PHẦN VIẾT
VIẾT VĂN BẢN TƯỜNG TRÌNH

I. Tri thức về kiểu bài
1. Đặc điểm của văn bản tường trình

? Xác định phần mở đầu, nội dung tường
trình và kết thúc của văn bản trên.

- Phần mở đầu: Từ phần 1a đến phần 1đ
- Nội dung tường trình: Từ 2a đến 2d
- Phần kết thúc: Phần còn lại

Mở
đầu

Nội
dung

Kết
thúc

Phần
mở
đầu của văn bản
trên trình bày nội
dung gì?

Mở
đầu

Nội
dung

Kết
thúc

Phần mở đầu của văn
bản trình bày: 5 nội
dung
+ Quốc hiệu, tiêu ngữ
+ Địa điểm và thời gian
viết bản tường trình
+ Tên văn bản và tóm
tắt sự việc tường trình
+ Người nhận bản tường
trình
+ Thông tin người viết
bản tường trình

Mở
đầu

Nội
dung

Kết
thúc

Nội
dung
tường trình của văn
bản trình bày những
thông tin gì?

Mở
đầu

Nội
dung

Kết
thúc

Nội dung tường trình
của văn bản trình bày
những thông tin:
+ Thời gian, địa điểm
xảy ra việc làm vỡ chậu
cây lớp 7A2, những
người tham gia và diễn
biến sự việc.
+ Nguyên nhân của sự
việc làm vỡ chậu cây.
+ Hậu quả của sự việc.
+ Xác định rõ trách
nhiệm của người viết
tường trình.

Mở
đầu

Nội
dung

Kết
thúc

Những
nội
dung nào đã được
trình bày ở phần kết
thúc của văn bản?

Mở
đầu

Nội
dung

Kết
thúc

Những nội dung đã
được trình bày ở phần
kết thúc của văn bản: 3
nội dung
+ Lời đề nghị
+ Lời hứa
+ Chữ ký và tên của
người viết tường trình.

I. Tri thức về kiểu bài
1. Đặc điểm của văn bản tường trình

- Khái niệm:
Tường trình là loại văn bản thông tin,
trình bày tường tận, rõ ràng, đầy đủ về diễn
biến của một sự việc “đã gây hậu quả và có
liên quan đến người viết”, trong đó nêu rõ
mức độ thiệt hại (nếu có) và xác định trách
nhiệm của người viết đối với sự việc.

- Người viết: người có liên quan đến sự
việc
- Người nhận: cá nhân hoặc cơ quan có thẩm
quyền xem xét và giải quyết.

2. Yêu cầu đối với kiểu bài

- - Về bố cục: đảm bảo đủ 3 phần (mở đầu, nội
dung và kết thúc)
- - Về nội dung: SGK/ 58
- + Cung cấp đầy đủ, chính xác thông tin về
thời gian, địa điểm,...
- + Nội dung trình bày sự việc phải chính xác,
đúng thực tế,...
- + Xác định được trách nhiệm của người viết

-

Ví dụ một số văn bản tường trình:

Văn bản 1

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Cần Thơ, ngày 12 tháng 1 năm 2004

BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc nộp bài chậm
Kính gửi: Cô Nguyễn Thị Hương, giáo viên Ngữ văn lớp 8A
Em là Phạm Việt Dũng, học sinh lớp 8A Trường THCS Bình Minh, xin phép được tường trình với cô
một việc như sau:
Vừa qua, cô dặn chúng em viết bài tập làm văn ở nhà và nộp bài cho cô vào ngày 10 tháng 1 năm
2026. Không may, bố em bị ốm phải nằm viện. Em phải giúp mẹ em chăm sóc bố nên không kịp viết bài
văn theo đúng yêu cầu của cô.
Em xin cam đoan sự việc trên là có thực và xin cô cho phép em nộp bài vào ngày 15 tháng 1 năm
2026.
Người làm tường trình
 
 
Phạm Việt Dũng

Văn bản 2

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
? Trong các văn bản:
 
- Ai là người viết, viết cho ai?
Thanh Hóa, ngày 10 tháng 3 năm
- Mục đích viết là gì?
2004
- Thái độ của người viết với sự việc
BẢN TƯỜNG TRÌNH
được tường trình như thế nào?
Về việc mất xe đạp

Kính gửi: Thầy Hiệu trưởng Trường THCS Hòa Bình
Em là Vũ Ngọc Kí, học sinh lớp 8B Trường THCS Hòa Bình, xin phép được tường trình với Nhà
trường một việc như sau:
Sáng thứ tư ngày 10 tháng 3 năm 2004, em có gửi một chiếc xe đạp mi-ni Nhật màu xanh cẩm
thạch tại nhà trông giữ xe của trường. Sau giờ học, vì phải ở lại họp các đội trưởng Sao đỏ nên em về
muộn. Tan họp, em đến lấy xe thì xe của em không còn mà chỉ có một chiếc xe mi-ni Trung Quốc cũng
màu xanh cẩm thạch. Em tin là bạn nào đó đã vô ý lấy nhầm xe. Vậy em làm bản tường trình này báo
cáo để Nhà trường biết và giúp em tìm lại chiếc xe của mình.
 
 

Người làm tường trình
Vũ Ngọc Kí

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 12 tháng 1 năm 2004

BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc nộp bài chậm
Kính gửi: Cô Nguyễn Thị Hương, giáo viên Ngữ văn lớp 8A
Em là Phạm Việt Dũng, học sinh lớp 8A Trường THCS Bình Minh, xin phép được
tường trình với cô một việc như sau:
Vừa qua, cô dặn chúng em viết bài tập làm văn ở nhà và nộp bài cho cô vào ngày 10
tháng 1 năm 2004. Không may, bố em bị ốm phải nằm viện. Em phải giúp mẹ em chăm
sóc bố nên không kịp viết bài văn theo đúng yêu cầu của cô.
Em xin cam đoan sự việc trên là có thực và xin cô cho phép em nộp bài vào ngày 15
tháng 1 năm 2004.
Người làm tường trình
  
Phạm Việt Dũng

Người nhận
Người viết
Mục đích
Thái độ

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
 
Thanh Hóa, ngày 10 tháng 3 năm 2004
BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc mất xe đạp
Kính gửi: Thầy Hiệu trưởng Trường THCS Hòa Bình
Em là Vũ Ngọc Kí, học sinh lớp 8B Trường THCS Hòa Bình, xin phép được tường trình với
Nhà trường một việc như sau:
Sáng thứ tư ngày 10 tháng 3 năm 2004, em có gửi một chiếc xe đạp mi-ni Nhật màu xanh
cẩm thạch tại nhà trông giữ xe của trường. Sau giờ học, vì phải ở lại họp các đội trưởng Sao đỏ
nên em về muộn. Tan họp, em đến lấy xe thì xe của em không còn mà chỉ có một chiếc xe mi-ni
Trung Quốc cũng màu xanh cẩm thạch. Em tin là bạn nào đó đã vô ý lấy nhầm xe. Vậy em làm
bản tường trình này báo cáo để Nhà trường biết và giúp em tìm lại chiếc xe của mình.
 
 

Người làm tường trình
Vũ Ngọc Kí

Người nhận
Người viết

Mục đích

- Người viết: Người có liên quan đến sự việc
- Người nhận: Cá nhân hoặc cơ quan có thẩm quyền
- Mục đích: Mức độ trách nhiệm, trình bày thiệt hại
- Thái độ: Trung thực

II. HƯỚNG DẪN QUY TRÌNH VIẾT
Có 4 bước
- - Bước 1: Chuẩn bị trước khi viết
- - Bước 2: Tìm ý, lập dàn ý
- - Bước 3: Viết bản tường trình
- - Bước 4: Xem lại và chỉnh sửa, rút kinh nghiệm

Quốc hiệu, tiêu ngữ
Địa điểm, ngày tháng năm

Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 12 tháng 1 năm 2004
BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc nộp bài chậm

Tên văn bản
Người (cơ quan) nhận
Người tường trình

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

Kính gửi: Cô Nguyễn Thị Hương, giáo viên Ngữ văn lớp 8A

Em là Phạm Việt Dũng, học sinh lớp 8A Trường THCS Bình Minh, xin phép
được tường trình với cô một việc như sau:

Vừa qua, cô dặn chúng em viết bài tập làm văn ở nhà và nộp bài cho cô vào ngày
Nội dung tường
10 tháng 1 năm 2004. Không may, bố em bị ốm phải nằm viện. Em phải giúp mẹ em chăm
trình
sóc bố nên không kịp viết bài văn theo đúng yêu cầu của cô.
Em xin cam đoan sự việc trên là có thực và xin cô cho phép em nộp bài vào ngày
Lời đề nghị
hoặc cam đoan 15 tháng 1 năm 2004.
Người làm tường trình
Chữ kí và họ tên người
tường trình

Phạm Việt Dũng

II. CÁCH LÀM VĂN BẢN TƯỜNG TRÌNH

Tên văn bản dùng chữ in hoa

LƯU
Ý

Chừa khoảng cách hơn một dòng giữa các phần quốc hiệu
và tiêu ngữ; địa điểm và thời gian làm tường trình, tên văn
bản và nội dung tường trình để dễ phân biệt
Không viết quá sát lề giấy bên trái, không để phần trên trang
giấy có khoảng trống quá lớn
Dùng câu trần thuật ngắn gọn, chính xác, ngôn từ mang màu
sắc khách quan, không dùng từ nhiều nghĩa, không dùng
biện pháp tu từ

III. LUYỆN TẬP
Bài tập 1: Chỉ ra lỗi sai trong văn bản tường trình dưới đây. Nêu cách sửa.
CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc mất xe đạp trong khuôn viên nhà trường
Kính gửi: Thầy Nguyễn Văn A, giáo viên chủ nhiệm lớp 8A.
Em tên là: Trần Văn B, học sinh lớp 8A Trường THCS A. Cách đây chục phút, sau khi tiếng trống
trường rộn rã điểm liên hồi những âm thanh rạo rực, em vội vàng ùa ra khỏi lớp học với các bụng đói
đang kêu réo đòi nạp năng lượng. Em rất háo hức vì chuẩn bị được về nhà và thưởng thức bữa cơm ngon
lành. Tuy nhiên, lúc xuống nhà xe, em ngỡ ngàng nhận ra chiếc xe đạp thân yêu của em đã không cánh mà
bay. Đó là chiếc xe đạp em vô cùng yêu quý, cũng là phương tiện đi lại hằng ngày của em. Em vô cùng
phẫn nộ trước nhân phẩm của kẻ trộm cắp. Tại sao hắn lại dám tước đoạt chiếc xe yêu dấu khỏi tay em?
Trong tâm trạng “ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa”, em làm bản tường trình này báo cáo để thầy A và
nhà trường giải quyết và giúp em tìm lại chiếc xe của mình.
Kí tên: Học sinh đẹp trai nhất trường.

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc mất xe đạp trong khuôn viên nhà trường
Kính gửi: Thầy Nguyễn Văn A, giáo viên chủ nhiệm lớp 8A.
Em tên là: Trần Văn B, học sinh lớp 8A Trường THCS A. Cách đây
chục phút, sau khi tiếng trống trường rộn rã điểm liên hồi những âm
thanh rạo rực, em vội vàng ùa ra khỏi lớp học với các bụng đói đang
kêu réo đòi nạp năng lượng. Em rất háo hức vì chuẩn bị được về nhà và
thưởng thức bữa cơm ngon lành. Tuy nhiên, lúc xuống nhà xe, em ngỡ
ngàng nhận ra chiếc xe đạp
đạp thân
thân yêu
yêu của
của em
em đã
đã không
không cánh
cánh mà
mà bay.
bay. Đó
là chiếc xe đạp em vô cùng yêu quý, cũng là phương tiện đi lại hằng
ngày của em. Em vô cùng phẫn nộ trước nhân phẩm của kẻ trộm cắp.
Tại sao hắn lại dám tước đoạt chiếc xe yêu dấu khỏi tay em? Trong tâm
trạng “ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa”, em làm bản tường trình này
báo cáo để thầy A và nhà trường giải quyết và giúp em tìm lại chiếc xe
của mình.
Kí tên: Học sinh đẹp trai nhất
trường.

LỖI SAI
Thiếu địa điểm, ngày, tháng, năm

Chưa cách dòng đúng quy định

Nội dung lan man, không
đúng trọng tâm
Sử dụng các từ ngữ giàu sắc
thái biểu cảm, câu nghi vấn,
biện pháp so sánh…

Không kí và ghi đầy đủ họ tên

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc

BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc mất xe đạp trong khuôn viên nhà trường
Kính gửi: Thầy Nguyễn Văn A, giáo viên chủ nhiệm lớp 8A.
Em tên là: Trần Văn B, học sinh lớp 8A Trường THCS A. Cách đây
chục phút, sau khi tiếng trống trường rộn rã điểm liên hồi những âm
thanh rạo rực, em vội vàng ùa ra khỏi lớp học với các bụng đói đang
kêu réo đòi nạp năng lượng. Em rất háo hức vì chuẩn bị được về nhà và
thưởng thức bữa cơm ngon lành. Tuy nhiên, lúc xuống nhà xe, em ngỡ
ngàng nhận ra chiếc xe đạp thân yêu của em đã không cánh mà bay. Đó
là chiếc xe đạp em vô cùng yêu quý, cũng là phương tiện đi lại hằng
ngày của em. Em vô cùng phẫn nộ trước nhân phẩm của kẻ trộm cắp.
Tại sao hắn lại dám tước đoạt chiếc xe yêu dấu khỏi tay em? Trong tâm
trạng “ruột đau như cắt, nước mắt đầm đìa”, em làm bản tường trình này
báo cáo để thầy A và nhà trường giải quyết và giúp em tìm lại chiếc xe
của mình.
Kí tên: Học sinh đẹp trai nhất
trường.

CÁCH SỬA
Thêm địa điểm, ngày, tháng, năm

Cách dòng đúng quy định

Tập trung trình bày sự việc
mất xe đạp
Dùng câu trần thuật, ngôn ngữ
nghiêm túc, khách quan,
không dùng biện pháp tu từ,
không bộc lộ cảm xúc cá nhân

Kí và ghi đầy đủ họ tên

MỘT SỐ LỖI SAI THƯỜNG GẶP KHI
VIẾT VĂN BẢN TƯỜNG TRÌNH

VỀ HÌNH THỨC

Sai thể thức văn
bản: viết quá sát
lề, không cách
dòng đúng quy
định, tên văn bản
không viết in
hoa…

Sử dụng
ngôn từ,
kiểu câu
không
chuẩn
mực, gây
hiểu nhầm

VỀ NỘI DUNG

Lỗi
chính
tả

Thiếu
hoặc
thừa
thông
tin

Trình
bày
không
trung
thực

TRÌNH BÀY VĂN BẢN IN
Tham khảo Thông tư số 01/2011/TT-BNV của Bộ Nội vụ ra ngày 19
tháng 01 năm 2011 Hướng dẫn thể thức và kỹ thuật trình bày văn bản
hành chính

III. LUYỆN TẬP
Bài tập 1: Lựa chọn loại văn bản hành chính phù hợp với các tình
huống sau và giải thích lí do.
a. Lớp em xin phép nhà trường cho xây dựng tủ sách dùng chung.
b. Em mong muốn tham gia Câu lạc bộ Tin học của nhà trường.
c. Lớp em cần trình bày với cô Tổng phụ trách về kết quả hưởng ứng
phòng chống dịch covid: làm mũ chống giọt bắn, vẽ tranh, làm video
tuyên truyền…
d. Cô giáo chủ nhiệm phát hiện em nghịch ngợm làm hỏng nhiệt kế điện
tử của lớp, yêu cầu trình bày rõ sự việc.

III. LUYỆN TẬP

Bài tập 2: Lựa chọn loại văn bản hành chính phù hợp với các tình huống sau
và giải thích lí do.
Viết văn bản đề nghị, vì xây dựng tủ sách
a. Lớp em xin phép nhà trường cho
dùng chung là quyền lợi chính đáng của tập
xây dựng tủ sách dùng chung.
thể lớp muốn đề đạt với nhà trường

b. Em mong muốn tham gia Câu lạc
bộ Tin học của nhà trường.
c. Lớp em cần trình bày với cô Tổng
phụ trách về kết quả hưởng ứng phòng
chống dịch covid: làm mũ chống giọt
bắn, vẽ tranh, làm video tuyên
truyền…
d. Cô giáo chủ nhiệm phát hiện em
nghịch ngợm làm hỏng nhiệt kế điện tử
của lớp, yêu cầu trình bày rõ sự việc.

Viết đơn để đề đạt nguyện vọng

Viết báo cáo để trình bày kết quả đạt được

Viết tường trình nêu rõ mức độ trách
nhiệm

SO SÁNH 4 LOẠI VĂN BẢN HÀNH CHÍNH
ĐƠN

GIỐNG
NHAU

KHÁC
NHAU

BÁO CÁO

ĐỀ NGHỊ

TƯỜNG TRÌNH

- Đều là văn bản hành chính, công vụ
- Theo thể thức văn bản quy định
- Người nhận: một người hay một cơ quan, tổ chức có quyền hạn
giải quyết

Người
viết

Cá nhân

Cá nhân hoặc
tập thể

Cá nhân hoặc
tập thể

Mục
đích

Đề đạt
nguyện vọng

Đề đạt nhu
cầu, quyền lợi
chính đáng

Trình bày sự
việc và kết quả
đạt được

Cá nhân
Trình bày thiệt
hại hay mức độ
trách nhiệm

Bài tập 3: Hãy viết văn bản để tường trình lại
một sự việc xảy ra ngoài ý muốn mà em đã
chứng kiến hoặc tham gia.

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Hà Nội, ngày...tháng...năm......

BẢN TƯỜNG TRÌNH
Về việc không làm bài tập  
  
Kính gửi: Cô Trần Phương A, giáo viên chủ nhiệm lớp 7B, trường THCS B.    
Em tên là Hoàng Thu A, hiện đang là học sinh lớp 7B.    
Em viết văn bản này để tường trình về một sự việc như sau:   
Vào hôm chủ nhật, ngày.....tháng....năm, do là cuối tuần em đã được bố mẹ cho đi chơi. Mặc dù bố mẹ
đã dặn dò và nhắc nhở em cần hoàn thành bài tập trước khi đi để có một kỳ nghỉ trọn vẹn. Nhưng do chủ quan,
nghĩ là đi chơi về em có thể hoàn thành xong nhưng buổi đi chơi hôm đó em đã về muộn và quá buồn ngủ, em đã
ngủ quên.
Vào lúc 8h sáng thứ 2, ngày....tháng...năm..., tổ trưởng đã kiểm tra bài tập các bạn và của em, nhưng
em đã chưa hoàn thành xong nên tổ đã bị ảnh hưởng về thi đua.     
Nguyên nhân của sự việc: do em chủ quan, lo đi chơi nên không hoàn thành đủ bài tập.     
Hậu quả: Tổ bị hạ thi đua trong học tập.     
Em xin nhận trách nhiệm về sự việc trên vì đã quá chủ quan, không nghe lời bố mẹ và ham chơi nên
đã không hoàn thành bài và làm ảnh hưởng tới cả tổ.     
Em xin nhận lỗi về hành vi của mình và hứa sẽ không tái phạm.     
Em hứa sẽ hoàn thành bài tập đầy đủ và nghe lời bố mẹ hơn.
Người làm đơn tường trình
(Đã kí)           
                                                                          Hoàng Thu A