáo tình hình thực hiện Kế hoạch
phát triển kinh tế - xã hội năm 2020 và 5 năm 2016 - 2020; dự kiến Kế hoạch năm 2021
và phương hướng, nhiệm vụ 5 năm 2021 - 2025.
1. Việc Chính phủ ban hành Nghị định số 80/2017/NĐ-CP thể hiện chức năng gì?
2. Vì sao Chính phủ phải báo cáo với Quốc hội ở phiên họp, kì họp của Quốc hội?
3. Chức năng hành pháp của Chính phủ là gì? Vì sao Chính phủ là cơ quan chấp
hành của Quốc hội?
Chức năng chính của
Chính phủ nước Cộng
hoà xã hội chủ nghĩa Việt
Nam: thực hiện quyền
hành pháp, là cơ quan
chấp hành của Quốc hội
Chức năng hành pháp
Chức năng chính của Chính phủ
Đề xuất hoạch định các chính sách vĩ mô, đề xuất phương
hướng phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trước Quốc
hội, trình Quốc hội các dự án luật, pháp luật.
Phù hợp với quyền hạn của Chính phủ trong việc ban
hành các chính sách, kế hoạch và ban hành các quy
định, văn bản để thực hiện các chủ trương, chính
sách và các văn bản do Quốc hội ban hành
Tổ chức ban hành, thi hành, tuyên truyền pháp luật, chỉ
đạo, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện kế hoạch, chính
sách của các cơ quan hành chính nhà nước, thống nhất
quản lí mọi lĩnh vực của đời sống xã hội
Thiết lập trật tự hành chính và thống nhất quản lí
Nhà nước trên cơ sở các quy định của pháp luật
Chính phủ phải báo cáo với Quốc hội ở phiên họp, kì họp của Quốc hội vì
Chính phủ là cơ quan chấp hành của Quốc hội, chịu sự giám sát của Quốc
2/ Chính phủ phải báo cáo với Quốc hội ở phiên họp,
kì họp của Quốc hội vì Chính phủ là cơ quan chấp
hành của Quốc hội, chịu sự giám sát của Quốc hội.
3/ Chính phủ là cơ quan chấp hành của Quốc
hội vì Chính phủ do Quốc hội bầu ra, chịu sự
giám sát của Quốc hội.
cấu tổ chức của Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
18 BỘ
4 CƠ QUAN NGANG BỘ
1
Bộ Quốc phòng
Ủy ban Dân tộc
2
Bộ Công an
Ngân hàng Nhà nước
Việt Nam
3
Bộ Ngoại giao
Thanh tra Chính phủ
4
Bộ Nội vụ
Văn phòng Chính phủ
5
Bộ Tư pháp
6
Bộ Kế hoạch và Đầu tư
7
Bộ Tài chính
8
Bộ Công thương
9
Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông
thôn
10
Bộ Giao thông vận tải
11
Bộ Xây dựng
12
Bộ Tài nguyên và Môi trường
13
Bộ Thông tin và Truyền thông
14
Bộ Lao động - Thương binh và Xã
hội
15
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
16
Bộ Khoa học và Công nghệ
17
Bộ Giáo dục và Đào tạo
18
Bộ Y tế
Hoạt động của Chính phủ
Luật tổ chức Chính phủ năm 2015 quy định, “ chế độ làm việc của Chính phủ và
từng thành viên chính phủ được thực hiện kết hợp giữa quyền hạn, trách nhiệm
của Tập thể Chính phủ với quyền hạn trách nhiệm cá nhân của Thủ tướng
Chính phủ và cá nhân từng thành viên Chính phủ. Chính phủ làm việc theo chế
độ tập thể, quyết định theo đa số” (Điều 43), “Chính phủ họp thường kì mỗi
tháng một phiên hoặc họp chuyên đề hoặc họp để giải quyết công việc phát
sinh đột xuất theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ, theo yêu cầu của Chủ
tịch nước hoặc của ít nhất một phần ba tổng số thành viên Chính phủ. Trong
trường hợp Chính phủ không họp, Thủ tướng Chính phủ quyết định gửi lấy ý
kiến các thành viện Chính phủ bằng văn bản. Chính phủ họp theo yêu cầu của
Chủ tịch nước đề bàn về vấn đề mà Chủ tịch nước xét thấy cần thiết để thực
hiện nhiệm vụ, quyền hạn của Chủ tịch nước" (Điều 44).
1. Chính phủ hoạt động theo hình thức nào?
2. Việc Chính phủ làm việc theo chế độ tập thể, quyết định theo đa số
thể hiện nguyên tắc gì trong tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà
nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam?
Thông qua hoạt
động của Thủ
tướng Chính phủ
Hoạt động
Chính phủ
Thông qua phiên
họp của thành viên
Chính phủ
Hoạt động của
Bộ trưởng và Thủ
trưởng cơ quan
ngang Bộ
Đề xuất, xây dựng chính sách vĩ mô, đề xuất
định hướng phát triển kinh tế - xã hội trình
Quốc hội, trình dự thảo luật trước Quốc hội;
Ban hành chính sách, kế hoạch cụ thể theo
thẩm quyền của Chính phủ; ban hành các văn
bản dưới luật để thực thi các chủ trương, chính
sách, văn hoá do Quốc hội ban hành;
Tổ chức thực hiện pháp luật; chỉ đạo, hướng
dẫn, giám sát việc thực hiện kế hoạch, chính
sách bởi các cơ quan hành chính nhà nước
nhằm thống nhất quản lí các lĩnh vực của đời
sống xã hội
Thiết lập trật tự hành chính, thống nhất quản lí
nền hành chính quốc gia trên cơ sở các quy
định của pháp luật
Việc Chính phủ làm việc theo chế
độ tập thể, quyết định theo đa số
thể hiện nguyên tắc tập trung
dân chủ trong tổ chức và hoạt
động của bộ máy nhà nước cộng
hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Câu 1. Em hãy thảo luận cùng bạn và cho biết ý kiến về các phát biểu sau:
a. Quốc hội có thể thực hiện quyền
lập pháp bằng việc xem xét, thảo
luận, thông qua các văn bản do
Chính phủ soạn thảo
b. mọi công dân đều được góp ý
khi Quốc hội trưng cầu ý dân.
Đúng, vì Quốc hội thực hiện quyền lập pháp
bằng cách trực tiếp xây dựng, thảo luận, thông
qua các văn bản pháp luật hoặc thảo luận,
thông qua các văn bản pháp luật do các cơ
quan có thẩm quyền soạn thảo, xây dựng.
Sai,
vì chỉ có công dân từ đủ 18 tuổi trở
lên mới được tham gia biểu quyết khi
Nhà nước trưng cầu ý dân.
Đúng,
c. Nhân dân là người bầu ra Chủ
tịch nước và Thủ tướng chính
phủ
vì nhân dân bầu ra đại biểu Quốc
hội. Chủ tịch nước và Thủ tướng Chính
phủ là đại biểu Quốc hội và được các
đại biểu Quốc hội khác bầu nên. Do đó,
nhân dân là người gián tiếp bầu ra Chủ
tịch nước và Thủ tướng Chính phủ.
Câu 2. Em có nhận xét gì về hành vi của mỗi nhân vật trong các tình huống
sau?
Trường hợp a
Thấy một số người trong khu phố lan truyền thông tin không
chính xác về quy định quản lý, sử dụng pháo của chính phủ, B
đã đăng lên mạng tìm hiểu các văn bản của cơ quan có thẩm
quyền có nội dung liên quan và gửi tới những người này để họ
hiểu và ủng hộ.
a. Hành vi của B là đúng. Việc làm của B giúp người dân hiểu rõ và
chính xác quy định quản lí, sử dụng pháo của Chính phủ.
Câu 2. Em hãy đọc các trường hợp sau và nhận xét về ý kiến của nhân vật.
Trường hợp b
A chăm chú xem truyền hình tường thuật trực tiếp phiên chất
vấn của đại biểu Quốc hội.
Hành vi của A là đúng đắn, rất đáng noi theo. Việc xem tường thuật
phiên chất vấn của đại biểu Quốc hội giúp A có thêm nhiều thông tin
bổ ích về tình hình đất nước.
Trường hợp c
Bà N đề nghị mọi người trong gia đình đưa phiếu để mình đi bầu cử hộ
Hành vi của bà N là sai, đáng phê phán. Không ai có quyến được bỏ
phiếu bầu cử thay người khác, trừ một số trường hợp theo luật định.
Trường hợp d
Khi thấy một số anh, chị sinh viên tham gia cùng Chủ tịch
nước đón mừng các nguyên thủ quốc gia mỗi khi sang
thăm và làm việc tại Việt Nam, K lại cố gắng, phấn đấu
học tập và rèn luyện tốt để mong muốn mình sẽ được như
vậy
Việc làm của K là đúng vì thực hiện tốt
trách nhiệm, nghĩa vụ công dân đối với các
cơ quan trong bộ máy nhà nước.
Câu 3. Em hãy xử lí các tình huống sau:
Tình huống
a. Thấy Đ chăm chú xem sách ứng cử đại biểu
Quốc hội, H liền nói với bạn rằng việc bầu cử
đại biểu Quốc hội là chuyện riêng của người
lớn, học sinh chưa đủ tuổi bỏ phiếu nên
không cần thiết phải quan tâm
Nếu là Đ em sẽ nói gì với H?
Ý kiến của H như vậy là sai, Đ nên giải
thích cho H hiểu về vai trò của Quốc hội đối
với đất nước và đối với nhân dân nói chung
và đối với HS nói riêng. Đồng thời, khuyên
D nên tìm hiểu những thông tin về Quốc hội
để phục vụ cho học tập cũng như cuộc
sống.
Trả lời
Tình huống
b. Buổi tối, V mang trái cây nhà trồng được
sang biếu chú H hang xóm đúng lúc cả gia
đình chú đang ngồi xem chương trình thời
sự. Khi con gái có những thắc mắc về vị trí,
vai trò của một số lãnh đạo nhà nước, chú H
đã nhẹ nhàng giải thích để con hiểu. Tuy
nhiên, V phát hiện một số nội dung chú H
giải thích không đúng. V băn khoăn không
biết có nên góp ý với chú H hay không.
Nếu là V em sẽ làm gì?
V nên giải thích, góp ý để chú H hiểu đúng
về vị trí, vai trò của một số lãnh đạo trong bộ
máy nhà nước.
Trả lời
Câu 4:
-Chủ tịch Quốc hội: Trần Thanh Mẫn ( 20/05/2024)
-Phó chủ tịch Quốc hội: Nguyễn Khắc Định, Nguyễn Đức Hải
(01/04/2024), Trần Quang Phương ( 20/07/2021), Nguyễn Thị
Thanh ( 6/6/2024), Lê Minh Hoan, Vũ Hồng Thanh ( 18/02/2025)
-Chủ tịch nước: Lương Cường ( 21/10/2024)
-Phó chủ tịch nước: Võ Thị Ánh Xuân
-Thủ tướng chính phủ: Phạm Minh Chính
-Phó thủ tướng chính phủ: Nguyễn Hòa Bình ( 26/08/2024), Trần
Hồng Hà ( 05/01/2023), Lê Thành Long (06/06/2024), Hồ Đức
Phơc ,Bùi Thanh Sơn (26/08/2024), Mai Văn Chính, Nguyễn Chí
Dũng (18/02/2025)
QUỐC HỘI, CHỦ TỊCH NƯỚC, CHÍNH
PHỦ NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ
NGHĨA VIỆT NAM
http://www.free-powerpoint-templates-design.com
A
Mở đầu
Em hãy kể một số hoạt
động của Quốc hội (hoặc
Chủ tịch nước, Chính phủ)
trong thực tiễn và chia sẻ
ý nghĩa của hoạt động đó.
- Một số hoạt động của Quốc Hội:
Làm Hiến pháp và sửa đổi Hiến pháp
Làm luật và sửa đổi luật
Quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước
Giám sát tối cao đối với hoạt động của Nhà nước.
- Chủ tịch nước:
Thay mặt nước CHXHCNVN về đối nội, đối ngoại
Công bố Hiến pháp, luật, pháp lệnh
Tiếp nhận đại sứ đặc mệnh toàn quyền nước ngoài,...
- Chính phủ: thực thi pháp luật; ban hành chính sách, kế
hoạch, các văn bản dưới luật để thực thi các chủ trương,
chính sách do Quốc hội ban hành; thiết lập trật tự hành
chính;...
a
Chức năng của Quốc hội
Chức năng lập hiến, lập pháp
1.Thực hiện Nghị quyết của Quốc hội, ngày 02 - 01- 2013, Dự thảo sửa đổi
Hiến pháp năm 1992 đã được công bố đề lấy ý kiến nhân dân. Ngày 28 - 11 2013, sau nhiều ngày thảo luận, thống nhất ý kiến Quốc hội khoá XIII, kì họp
thứ 6 đã biểu quyết thông qua Hiến pháp nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa
Việt Nam.
2.Trong kì họp thứ 9 Quốc hội khoá XIV, Quốc hội chính thức thông qua 10
luật gồm: Luật sửa đồi, bổ sung một số điều của Luật Tổ chức Quốc hội; Luật
Đầu tư theo phương thức đối tác công tư; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều
của Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật; Luật sửa đồi, bổ sung một
số điều của Luật Xây dựng; Luật Đầu tư (sửa đồi); Luật sửa đổi, bổ sung một
số điều của Luật Phòng, chống thiên tai, Luật Đê điều; Luật Doanh nghiệp
(sửa đổi); Luật Hoà giải, đối thoại tại toà án; Luật Thanh niên (sửa đồi); Luật
sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giám định tư pháp.
1. Quốc hội đã thực hiện chức năng lập pháp như thế nào trong kì họp
thứ 9 Quốc hội khóa XIV?
2. Chức năng lập hiến, lập pháp của Quốc hội được biểu hiện như thế
nào?
Chức năng lập hiến, lập pháp
- Chức năng lập hiến của Quốc hội
được biểu hiện thông qua hoạt
động soạn thảo, sửa đổi, bổ sung,
thông qua, ban hành Hiến pháp.
- Chức năng lập hiến, lập
pháp của Quốc hội được biểu
hiện thông qua hoạt động lập
chương trình xây dựng, soạn
thảo, thẩm tra, lấy ý kiến,
thông qua, ban hành các văn
bản luật.
ức năng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước
1.Chức năng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước của Quốc hội được
quy định tại Điều 69, Điều 70 cùa Hiến pháp năm 2013 và một số điều tại
Chương I của Luật Tổ chức Quốc hội năm 2014 (sửa đồi, bổ sung năm 2020).
Theo đó, Quốc hội quyết định mục tiêu, chỉ tiêu, chính sách, nhiệm vụ cơ bản
phát triển kinh tế - xã hội dài hạn và hằng năm của đất nước; chủ trương đầu tư
chương trình mục tiêu quốc gia, dự án quan trọng quốc gia; quyết định chính
sách cơ bản về tài chính, tiền tệ quốc gia; quyết định chính sách dân tộc, chính
sách tôn giáo, chính sách cơ bản về đối ngoại của Nhà nước;... (Điều 7 Luật Tổ
chức Quốc hội năm 2014, sửa đổi, bổ sung năm 2020).
2. Trong nhiệm kì của Quốc hội khoá XIV (2016 - 2021), Quốc hội đã quyết định
một số vấn đề quan trọng của đất nước nhự: dự án đầu tư xây dựng cảng hàng
không quốc tế Long Thành; dự án xây dựng một số đoạn đường bộ cao tốc trên
tuyến Bắc-Nam phía đông giai đoạn 2017 - 2020; đề án tổng thể phát triển kinh
tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2030
1. Trong nhiệm kì khóa XIV, Quốc hội đã quyết định những vấn đề
quan trọng nào của đất nước?
2. Theo em, Quốc hội có quyền quyết định những vấn đề nào để thực
hiện chức năng của mình? Nêu ví dụ minh họa.
ức năng quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước
Quốc hội có quyền quyết định
những vấn đề về mục tiêu phát
triển kinh tế - xã hội, những vấn
đề liên quan đến việc xây dựng,
phát triển nhà nước và nâng cao
đời sống của nhân dân, những
vấn đề đối nội, đối ngoại và
quốc phòng, an ninh đất nước.
Chức năng lập hiến của Quốc hội được biểu hiện thông qua hoạt
động soạn thảo, sửa đổi, bổ sung, thông qua, ban hành Hiến
pháp.
Chức năng lập pháp của Quốc hội được biểu hiện thông qua hoạt
động lập chương trình xây dựng, soạn thảo, thẩm tra, lấy ý kiến,
ức năng giám sát tối cao đối với hoạt động cùa Nhà nước
Chức năng giám sát tối cao của Quốc hội đối với hoạt động của Nhà nước được
quy định tại Điều 69 và khoản 2 Điều 70 Hiến pháp năm 2013, khoản 2 Điều 2
Luật Tổ chức Quốc hội năm 2014 (sửa đồi, bồ sung năm 2020). Theo đó, Quốc
hội thực hiện quyền giám sát tối cao việc tuân theo Hiến pháp, luật và nghị
quyết của Quốc hội; xét báo cáo công tác của Chủ tịch nước, uỷ ban thường vụ
Quốc hội, Chính phủ, Toà án nhân dân tối cao, Viện kiềm sát nhân dân tối cao,
Hội đồng bầu cử quốc gia, Kiềm toán nhà nước và cơ quan khác do Quốc hội
thành lập. Việc giám sát được thực hiện thông qua nhiều hình thức như: xem
báo cáo hoạt động của các cơ quan nhà nước; thông qua hoạt động chất vấn
của đại biểu Quốc hội; thông qua việc lấy phiếu tín nhiệm và bỏ phiếu tín nhiệm
các chức danh do Quốc hội bầu và phê chuẩn.
em, tại sao hoạt động của Nhà nước cần có sự giám sát tối cao của Quốc h
Quốc hội giám sát tối cao việc tuân theo Hiến pháp, luật, nghị quyết
của Quốc hội và giám sát tối cao hoạt động của các cơ quan, thiết
chế chính trị do Quốc hội thành lập trong bộ máy nhà nước.
Chức
năng
của
Quốc
hội
Lập hiến, lập
pháp
Quốc hội là cơ quan có quyền thông
qua sửa đổi, bổ sung Hiến pháp;
thông qua, sửa đổi, bổ sung các luật
Quyết định các vấn
đề quan trọng của
đất nước
Quốc hội quyết định những chính
sách cơ bản về đối nội và đối ngoại,
nhiệm vụ kinh tế - xã hội, quốc
phòng - an ninh của đất nước; xây
dựng, củng cố và phát triển bộ máy
nhà nước và các vấn đề quan trọng
khác.
Giám sát
tối cao đối với hoạt
động của nhà nước
Quốc hội giám sát tối cao hoạt động của
Chủ tịch nước, ủy ban Thường vụ Quốc
hội, Chính phủ, Toà án nhân dân tối cao,
Viện Kiểm sát nhân dân tối cao, Hội đồng
Bầu cử quốc gia, Kiểm toán nhà nước và
cơ quan khác do Quốc hội thành lập
ơ cấu tổ chức và hoạt động của Quốc hội
Theo em, có thể thay đổi vị trí
của các thành phần trong sơ
đồ trên được không? Vì sao?
Ủy ban Thường vụ Quốc hội: cơ
quan thường trực của Quốc hội, do
Quốc hội bầu ra trong số các đại
biểu Quốc hội, gồm có: Chủ tịch
Ủy ban Thường vụ Quốc hội (chủ
tịch Quốc hội); Các Phó chủ tịch
Ủy ban Thường vụ Quốc hội; Các
ủy viên Thường vụ quốc hội.
Hội đồng Dân tộc và Các ủy ban
của Quốc Hội: được thành lập để
giúp Quốc hội hoạt động trong
từng lĩnh vực cụ thể.
Ủy ban của Quốc hội gồm Ủy ban
lâm thời và Ủy ban thường trực.
Mỗi ủy bam gồm: Chủ nhiệm, các
Phó Chủ nhiệm và các Ủy viên.
1/ Quốc hội có cơ cấu tổ chức
được quy định tại Hiến pháp năm
2013 và Luật Tổ chức Quốc hội
năm 2014 (sửa đổi, bổ sung năm
2020). Mỗi cơ quan, cá nhân
trong Quốc hội giữ một vị trí, vai
trò riêng và nó được thể hiện rõ
trên sơ đồ, vì vậy chúng ta không
thể tự ý thay đổi vị trí các thành
phần trong sơ đồ.
Hình thức hoạt động của Quốc hội Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Hình thức hoạt động của Quốc hội được quy định cụ thể trong Luật Tổ
chức Quốc hội năm 2014 (sửa đổi, bổ sung năm 2020), theo đó: “Nhiệm
kì của mỗi khoá Quốc hội là 5 năm. Trong trường hợp đặc biệt, nếu được
ít nhất hai phần ba tổng số đại biểu Quốc hội biểu quyết tán thành thì
Quốc hội quyết định rút ngắn hoặc kéo dài nhiệm kì của mình nhưng
không được quá 12 tháng, trừ trường hợp có chiến tranh” (khoản 1, 3
Điều 2), “Quốc hội họp công khai. Trong trường hợp cần thiết thì có thể
họp kín. Trường hợp Chủ tịch nước, uỷ ban thường vụ Quốc hội, Thủ tướng
Chính phủ hoặc ít nhất một phần ba tổng số đại biểu Quốc hội yêu cầu thì
Quốc hội họp bất thường" (khoản 1,2 Điều 90), “Quốc hội quyết định các
vấn đề tại phiên họp toàn thể bằng biểu quyết. Đại biểu Quốc hội có
quyền biểu quyết tán thành, không tán thành hoặc không biểu quyết.
Quốc hội quyết định áp dụng một trong các hình thức biểu quyết: biểu
quyết công khai; bỏ phiếu kín” (khoản 1, 2 Điều 96).
1. Em hãy cho biết, kì họp của Quốc hội có phải là hình thức hoạt động của
Quốc hội không. Vì sao?
2. Nêu các hình thức hoạt động của Quốc hội mà em biết.
Hoạt động của Quốc hội Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Quốc hội làm việc theo chế độ hội nghị và quyết định theo đa số.
Kì họp là hình thức hoạt động chủ yếu và quan trọng nhất của
Quốc hội
Hình thức kỳ họp
Quốc hội
họp công
khai (trong
trường hợp
cần thiết có
thể họp kín)
Nội dung kỳ họp
Quốc hội thảo luận và
quyết định theo đa số các
vấn đề thuộc chức năng
của Quốc hội. Đại biểu
Quốc hội có quyền biểu
quyết tán thành, không
tán thành hoặc không
biểu quyết.
Số lượng kỳ họp
Mỗi năm 2
kỳ họp,
ngoài ra
quốc hội có
thể họp bất
thường
2/ Các hình thức hoạt
động của Quốc hội: kì
họp Quốc hội, phiên
họp Quốc hội, cuộc họp
Quốc hội.
2. Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Chức năng, nhiệm vụ và quyền hạn của Chủ tịch nước
1.Trong nhiệm kì 2016 - 2021, Chủ tịch nước Việt Nam đã kí Lệnh công bố 72
Luật, 2 Pháp lệnh đã được Quốc hội, uỷ ban thường vụ Quốc hội khoá XIV
thông qua. Chủ tịch nước cũng thường xuyên quan tâm, phối hợp chỉ đạo các
phong trào thi đua yêu nước và việc thực hiện chính sách khen thưởng trong
cả nước; quyết định tặng thưởng: 343 718 huân, huy chương; 25 146 danh
hiệu vinh dự Nhà nước, trong đó phong tặng 314 danh hiệu Anh hùng Lực
lượng vũ trang nhân dân, 84 danh hiệu Anh hùng Lao động thời kì đồi mới;
đồng thời Chủ tịch nước dành thời gian tìm hiểu tình hình đời sống, sản xuất
của nhân dân; lắng nghe, chia sẻ tâm tư, nguyện vọng và kiến nghị của các
tầng lớp nhân dân đối với Đảng, Nhà nước,...
2. Ngày 21 - 10 - 2020, tại Phủ Chủ tịch, Chủ tịch nước đã trao quyết định bổ
nhiệm 9 đại sứ Việt Nam tại nước ngoài nhiệm kì 2020-2023 và tiếp các đại sứ,
trưởng cơ quan đại diện Việt Nam tại nước ngoài chuẩn bị lên đường nhận
nhiệm vụ.
- Công bố Hiến pháp, luật, pháp lệnh.
Em hãy cho biết, các thông
- Quyết định tặng thưởng huân chương, huy chương, các giải
tin trên đề cập đến chức
thưởng nhà nước, danh hiệu vinh dự nhà nước;
năng, nhiệm vụ, quyền
- Quyết định cử, triệu hồi đại sứ đặc mệnh toàn quyền của Cộng hoà
xã hội chủ nghĩa Việt Nam;
hạn gì của Chủ tịch nước.
Chủ tịch nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam là nguyên thủ quốc gia, đứng đầu
Nhà nước, thay mặt nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam về đối nội và đối ngoại
Chức năng của Chủ tịch nước
Công bố Hiến pháp, luật, pháp lệnh
Đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm
Phó Chủ tịch nước, Thủ tướng Chính phủ
Quyết định đặc xá;công bố quyết định đại xá
Đề nghị Quốc hội bầu, miễn nhiệm, bãi nhiệm
Chánh án Toà án nhân dân tối cao, Viện trưởng Viện
Kiểm sát nhân dân tối cao
Thống lĩnh lực
lượng vũ trang nhân
dân, giữ chức Chủ tịch
Hội đồng quốc phòng và
an ninh; công bố, bãi bỏ
quyết định tuyên bố tình
trạng chiến tranh
Tổng động
viên hoặc
động viên cục
bộ, công bố,
bãi bỏ tình
trạng khẩn
cấp;
Quyết định tặng thưởng huân chương, huy
chương, các giải thưởng Nhà nước, danh hiệu
vinh dự Nhà nước
Quyết định cho nhập quốc tịch, thôi quốc tịch,
trở lại quốc tịch hoặc tước quốc tịch Việt Nam
Tiếp nhận đại sứ đặc
mệnh toàn quyền của
nước ngoài; bổ nhiệm,
miễn nhiệm; quyết định
cử, triệu hồi đại sứ đặc
mệnh toàn quyền nước
Cộng hoà xã hội chủ
nghĩa Việt Nam
Quyết định đàm phán, kí
điều ước quốc tế nhân
danh Nhà nước; trình
Quốc hội phê chuẩn,
quyết định gia nhập hoặc
chấm dứt hiệu lực điều
ước quốc tế;
2. Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Hình
hoạt động
của Chủ
1.Theo Điều 91, 92,
93 thức
Hiến pháp
năm 2013
quy tịch
định:nước
“Chủ tịch nước ban hành
lệnh, quyết định để thực hiện nhiệm vụ, quyền hạn của mình. Phó Chủ tịch nước
giúp Chủ tịch nước thực hiện nhiệm vụ và có thể được Chủ tịch nước uỷ nhiệm
thay Chủ tịch nước thực hiện một số nhiệm vụ. Khỉ Chủ tịch nước không làm việc
được trong thời gian dài thì Phó Chủ tịch nước giữ quyền Chủ tịch nước. Trong
trường hợp khuyết Chủ tịch nước thì Phó Chủ tịch nước giữ quyền Chủ tịch nước
cho đến khi Quốc hội bầu ra Chủ tịch nước mới”.
2. Trong suốt nhiệm kì 2016 - 2021, Chủ tịch nước thường xuyên dành thời gian
tìm hiểu tình hình đời sống, sản xuất của nhân dân; lắng nghe, chia sẻ tâm tư,
nguyện vọng và kiến nghị của các tầng lớp nhân dân đối với Đảng, Nhà nước;
thăm và tặng quà các cán bộ lão thành cách mạng, nhân sĩ, trí thức, chức sắc tôn
giáo tiêu biểu, đồng bào các dân tộc thiểu số; tặng học bổng cho học sinh
nghèo,...
Dựa vào các thông
- Các hoạt động cá nhân: lắng nghe, tìm hiểu đời sống nhân dân, quan
tâm đến tâm tư, nguyện vọng của mọi người dân, thăm và tặng quà
tin trên, em hãy
cho các cá nhân tiêu biểu,...
cho biết hình thức
- Việc ban hành lệnh, quyết định.
hoạt động của
- Việc ủy nhiệm cho Phó Chủ tích nước thực hiện một số nhiệm vụ
Chủ tịch nước là
thay thế mình.
gì.
Cơ cấu tổ chức và hoạt động của Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Cơ cấu tổ chức
Chủ tịch nước Cộng hoà xã hội chủ
nghĩa Việt Nam là nguyên thủ quốc gia,
đứng đầu Nhà nước, thay mặt nước
Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam về
đối nội và đối ngoại.
Hình thức hoạt động
Chủ tịch nước ban hành lệnh,
quyết định để thực hiện
nhiệm vụ, quyền hạn của
Chủ tịch nước do Quốc hội bầu trong số mình. Khi Chủ tịch nước
Đại biểu Quốc hội.
không làm việc được trong
Chủ tịch nước chịu trách nhiệm và báo thời gian dài thì Phó Chủ tịch
cáo công tác trước Quốc hội.
nước giữ quyền Chủ tịch
Nhiệm kì của Chủ tịch nước theo nhiệm nước. Trong trường hợp
khuyết Chủ tịch nước thì Phó
kì của Quốc hội. Khi Quốc hội hết
nhiệm kì, Chủ tịch nước tiếp tục làm
Chủ tịch nước giữ quyền Chủ
nhiệm vụ cho đến khi Quốc hội khoá
tịch nước cho đến khi Quốc
mới bầu ra Chủ tịch nước.
hội bầu ra Chủ tịch nước mới.
3. Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Chức năng của Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
1.Luật Tổ chức Chính phủ năm 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2019) quy định: “Chính phủ
là cơ quan hành chính nhà nước cao nhất của nước Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam,
thực hiện quyền hành pháp, là cơ quan chấp hành của Quốc hội. Chính phủ chịu trách
nhiệm trước Quốc hội và báo cáo công tác trước Quốc hội, uỷ ban thường vụ Quốc hội,
Chủ tịch nước” (Điều 1). Để thực hiện chức năng của mình, Chính phủ có nhiệm vụ và
quyền hạn được quy định cụ thể tại Điều 96 Hiến pháp năm 2013 và trong Chương II của
Luật Tổ chức Chính phủ.
2. Ngày 17 - 7 - 2017, Chính phủ ban hành Nghị định số 80/2017/NĐ-CP quy định về môi
trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện, phòng, chống bạo lực học đường. Nghị
định này có hiệu lực thi hành từ ngày 05 - 9 - 2017.
3. Sáng ngày 20 -10-2020, tại phiên khai mạc kì họp thứ 10 Quốc hội khoá XIV, Thủ
tướng Chính phủ đã thay mặt Chính phủ trình bày Báo cáo tình hình thực hiện Kế hoạch
phát triển kinh tế - xã hội năm 2020 và 5 năm 2016 - 2020; dự kiến Kế hoạch năm 2021
và phương hướng, nhiệm vụ 5 năm 2021 - 2025.
1. Việc Chính phủ ban hành Nghị định số 80/2017/NĐ-CP thể hiện chức năng gì?
2. Vì sao Chính phủ phải báo cáo với Quốc hội ở phiên họp, kì họp của Quốc hội?
3. Chức năng hành pháp của Chính phủ là gì? Vì sao Chính phủ là cơ quan chấp
hành của Quốc hội?
Chức năng chính của
Chính phủ nước Cộng
hoà xã hội chủ nghĩa Việt
Nam: thực hiện quyền
hành pháp, là cơ quan
chấp hành của Quốc hội
Chức năng hành pháp
Chức năng chính của Chính phủ
Đề xuất hoạch định các chính sách vĩ mô, đề xuất phương
hướng phát triển kinh tế - xã hội của đất nước trước Quốc
hội, trình Quốc hội các dự án luật, pháp luật.
Phù hợp với quyền hạn của Chính phủ trong việc ban
hành các chính sách, kế hoạch và ban hành các quy
định, văn bản để thực hiện các chủ trương, chính
sách và các văn bản do Quốc hội ban hành
Tổ chức ban hành, thi hành, tuyên truyền pháp luật, chỉ
đạo, hướng dẫn, kiểm tra việc thực hiện kế hoạch, chính
sách của các cơ quan hành chính nhà nước, thống nhất
quản lí mọi lĩnh vực của đời sống xã hội
Thiết lập trật tự hành chính và thống nhất quản lí
Nhà nước trên cơ sở các quy định của pháp luật
Chính phủ phải báo cáo với Quốc hội ở phiên họp, kì họp của Quốc hội vì
Chính phủ là cơ quan chấp hành của Quốc hội, chịu sự giám sát của Quốc
2/ Chính phủ phải báo cáo với Quốc hội ở phiên họp,
kì họp của Quốc hội vì Chính phủ là cơ quan chấp
hành của Quốc hội, chịu sự giám sát của Quốc hội.
3/ Chính phủ là cơ quan chấp hành của Quốc
hội vì Chính phủ do Quốc hội bầu ra, chịu sự
giám sát của Quốc hội.
cấu tổ chức của Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
18 BỘ
4 CƠ QUAN NGANG BỘ
1
Bộ Quốc phòng
Ủy ban Dân tộc
2
Bộ Công an
Ngân hàng Nhà nước
Việt Nam
3
Bộ Ngoại giao
Thanh tra Chính phủ
4
Bộ Nội vụ
Văn phòng Chính phủ
5
Bộ Tư pháp
6
Bộ Kế hoạch và Đầu tư
7
Bộ Tài chính
8
Bộ Công thương
9
Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông
thôn
10
Bộ Giao thông vận tải
11
Bộ Xây dựng
12
Bộ Tài nguyên và Môi trường
13
Bộ Thông tin và Truyền thông
14
Bộ Lao động - Thương binh và Xã
hội
15
Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch
16
Bộ Khoa học và Công nghệ
17
Bộ Giáo dục và Đào tạo
18
Bộ Y tế
Hoạt động của Chính phủ
Luật tổ chức Chính phủ năm 2015 quy định, “ chế độ làm việc của Chính phủ và
từng thành viên chính phủ được thực hiện kết hợp giữa quyền hạn, trách nhiệm
của Tập thể Chính phủ với quyền hạn trách nhiệm cá nhân của Thủ tướng
Chính phủ và cá nhân từng thành viên Chính phủ. Chính phủ làm việc theo chế
độ tập thể, quyết định theo đa số” (Điều 43), “Chính phủ họp thường kì mỗi
tháng một phiên hoặc họp chuyên đề hoặc họp để giải quyết công việc phát
sinh đột xuất theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ, theo yêu cầu của Chủ
tịch nước hoặc của ít nhất một phần ba tổng số thành viên Chính phủ. Trong
trường hợp Chính phủ không họp, Thủ tướng Chính phủ quyết định gửi lấy ý
kiến các thành viện Chính phủ bằng văn bản. Chính phủ họp theo yêu cầu của
Chủ tịch nước đề bàn về vấn đề mà Chủ tịch nước xét thấy cần thiết để thực
hiện nhiệm vụ, quyền hạn của Chủ tịch nước" (Điều 44).
1. Chính phủ hoạt động theo hình thức nào?
2. Việc Chính phủ làm việc theo chế độ tập thể, quyết định theo đa số
thể hiện nguyên tắc gì trong tổ chức và hoạt động của bộ máy nhà
nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam?
Thông qua hoạt
động của Thủ
tướng Chính phủ
Hoạt động
Chính phủ
Thông qua phiên
họp của thành viên
Chính phủ
Hoạt động của
Bộ trưởng và Thủ
trưởng cơ quan
ngang Bộ
Đề xuất, xây dựng chính sách vĩ mô, đề xuất
định hướng phát triển kinh tế - xã hội trình
Quốc hội, trình dự thảo luật trước Quốc hội;
Ban hành chính sách, kế hoạch cụ thể theo
thẩm quyền của Chính phủ; ban hành các văn
bản dưới luật để thực thi các chủ trương, chính
sách, văn hoá do Quốc hội ban hành;
Tổ chức thực hiện pháp luật; chỉ đạo, hướng
dẫn, giám sát việc thực hiện kế hoạch, chính
sách bởi các cơ quan hành chính nhà nước
nhằm thống nhất quản lí các lĩnh vực của đời
sống xã hội
Thiết lập trật tự hành chính, thống nhất quản lí
nền hành chính quốc gia trên cơ sở các quy
định của pháp luật
Việc Chính phủ làm việc theo chế
độ tập thể, quyết định theo đa số
thể hiện nguyên tắc tập trung
dân chủ trong tổ chức và hoạt
động của bộ máy nhà nước cộng
hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Câu 1. Em hãy thảo luận cùng bạn và cho biết ý kiến về các phát biểu sau:
a. Quốc hội có thể thực hiện quyền
lập pháp bằng việc xem xét, thảo
luận, thông qua các văn bản do
Chính phủ soạn thảo
b. mọi công dân đều được góp ý
khi Quốc hội trưng cầu ý dân.
Đúng, vì Quốc hội thực hiện quyền lập pháp
bằng cách trực tiếp xây dựng, thảo luận, thông
qua các văn bản pháp luật hoặc thảo luận,
thông qua các văn bản pháp luật do các cơ
quan có thẩm quyền soạn thảo, xây dựng.
Sai,
vì chỉ có công dân từ đủ 18 tuổi trở
lên mới được tham gia biểu quyết khi
Nhà nước trưng cầu ý dân.
Đúng,
c. Nhân dân là người bầu ra Chủ
tịch nước và Thủ tướng chính
phủ
vì nhân dân bầu ra đại biểu Quốc
hội. Chủ tịch nước và Thủ tướng Chính
phủ là đại biểu Quốc hội và được các
đại biểu Quốc hội khác bầu nên. Do đó,
nhân dân là người gián tiếp bầu ra Chủ
tịch nước và Thủ tướng Chính phủ.
Câu 2. Em có nhận xét gì về hành vi của mỗi nhân vật trong các tình huống
sau?
Trường hợp a
Thấy một số người trong khu phố lan truyền thông tin không
chính xác về quy định quản lý, sử dụng pháo của chính phủ, B
đã đăng lên mạng tìm hiểu các văn bản của cơ quan có thẩm
quyền có nội dung liên quan và gửi tới những người này để họ
hiểu và ủng hộ.
a. Hành vi của B là đúng. Việc làm của B giúp người dân hiểu rõ và
chính xác quy định quản lí, sử dụng pháo của Chính phủ.
Câu 2. Em hãy đọc các trường hợp sau và nhận xét về ý kiến của nhân vật.
Trường hợp b
A chăm chú xem truyền hình tường thuật trực tiếp phiên chất
vấn của đại biểu Quốc hội.
Hành vi của A là đúng đắn, rất đáng noi theo. Việc xem tường thuật
phiên chất vấn của đại biểu Quốc hội giúp A có thêm nhiều thông tin
bổ ích về tình hình đất nước.
Trường hợp c
Bà N đề nghị mọi người trong gia đình đưa phiếu để mình đi bầu cử hộ
Hành vi của bà N là sai, đáng phê phán. Không ai có quyến được bỏ
phiếu bầu cử thay người khác, trừ một số trường hợp theo luật định.
Trường hợp d
Khi thấy một số anh, chị sinh viên tham gia cùng Chủ tịch
nước đón mừng các nguyên thủ quốc gia mỗi khi sang
thăm và làm việc tại Việt Nam, K lại cố gắng, phấn đấu
học tập và rèn luyện tốt để mong muốn mình sẽ được như
vậy
Việc làm của K là đúng vì thực hiện tốt
trách nhiệm, nghĩa vụ công dân đối với các
cơ quan trong bộ máy nhà nước.
Câu 3. Em hãy xử lí các tình huống sau:
Tình huống
a. Thấy Đ chăm chú xem sách ứng cử đại biểu
Quốc hội, H liền nói với bạn rằng việc bầu cử
đại biểu Quốc hội là chuyện riêng của người
lớn, học sinh chưa đủ tuổi bỏ phiếu nên
không cần thiết phải quan tâm
Nếu là Đ em sẽ nói gì với H?
Ý kiến của H như vậy là sai, Đ nên giải
thích cho H hiểu về vai trò của Quốc hội đối
với đất nước và đối với nhân dân nói chung
và đối với HS nói riêng. Đồng thời, khuyên
D nên tìm hiểu những thông tin về Quốc hội
để phục vụ cho học tập cũng như cuộc
sống.
Trả lời
Tình huống
b. Buổi tối, V mang trái cây nhà trồng được
sang biếu chú H hang xóm đúng lúc cả gia
đình chú đang ngồi xem chương trình thời
sự. Khi con gái có những thắc mắc về vị trí,
vai trò của một số lãnh đạo nhà nước, chú H
đã nhẹ nhàng giải thích để con hiểu. Tuy
nhiên, V phát hiện một số nội dung chú H
giải thích không đúng. V băn khoăn không
biết có nên góp ý với chú H hay không.
Nếu là V em sẽ làm gì?
V nên giải thích, góp ý để chú H hiểu đúng
về vị trí, vai trò của một số lãnh đạo trong bộ
máy nhà nước.
Trả lời
Câu 4:
-Chủ tịch Quốc hội: Trần Thanh Mẫn ( 20/05/2024)
-Phó chủ tịch Quốc hội: Nguyễn Khắc Định, Nguyễn Đức Hải
(01/04/2024), Trần Quang Phương ( 20/07/2021), Nguyễn Thị
Thanh ( 6/6/2024), Lê Minh Hoan, Vũ Hồng Thanh ( 18/02/2025)
-Chủ tịch nước: Lương Cường ( 21/10/2024)
-Phó chủ tịch nước: Võ Thị Ánh Xuân
-Thủ tướng chính phủ: Phạm Minh Chính
-Phó thủ tướng chính phủ: Nguyễn Hòa Bình ( 26/08/2024), Trần
Hồng Hà ( 05/01/2023), Lê Thành Long (06/06/2024), Hồ Đức
Phơc ,Bùi Thanh Sơn (26/08/2024), Mai Văn Chính, Nguyễn Chí
Dũng (18/02/2025)
 








Các ý kiến mới nhất