1,2,3

CÔNG NGHỆ TẾ BÀO THỰC VẬT VÀ ĐỘNG VẬT

Công nghệ tế bào động vật,
thực vật

TÍNH
TOÀN
NĂNG

I. KHÁI QUÁT VỀ CÔNG NGHỆ TẾ BÀO
Công nghệ tế bào là một nhánh nghiên cứu của công nghệ
sinh học. Đó là quy trình công nghệ ứng dụng phương pháp nuôi cấy
tế bào hoặc mô có quy trình xác định, dựa trên cơ sở khoa học là
tính toàn năng của tế bào.
Trong đó, người ta điều khiển sự biệt hoá và phản biệt hoá của
tế bào bằng các thành phần khác nhau trong môi trường nuôi cấy để
tạo ra Công
số lượng
lớntếcác
mô,
thể bước
hoàn thay
chỉnhđổi nền nông
nghệ
bào
đãcơ
vàquan,
đangcơ
từng
nghiệp của toàn thế giới từ nền nông nghiệp kém hiệu quả, lạc hậu
sang nền nông nghiệp tiên tiến để tăng thu nhập cho người lao
động và bảo đảm an ninh lương thực cho sự phát triển của thế giới.
Bên cạnh đó, việc tạo ra các động vật hoặc tế bào mô động
vật có phẩm chất di truyền đặc biệt phục vụ công nghiệp dược
phẩm và y sinh học hiện đại nhằm phục vụ cho nhu cầu nhiều mặt
của con người, đồng thời phát triển kinh tế – xã hội.

TRIỂN VỌNG CỦA CÔNG NGHỆ TẾ BÀO TRONG TƯƠNG LAI
Nhờ ứng dụng các thành tựu mới mẻ của công nghệ sinh học như
kĩ thuật nuôi cấy mô tế bào, người ta có thể tạo ra được những giống
cây trồng, vật nuôi không những có năng suất cao mà còn chống chịu
được với bệnh, điều kiện khí hậu khắc nghiệt và nghèo dinh dưỡng.
Nhờ bỏ qua được công đoạn lai tạo và khắc phục được sự cách li sinh
sản trong việc lai tạo giống, từ đó rút ngắn được nhiều thời gian để tạo
ra giống mới, đáp ứng kịp thời nhu cầu của xã hội.
Các kĩ thuật in vitro mở ra khả năng lai khác loài và làm tăng
nhanh tính đa dạng di truyền. Đối với các loại cây trồng có giá trị
thương mại lớn, kĩ thuật nuôi cấy mô đã đem lại những hiệu quả kinh
tế hết sức rõ rệt.
Hiện nay, người ta đã bắt đầu ứng dụng khả năng nuôi cấy tế
bào tách rời ở quy mô công nghiệp để thu nhận các sản phẩm, các
hoạt chất sinh học có giá trị kinh tế cao. Nuôi cấy mô tế bào là một

TRIỂN VỌNG CỦA CÔNG NGHỆ TẾ
BÀO TRONG TƯƠNG LAI
Cùng với sự phát triển của kĩ thuật in 3D,
công nghệ tế bào động vật đã có một bước tiến
mới khi áp dụng phương pháp in sinh học 3D
nhằm tạo ra các mô, cơ quan được dùng trong
nghiên cứu tác động của thuốc, hạn chế được
việc thử nghiệm trên động vật.
Khi kĩ thuật kĩ thuật in 3D ngày càng hoàn
thiện, có thể tạo ra các cơ quan nội tạng (gan,
thận, tim, mạch máu,...) để cấy ghép vào cơ
thể người để thay thế cho các cơ quan bị tổn
thương, khắc phục được hiện trạng khan hiếm
nguồn cơ quan, hiện tượng đào thải cũng như
giảm được gánh nặng chi phí chữa trị cho các
bệnh nhân.

II. CÔNG NGHỆ TẾ BÀO THỰC VẬT
Công nghệ nuôi cấy mô tế bào thực vật được chia thành
ba giai đoạn.

ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ TẾ BÀO THỰC VẬT
Nuôi cấy mô tế bào thực vật in vitro Năm 1950, Frederick
Campion Steward và các học trò của mình tại Đại học Cornell đã
thành công tạo thành cây cà rốt hoàn chỉnh từ các tế bào đơn lẻ.
Theo đó, các tế bào đã biệt hoá lấy từ rễ cây cà rốt sau khi được nuôi
trong môi trường dinh dưỡng thích hợp có thể phát triển thành nhiều
cây trưởng thành bình thường, các cây con được sinh ra giống hệt
cây mẹ về mặt di truyền

III. CÔNG NGHỆ TẾ BÀO ĐỘNG VẬT

ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ TẾ BÀO ĐỘNG VẬT

THÀNH TỰU CỦA CÔNG NGHỆ TẾ BÀO ĐỘNG VẬT

Tại Việt Nam, ngày 14/3/2021, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông
thôn đã công bố các nhà khoa học của Viện Chăn nuôi trực thuộc đã
nghiên cứu và áp dụng thành công kĩ thuật nhân bản vô tính động vật,
kết quả đã cho ra đời bốn con lợn ỉ từ tế bào soma mô tai trưởng thành,
cả bốn cá thể này đều khoẻ mạnh và phát triển tốt.
Việc nhân bản thành công đối với chó có thể mở ra bước tiến mới
trong việc nghiên cứu, điều trị các căn bệnh hiện nay bằng liệu pháp
nhân bản các tế bào gốc. Tuy nhiên, việc nhân bản vô tính động vật còn
gặp nhiều vấn đề bất cập trong quá trình biểu hiện gene, gây ảnh hưởng
đến sự phát triển cá thể.

Liệu pháp tế bào gốc cũng được sử dụng
trong việc chữa bệnh về xương khớp (viêm
khớp đầu gối, khớp hông; loãng xương,...). Tế
bào gốc được lấy từ tuỷ xương hoặc mô mỡ,
sau đó tiêm vào cơ thể cho chúng tái tạo
thay thế các xương, khớp bị tổn thương

I. TẾ BÀO GỐC LÀ GÌ?
1. Đại cương về tế bào gốc
Tế bào gốc (stem cell) là các tế
bào chưa biệt hoá, có nghĩa là chúng
chưa thực hiện bất kì một chức năng
nào. Trong những điều kiện nhất
định, chúng có khả năng trở thành
các tế bào chuyên hoá với những
chức năng sinh lí khác nhau. Bên
cạnh đó, tế bào gốc là những tế bào
có khả năng tự duy trì và tự nhân lên
trong một thời gian dài.
Tế bào gốc được tách và thu
nhận từ rất nhiều nguồn như phôi
giai đoạn trước khi làm tổ, thai, cơ
thể trưởng thành, sinh phẩm phụ
sản, cuống rốn của trẻ mới sinh, dịch

I. TẾ BÀO GỐC LÀ GÌ?
1. Đại cương về tế bào gốc
Tế bào gốc (stem cell) là các tế bào chưa biệt hoá, có nghĩa
là chúng chưa thực hiện bất kì một chức năng nào. Trong những
điều kiện nhất định, chúng có khả năng trở thành các tế bào
chuyên hoá với những chức năng sinh lí khác nhau. Bên cạnh đó,
tế bào gốc là những tế bào có khả năng tự duy trì và tự nhân lên
trong một thời gian dài.
Nhờ đâu mà một số động vật như
tôm, cua, thằn lằn có thể tái sinh các
phần cơ thể bị mất?

Tế bào gốc được tách và thu nhận từ rất nhiều
nguồn như phôi giai đoạn trước khi làm tổ, thai, cơ
thể trưởng thành, sinh phẩm phụ sản, cuống rốn của
trẻ mới sinh, dịch ối,…

III. MỘT SỐ THÀNH TỰU TRONG SỬ DỤNG TẾ BÀO GỐC