V
Â
T
L
Ý
9
BÀI GIẢNG
Chúc em cố gắng học tốt
Nguồn sáng là vật tự nó phát ra ánh sáng. Ví dụ:
Bóng đèn điện
đang sáng.
Ngọn nến
đang cháy…
Mặt trời
KIỂM TRA BÀI CŨ
Em hãy nhớ lại kiến thức quang học ở lớp 7 và cho biết: Nguồn sáng là gì? Nêu 3 ví dụ về nguồn sáng.
Đèn tín hiệu giao thông
? Ánh sáng mà các loại đèn trên phát ra là loại ánh sáng gì? Và nó được tạo ra như thế nào?
Dây đèn màu trang trí
ÁNH SÁNG TRẮNG
VÀ ÁNH SÁNG MÀU
Tiết 59 – Bài 52
I.CÁC NGUỒN PHÁT ÁNH SÁNG TRẮNG VÀ NGUỒN PHÁT ÁNH SÁNG MÀU
1.Các nguồn phát ánh sáng trắng.
b.Các đèn dây tóc nóng sáng như : đèn pha của xe ô tô, xe máy, bóng đèn pin, đèn tròn… .
a.Mặt trời là nguồn phát ra ánh sáng trắng mạnh.(trừ lúc bình minh và hoàng hôn)
2.Các nguồn phát ánh sáng màu.
a.Đèn led phát ra ánh sáng màu: đỏ, vàng, lục.
b.Bút laze thường dùng phát ra ánh sáng đỏ
Ngoài ra có một số loại bút phát ra ánh sáng xanh, vàng
c. Đèn ống phát ra ánh sáng: đỏ, vàng, tím dùng trong quảng cáo
Thông tin cần biết
Con người làm việc có hiệu quả và thích hợp nhất đối với ánh sáng trắng( ánh sáng mặt trời).Việc sử dụng ánh sáng mặt trời trong sinh hoạt hằng ngày giúp góp phần tiết kiệm năng lượng, bảo vệ mắt và giúp cơ thể tổng hợp vitamin D.
Không nên sử dụng ánh sáng màu trong học tập và lao động vì nó có hại cho mắt.
Thông tin cần biết
II.TẠO RA ÁNH SÁNG MÀU BẰNG TẤM LỌC MÀU
 Hãy kể tên một số vật có thể sử dụng để làm tấm lọc màu?
Tấm kính màu, mãnh giấy bóng kính có màu, tấm nhựa trong có màu, lớp nước có màu
1.Thí nghiệm:
a)Chiếu một chùm sáng trắng qua một tấm lọc màu đỏ
?
b)Chiếu một chùm sáng đỏ qua một tấm lọc màu đỏ
?
c)Chiếu một chùm sáng đỏ qua một tấm lọc màu lam
?
C1: Hãy cho biết màu của ánh sáng ta thu được sau tấm lọc màu ?
Quan sát thí nghiệm để tìm câu trả lời
Kết quả
a)Chiếu một chùm sáng trắng qua một tấm lọc màu đỏ, ta thu được chùm ánh sáng màu đỏ
b) Chiếu một chùm sáng đỏ qua một tấm lọc màu đỏ ta thu được chùm ánh sáng màu đỏ
c)Chiếu một chùm sáng đỏ qua một tấm lọc màu xanh ta thu được chùm ánh sáng màu tối
Màu tối
2. Các thí nghiệm tương tự :
a)Chiếu một chùm sáng trắng qua một tấm lọc màu xanh
?
b) Chiếu một chùm sáng xanh qua một tấm lọc màu xanh
?
c)Chiếu một chùm sáng xanh qua một tấm lọc màu lam
?
Quan sát thí nghiệm để tìm câu trả lời
Hãy cho biết màu của ánh sáng ta thu được sau tấm lọc màu ?
Kết quả
a)Chiếu một chùm sáng trắng qua tấm lọc màu xanh, ta thu được chùm ánh sáng màu xanh
b) Chiếu một chùm sáng xanh qua tấm lọc màu xanh ta thu được chùm ánh sáng màu xanh
c) Chiếu một chùm sáng xanh qua một tấm lọc màu tím ta thu được chùm ánh sáng màu tối
Màu tối
Nếu chiếu ánh sáng trắng hay ánh sáng màu qua tấm lọc cùng màu , ta sẽ được ánh sáng có màu của tấm lọc đó. Ánh sáng màu này khó truyền qua tấm lọc màu khác.
Tấm lọc màu nào thì hấp thụ ít ánh sáng có màu đó, nhưng hấp thụ nhiều ánh sáng có màu khác.
Đèn pin phát ra ánh sáng trắng , chiếu qua 1 li nước thuỷ tinh pha màu vàng, xanh tím, (hoặc tấm kính màu vàng, xanh, tím.. )thu được ánh sáng màu gì?
Dùng miếng nhựa trong có màu cắt hình tròn dán ngay mặt kính của đèn pin để tạo chùm ánh sáng màu theo ý muốn Chiếu chùm ánh sáng màu (qua tấm kính hoặc ly nước có màu sắc khác với ánh sáng màu từ đèn pin ) thu được ánh sáng màu gì ?
Hướng dẫn hs về nhà làm: dụng cụ gồm đèn pin, các tấm kính màu( nếu không có thay thế bằng ly thuỷ tinh trong suốt, nước lọc, màu bột hoặc màu nước)
3. Rút ra Kết luận:
C2: Hãy dùng kiến thức vừa nêu giải thích kết quả thí nghiệm ở trên?
Trả lời C2:
Chùm sáng màu đỏ và màu xanh đi qua tấm lọc cùng màu bị hấp thụ ít nên chùm sáng đi qua tấm lọc dễ dàng và ta thấy chùm sáng thu được có màu giống ban đầu.
Chùm sáng màu đỏ và màu xanh đi qua tấm lọc khác màu bị hấp thụ nhiều nên khó truyền qua và ta thấy chùm sáng thu được có màu tối
Màu tối
Màu tối
III.VẬN DỤNG
C4:Một bể nước nhỏ có các thành bên trong trong suốt đựng nước pha mực đỏ có thể dùng như dụng cụ nào ở trên ?Hãy làm thí nghiệm để khẳng định câu trả lời của em là đúng.
C4: Một bể nhỏ có thành trong suốt, đựng nước màu có thể coi là một tấm lọc màu.
C3 Ánh sáng đỏ, vàng ở các đèn sau và các đèn báo rẽ của xe máy được tạo ra bằng cách chiếu ánh sáng trắng qua vỏ nhựa màu đỏ hay màu vàng. Các vỏ nhựa này đóng vai trò như các tấm lọc màu.
C3: Ánh sáng đỏ vàng của các đèn sau và đèn báo rẽ của xe máy được tạo ra như thế nào?
Đèn tín hiệu giao thông
? Ánh sáng mà các loại đèn trên phát ra là loại ánh sáng gì? Và nó được tạo ra như thế nào?
Dây đèn màu trang trí
Câu 1:Nguồn nào không phát ra ánh sáng trắng?
A. Bóng đèn pin đang sáng.
B. Bóng đèn ống thông thường.
C. Một đèn LED.
D. Một ngôi sao.
C. Một đèn LED.
Câu 2: Tấm lọc màu có công dụng gì?
A. Chọn màu ánh sáng truyền qua trùng với màu tấm lọc.
B. Trộn màu ánh sáng truyền qua.
C. Giữ nguyên màu ánh sáng truyền qua.
D. Cả A, B, C đều đúng.
A. Chọn màu ánh sáng truyền qua trùng với màu tấm lọc.
Câu 3:Chiếu ánh sáng từ một nguồn sáng qua một tấm lọc màu đỏ, nếu ta được ánh sáng màu đỏ thì nguồn sáng là nguồn nào dưới đây?
A. Nguồn sáng trắng.
B. Nguồn sáng đỏ.
C. Cả A,B đúng
D. Cả A,B sai.
C. Cả A,B đúng.
Câu 4:Em hãy giải thích các màu xanh, đỏ, tím ở các đèn trang trí, đèn sân khấu do đâu mà có?
Trả lời:
C1: Dây tóc phát ra ánh sáng trắng, bên ngoài bao lớp vỏ bằng thuỷ tinh, nhựa màu.
C2: Ở phía giữa là bóng đèn bình thường, bao bọc và quay xung quanh là quả cầu có nhiều lỗ gắn rất nhiều màu.
Ghi nhớ
-Ánh sáng do Mặt Trời và các đèn dây
tóc nóng sáng phát ra ánh sáng trắng.
-Có một số nguồn sáng phát ra trực
tiếp ánh sáng màu.
-Có thể tạo ra ánh sáng màu bằng cách
chiếu chùm sáng trắng qua tấm lọc
màu.
- Học thuộc ghi nhớ và làm bài tập 52.1, 52.2, 52.3, 52.4 Sách bài tập.
- Đọc phần “có thể em chưa biết”
Chuẩn bị bài 53: Sự phân tích ánh sáng trắng
- Tìm những dụng cụ phân tích ánh sáng trắng.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ