TRƯỜNG THCS TT TRÀ XUÂN
Môn: Lịch Sử 7
GV: PHAN THANH ỬNG
GV: Phan Thanh Ửng
Mụn: L?ch s? 7

Bài14:
BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII)
(T1)
1/ Điền những từ còn thiếu vào chỗ trống:
KIỂM TRA BÀI CŨ
Quân đội nhà Trần bao gồm : ...............và quân ở các.......,được tuyển dụng theo chính sách .....................................và theo chủ trương “quân lính cốt tinh nhuệ, không......................”, xây dựng tinh thần đoàn kết trong quân đội. Quân đội nhà Trần được học tập....................và luyện tập................thường xuyên.
“ngụ binh ư nông”
cốt đông
binh pháp
võ nghệ
2/ Em có nhận xét gì về quân đội nhà Trần ?
cấm quân
lộ
Tiết 27: Ba lần kháng chiến chống quân xam lược Mông-Nguyên
(thế kỷ
Tiết 24: Bài 14
Ba lần kháng chiến chống
quân xâm lược Mông-Nguyên
(thế kỷ XIII)
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
Nội dung cần nắm:
1. Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ.
2. Nhà Trần chuẩn bị và tiến hành kháng chiến chống quân Mông Cổ.
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC
MÔNG CỔ (1258)
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
1. Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Vị trí của Mông Cổ trên bản đồ thế gới
Mông Cổ
Liên Bang Nga
Trung Quốc
Kazactan
Việt
Nam
Nam Phi
Hoa Kỳ
ÔxTrâylia
Thuỵ Điển
Ấn độ
Braxin
Pháp
Quân đội Mông Cổ
“- Quân Mông Cổ lớn lên trên yên ngựa, tự luyện tập chiến đấu, từ mùa xuân đến mùa đông, ngày ngày săn bắn, đó là cách sống của họ.
-Trăm quân kị quay vòng, có thể bọc được vạn người. Nghìn quân kị tản ra có thể dài tới trăm dặm , kẻ địch chia ra thì họ chia ra, kẻ địch hợp lại thì họ hợp lại nên kị đội là thế mạnh của họ.
Đội quân lúc ẩn lúc hiện, đến thì như trời rơi xuống, đi thì nhanh như chớp giật. Họ mà thắng thì đuổi theo địch chém giết không để trốn thoát, họ mà thua thì chạy rất nhanh, đuổi theo không kịp”.(theo lời sử học nhà Tống)
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Sự bành trướng của đế quốc Mông Cổ ở TK XIII
Mông Cổ


Quân Mông Cổ với lực lượng mạnh và hiếu chiến đã tiến hành xâm lược và thống trị nhiều nước ở châu Á, châu Âu. “ không có một dòng suối, một con sông nào không tràn đầy nước mắt chúng ta, không còn một ngọn núi, một cánh đồng nào không bị quân Mông Cổ giày xéo” Nhà thơ Ác- mê- ni (1210- 1290).
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
1. Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Quân Mông Cổ xâm lược Đại Việt nhằm mục đích gì ?
Âm mưu xâm lược Đại Việt làm bàn đạp
tấn công và tiêu diệt Nam Tống.
1257
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
1. Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Âm mưu xâm lược Đại Việt làm bàn đạp
tấn công và tiêu diệt Nam Tống.
Trước khi kéo vào nước ta, Mông Cổ đã làm gì? Thái độ của nhà Trần như thế nào?
Vua Trần bắt giam sứ giả Mông Cổ.
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
1. Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Âm mưu xâm lược Đại Việt làm bàn đạp
tấn công và tiêu diệt Nam Tống.
Hành động này của Vua Trần nói lên điều gì?
- Nhà Trần kiên quyết kháng chiến.
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
1. Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Âm mưu xâm lược Đại Việt làm bàn đạp
tấn công và tiêu diệt Nam Tống.
- Nhà Trần kiên quyết kháng chiến.
2. Nhà Trần chuẩn bị và tiến hành cuộc kháng chiến chống quân Mông Cổ
Được tin quân Mông Cổ chuẩn bị xâm lược Đại Viêt, nhà Trần đã làm gì?
a.Chuẩn bị của nhà Trần :
Sắm sửa vũ khí
Các đội dân binh thành lập, ngày đêm luyện tập.
Nhà Trần chuẩn bị
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
1.Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ
2.Nhà Trần chuẩn bị và tiến hành kháng chiến
quân Mông Cổ
a. Chuẩn bị của nhà Trần :
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Sắm sửa vũ khí
Các đội dân binh thành lập, ngày đêm luyện tập.
b. Diễn biến :
Em hãy tóm tắt diễn biến cuộc kháng chiến chống quân Mông Cổ năm 1258?
Bình Lệ Nguyên
Bạch Hạc
Qui Hóa
Phù Lỗ
Đông Bộ Đầu
Thiên Mạc
THĂNG LONG
29-1-1258
Tháng 1/1258
LƯỢC ĐỒ CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN MÔNG CỔ(1258)
Sông Thao
Ngột Lương Hợp Thai
sinh năm 1200- mất năm 1271 là một chỉ huy quân sự kiệt xuất của quân đội Mông- Nguyên và là tướng chỉ huy quân Mông Cổ xâm lược Đại Việt lần thứ nhất vào năm 1258.
được xếp là công thần đứng hàng thứ 3 của nhà Nguyên.
Bình Lệ Nguyên
Bạch Hạc
Qui Hóa
Phù Lỗ
Đông Bộ Đầu
Thiên Mạc
THĂNG LONG
Tháng1-1258
Sông Thao
LƯỢC ĐỒ CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN MÔNG CỔ(1258)
Bình Lệ Nguyên
Bạch Hạc
Qui Hóa
Phù Lỗ
Đông Bộ Đầu
Thiên Mạc
THĂNG LONG
LƯỢC ĐỒ CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN MÔNG CỔ(1258)
Tháng 1/1258
Sông Thao
Bình Lệ Nguyên
Bạch Hạc
Qui Hóa
Phù Lỗ
Đông Bộ Đầu
Thiên Mạc
THĂNG LONG
29-1-1258
LƯỢC ĐỒ CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN MÔNG CỔ(1258)
Bến Đông Bộ Đầu
(gần cầu Long Biên, Hà Nội ngày nay)
Bình Lệ Nguyên
Bạch Hạc
Qui Hóa
Phù Lỗ
Đông Bộ Đầu
Thiên Mạc
THĂNG LONG
29-1-1258
Tháng 1/1258
LƯỢC ĐỒ CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN MÔNG CỔ(1258)
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
1.Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ
2.Nhà Trần chuẩn bị và tiến hành kháng chiến
quân Mông Cổ
a. Chuẩn bị của nhà Trần :
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Sắm sửa vũ khí
Các đội dân binh thành lập, ngày đêm luyện tập.
b. Diễn biến :
- Tháng 1- 1258 , ………quân Mông Cổ tiến vào nước ta theo đường sông Thao do …………………..……….. chỉ huy .
Nhân dân Thăng Long thực hiện chủ trương …………………………….
Nắm được thời cơ quân đội nhà Trần mở cuộc phản công lớn ở………………….
Ngày 29 -01 -1258, quân Mông Cổ rút khỏi ………………tháo chạy về nước
Bài tập :
Điền từ để hoàn thành diễn biến cuộc kháng chiến chống quân Mông Cổ năm 1258 ?
3 vạn
Ngột Lương Hợp Thai
Vườn không nhà trống
Đông Bộ Đầu
Thăng Long
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
1.Âm mưu xâm lược Đại Việt của Mông Cổ
2.Nhà Trần chuẩn bị và tiến hành kháng chiến
quân Mông Cổ
a. Chuẩn bị của nhà Trần :
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
Sắm sửa vũ khí
Các đội dân binh thành lập, ngày đêm luyện tập.
b. Diễn biến :
- Tháng 1- 1258 , ………quân Mông Cổ tiến vào nước ta theo đường sông Thao do …………………..……….. chỉ huy .
Nhân dân Thăng Long thực hiện chủ trương …………………………….  Địch lâm vào tình thế khó khăn
Nắm được thời cơ quân đội nhà Trần mở cuộc phản công lớn ở………………….
Ngày 29 -01 -1258, quân Mông Cổ rút khỏi ………………tháo chạy về nước
3 vạn
Ngột Lương Hợp Thai
Vườn không nhà trống
Đông Bộ Đầu
Thăng Long
Thảo luận : 3ph
1.Vì sao quân Mông Cổ mạnh mà
vẫn bị quân ta đánh bại ?
2. Nêu những sự kiện thể hiện
tinh thần quyết tâm chống giặc
của quân dân ta trong cuộc kháng
chiến lần thứ nhất ?
Tiết 24 Bài14: BA LẦN KHÁNG CHIẾN
CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG – NGUYÊN (THẾ KỈ XIII) (T1)
I . CUỘC KHÁNG CHIẾN LẦN THỨ NHẤT CHỐNG QUÂN XÂM LƯỢC MÔNG CỔ (1258)
BÔNG
HOA
LỊCH
SỬ
TRÒ CHƠI
5
4
3
2
1
Trả lời
5- Tr?n Th? D?
5 – “ Đầu thần chưa rơi xuống đất, xin bệ hạ chớ lo” là câu nói của ai?
4 - Quõn dõn nh� Tr?n dó ph?n cụng dỏnh b?i quõn Mụng C? ? dõu?
Trả lời
4- Dụng B? D?u
3 - Tu?ng gi?c ch? huy quõn Mụng C? xõm lu?c nu?c ta nam 1258 l� ai?
Trả lời
3- Ng?t Luong H?p Thai
2- Quõn Mụng C? ti?n dỏnh nu?c ta theo du?ng n�o?
Trả lời
2- Sụng Thao
Trả lời
1- Vu?n khụng nh� tr?ng
1 - Nhõn dõn Thang Long dó th?c hi?n k? sỏch gỡ d? dỏnh gi?c?
VUA TRẦN THÁI TÔNG
Lăng Trần Thái Tông ở Long Hưng, Thái Bình
Đền thờ nhà Trần
ở Thái Bình
Đền thờ nhà Trần
ở Nam Định
BÀI TẬP 1: Chọn câu trả lời đúng nhất:
1. Âm mưu xâm lược Đại Việt của quân Mông Cổ là:
A. chiếm đóng, thiết lập ách đô hộ lên Đại Việt.
B. dùng Đại Việt để tấn công Nam Trung Quốc.
C. dùng Đại Việt để tấn công Bắc Trung Quốc.
D. cả A và B đúng.
2. Vua Mông Cổ đã sai tên tướng nào chỉ huy 3 vạn quân xâm lược Đại Việt?
A. Thoát Hoan.
B. Hốt Tất Liệt.
C. Ô Mã Nhi.
D. Ngột Lương Hợp Thai.
BÀI TẬP 2: Hãy sắp theo thứ tự các kế sách nhà Trần đã thực hiện trong cuộc kháng chiến chống quân Mông Cổ lần thứ nhất:

A. Thực hiện “Vườn không nhà trống” làm cho địch thiếu lương thực và bị tiêu hao dần.

B. Trước thế mạnh của địch, ta tạm lui quân để bảo toàn lực lượng.

C. Chớp thời cơ phản công, truy kích địch.

B A C
Vận dụng và mở rộng
*Tìm các sự kiện lịch sử gắn với các địa danh trong cuộc kháng chiến lần thứ nhất chống quân xâm lược Mông Cổ: Sông Thao, Bình Lệ Nguyên, thiên Mạc, Thăng Long, Đông Bộ Đầu, Quy Hóa
Học bài và trả lời các câu hỏi sgk / 57
* Chuẩn bị phần II: Cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân xâm lược Nguyên (1285).
- Sự chuẩn bị xâm lược Đại Việt của nhà Nguyên lần thứ hai có gì khác so với lần thứ nhất ?
- Diễn biến, kết quả cuộc kháng chiến chống quân xâm lược Nguyên lần 2 (1285).
B�i 14
BA LA�N KHA�NG CHIE�N CHO�NG QUA�N XA�M LệễẽC MO�NG - NGUYE�N (THE� Kặ XIII)
II. Cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân xâm lược Nguyên (1285).
1. Âm mưu xâm lược Cham Pa và Đại Việt của nhà Nguyên.
Sự bành trướng của đế quốc Mông Cổ
NAM TỐNG
Lược đồ quân Nguyên xâm lược Champa và Đại Việt
Lược đồ quân Nguyên xâm lược Champa và Đại Việt
- 1283, Toa Đô đem quân xâm lược Cham pa nhưng thất bại.
Lược đồ quân Nguyên xâm lược Champa và Đại Việt
- Chiến thắng của Cham-pa gây khó khăn gì cho quân Nguyên và đem đến cho ta những thuận lợi gì?
2. Nhà Trần chuẩn bị kháng chiến.
Sau khi thống trị hoàn toàn TQ, vua Nguyên ráo riết chuẩn bị xâm lược Đại Việt và Cham-pa
- 1283, 10 vạn quân Nguyên do tướng Toa Đô chỉ huy tấn công Chăm pa nhưng thất bại.
1. Âm mưu xâm lược Cham Pa và Đại Việt của nhà Nguyên.
- Triệu tập hội nghị Bình Than
để bàn kế đánh giặc.
Một số hình ảnh về Trần Quốc Toản
- Trần Quốc Toản với lá cờ thêu 6 chữ vàng: “ phá cường địch, báo hoàng ân’’ ( phá giặc mạnh, báo ơn vua).

- Vua nhà Trần đã cử Trần Quốc Tuấn làm Quốc công tiết chế - chỉ huy cuộc kháng chiến.

- Ông soạn bài hịch tướng sĩ để động viên tinh thần chiến đấu của quân đội.
Vua Trần đã mở hội nghị Diên Hồng để khẳng định tinh thần chiến đấu cho dân ta
Thái thượng hoàng Trần Thánh Tông triệu tập Hội nghị Diên Hồng (1285)
QUYẾT CHIẾN!
Nên hòa hay nên đánh?
2. Nhà Trần chuẩn bị kháng chiến.
+ Về quân sự :
-Vua Trần triệu tập Hội nghị các vương hầu quan lại ở Bình Than bàn kế đánh giặc.
- Cắt cử tướng giỏi chỉ huy.
- Duyệt binh lớn ở Đông Bộ Đầu
- Chia quân đóng giữ nơi hiểm yếu
- Về chính trị :
Năm 1285 các bô lão có uy tín trong nước về dự hội nghị Diên Hồng.

- Nhà Trần đã cho tổ chức tập trận lớn ở Đông Bộ Đầu.
Cả nước được lệnh sẵn sàng đánh giặc.

Quân sĩ đều thích vào cánh tay hai chữ “Sát Thát’’
3. Diễn biến và kết quả của cuộc kháng chiến.
* Diễn biến:
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân Nguyên (1285)
Quân Trần chặn đánh

Quân Trần rút lui

Quân Trần tiến công

Quân Nguyên tiến đánh

Quân Nguyên rút chạy
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân Nguyên (1285)
Quân Trần chặn đánh

Quân Trần rút lui

Quân Trần tiến công

Quân Nguyên tiến đánh

Quân Nguyên rút chạy
- Tháng 1-1285, 50 vạn quân Nguyên Thoát Hoan chỉ huy tràn vào nước ta.
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân Nguyên năm 1285
Quân Trần chặn đánh

Quân Trần rút lui

Quân Trần tiến công

Quân Nguyên tiến đánh

Quân Nguyên rút chạy
- Trần Quốc Tuấn cho quân lui về Vạn Kiếp ( Chí Linh, Hải Dương)

“Nếu bệ hạ muốn hàng giặc thì trước hãy chém đầu thần rồi hãy hàng”
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân Nguyên (1285)
Quân Trần chặn đánh

Quân Trần rút lui

Quân Trần tiến công

Quân Nguyên tiến đánh

Quân Nguyên rút chạy
- Quân Thoát Hoan tấn công vào Vạn Kiếp, quân Trần lui về Thăng Long.
- Quân giặc kéo vào Thăng Long, quân ta rút về Thiên Trường.
Trần Bình Trọng là một tướng tài. Giặc Nguyên bắt được ông và
dụ ông đầu hàng. Ông trả lời:" Ta thà làm quỷ nước Nam còn hơn
làm Vương đất Bắc". Giặc biết không khuyến dụ ông được
nên đem ông ra chém.
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân Nguyên (1285)
Quân Trần chặn đánh

Quân Trần rút lui

Quân Trần tiến công

Quân Nguyên tiến đánh

Quân Nguyên rút chạy
- 5/1285, lợi dụng thời cơ, quân Trần tổ chức phản công.
TÂY KẾT
HÀM TỬ
CHƯƠNG DƯƠNG
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân Nguyên (1285)
Quân Trần chặn đánh

Quân Trần rút lui

Quân Trần tiến công

Quân Nguyên tiến đánh

Quân Nguyên rút chạy
"Chương Dương cướp giáo giặc
Hàm Tử bắt quân thù
Thái bình nên gắng sức
Non nước ấy ngàn thu"
TRẦN
QUANG
KHẢI
Trận Tây Kết, Hưng Đạo Vương
chém đầuToa Đô
Trận Vạn Kiếp
Hưng Đạo Vương cùng các tướng
đại thắng. Thái Tử Thoát Hoan phải
chui vào ống đồng cho quân kéo
chạy về nước
- Thoát Hoan chui vào ống đồng bắt lính khiêng chạy về nước.
Lược đồ diễn biến cuộc kháng chiến lần thứ hai chống quân Nguyên (1285)
Quân Trần chặn đánh

Quân Trần rút lui

Quân Trần tiến công

Quân Nguyên tiến đánh

Quân Nguyên rút chạy
- Qu�n d?ch tìm đường chạy về Vân Nam, qua huyện Phù Ninh thì bị quân Hà Đặc chặn đánh.
3. Diễn biến và kết quả của cuộc kháng chiến.
* Diễn biến:
- 1/1285 khoảng 50 vạn quân Nguyên do Thoát Hoan chỉ huy-> xâm lược ta.
- Ta lui về Vạn Kiếp-> Thăng Long-> Thiên Trường thực hiện chủ chương “vườn không nhà trống” để bảo toàn lực lượng
- Cùng 1 lúc Toa Đô từ Cham-Pa đánh ra Nghệ An, Thanh Hoá. Thoát Hoan tấn công xuống phía nam nhằm tạo thế gọng kìm tiêu diệt quân ta
 - Giặc rút về Thăng Long cố thủ -> gặp khó khăn.
- 5/1285 ta phản công giành thắng lợi ở Tây Kết, Hàm Tử, bến Chương Dương.
* Kết quả :
- Giặc phần bị chết, phần còn lại rút chạy về nước, Thoát Hoan chui vào ống đồng về nước, Toa Đô bị chém đầu
- Cách đánh: Vừa đánh vừa lui, chờ thời cơ phản công, "vườn không nhà trống” lấy ít địch nhiều.
Tiết học kết thúc!
Chúc quý thầy cô sức khỏe!
các em vui và học giỏi!