10

Nhiệt liệt chào mừng quý thầy cô giáo, quý
Ban giám khảo hội đồng khoa học!

NĂM HỌC 2020-2021

BÁO CÁO GIẢI PHÁP NÂNG CAO CHẤT
LƯỢNG GIẢNG DẠY MÔN HÓA

PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐẢO TẠO TAM ĐẢO
TRƯỜNG THCS DTNT TAM ĐẢO

“SỬ DỤNG BIỆN PHÁP TRÒ CHƠI TRONG GIỜ DẠY BÀI LUYỆN TẬP
MÔN HÓA HỌC LỚP 9 THCS NHẰM HOẠT ĐỘNG HÓA
NĂNG LỰC CỦA NGƯỜI HỌC”

Người thực hiện: Phạm Thị Kim Phượng
Tổ chuyên môn: KHTN

 LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
- Để tiếp cận dần với việc thực hiện chương trình GDPT 2018, cùng với
những đổi mới về nội dung cần có những đổi mới về phương pháp dạy học.
- Không phải phương pháp dạy học tích cực nào cũng có khả năng áp
dụng vào thực tiễn.
- Bài luyện tập, ôn tập là dạng bài có giá trị nhận thức rất to lớn, không
thể thiếu được trong cấu trúc của các môn học.
- Tuy nhiên, thực tiễn giảng dạy với bài luyện tập, ôn tập hầu hết đều
được giáo viên dạy và học sinh học giống như các tiết sửa chữa bài tập thông
thường.
- “Sử dụng biện pháp trò chơi trong giờ dạy bài luyện tập môn Hóa
học lớp 9 THCS nhằm hoạt động hóa năng lực của người học”.

 ĐIỂM MỚI CỦA ĐỀ TÀI

- Xây dựng được quy trình thiết kế trò chơi cho bài luyện tập, ôn tập.
- Phương pháp thiết kế bài luyện tập theo hướng hoạt động hóa năng
lực của người học.

Học sinh nhận
thức còn châm và
chưa đồng đều

Kiến thức
cần nhớ

CẤU TRÚC
BÀI
LUYỆN TẬP

Bài tập

NỘI DUNG
ĐỀ TÀI

THỰC TIỄN
DẠY HỌC

Học sinh chưa
tự giác, tích cực,
chủ động.

Để rèn được các
phương pháp tự
giác, tích cực và
chủ động trong
quá trình tiếp
thu kiến của học
sinh gặp rất
nhiều khó khăn

 NỘI DUNG ĐỀ TÀI
- Những hoạt động của học sinh trong giờ học tiết luyện tập môn Hóa
Các hoạt động
Nghe GV giảng và ghi chép
Đọc sgk để trả lời câu hỏi
Trao đổi, thảo luận với bạn để giải quyết vấn đề

Mức độ hoạt động
Thường Đôi khi Rất ít khi
xuyên
78%
15,6%
6,4%
34%
38,5%
27,5%
37,2%
46,5%
16,3%

Tự đưa vấn đề mà em quan tâm
29%
Đề xuất các hướng giải quyết vấn đề
32,5%
Giải quyết vấn đề học tập dựa vào kiến thức đã 51%
học

49%
45,3%
31,4%

22%
22,2%
17,6%

 NỘI DUNG ĐỀ TÀI

- Những biện pháp giáo viên sử dụng mà học sinh thấy hứng thú, thích học
trong các tiết dạy môn Hóa
Biện pháp
Tổ chức trò chơi trí tuệ
Tổ chức cho các em hoạt động nhóm
Tổ chức cho học sinh thuyết trình nhóm
Chấm điểm thi đua giữa các nhóm
Sử dụng các đoạn phim thí nghiệm
Cho các em làm bài tập chạy có định hạn thời
gian (nộp bài sớm nhất được chấm điểm)

Ý kiến của học sinh
SL
%
83/86
96,5
80/86
92,8
56/86
65,3
73/86
85,2
78/86
91,6
72/86
84

 NỘI DUNG ĐỀ TÀI
CHUẨN BỊ CỦA
GIÁO VIÊN
BIỆN PHÁP SỬ DỤNG
TRÒ CHƠI TRONG
GIỜ LUYỆN TẬP
TỔ CHỨC
TRÒ CHƠI
TRÊN LỚP

 NỘI DUNG ĐỀ TÀI

LỰA CHỌN
TRÒ CHƠI

Xác định được mục tiêu bài học
Chọn trò chơi phù hợp với mục
tiêu của bài và đối tượng học sinh
Xác định phần chuẩn bị của GV và
HS cho trò chơi lựa chọn.
Xác định PPDH phù hợp hình thức
tổ chức trò chơi

CHUẨN BỊ CỦA
GIÁO VIÊN

Thiết kế hệ thống câu hỏi, bài tập
bám sát chuẩn kiến thức – kỹ năng
THIẾT KẾ
TRÒ CHƠI

Thiết kế các đoạn phim thí nghiệm
Thiết kế luật chơi khoa học, chặt chẽ

 NỘI DUNG ĐỀ TÀI

Xác định được vai trò của người giáo viên
trong tổ chức trò chơi

TỔ CHỨC
TRÒ CHƠI

Thành lập các đội chơi đảm bảo khách quan.
Tổ chức trò chơi với các vòng thi sôi động và
hấp dẫn để hoàn thành mục tiêu bài luyện tập
Chọn được đội chiến thắng trong trò chơi để
tuyên dương, khen thưởng

 NỘI DUNG ĐỀ TÀI
Vòng 1: “Ai năng động nhất”
“Ai nhanh nhất”

Vòng 2: “Ai nhanh trí nhất”
Vòng 3: “Ai nhanh mắt nhất”

TIẾT 28:
LUYỆN TẬP
CHƯƠNG II:
KIM LOẠI

Vòng 4: “Ai nhanh tay nhất”
Vòng 1: “Khởi động”
“Đường lên
đỉnh Olympia”

Vòng 2:
“Vượt chướng ngại vật”
Vòng 3: “Tăng tốc”
Vòng 4: “Về đích”

TIẾT 28: LUYỆN TẬP CHƯƠNG II: KIM LOẠI
“ĐƯỜNG LÊN ĐỈNH OLIMPIA”
I. Kiến thức cần nhớ
Vòng 1: “Khởi động”
Vòng 2:
“Vượt chướng ngại vật”
II. Bài tập
Vòng 3: “Tăng tốc”
Vòng 4: “Về đích”

TIẾT 28: LUYỆN TẬP CHƯƠNG II: KIM LOẠI
I. Kiến thức cần nhớ

“AI NHANH NHẤT”

Vòng 1 (10 phút): “Ai năng động nhất”
Đội 1: Nêu dãy hoạt động hóa học của kim loại
và ý nghĩa của nó? Cho ví dụ minh họa.
Đội 2: Trình bày tính chất hóa học của kim loại
dưới dạng sơ đồ.
Đội 3: So sánh tính chất hóa học của nhôm và
sắt dưới dạng bảng biểu.
Đội 4: So sánh thành phần, tính chất và nguyên
tắc sản xuất của gang thép.
Đội 5: Nêu các yếu tố ảnh hưởng đến sự ăn
mòn kim loại, các biện pháp bảo vệ kim loại không
bị ăn mòn.

Thể lệ vòng thi
+ Trình bày của nhóm quá thời gian 2
phút: trừ 5 điểm.
+ Nội dung đầy đủ: +10 điểm.
+ Trình bày mạch lạc: +5 điểm.
+ Trình bày bằng Powerpoint: +5
điểm
+ Trả lời được câu hỏi của các bạn
đặt ra: +5 điểm.
+ Tìm thêm tư liệu ngoài SGK: +5
điểm.

TIẾT 28: LUYỆN TẬP CHƯƠNG II: KIM LOẠI
II. Bài tập
Vòng 2 (12 phút): “Ai nhanh trí nhất”
Câu 1 (Bài 2 sgk/69)

“AI NHANH NHẤT”

Thể lệ của vòng thi.
+ Quyền trả lời thuộc về đội có tín
Câu 2 (Bài 3 sgk/69)
hiệu trước.
Câu 3: Hãy xác định các chất A, B, G trong sơ đồ phản
+ Trả lời đúng mỗi câu hỏi được
ứng và viết các PTHH thực hiện chuỗi biến hóa sau:
10 điểm
A B
G Cu A
+ Trả lời sai thì quyền trả lời
Biết A là hợp chất của đồng.
thuộc về các đội còn lại.
Câu 4:
Xem đoạn phim thí nghiệm “Bắn tàu chiến
dịch”.
Vì sao chiếc tàu bị cháy và nước chuyển sang màu

TIẾT 28: LUYỆN TẬP CHƯƠNG II: KIM LOẠI
II. Bài tập

“AI NHANH NHẤT”

Vòng 3 (5 phút): “Ai nhanh mắt nhất”
Thí nghiệm:
Cho Na vào cốc chứa dung dịch CuSO4

Thể lệ của vòng thi.
+ Các đội làm thí nghiệm và
hoàn thành bảng kết quả với thời
gian 3 phút.
+ Nêu hiện tượng chính xác:
10 điểm
+ Giải thích và viết PTHH
đúng: 10 điểm.
+ Đội hoàn thành đúng và
nhanh nhất cộng thêm 10 điểm

TIẾT 28: LUYỆN TẬP CHƯƠNG II: KIM LOẠI
II. Bài tập
Vòng 4 (12 phút): “Ai nhanh tay nhất”.
Bài tập 5 (sgk/69):
Cho 9,2g một kim loại A phản ứng với
khí clo dư tạo thành 23,4g muối. Xác định
kim loại A, biết rằng A có hóa trị I.

“AI NHANH NHẤT”

Thể lệ của vòng thi.
+ Các đội hoàn thành bài tập 5
(sgk) với thời gian 8 phút.
+ Làm bài đúng: 10 điểm
+ Đội nào làm bài đúng và nhanh
nhất : 10 điểm.

 KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ TÀI
Học kỳ I năm học 2020 – 2021, tôi đã áp dụng biện pháp sử dụng trò
chơi trong bài luyện tập môn Hóa học vào học sinh khối 9 của trường THCS
DTNT Tam Đảo với 2 lớp thử nghiệm là lớp 9A1, 9A3 còn lớp 9A2 là lớp đối
chứng, đã đạt được những kết quả đáng kể:
- Sự hứng thú nhận thức, chú ý tập trung của các đối tượng học sinh
trong giờ học được nâng lên.
- Phát huy được tính tự giác, chủ động của học sinh trong giờ học
(Được đánh giá qua phần chuẩn bị bài ở nhà của học sinh).
- Các em sôi nổi, tích cực, tự tin hơn trong giờ học (Được đánh giá
bằng số lượng học sinh phát biểu bài và không khí học tập của lớp).
- Học sinh hiểu bài và ghi nhớ bài tốt hơn trong các giờ luyện tập, góp
phần nâng cao kết quả học tập của các em (Được đánh giá qua kết quả bài
kiểm tra thường xuyên và bài kiểm tra giữa kỳ I).

 KẾT QUẢ THỰC HIỆN ĐỀ TÀI

Bài
kiểm tra

Lớp
Thử
Đối
nghiệm chứng TS
HS

Kết quả
Khá
Trung bình

Giỏi

Yếu

SL

%

SL

%

SL

%

SL

%

Điểm KT
thường
xuyên lần 1

9A1

 

29

8

27,6

9

31

9

31

3

10,4

9A3

 

29

9

31

9

31

8

27,6

3

10,4

 

9A2

28

4

14,3

5

17,8

12

42,9

7

25

Điểm KT
thường
xuyên lần 2

9A1

 

29

10

34,5

8

27,6

9

31

2

6,9

9A3

 

29

11

37,9

8

27,6

7

24,1

3

10,4

9A2

28

3

10,7

5

17,9

14

50

6

21,4

9A1

 

29

10

34,5

10

34,5

6

20,6

3

10,4

9A3

 

29

11

37,9

12

41,4

5

17,3

1

3,4

 

9A2

28

6

21,4

4

14,3

11

39,3

7

25

Điểm KT
giữa kỳ 1

 KẾT LUẬN
Bài luyện tập, ôn tập có giá trị nhận thức to lớn và có ý nghĩa quan trọng
trong việc hình thành phương pháp nhận thức và phát triển tư duy độc lập,
sáng tạo của học sinh.
Đề tài đã phát huy được tính tự giác, tích cực, tự chủ với kiến thức của
nhiều đối tượng học sinh và giúp cho giáo viên có được phương pháp thiết kế
một bài luyện tập góp phần vào đổi mới phương pháp dạy học nhằm nâng cao
chất lượng và hiệu quả giảng dạy.
Biện pháp sử dụng trò chơi trí tuệ khi dạy bài luyện tập môn Hóa học
không chỉ áp dụng cho đối tượng học sinh lớp 9 mà còn áp dụng cho đối
tượng học sinh lớp 8, không chỉ áp dụng với đối tượng học sinh của trường
THCS DTNT Tam Đảo mà còn có thể áp dụng với nhiều đối tượng học sinh
của các trường THCS khác, không chỉ áp dụng với môn Hóa học mà còn có
thể áp dụng với các môn học khác.

10

PHÒNG GD&ĐT TAM ĐẢO
TRƯỜNG THCS DTNT TAM ĐẢO

NĂM HỌC 2020-2021

TÔI XIN TRÂN TRỌNG CẢM ƠN QUÝ THẦY CÔ,
QUÝ BAN GIÁM KHẢO HỘI ĐỒNG KHOA HỌC!