Bài 4: Quyền bình đẳng của công dân trong một số lĩnh vực của
đời sống xã hội
1. Bình đẳng trong
hôn nhân và gia đình
Tổ 1 – Lớp 12A3
Thế nào là bình đẳng trong hôn nhân và gia đình
* Hôn nhân là quan hệ giữa vợ và chồng sau khi đã kết hôn
* Mục đích của hôn nhân
Theo bạn bình đẳng trong hôn nhân là gì?
Bình đẳng trong hôn nhân và gia đình được hiểu là bình đẳng về nghĩa vụ và quyền giữa vợ, chồng và giữa các thành viên trong gia đình trên cơ sở nguyên tắc dân chủ, công bằng, tôn trọng lẫn nhau, không phân biệt đối xử trong các mối quan hệ ở phạm vi gia đình và xã hội
b)Nội dung bình đẳng trong hôn nhân và gia đình
*Bình đẳng giữa vợ và chồng
Điều 19 luật hôn nhân và gia đình năm 2000 quy định
“vợ, chồng bình đẳng với nhau, có nghĩa vụ và quyền ngang nhau về mọi mặt trong gia đình”
Quan hệ nhân thân
Quan hệ tài sản
* trong quan hệ nhân thân
Tự do lựa chọn nơi cư trú
Người vợ được tạo điều kiện để phát
triển về mọi mặt
Tôn trọng tín ngưỡng và tôn giáo của nhau
Cùng nhau chăm sóc gia đình
Sự tôn trọng lẫn nhau
Thực hiện kế hoạch hóa gia đình
Quan hệ thân nhân
Lựa chọn nơi cư trú
Tôn trọng và giữ gìn danh dự, nhân phẩm, uy tín của nhau
Tôn trọng quyền tự do tín ngưỡng, tôn giáo của nhau
Giúp đỡ tạo điều kiện cho nhau phát triển về mọi mặt
Bàn bạc, quyết định, lựa chọn và sử dụng biện pháp kế hoạch hóa gia đình phù hợp
Sử dụng thời gian nghỉ để chăm sóc con ốm theo quy định của pháp luật
Tình trạng bạo lực gia đình
Tình trạng bạo lực gia đình
Cụ ông 71 tuổi (huyện Bình Thạnh,
thành phố HCM) bị vợ bạo hành,
thường xuyên dùng đá ném vào đầu
Một phụ nữ ở Sóc Trăng bị
Chồng đánh mù mắt
Clip bạo hành gia đình
*quan hệ tài sản
Tài sản chung
Vợ chồng tạo ra trong thời kỳ hôn nhân
Vợ chồng được thừa kế chung
Vợ chồng được tặng cho chung
Vợ chồng thỏa thuận là tài chung
Vợ chồng có quyền và nghĩa vụ ngang nhau trong sở hữu tài sản chung, thể hiện ở các quyền chiếm hữu, sử dụng và định đoạt

+ Quyền chiếm hữu: những tài sản chung của vợ, chồng mà pháp luật quy định phải đăng ký quyền sở hữu thì trong giấy chứng nhận quyền sở hữu phải ghi tên cả vợ và chồng

+ Quyền sử dụng và định đoạt: việc mua, bán, đổi, cho, vay, mượn và những giao dịch dân sự khác liên quan đến tài sản chung , có giá trị lớn hoặc là nguồn sống duy nhất của gia đình, việc dùng tài sản chung để đầu tư kinh doanh phải được bàn bạc, thỏa thuận giữa vợ và chồng.
Tài sản riêng
Có trước khi kết hôn
Được thừa kế riêng
Được tặng cho riêng
Đồ dùng, tư trang cá nhân
Pháp luật nước ta quy đinh quyền bình đẳng trong hôn nhân tạo cơ sở để vợ chồng củng cố tình yêu, đảm bảo được sự bền vững của hạnh phúc gia đình, phát huy truyền thống của dân tộc về tình nghĩa vợ chồng, khắc phục tư tưởng phong kiến lạc hậu, trọng nam khinh nữ.
*Bình đẳng giữa cha mẹ và con cái
Đối với cha mẹ
Cha mẹ (kể cả bố dượng, mẹ kế) có quyền và nghĩa vụ ngang nhau đối với con:
+ cùng nhau thương yêu, nuôi dưỡng, chăm sóc, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của con
+ tôn trọng ý kiến của con
+ chăm lo việc học tập và phát triển lành mạnh của con cả về thể chất , trí tuệ và đạo đức
Cha mẹ không được:
+ phân biệt đối xử giữa các con, ngược đãi, hành hạ, xúc phạm con (kể cả con nuôi)
+ không được lạm dụng sức lao động của con chưa thành niên
+ không xúi giục, ép buộc con làm những việc trái pháp luật, trái đạo đức xã hội
+ con trai và con gái được chăm sóc, giáo dục và tạo điều kiện như nhau để học tập, lao động, vui chơi, giải trí và phát triển, không có sự phân biệt nào
Em Nguyễn Hữu Lợi (9 tuổi) bị mẹ nuôi dùng roi đánh khắp người và dùng búa đánh vào đầu chỉ vì em đã ăn hết phần thức ăn dành cho bữa chiều.
Bé Nguyễn Thị Hảo (3 tuổi) bị chính mẹ ruột cắt ngón tay, cắt gân chân, hành hạ tàn nhẫn...
Đối với con cái:

+ con có bổn phận yêu quý, kính trọng, chăm sóc, nuôi dưỡng cha mẹ

+ con không được có hành vi ngược đãi, hành hạ, xúc phạm cha mẹ
*bình đẳng giữa ông bà và cháu
Bình đẳng giữa ông bà và cháu được thể hiện qua nghĩa vụ và quyền giữa ông bà nội, ông bà ngoại và các cháu.
Đó là mối quan hệ hai chiều:

+ ông bà nội, ông bà ngoại có nghĩa vụ và quyền trông nom, chăm sóc, giáo dục cháu, sống gương mẫu và nêu gương tốt cho các cháu, không phân biệt cháu trai, cháu gái, cháu nội hay cháu ngoại.

+ cháu có bổn phận kính trọng, chăm sóc, phụng dưỡng ông bà nội, ông bà ngoại.
* Bình đẳng giữa anh chị em
Quyền bình đẳng này được thực hiện trên cơ sở mọi người đều có quyền và
nghĩa vụ với nhau với tư cách là các thành viên trong gia đình
Bà Nguyễn Thị Tám (71 tuổi,
Thành phố HCM) đẫm máu sau
Khi bị anh trai mình dùng ống sắt
hành hung
Đặng Hoàng Mỹ (32 tuổi, thành phố HCM) chém chết anh ruột vì không được chia 50$ tiền cha mẹ gửi từ nước ngoài về
Anh chị em:

+ có bổn phận thương yêu, chăm sóc, giúp đỡ lẫn nhau

+ có nghĩa vụ và quyền đùm bọc, nuôi dưỡng nhau trong trường hợp không còn cha mẹ hoặc cha mẹ không có điều kiện trông nom, nuôi dưỡng, chăm sóc, giáo dục con
Tóm lại:
Quan hệ gia đình thể hiện ở đối xử công bằng, dân chủ và tôn trọng nhau.
Pháp luật về hôn nhân và gia đình quy định:
Nghĩa vụ của thành viên trong gia đình: quan tâm, giúp đỡ nhau, cùng chăm lo đời sống chung gia đình, đóng góp công sức, tiền và tài sản khác để duy trì đời sống chung.
Quyền của các thành viên trong gia đình: đựơc hưởng sự chăm sóc, giúp đỡ lẫn nhau, cùng nhau giữ gìn và phát huy truyền thống tốt đẹp của gia đình Việt Nam.
c) Trách nhiệm của nhà nước trong việc bảo đảm quyền bình đẳng trong hôn nhân và gia đình
Một là:
+ nhà nước có chính sách, biện pháp tạo điều kiện để các công dân nam, nữ xác lập hôn nhân tự nguyện, tiến bộ và gia đình thực hiện đầy đủ chức năng của mình
+ tăng cường tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về hôn nhân và gia đình, vận động nhân dân xóa bỏ phong tục tập quán lạc hậu về hôn nhân và gia đình, phát huy truyền thống, phong tục tập quán tốt đẹp

+ xây dựng quan hệ hôn nhân và gia đình tiến bộ
Hai là : nhà nước xử lý kịp thời, nghiêm minh mọi hành vi vi phạm pháp luật về hôn nhân và gia đình, với các hình thức và mức độ khác nhau.
Cảm ơn thầy cô và các bạn đã theo dõi bài thuyết trình của tổ 1