Chi tiết máy là gì? Chúng gồm những loại nào?

2. Chi tiết máy được lắp ghép với nhau như thế nào?
3. Xích xe đạp có được coi là chi tiết máy không?
Tại sao?
A. Kiểm tra bài cũ
Giáo viên thực hiện: Mai Thúy Hòa
Trường THCS Lê Hồng Phong.
Câu 1: Chi tiết máy là gì ? Gồm những loại nào?
Chi tiết máy là phần tử có cấu tạo hoàn chỉnh, có nhiệm vụ nhất định trong máy và gồm hai loại: Chi tiết có công dụng chung và chi tiết có công dụng riêng.
Câu 2: Chi tiết máy được lắp ghép với nhau như thế nào?
Chi tiết máy được lắp ghép với nhau bằng mối ghép cố định và mối ghép động.
Máy gồm nhiều chi tiết lắp ghép với nhau để dể dàng thuận lợi khi gia công sử dụng và sửa chữa. Mặt khác , máy có nguyên tắc hoạt động rất phức tạp, một chi tiết không thể thực hiện chức năng của máy được. Trong nhà máy sản xuất xích xe đạp không gọi là chi tiết máy mà là cụm chi tiết máy.
? Em hãy nêu khái niệm về mối ghép cố định?
Mối ghép cố định là mối ghép mà các chi tiết được ghép không có chuyển động tương đối với nhau.
Bài 25:
MỐI GHÉP CỐ ĐỊNH
MỐI GHÉP KHÔNG THÁO ĐƯỢC
Bài 26.
MỐI GHÉP THÁO ĐƯỢC
Em hãy cho biết hai mối ghép trên có điểm gì giống nhau và khác nhau ?
Quan sát kỹ hình và trả lời câu hỏi .
I/ MỐI GHÉP CỐ ĐỊNH :
Giống nhau: đều là mối ghép cố định .
Khác nhau:
Mối ghép hàn
không tháo được.
Mối ghép ren
thì tháo được.
? Làm thế nào để tháo rời các chi tiết của hai mối ghép trên?
Trong mối ghép không tháo được (như mối ghép hàn), muốn tháo rời chi tiết bắt buộc phải phá hỏng một thành phần nào đó của mối ghép.
Trong mối ghép tháo được (như mối ghép ren) có thể tháo rời các chi tiết ở dạng nguyên vẹn như trước khi ghép.
? Hãy nêu một vài ví dụ về mối ghép hàn và mối ghép ren mà các em đã được nhìn thấy trong đời sống hàng ngày?
Mối ghép ren
Mối ghép hàn
Quan sát kỹ hai hình và trả lời câu hỏi .
1.Mối ghép bằng đinh tán:
a) Cấu tạo mối ghép:
? Cho biết cấu tạo của
mối ghép bằng đinh tán?
? Mô tả hình dạng của đinh
II/ MỐI GHÉP KHÔNG THÁO ĐƯỢC:
? Hãy nêu cách ghép hai chi tiết bằng đinh tán?
b) Đặc điểm và ứng dụng:
? Mối ghép bằng đinh tán thường dùng khi nào?
? Trong gia đình em. những đồ vật nào được ghép bằng đinh tán ?
Ví dụ:
Mối ghép bằng đinh tán
2.Mối ghép bằng hàn:
a, Kh�i niƯm:
Các phương pháp hàn:
a. Hàn điện hồ quang.
b. Hàn điện tiếp xúc.
c. Hàn thiếc.
Que hàn.
Vật hàn.
Mỏ hàn.
Hàn điện hồ quang trong hình 25.3a giống cách hàn nào trong thực tế mà các em đã được quan sát?
Trả lời: hàn gió đá (hàn xì).
Hình 25.3a
Trong công nghiệp, người ta dùng ngọn lửa hồ quang đốt nóng chỗ tiếp xúc của các chi tiết ghép sau đó để chúng đông đặc lại và mối ghép hàn được hình thành.
* Hàn nóng chảy:
Que hàn.
Vật hàn.
Mỏ hàn.
Hình 25.3a
Kết luận: kim loại ở chỗ tiếp xúc được nung tới trạng thái nóng chảy bằng ngọn lửa hồ quang, ngọn lửa khí cháy.
Một em có thể mô tả lại cách hàn nóng chảy?
Người ta nung nóng cho que hàn nóng chảy bằng ngọn lửa khí cháy, sau đó đưa phần nóng chảy của que hàn vào chỗ tiếp xúc của hai chi tiết cần hàn, phần nóng chảy của que hàn tại chỗ tiếp xúc của hai chi tiết đông đặc lại và mối ghép được hình thành.
* Hàn điện tiếp xúc (hàn áp lực):
Kim loại ở chỗ tiếp xúc được nung tới trạng thái
dẻo, sau đó dùng lực ép chúng dính lại với nhau.
Hình 25.3 b
Đối với các chi tiết lớn thì người ta dùng phương pháp hàn hồ quang và hàn tiếp xúc để ghép hai chi tiết lại với nhau. Còn đối với các chi tiết nhỏ như các vi mạch trong máy tính thì người ta không thể dùng hai phương pháp hàn trên, để đảm bảo tính kĩ thuật người ta dùng phương pháp hàn đặc biệt là hàn thiếc (hàn mềm).
c. Hàn thiếc(hàn mềm):
Chi tiết được hàn ở thể rắn, thiếc hàn được nung nóng chảy làm dính kết kim loại với nhau.
Ngoài việc sử dụng phương pháp hàn thiếc trong các vi mạch điện tử, người ta còn sử dụng phương pháp này để cố định giá đỡ dây tóc với đuôi đèn.
b, Đặc điểm và ứng dụng:
So với mối ghép bằng đinh tán, mối ghép bằng hàn được hình thành trong thời gian rất ngắn ,tiết kiệm được vật liệu và giảm giá thành (vì thời gian chuẩn bị ít hơn), nhưng mối hàn dễ bị nứt và giòn, chụi lực kém.
Mối ghép hàn thường dùng để tạo các khung giàn, thùng chứa, khung xe đạp, xe máy và được ứng dụng trong công nghiệp điện tử..
Hãy so sánh mối ghép hàn và mối ghép đinh tán?
III. Mối ghép th¸o ®­îc:
1. Mèi ghÐp bằng ren
a. Cấu tạo mối ghép
Quan sát hinh và hoàn thành các câu hỏi:

Em hãy nêu cấu tạo của mối ghép bu lông,
đinh vít và vít cấy?
- Ba mối ghép trên có điểm gì giống và khác
nhau?
Nêu cách tháo các mối ghép trên?
Mối ghép bu lông gồm:
đai ốc, vòng đệm, chi tiết
ghép và bu lông.
Mối ghép vít cấy gồm:
đai ốc, vòng đệm, chi tiết
ghép và vít cấy.
Mối ghép bằng đinh vít
gồm: chi tiết ghép và đinh
vít.

b. Đặc điểm và ứng dụng
Kể tên một số đồ vật có mối ghép bắng ren?
Nêu đặc điểm và phạm vi ứng dụng của
từng mối ghép?
Nguyên nhân làm chờn ren, hư ren…?

Mối ghép bằng ren có cấu tạo đơn giản, dễ tháo lắp,
nên được dùng rộng rãi trong các mối ghép cần tháo lắp.
Tùy theo mục đích sử dụng mà lựa mối ghép thích hợp.
Khi tháo lắp cần thao tác đúng kĩ thuật( đủ lực, đúng
dạng ren…) để tránh làm hỏng ren…
2. Mối ghép bằng then và chốt
a. Cấu tạo của mối ghép.
Quan sát hinh và hoàn thành các câu hỏi:
Nêu cấu tạo của mối ghép bằng then và
chốt?
Nêu hinh dáng của then và chốt?
Sự khác biết của cách lắp then và chốt?
- Mối ghép bằng then gồm:
Trục, bánh đai và then.
Mối ghép bằng chốt gồm:
Đùi, trục và chốt trụ.
=>Then có hinh dạng thường
là hinh lăng trụ. Then được
đặt trong rãnh của hai chi
tiết được ghép.
=>Chốt có hinh dạng thường
là hinh trụ tròn. Chốt được
đặt trong lỗ xuyên ngang
qua hai chi tiết được ghép.
b. Đặc điểm và ứng dụng
Kể tên một số đồ vật có mối ghép bằng
then, chốt?
Nêu ưu, nhược điểm và phạm vi ứng
dụng của mối ghép then và chốt?
- Mối ghép bằng then,
chốt có ưu điểm: cấu tạo đơn
giản, dễ tháo lắp và thay thế.
Tuy nhiên nó có nhược
điểm: chịu lực kém.
Mối ghép bằng then thường
dùng để ghép trục với bánh
răng, bánh đai, đĩa xích…
để truyền chuyển động quay.
- Mối ghép bằng chốt dùng để hãm chuyển động tương đối giữa các chi
tiết theo phương tiếp xúc hoặc để truyền lực theo phương đó.
Tìm hiểu thông tin SGK, hoàn thành các câu
hỏi
Em hãy trả lời câu hỏi bằng cách điền chữ Đ nếu câu đúng hoặc S nếu câu sai vào những câu sau ?
Mối ghép bằng đinh tán được dùng khi :
Đ
Đ
Đ
S
S
S
Tổng kết bài học
1
2
3
4
5
Cùng chơi nhé!
6
7
1. Mối ghép dùng để hãm chuyển động tương đối giữa các chi
tiết theo phương tiếp xúc hoặc để truyền lực theo phương đó?
2. Mối ghép thường dùng để ghép trục với bánh răng, bánh đai,
đĩa xích…để truyền chuyển động quay?
4
4
6
7
8
6
6
3. Để kết nối các chi tiết lại với nhau ta sử dụng ….?
4. Mối ghép…..có thể tháo rời các chi tiết ở dạng nguyên vẹn?
5. Mối….ghép dùng cho những chi tiết bị ghép chịu lực nhỏ?
6. Công dụng của các mối ghép là ghép nhiều chi tiết đơn giản
thành…..phức tạp?
7. ……của mối ghép bằng then gồm: trục, then, bánh đai?
GHI NHỚ
1 . Mối ghép cố định là mối ghép mà các chi tiết được ghép không có chuyển động tương đối với nhau . Chúng bao gồm mối ghép không tháo được và mối ghép tháo được .
2 . Mối ghép không tháo được như : mối ghép bằng đinh tán, bằng hàn . được ứng dụng nhiều trong sản xuất và đời sống .
CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM
A
C
B
D
? Mối ghép tháo được là mối ghép bằng:
Hàn, chốt, ren
Ren , chốt , then
Đinh vít, hàn, chốt
Đinh tán
TRỢ GIÚP
ĐÁP ÁN
A
B
C
D
CHỌN CÁC PHƯƠNG ÁN
CỦNG CỐ BÀI VỪA HỌC:
A
B
D
C
C
Ren , chốt, then
15
6
7
9
5
4
3
2
1
14
13
12
11
10
0
CÂU HỎI TRẮC NGHIỆM
? Ứng dụng của mối ghép bằng chốt là :
Truyền chuyển động quay
Ghép trục với bánh răng
Bánh đai với xích
Hãm chuyển động
A
B
D
C
TRỢ GIÚP
ĐÁP ÁN
A
B
C
B
A
D
B
A
B
C
D
A
Hãm chuyển động
D
CHỌN CÁC PHƯƠNG ÁN
15
6
7
9
5
4
3
2
1
14
13
12
11
10
0
B
A
B
A
Mối ghép cố định là mối ghép các chi tiết được ghép……………chuyển động……………với nhau
Tuyệt đối
Có sự
Tương đối
Không có
Chọn các cụm từ sau :
Điền vào câu sau đây cho hợp lí
B
A
B
A
Mối ghép ……………có thể tháo rời các chi tiết ở dạng ……………như trước khi ghép
Nguyên vẹn
Tháo được
Không tháo được
Mảnh vỡ
Chọn các cụm từ sau :
Điền vào câu sau đây cho hợp lí
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Đáp án
Start
0
1
2
3
4
5
6
7
8
9
10
Đáp án
Start
HƯỚNG DẪN TỰ HỌC
Về nhà :
Trả lời câu hỏi 1,2 / 88 và câu hỏi 1,2 / 91 .SGK
Bài sắp học :Chuẩn bị nội dung bài : MỐI GHÉP ĐỘNG
-Tìm xem các thiết bị đồ dùng trong nhà gia đình em có mối ghép động hay không ?
-Từ đó tòm hiểu thế nào là mối ghép động ? Các khớp động ?