Giáo viên: Thạch Phi Na
PHÒNG GD VÀ ĐT THÀNH PHỐ RẠCH GIÁ
TRƯỜNG TIÊU HỌC TRẦN NHẬT DUẬT
TIẾNG VIỆT – LỚP 4
TUẦN 17
BÀI 17B
RẤT NHIỀU MẶT TRĂNG
(TT)
Mục tiêu
1. Đọc - hiểu phần cuối của bài Rất nhiều mặt trăng.
2. Nhận biết được đoạn văn miêu tả đồ vật và biết viết miêu tả đồ vật.
3. Kể được câu chuyện Một phát minh nho nhỏ.
Thứ tư, ngày tháng năm 2022
Tiếng Việt
Bài 17B
Rất nhiều mặt trăng (TT)
Thứ tư, ngày tháng năm 2022
Tiếng Việt
Bài 17B
Một phát minh nho nhỏ

a) Tranh vẽ cảnh gì ?
- Tranh minh họa cảnh chú hề đang trò chuyện với công chúa trong phòng ngủ, bên ngoài mặt trăng vẫn chiếu sáng vằng vặc.
- Nét vui nhộn, ngộ nghĩnh trong suy nghĩ của cô công chúa nhỏ đã giúp chú hề thông minh làm cô khỏi bệnh. Cô công chúa suy nghĩ như thế nào về mọi vật xung quanh? Câu trả lời nằm trong bài học ngày hôm nay.
Rất nhiều mặt trăng
1. Nhà vua rất mừng vì con gái đã khỏi bệnh, nhưng ngài lập tức lo lắng vì đêm đó mặt trăng sẽ sáng vằng vặc trên bầu trời. Nếu con gái yêu của ngài nhìn thấy mặt trăng, cô bé sẽ nhận ra mặt trăng đeo trên cổ cô không phải là mặt trăng thật, sẽ thất vọng và ốm trở lại. Thế là ngài lại cho vời các vị đại thần, các nhà khoa học đến để nghĩ cách làm cho công chúa không thể nhìn thấy mặt trăng. Các vị đại thần, các nhà khoa học đều bó tay.
2. Mặt trăng đã bắt đầu nhô lên qua cửa sổ. Nhà vua vội gọi chú hề tới, nói cho chú hay điều ngài lo lắng.
   Chú hề vào phòng công chúa, thấy cô bé đang nằm bên cửa sổ, mắt ngắm nhìn vầng trăng tỏa sáng trên bầu trời, tay nâng niu vầng trăng bé nhỏ gắn trên chiếc dây chuyền ở cổ.
3. - Làm sao mặt trăng lại chiếu sáng trên trời trong khi nó đang nằm trên cổ công chúa nhỉ? - Chú hề hỏi.
   Công chúa nhìn chú hề, mỉm cười:
    - Khi ta mất một chiếc răng, chiếc mới sẽ mọc ngay vào chỗ ấy. Khi ta cắt một bông hoa trong vườn, những bông hoa mới sẽ mọc lên. Có đúng không nào?
   Chú hề vội tiếp lời:
   - Tất nhiên rồi. Khi một con hươu mất sừng, cái sừng mới sẽ mọc ra. Sau khi đêm thay thế cho ngày, ngày lại thế chỗ của đêm.
   - Mặt trăng cũng như vậy, mọi thứ đều như vậy... - Giọng công chúa nhỏ dần, nhỏ dần. Nàng đã ngủ.
   Chú hề đắp chăn cho công chúa rồi rón rén ra khỏi giường.
(Theo Phơ-bơ – Phạm Việt Chương dịch)
2. Nghe thầy cô (hoặc bạn) đọc bài sau:
Rất nhiều mặt trăng
1. Nhà vua rất mừng vì con gái đã khỏi bệnh, nhưng ngài lập tức lo lắng vì đêm đó mặt trăng sẽ sáng vằng vặc trên bầu trời. Nếu con gái yêu của ngài nhìn thấy mặt trăng, cô bé sẽ nhận ra mặt trăng đeo trên cổ cô không phải là mặt trăng thật, sẽ thất vọng và ốm trở lại. Thế là ngài lại cho vời các vị đại thần, các nhà khoa học đến để nghĩ cách làm cho công chúa không thể nhìn thấy mặt trăng. Các vị đại thần, các nhà khoa học đều bó tay.
2. Mặt trăng đã bắt đầu nhô lên qua cửa sổ. Nhà vua vội gọi chú hề tới, nói cho chú hay điều ngài lo lắng.
   Chú hề vào phòng công chúa, thấy cô bé đang nằm bên cửa sổ, mắt ngắm nhìn vầng trăng tỏa sáng trên bầu trời, tay nâng niu vầng trăng bé nhỏ gắn trên chiếc dây chuyền ở cổ.
3. - Làm sao mặt trăng lại chiếu sáng trên trời trong khi nó đang nằm trên cổ công chúa nhỉ? - Chú hề hỏi.
   Công chúa nhìn chú hề, mỉm cười:
    - Khi ta mất một chiếc răng, chiếc mới sẽ mọc ngay vào chỗ ấy. Khi ta cắt một bông hoa trong vườn, những bông hoa mới sẽ mọc lên. Có đúng không nào?
   Chú hề vội tiếp lời:
   - Tất nhiên rồi. Khi một con hươu mất sừng, cái sừng mới sẽ mọc ra. Sau khi đêm thay thế cho ngày, ngày lại thế chỗ của đêm.
   - Mặt trăng cũng như vậy, mọi thứ đều như vậy... - Giọng công chúa nhỏ dần, nhỏ dần. Nàng đã ngủ.
   Chú hề đắp chăn cho công chúa rồi rón rén ra khỏi giường.
(Theo Phơ-bơ – Phạm Việt Chương dịch)
3. Cùng luyện đọc.
3. Thảo luận, trả lời câu hỏi:
1) Nhà vua lo lắng về điều gì?
TL: Nhà vua lo lắng vì đêm đó mặt trăng sẽ sáng vằng vặc trên bầu trời, nếu công chúa thấy mặt trăng thật, sẽ nhận ra mặt trăng đeo trên cổ là giả, sẽ ốm trở lại.
2) Vì sao các vị đại thần và nhà khoa học, một lần nữa lại không giúp được nhà vua?
a. Vì họ vẫn nghĩ che giấu mặt trăng theo cách của người lớn
    b. Vì họ không hiểu cách nghĩ về mặt trăng của công chúa
    c. Vì cả hai điều trên
c. Vì cả hai điều trên
3) Chú hề đặt câu hỏi với công chúa về hai mặt trăng dể làm gì?
TL: Chú hề đặt câu hỏi với công chúa về hai mặt trăng để chú hề muốn dò hỏi công chúa nghĩ thế nào khi thấy một mặt trăng khác.
3. Thảo luận, trả lời câu hỏi:
TL: Công chúa cho rằng mặt trăng cũng giông những sự vật khác. Khi cái này mất đi thì cái khác sẽ mọc lên.
4) Công chúa đã trả lời thế nào?
5) Cách giải thích của công chúa nói lên điều gì?
    a. Đồ chơi đem lại niềm vui rất lớn cho trẻ em
    b. Khi chơi, trẻ em thường nghĩ về đồ chơi như về các vật có thật trong đời sống hằng ngày
    c. Cách nhìn của trẻ em về thế giới xung quanh thường rất khác với người lớn
c. Cách nhìn của trẻ em về thế giới xung quanh thường rất khác với người lớn



Nội dung chính:
Trẻ em rất ngộ nghĩnh, đáng yêu. Các em nghị về đồ chơi như về các vật có thật trong đời sống. Các em nhìn thế giới xung quanh, giải thích về thế giới xung quanh rất khác người lớn.
5. Tìm hiểu đoạn văn trong bài văn miêu tả đồ vật.
A. Hoạt động cơ bản
1) Đọc bài văn sau:
Cây bút máy
    Hồi học lớp 2, em thường ao ước có một cây bút máy nhưng bố em bảo: "Bao giờ lên lớp 4 hãy dùng, con ạ!" Rồi ngày khai giảng lớp 4 đã đến, bố em mua cho em một cây bút máy bằng nhựa.
    Cây bút dài gần một gang tay. Thân bút tròn, nhỏ nhắn, bằng ngón tay trỏ. Chất nhựa bút vẫn còn thơm, nom nhẵn bóng. Nắp bút màu hồng, có cái cài bằng sắt mạ bóng loáng.
    Mở nắp ra, em thấy ngòi bút sáng loáng, hình lá tre, có mấy chữ rất nhỏ, nhìn không rõ. Mỗi khi lấy mực, một nửa ngòi bút đẫm màu mực tím. Em viết lên trang giấy, nét bút trơn tạo những dòng chữ đều đặn, mềm mại. Khi viết xong, em lấy giẻ lau nhẹ ngòi cho mực khỏi két vào. Rồi em tra nắp bút cho ngòi khỏi bị tòe trước khi cất vào cặp.
    Đã mấy tháng rồi mà cây bút của em vẫn còn mới. Bút cùng em làm việc chăm chỉ ngày ngày như chiếc cày của bác nông dân cày trên đồng ruộng.
(Theo Nguyễn Văn Khiêm)
Bút máy: loại bút có bộ phận chứa mực để mực rỉ dần ra ở đầu ngòi bút khi viết.
1) Đọc bài văn Cây bút máy và thực hiện các yêu cầu :
+ Xác định các đoạn trong bài văn.
+ Nêu nội dung chính của mỗi đoạn.
5. Tìm hiểu đoạn văn trong bài văn miêu tả đồ vật.
Viết kết quả thảo luận vào bảng nhóm:
Ghi nhớ
B. Hoạt động thực hành
1. a) Viết đoạn văn tả bao quát chiếc bút của em.
Gợi ý:
- Đoạn văn tả bao quát chiếc bút thuộc phần thân bài.
- Em cần quan sát thật kĩ và tả chiếc bút về hình dáng, màu sắc, kích thước, chất liệu, đặc điểm riêng của chiếc bút.
- Nhớ kết hợp bộc lộ cảm xúc khi miêu tả.
b) Hoàn thành bài văn ở nhà.
Hết tiết 2
2. Nghe thầy cô kể chuyện: Một phát minh nho nhỏ (Vũ Bội Tuyền).
Ma-ri-a là một cô bé rất thích quan sát. Một hôm trong phòng khách, cô bé nhận thấy mỗi lần gia nhân bưng trà lên, bát đựng trà thoạt đầu rất dễ trượt trong đĩa. Nhưng khi nước trà rớt ra đĩa thì dù tay của gia nhân đó run rẩy tới mức nào đi nữa, chiếc đĩa có bị nghiêng đi nhiều hơn nữa thì bát nước trà vẫn như dính trên đĩa, không hề di chuyển. Cái đĩa và cái bát đựng trà đã hấp dẫn cô bé.
     "Thế là vì sao nhỉ? Mình nhất định phải tìm hiểu cho rõ". Ma-ri-a nghĩ vậy, rồi lẻn ra khỏi phòng khách, bắt đầu làm thí nghiệm.
     Không thấy Ma-ri-a đâu, anh trai của cô bé bèn chạy đi tìm. Khi đi ngang qua nhà bếp, cậu bỗng nhìn thấy Ma-ri-a đang làm gì đó với đống bát đĩa trên bàn ăn, bèn trêu em:
     - Em không muốn làm nhà khoa học nữa, định làm bà chủ gia đình hả ?
     - Đâu có, em phát hiện ra một điều bí mật. Chỉ cần giữa chiếc bát đựng nước trà và chiếc đĩa có một chút nước thì bát đựng nước trà không bị trượt nữa. - Ma-ri-a nói với vẻ đầy tự hào về " thành quả nghiên cứu của mình".
     - Làm gì có chuyện đó ? Anh không tin! Sau khi rớt ra thì bát lại càng dễ trượt. Lần trước, mẹ lau nhà xong, anh suýt trượt ngã mà.
     - Không tin anh hãy thử mà xem. 
     Cậu anh bèn cầm chiếc bát, chiếc đĩa lên để thử. Kết quả đúng như Ma-ri-a nói.
     Hai anh em đang tranh luận, bàn tán thì cha đến. Cả hai cùng hỏi cha về hiện tượng kì lạ này. Người cha ôn tồn bảo:
     - Đó là vì có lực ma sát. Các con lớn lên thì sẽ biết thôi mà!
3. Dựa vào các tranh dưới đây, kể lại câu chuyện Một phát minh nho nhỏ.
a) Dựa vào lời kể của thầy cô, tìm lời thuyết minh cho mỗi bức tranh.
b) Dựa vào mỗi bức tranh và lời thuyết minh, kể lại từng đoạn câu chuyện.
c) Kể lại toàn bộ câu chuyện.
Lời giải:
- Tranh 1: Ma-ri-a nhận thấy mỗi lần gia nhân bưng trà lên, bát đựng trà thoạt đầu rất dễ trượt trong đĩa.
- Tranh 2: Ma-ri-a tò mò, lẻn ra khỏi phòng khách để làm thí nghiệm.
- Tranh 3: Ma-ria-a làm thí nghiệm với đống bát đĩa trên bàn ăn. Anh trai của Ma-ri-a xuất hiện và trêu em.
- Tranh 4: Ma-ri-a và anh trai tranh luận về điều cô bé phát hiện ra.
- Tranh 5: Người cha ôn tồn giải thích cho con.
3. Dựa vào các tranh dưới đây, kể lại câu chuyện Một phát minh nho nhỏ.
4. Thi kể chuyện trước lớp.
5. Trao đổi về ý nghĩa câu chuyện.
Ý nghĩa: Cô bé Ma-ri-a ham thích quan sát, chịu khó suy nghĩ nên đã phát hiện ra một quy luật của tự nhiên.
01
02
Hoàn thành đoạn văn miêu tả
Quan sát một đồ vật, đồ chơi của em
DẶN DÒ





CHÚC CÁC EM SỨC KHỎE VÀ HỌC TẬP TỐT!
CHĂO
T?M
BI?T!