Bài
9: quyển và
Khí
các yếu tố khí
Địa lí 10 • Tiết
hậu
17–20

1

Mục tiêu bài
học
2
3

Mô tả được vai trò
của khí quyển đối
với Trái Đất và thời
tiết.

Trình bày được
các yếu tố khí hậu:
nhiệt độ, khí áp, gió
và mưa.

Giải thích được
một số quy luật
phân bố và
hiện tượng khí hậu.

Thử thách khởi động: Khí quyển
là gì?

1

2
3

Dùng AI sáng tác một
bài thơ
ngắn gợi ý đáp án.

Cả lớp đọc thơ và
đoán
khái niệm được nhắc
đến.
Đáp án: Khí
quyển.

Khí quyển là
gì?
TẦNG ĐỐI
LƯU

Khí quyển là lớp không khí
bao quanh Trái Đất.

Phần lớn hiện tượng thời tiết diễn
ra ở tầng đối lưu.

Không khí gồm
những thành phần
nào?
Nitơ chiếm phần
lớn
không khí.

Ôxi là thành phần
quan trọng đối với
sự sống.
Các khí khác và hơi
nước chiếm tỉ lệ nhỏ
hơn.

Các khí
khác và
hơi nước

Ôxi
Nit
ơ

Ngoại
quyển
Nhiệt
quyển
Trung
lưu
Bình
lưu
Đối
lưu

Năm tầng khí
quyển
1

2

Tầng đối lưu:
nơi tập trung
phần lớn hơi nước
và hiện tượng
thời tiết.

Các tầng tiếp theo:
bình lưu, trung lưu,
nhiệt quyển
và ngoại quyển.

Khám
phá lớp
ô-dôn
Tra cứu hình ảnh lớp ô-dôn
bằng điện thoại.

Quan sát vị trí của lớp ô-dôn
trong khí quyển.
Chia sẻ một điều em tìm hiểu
được.

lỗ thủng
Lớp ôdôn

Khối khí và
frông
KHỐI KHÍ

Khối khí là phần không khí
tương đối rộng có đặc điểm riêng.
FRÔNG
Frông là ranh giới tiếp xúc
giữa các khối khí khác nhau.

Lục địa và đại dương nóng lên
khác
nhau
Đất liền nóng lên và nguội đi nhanh hơn mặt nước.
Sự khác biệt góp phần tạo nên chênh lệch nhiệt độ giữa lục địa và đại dương.

AI giải thích
nhiệt dung
riêng
Hãy hỏi AI vì sao nước
nóng
lên và nguội đi chậm
hơn đất.
Đối chiếu lời giải với
kiến thức
đã học.
Ghi lại kết luận
bằng lời
của nhóm.

ĐẤT LIỀN

NƯỚC

Địa hình ảnh
hưởng đến
nhiệt
độ
Nhiệt độ thường giảm
theo độ cao.

Hướng phơi sườn núi làm
thay đổi lượng bức xạ nhận
được.

Khí áp thay đổi như thế
nào?
Khí áp là sức ép của không khí
lên bề mặt Trái Đất.
Nhiệt độ và độ cao là những yếu
tố làm khí áp thay đổi.
Không khí nóng thường nở ra và nhẹ
hơn; không khí lạnh thường
co lại và nặng hơn.

60°B

30°B

0°

30°Nam

60°Nam

Các đai khí
áp trên Trái
Đất
1
2
Các đại khí áp
phân bố thành
những dải theo vĩ
độ.

Các đại khí áp
đối xứng qua khu
vực
xích đạo.

Ba đới gió
chính

Gió Đông cực thổi từ
áp cao
cực về áp thấp ôn đới.
Gió Tây ôn đới
thổi ở
các vĩ độ ôn đới.

Gió Mậu dịch thổi từ đai áp
cao
cận chí tuyến về áp thấp
xích đạo.

Lực Coriolis
làm lệch
hướng
gió
Tra cứu bằng AI cách

Bán cầu
Bắc

lực Coriolis ảnh hưởng
đến hướng chuyển
động của gió.
Kiểm tra câu trả lời
với
tài liệu học tập.

Trình bày lại kết
quả
đã kiểm chứng.

Bán cầu
Nam

Gió địa
phươn
Gióg
biển và gió đất hình
thành do đất liền và biển

nóng lên, nguội đi khác nhau.
Gió Phơn là luồng gió khô,
nóng khi vượt qua núi.

Gió biển ban
ngày

Gió
Phơn

Gió đất ban
đêm

Năm nhân tố ảnh hưởng
đến mưa
Khí
áp.

Frôn
g.

Gió.

Dòng
biển.

Địa
hình.

Mưa phân bố không
đều

Lượng mưa thay đổi
theo vĩ độ.

Lượng mưa cũng thay đổi
từ tây sang đông.

Nơi mưa kỷ lục thế
giới
Tìm hiểu địa điểm mưa kỷ lục
Se-ra-pun-di.

Tra cứu nguồn đáng tin cậy và ghi lại
tħông tin xác thực.

Luyện tập theo
nhóm
KHÍ QUYỂN

NHIỆT ĐỘ

GIÓ

Bài
9

KHÍ ÁP

LƯỢNG
MƯA

Thảo luận nhóm trong 5
phút.
Hệ thống kiến thức về khí
quyển, nhiệt độ, khí áp, gió
và lượng mưa.
Chuẩn bị phần trả lời để
chia sẻ.

Nộp bài số
hóa
Chụp ảnh bài làm của nhóm.
Quét mã QR để nộp lên
Padlet hoặc Zalo.
Kiểm tra ảnh đã rõ trước
khi gửi.

Padl
et
Zal
o

Cùng xem và
nhận xét bài
làm
Giáo viên chiếu bài làm
của các nhóm.

Cả lớp nhận xét dựa trên
kiến thức đã học.
Điều chỉnh câu trả lời khi
phát hiện điểm chưa chính xác.

Nhận xét

Vận dụng: Hiệu
ứng
phơn ở Trường
Giải thích hiện tượng “Trường Sơn
Sơn
Đông, Trường Sơn Tây” bằng
kiến thức về gió Phơn.

Lần theo hướng gió khi vượt núi
và sự thay đổi của khối khí.

Sườn đón
gió

Sườn khuất
gió

Vì sao Sa Pa và Đà
Lạt mát vào mùa
hè?
Dùng kiến thức về độ cao để giải thích

Sa Pa

điều kiện nhiệt độ ở vùng núi.

Liên hệ vai trò của địa hình với hoạt động
nghỉ dưỡng mùa hè.

Đà Lat
Độ cao

Nhiệm vụ ở
nhà:
Fact-check
AI
Đặt câu hỏi cho AI về
1

2
3

một
hiện tượng khí hậu
trong bài.
Tìm nguồn đáng tin
cậy
để kiểm chứng câu
trả lời.
Ghi lại nội dung
đúng, nội dung
cần sửa và nguồn
đã dùng.

Hệ thống hóa
Bài 9

Khí
thành
phần,
quyển:

vĩ độ, lục địa–
đại dương và
địa hình.

cấu trúc, khối
khí và trông.

Khí áp và
các đai khí
gió:
áp,
đới gió và
gió địa
phương.

Nhiệt độ:

Khi quyển,
các yếu tố
khí hậu

Lượng
nhân tố ảnh
mưa:
hưởng và
quy
luật phân
bố.

Dặn
dò
Hoàn thiện sơ
đồ
tư duy Bài 9.

Thực hiện nhiệm
vụ
fact-check AI
tại nhà.

Chuẩn bị bài học
tiếp theo theo
hướng dẫn của
giáo viên.

Nguồn tư
liệu tham
khảo

ĐỊA LÍ
10

SGK Địa lí
10.

Dữ liệu và hình
ảnh
bản đồ tự
nhiên.

Các nền tảng công
nghệ được sử dụng
trong
bài học.

Củng cố: Khí
quyển gắn với
thời
tiết
Khí quyển bao quanh Trái Đất và là nơi diễn
ra các hiện tượng thời tiết.

Nhiệt độ, khí áp, gió và lượng mưa có mối
liên hệ trong hệ thống khí hậu.
Hãy dùng sơ đồ tư duy để kết nối các nội
dung vừa học.

Cảm ơn cả
lớp!

Hãy tiếp tục quan sát thời tiết quanh em và
đặt câu hỏi
về những gì em thấy.