TRƯỜNG TH&THCS VĨNH SƠN

NHIỆT LIỆT CHÀO MỪNG
QUÝ THẦY GIÁO, CÔ GIÁO VỀ DỰ GIỜ
MÔN CÔNG NGHỆ
LỚP 8A

Giáo viên: Nguyễn Trung Thành

Khi động cơ điện ở
Hình 6.1 hoạt
động, chuyển động
quay của trục
động cơ sẽ truyền
đến các bộ phận
khác của máy móc
và biến đổi dạng
chuyển động như
thế nào?

Khi động cơ điện hoạt
động, chuyển động
quay của trục động cơ
sẽ truyền đến làm
bánh đai quay, thông
qua dây đai, bánh còn
lại sẽ quay theo.
Biến đổi dạng chuyển
động quay.

PHIẾU HỌC TẬP 1
Quan sát Hình 6.2
1.Nêu các bộ phận của truyền chuyển động
……………………………………………………………….
………………………………………………………………
2. Mô tả quá trình truyền chuyển động đạp xe của con
người đến các bộ phận giúp xe chạy được.
………………………………………………………………
…………………………………….
………………………………………………………………
…………………………
3. Vì sao trong các loại xe đạp thể thao, líp (số 4) thường
gồm nhiều đĩa xích lớn nhỏ khác nhau?
………………………………………………………………

1. Truyền chuyển động trên xe đạp gồm:
bàn đạp, đĩa xích, dây xích, líp
2. Khi chúng ta đạp bàn đạp, lực truyền
qua làm trục giữa quay, đĩa xích quay,
kéo dây xích chuyển động, dây xích kéo
líp quay cùng bánh xe sau (bánh chủ
động), khi bánh xe quay và lăn trên mặt
đường làm cho xe chuyển động về phía
trước. Nguyên tắc chuyển động như sau:
Lực từ chân người đạp → Bàn đạp →
Trục giữa → Đĩa xích → Dây xích → Líp
→ Bánh xe sau → Xe chuyển động.
3. Xe đạp thể thao có nhiều líp để khi
chuyển líp sẽ thay đổi tốc độ quay của
bánh xe giúp đạt được tốc độ mong
muốn.

I.Truyền chuyển động
- Khi máy móc hoạt động, nguồn chuyển động từ vật
dẫn thường chuyển tới các bộ phận khác để thực hiện
chức năng hoặc để thay đổi tốc độ của sản phẩm
- Bộ truyền động ăn khớp, bộ truyền động đai

1. Truyền động đai (Truyền động ma sát)
Quan sát cơ cấu truyền động sau và kết hợp
a. Cấu
bộ truyền
độngphiếu
đai. học tập 2
phầntạo
1.2 SGK
hoàn thành

1. Bánh dẫn

3. Dây đai

2. Bánh bị dẫn

b) Nguyeân lí laøm vieäc
nbd =n

2

nd =n
1
D1

Tỉ số truyền:

i=

nbd
nd

=

n2
n1

=

D1
D2

D2

D1
n2 n1 
D2

Khi i = 1 bộ truyền giữ nguyên tốc độ, i < 1 bộ truyền giúp tăng
tốc độ và khi i > 1 bộ truyền làm giảm tốc.

Quan sát xem bánh nào có tốc độ lớn hơn và chiều
quay của chúng ra sao?

1

h.a

2

1

h.b

2

Bánh bị dẫn (2) có tốc độ lớn hơn bánh dẫn (1).
Khi 2 nhánh đai mắc song song (h.a): 2 bánh quay cùng chiều.
Khi 2 nhánh đai mắc chéo nhau (h.b): 2 bánh quay ngược chiều.

Muốn đảo chiều chuyển động, ta mắc dây như
sau.

MẮC CHÉO DÂY ĐAI

Bánh dẫn có đường kính
D1 =30cm

Bánh bị dẫn có đường
kính D2 =15cm

Nếu trong 1 phút bánh dẫn quay 3 vòng, hỏi
khi đó bánh bị dẫn quay được bao nhiêu
2
1
0
3vòng?

Từ hệ thức tỉ số truyền i, ta có:

6
5
4
3
0
2
1

n2 = n1 . D1 = 3 . 30
D2

D2

n2 = ?

D1

15

n2 = 6 voøng/phuùt

Trong 1phút bánh dẫn
quay 3 vòng, bánh bị dẫn
n1=3 voøng/phuùt quay được 6 vòng

Ứng dụng của truyền động đai

Đầu máy kéo

Động cơ ô tô

M¸y khoan

Xe «t«

M¸y tiÖn

M¸y kh©u

2. Truyền động ăn khớp.

Quan sát cơ cấu truyền động và kết hợp phần
1.1 SGK hoàn thành phiếu học tập 3

a. Cấu tạo
Bộ truyền động xích

Đĩa bị dẫn Xích

Bộ truyền động bánh
răng

Đĩa dẫn

Bánh dẫn Bánh bị dẫn

Z1

Z2

b. Nguyên lí làm việc
n1
2

- Bánh răng hoặc đĩa xích nào có số răng ít hơn thì sẽ
quay nhanh hơn.
- Khi i = 1 bộ truyền giữ nguyên tốc độ, i < 1 bộ
truyền giúp tăng tốc độ và khi i > 1 bộ truyền làm
giảm tốc.

n2

Để 2 bánh răng ăn khớp với nhau,
hoặc đĩa ăn khớp với xích cần đảm
bảo yếu tố nào?
Khoảng cách giữa hai răng kề nhau trên
bánh này phải bằng khoảng cách giữa hai
răng kề nhau trên bánh kia và lỗ của xích
phù hợp với răng của 2 đĩa.

Truyền động xích giống và khác truyền động
Giống
nhau:
Có như
tỉ số truyền
ổn định
bánh
răng
thế nào?
Khác nhau: - Bộ truyền chuyển động
bánh răng dùng để truyền chuyển động
quay giữa các trục song song hoặc vuông
góc với nhau.
- Bộ truyền động xích dùng để truyền
chuyển động quay giữa hai trục song
song xa nhau

Một số ứng dụng
Bộ

truyền động xích:

Bộ

truyÒn ®éng b¸nh r¨ng:

Bộ truyền động
bánh răng dùng
trong đồng hồ, hộp
số ô tô, xe máy, …

Đồng
hồ

Đồng
hồ

Hộp số
ô tô

Trục vuông góc

Trục song song.

Một số truyền động ăn khớp khác

Truyền động bánh răng trong máy cán thép

Bài tập TN:
Câu 1: Trong truyền động cặp bánh răng,
bánh răng nào có số răng nhiều hơn thì sẽ
quay như thế nào ?
A. Quay nhanh hơn.
B. Quay bằng nhau.
C. Quay chậm hơn.
D. bình thường

Bài tập:
Đĩa xích của xe đạp có 50 răng, đĩa líp có 20
răng. Tính tỉ số truyền i và cho biết chi tiết nào
quay nhanh hơn?
Cho biết:
Z1 = 50 răng

- Tỉ số truyền i là:

50
=
= 2,5
20

i

Z2= 20 răng
Tính: i = ? lần

2

= 2,5 n1

HƯỚNG DẪN HỌC SINH TỰ HỌC Ở NHÀ
1. Học bài cũ
- Học thuộc nội dung bài học hôm nay.
- Tìm hiểu thêm một số cơ cấu truyền chuyển động.
- Làm bài tập 1,2,3,4 sách bài tập trang 28,29
2. Chuẩn bị bài mới
- Đọc và soạn phần 2: BIẾN ĐỔI CHUYỂN ĐỘNG

Kính chào quý thầy cô và
chúc các em học sinh học tốt