2) Thông số nào đặc trưng cho chuyển động quay ? Viết công thức tính tỉ số truyền ?
Trả lời: Thông số đặc trưng cho chuyển động quay là tỉ số truyền i
Tiết 29:
I. Tại sao cần biến đổi chuyển động?
Quan sát chiếc máy khâu đạp chân hình 30.1, thảo luận nhóm và hoàn thành các câu sau :
 Chuyển động của bàn đạp:
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 Chuyển động của vô lăng:
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 Chuyển động của thanh truyền:
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
 Chuyển động của kim máy:
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .
Chuyển động lắc
Chuy?n d?ng quay
Chuyển động lên xuống và quay
Chuyển động lên xuống
1. Cơ cấu biến đổi chuyển động:
a
b
a) Máy khâu đạp chân; b) Cơ cấu truyền và biến đổi chuyển động
1. Bàn đạp; 2. Thanh truyền; 3. Vô lăng dẫn; 4. Vô lăng bị dẫn; 5. Kim may
I. Tại sao cần biến đổi chuyển động?
1. Cơ cấu biến đổi chuyển động:
Từ một chuyển động ban đầu, muốn biến thành các dạng chuyển động khác cần phải có cơ cấu biến đổi chuyển động.

Cơ cấu biến chuyển động quay thành chuyển động tịnh tiến hoặc ngược lại.

Cơ cấu biến chuyển động quay thành chuyển động lắc hoặc ngược lại.
2. Các loại cơ cấu biến đổi chuyển động:
1. Cơ cấu biến đổi chuyển động:
I. Tại sao cần biến đổi chuyển động?
II. M?t s? co c?u bi?n d?i chuy?n d?ng:
I. Tại sao cần biến đổi chuyển động?
1. Biến chuyển động quay thành chuyển động tịnh tiến (cơ cấu tay quay – con trượt)
CƠ CẤU TAY QUAY - CON TRƯỢT
Tay quay 1
Thanh truyền 2
con tru?t 3
Giá cố định 4
Quan sát cơ cấu tay quay con trượt. Em hãy mô tả cấu tạo của cơ cấu?
CƠ CẤU TAY QUAY - CON TRƯỢT
Khi tay quay 1 quay đều , con trượt 3 sẽ chuyển động như thế nào ?
Khi tay quay 1 quay đều , con trượt 3 sẽ chuyển động như thế nào ?
Khi tay quay 1 quay đều con trượt 3 chuyển động tịnh tiến
1
2
3
4
Tay quay 3. Con trượt
Thanh truyền 4. Gía đỡ
Tay quay và thanh truyền
duỗi thắng.
b) Tay quay và thanh truyền
hợp góc 900
c) Tay quay và thanh truyền
chập nhau.
d)Tay quay và thanh truyền
hợp góc 2700.
Các em quan sát kỹ hình chuyển động tay quay con trượt và cho biết trong những trường hợp nào sau đây con trượt 3 đổi hướng ?
Đ
S
Đ
Đ
Đ
Đ
S
S
S
S
NGUYÊN LÝ LÀM VIỆC
Khi tay quay 1 quay quanh trục A, đầu B của thanh truyền chuyển động tròn, làm con trượt 3 chuyển động tịnh tiến qua lại trên giá đỡ 4 .
Nhờ đó chuyển động quay của tay quay được biến thành chuyển động tịnh tiến qua lại của con trượt.
CÁC ỨNG DỤNG CỦA CƠ CẤU BIẾN CHUYỂN ĐỘNG QUAY THÀNH CHUYỂN ĐỘNG TỊNH TIẾN
(CƠ CẤU TAY QUAY - CON TRƯỢT)
Cơ cấu thanh răng - bánh răng
ỨNG DỤNG
Máy tiện
Máy phay
Thanh răng
Bánh răng
Ư�ng dụng của cơ cấu vít - đai ốc
II. M?t s? co c?u bi?n d?i chuy?n d?ng:
I. Tại sao cần biến đổi chuyển động?
1. Biến chuyển động quay thành chuyển động tịnh tiến (cơ cấu tay quay – con trượt)
2. Biến chuyển động quay thành chuyển động lắc (cơ cấu tay quay – thanh lắc)
CƠ CẤU TAY QUAY - THANH LẮC
Tay quay 1
Thanh truyền 2
Thanh lắc 3
Giá cố định 4
A
D
Quan sát cơ cấu tay quay thanh lắc. Em hãy mô tả cấu tạo của cơ cấu?
Hãy chọn những cụm từ thích hợp điền vào các chỗ trống để miêu tả hoạt động của cơ cấu tay quay - thanh lắc
Nếu tay quay là một khâu dẫn, khi .........quay đều quanh trục A, thông qua ........làm ........ lắc qua lắc lại quanh trục D một góc nào đó.
Tay quay, Tr?c, thanh lắc, gía d?, thanh truyền.
Thanh truyền
Tay quay
Thanh lắc
D
A
A
D
4
D
4
D
4
D
A
4
D
A
4
D
A
4
D
C
3
1
B
2
Tay quay
Thanh truyền
Thanh lắc
Giá đỡ
NGUYÊN LÝ LÀM VIỆC CỦA TAY QUAY - THANH LẮC
Nếu tay quay là một khâu dẫn, khi tay quay 1 quay đều quanh trục A, thông qua thanh truyền 2 làm thanh lắc 3 lắc qua lắc lại quanh trục D một góc nào đó.
A
D
4
D
3
1
B
2
A
C
Tay quay 3. Thanh lắc
Thanh truyền 4. Giá đỡ
Câu hỏi :
Có thể dùng cơ cấu tay quay - thanh lắc để biến chuyển động lắc thành chuyển động quay tròn không ?
Ứng dụng
Trả lời :
Cơ cấu tay quay- thanh lắc có thể dùng để biến chuyển động lắc thành chuyển động quay
Các ứng dụng của cơ cấu quay thành
chuyển động lắc
Quạt máy
Máy cần gạt
Máy hút dầu
Búa máy
Xe nâng
Củng cố bài
Nêu những điểm giống nhau và khác nhau của cơ cấu tay quay - con trượt và bánh răng - thanh răng.
Giống nhau
Khác nhau
Đều là cơ cấu biến đổi chuyển động quay thành chuyển động tịnh tiến
Cơ cấu tay quay - thanh trượt : có tay quay, thanh truyền, con trượt
Cơ cấu bánh răng - thanh răng : các chi tiết có răng ăn khớp.
TRẢ LỜI
Các em hãy quan sát và nhận xét sự chuyển động của cơ cấu sau
A : CHUYỂN ĐỘNG LẮC
A

B : CHUYỂN ĐỘNG TỊNH TIẾN

B

C : CHUYỂN ĐỘNG QUAY TRÒN

C
Cơ cấu biến chuyển động ( 1 ).................................

thành chuyển động ( 2 ).........................................
quay tròn
Tịnh tiến
1
2
CÁC EM QUAN SÁT CÁC HÌNH SAU ĐÂY VÀ CHO BIẾT THUỘC LOẠI CƠ CẤU BIẾN ĐỔI CHUYỂN ĐỘNG NÀO ?
Cơ cấu biến chuyển động ( 1 )..........

thành chuyển động ( 2 ).............
quay tròn liên tục
1
2
Chuyển động giữa kim giây, kim phút và kim giờ là :
quay tròn gián đoạn
Học thuộc ghi nhớ
Trả lời các câu hỏi SGK
Xem và chuẩn bị trước bài 31 – Thực hành biến đổi chuyển động.
Chuẩn bị dụng cụ: Thước là, kìm, tua vít, mỏ lết…