11/13/2005
1
Thực hiện: Nguyễn Thanh Huyền
Phan Thị Mai
Phan Thùy Mơ
Hoàng Thị Xuân
BỆNH CHƯỚNG HƠI Ở DẠ CỎ

Thực hiện: Nhóm 2
Nguyễn Thanh Huyền
Phan Thị Mai
Phan Thị Thùy Mơ
Hoàng Thị Xuân
Nguyên nhân gây bệnh
Cơ chế gây bệnh
Triệu chứng của bệnh
Bệnh tích và chuẩn đoán
Cách điều trị
Phòng bệnh
11/13/2005
2
Những nội dung chính:
a. Khái niệm
Bệnh chướng hơi dạ cỏ là một loại bệnh nội khoa xảy ra ở dạ cỏ của động vật nhai lại điển hình là trâu bò, chủ yếu là do tác dụng lên men của VSV trong dạ cỏ.
11/13/2005
3
Nguyên nhân gây bệnh
Có 2 nguyên nhân chính:
Chướng thể hơi
- Gia súc bị nghẹn khi ăn phải thức ăn quá to hay quá rắn.
- Gia súc nằm liệt lâu ngày.
- Tổn thương xoang ngực.
- Ăn quá nhiều bột ngũ cốc.

11/13/2005
4
b. Nguyên nhân gây bệnh

Chướng thể bọt
- Gia súc ăn phải thức ăn chứa nhiều nước, dễ lên men sinh hơi.
- Gia súc ăn phải thức ăn bị mốc hỏng: rơm cỏ bị mốc, cỏ bị lẫn sương đêm, nhiều bùn đất…
- Bê, nghé bú phải sữa chua hoặc bú vội, sữa lọt vào dạ cỏ không tiêu.
- Đang ăn cỏ khô, chuyển sang ăn cỏ tươi đột ngột
- VSV phân hủy chất xơ trong dạ cỏ tăng lên quá nhanh
- Một số nguyên nhân khác…
11/13/2005
5
Chết
Ép vào cơ hoành
Ép vào thành dạ dày
Các chất sản sinh ra trong quá trình lên men thấm vào mạch máu
Con vật bị trúng độc máu do axit
Làm ngạt thở, trở ngại tuần hoàn
Nhu động
Dạ cỏ tích thức ăn lên men sinh hơi, sinh bọt, gây chướng.
11/13/2005
6
Cơ chế gây bệnh
Trung bình 1 giờ, trâu bò ợ khoảng 50l hơi, nếu số hơi sinh ra trong 1 giờ > 50l thì hơi sẽ không đẩy ra được nữa.
Khi gặp điều kiện thuận lợi, VSV trong dạ cỏ lên men thức ăn nhiều sinh ra nhiều chất khí tăng nhanh, thường là: 60% CO2, 26% CH4,7% N2, 1% H2S, axit axetic, axit butiric, indol… > 50l/giờ .
Hơi bị ứ lại trong dạ cỏ gây chướng.
Các chất khí này ép vào thành dạ dày làm giảm nhu động ruột
11/13/2005
7
Cơ chế sinh hơi
Đau bụng, vã mồ hôi, uể oải, sợ hãi, luôn ngoảnh lại nhìn bụng, bụng chướng to, khó thở, tần số hô hấp tăng, hai chân dạng ra, lưỡi thè, chảy dãi, có thể nằm giãy giụa và chết.
Hõm hông bên trái to lên, cao hơn cả xương sống, bụng căng và khi gõ vào thì kêu như trống.Nghe vùng dạ cỏ thấy nhu động dạ tăng, sau giảm dần và mất hẳn
Bỏ ăn, đi táo, rối loạn tuần hoàn và hô hấp, niêm mạc mắt mũi tím bầm. Cuối cùng trúng độc, ngạt thở mà chết.
11/13/2005
8
Triệu chứng của bệnh
Thức ăn có hàm lượng nước cao đi vào dạ cỏ trâu bò nhai lại tạo ra bọt khí bọt trộn lẫn với thức ăn thức ăn bị dâng cao trong dạ cỏ bịt kín lỗ thượng vị rối loạn quá trình tuần hoàn ở dạ cỏ nhu động giảm phản xạ ợ hơi bị ngưng trệ hơi tích lại ở dạ cỏ dạ cỏ căng phồng cản trở hô hấp và tuần hoàn khó thở ngạt thở chết.
11/13/2005
9
Cơ chế sinh bọt
11/13/2005
10
Chảy máu mũi, hậu môn, lòi dom, mồm đầy nước bọt, thực quản vít chắc, thức ăn lên tận miệng.
Phổi xung huyết, máu tím bầm.
Chuẩn đoán: Chủ yếu dựa vào triệu chứng lâm sàng và chú ý phân biệt bệnh dạ cỏ bội thực.
11/13/2005
11
Bệnh tích và chẩn đoán
Phổi bị xung huyết
Nguyên tắc chung

Tìm mọi biện pháp làm thoát hơi ra ngoài.
Ức chế sự lên men sinh hơi của VSV dạ cỏ.
Tăng cường nhu động dạ cỏ.
Trợ tim, trợ sức cho con vật.
11/13/2005
12
Cách điều trị
1. Can thiệp cơ học
Xoa bóp dạ cỏ từ 10-15’
Dùng tay nắm lưỡi kéo theo nhịp thở.
Cho con vật đứng 2 chân trước cao hơn 2 chân sau, để hơi thoát ra dễ dàng.
Dùng đọt chuối non chấm muối kích thích vùng hầu.
Dội nước lạnh vào nửa thân sau.
Cho trâu bò ngậm giẻ có tẩm nước gừng, nước tỏi để kích thích gây ợ hơi.
Dùng ống thông dạ dày.


11/13/2005
13
Các biện pháp điều trị:


2. Dùng thuốc
Dùng thuốc để thải trừ chất chứa.
- Dùng Na2SO4 hoặc MgSO4 200-500g cho uống một lần
Dùng thuốc để ức chế lên men sinh hơi trong dạ cỏ.
- Ichthyol: 20-30g/ trâu, bò và 10-20g/bê, nghé. Hòa vào nước uống 1 ngày 1 lần.
- Fócmôn 10-15ml
- Xà phòng 10g hòa với 1l nước cho uống.




11/13/2005
14
Một số biện pháp dân gian:
* Muối + gừng giã nhỏ cho uống
* Trộn tỏi, rượu, nước chè cho uống.
*1 nắm to tía tô + 30g muối + 50ml nước cho uống
*1 Nắm to rau dăm + 3 củ tỏi to + 3 quả bồ kết + 1 củ gừng giã nhỏ hòa với 50ml nước cho uống.
11/13/2005
15
Tăng cường nhu động dạ cỏ.
Pilocarfin 0,1%, 15-30ml/ trâu, bò và 10-15ml/ bê, nghé. Tiêm bắp 1 ngày 1 lần.

Dùng thuốc để trợ lực, trợ tim.





Hòa lẫn, tiêm dưới da 1 ngày 1 lần
11/13/2005
16
11/13/2005
17
* Giới thiệu Trôca
Vị trí chọc Trôca:
Là giao điểm của 3 đường trung tuyến của tam giác hãm hông trái.
11/13/2005
18
3. Chọc Trôca
Cắt lông, sát trùng nơi chọc khoảng 1cm, đâm trôca vào, hướng mũi Trôca chếch 45 độ về phía trước bên phải, sâu khoảng 6-8 cm. Sau khi chọc, thấy hơi thoát ra thì rút lõi Trôca ra, để hơi thoát ra từ từ.
11/13/2005
19
b) Tiến hành
Không cho vật nuôi ăn thức ăn ôi mốc
Không cho vật nuôi uống nước bẩn
Con vật ăn xong phải cho nghỉ ngơi một thời gian
Đến mùa cỏ non trước khi cho ăn cỏ non phải cho ăn rơm khô, cỏ khô
11/13/2005
20
Cách phòng bệnh
Giáo trình “Thú y” của NXB ĐH sư phạm
WWW.google.com
Danh mục thuốc thú y được phép lưu hành, cấm sử dụng và hạn chế sử dụng tại Việt Nam (Bộ NN & PTNT, 2006)…

11/13/2005
21
Một số tài liệu tham khảo:
11/13/2005
22
THE END