Khởi động
Các bước đầu tiên trong việc tìm hiểu văn bản? Theo em bước nào là quan trọng? Tại sao chúng ta cần thực hiện hoạt dộng này?
Phần Tập làm văn:
Bố cục
của văn bản
I. BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
* Xét ví dụ: Văn bản
Người thầy đạo cao đức trọng
1. Văn bản có 3 phần:
+ Phần 1: Ông Chu Văn An ….không màng danh lợi
 Giới thiệu thầy Chu Văn An
+ Phần 2: Học trò theo ông…có khi không cho vào thăm.
 Công lao, uy tín, tính cách của thầy Chu Văn An
+ Phần 3: Khi ông mất….kinh đô Thăng Long.
 Tình cảm của mọi người đối với thầy Chu Văn An
Văn bản trên có thể chia thành
mấy phần? Chỉ ra các phần đó.
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
I. BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
2. Nhiệm vụ từng phần:
- MB : Giới thiệu khái quát về thầy Chu Văn An.
- TB : Trình bày, giải thích chứng minh về đạo cao, đức trọng của thầy Chu Văn An.
- KB : Tình cảm của mọi người với thầy Chu Văn An.
3. Mối quan hệ giữa các phần trong văn bản
- Gắn bó chặt chẽ với nhau, phần trước là tiền đề cho phần sau.
- Các phần đều tập trung làm rõ chủ đề của văn bản là Người thầy đạo cao đức trọng
Hãy cho niết nhiệm vụ của từng phần trong văn bản trên?
Phân tích mối quan hệ giữa các phần trong văn bản trên?
* Xét ví dụ: Văn bản
Người thầy đạo cao đức trọng
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
I. BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
* Xét ví dụ: Văn bản
Người thầy đạo cao đức trọng
*Kết luận: (ghi nhớ SGK)
Bố cục của văn bản thường gồm 3 phần: Mở bài, Thân bài, Kết bài.
Các phần này luôn có quan hệ chặt chẽ với nhau để tập trung làm rõ chủ đề của văn bản.
Phần mở bài: nêu chủ đề của văn bản
Phần thân bài: thường có một số đoạn nhỏ trình bày các khía cạnh của chủ đề .
- Phần kết bài: tổng kết chủ đề của văn bản.
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
Phần thân bài của văn bản “Tôi đi học” kể về những sự kiện nào?
Các sự kiện ấy được sắp xếp theo trình tự nào?
1. Văn bản: Tôi đi học

Kể việc đi đến trường

Ở sân trường

Vào lớp học
Phần Thân bài:
II. CÁCH BỐ TRÍ SẮP XẾP NỘI DUNG PHẦN THÂN BÀI CỦA VĂN BẢN
Trình tự kể
- Không gian
- Thời gian
- Dòng cảm xúc
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
II. CÁCH BỐ TRÍ SẮP XẾP NỘI DUNG PHẦN THÂN BÀI CỦA VĂN BẢN
2. Văn bản: Trong lòng mẹ
Nội dung phần thân được sắp xếp theo diễn biến tâm lí
Hãy chỉ ra những diễn biến tâm trạng của bé Hồng trong phần thân bài.
* Tình cảm và thái độ với mẹ trong cuộc đối thoại với cô:
Tình cảm: Thương mẹ sâu sắc
Thái độ: Căm ghét những kẻ nói xấu mẹ, những cổ tục đã đầy đọa mẹ
* Niềm vui hồn nhiên được ở trong lòng mẹ.
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
II. CÁCH BỐ TRÍ SẮP XẾP NỘI DUNG PHẦN THÂN BÀI CỦA VĂN BẢN
3. Khi tả người, vật, con vật, phong cảnh...ta thường tả theo trình tự:
+ Tả người, con vật: chỉnh thể - bộ phận;
+ Tả phong cảnh: thời gian, không gian;
+ Tả người: theo mạch tình cảm, cảm xúc, theo mạch suy luận, sự phát triển của sự việc…
Khi tả người, vật, con vật,… em sẽ lần lượt miêu tả theo trình tự nào?
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
II. CÁCH BỐ TRÍ SẮP XẾP NỘI DUNG PHẦN THÂN BÀI CỦA VĂN BẢN
4. Thân bài trong văn bản “Người thầy đạo cao đức trọng”:
Có hai nhóm sự việc:
- Các sự việc nói về Chu Văn An là người tài cao.
Các sự việc nói về Chu Văn An là người đạo đức, được học trò kính trọng.
*Kết luận: Ghi nhớ SGK
Chỉ ra cách sắp xếp các sự việc ở phần thân bài đã làm rõ chủ đề của văn bản “Người thầy đạo cao đức trọng” ?
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
Bài tập 1: (SGK/26) Phân tích cách trình bày ý trong đoạn trích
a. Theo trình tự không gian:
Giới thiệu đàn chim từ xa tới gần.
Miêu tả đàn chim bằng những quan sát mắt thấy, tai nghe.
Xen với miêu tả là cảm xúc và những liên tưởng, so sánh.
 Trình tự ấn tượng về đàn chim từ xa đến gần
III. LUYỆN TẬP
b. Miêu tả trực tiếp núi Ba Vì trong mối quan hệ hài hòa với các sự vật xung quanh nó theo mùa.
 Trình tự miêu tả sắp xếp theo thời gian.
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
III. LUYỆN TẬP
Bài tập 1: (SGK/26) Phân tích cách trình bày ý trong đoạn trích
c. Bàn về mối quan hệ giữa sự thật lịch sử và truyền thuyết (Cách lí giải mang đậm mầu sắc huyền thoại dân gian về những đoạn kết bi tráng của một số anh hùng dân tộc được nhân dân ta tôn vinh, ngưỡng mộ.)
-> Phát triển lời bàn bằng luận chứng.
BỐ CỤC CỦA VĂN BẢN
III. LUYỆN TẬP:
1. a.Đoạn văn (a) nói tới chủ đề cánh rừng chim ở phương Nam
- Cách sắp xếp theo trình tự : từ xa đến gần, từ trong ra ngoài, từ gần đến xa.
b.Đoạn văn (b) trình bày chủ đề vẻ đẹp của Ba Vì theo ùa trong năm.
-Tác giả tập trung tả vẻ đẹp của Ba Vì theo thời điểm chủ yếu là buổi chiều và ban đêm khi có trăng lên.
c.Đoạn văn (c) chủ đề nói về trí tưởng tượng của dân gian trong truyện truyền thuyết.




III. LUYỆN TẬP
Bài tập 2: (SGK/27) Trình bày về lòng thương mẹ của bé Hồng trong đoạn trích “Trong lòng mẹ”
Gợi ý:Lần lượt trình bày theo trình tự tình cảm, thái độ, tâm trạng, cảm xúc của bé Hồng khi nhắc đến mẹ, khi gặp mẹ và khi được ngồi trên xe bên cạnh mẹ.
Tưởng đến vẻ mặt hiền từ của mẹ.
Thương yêu kính mến mẹ.
Căm giận những cổ tục đã đày đọa mẹ.
Nhớ mẹ, khao khát được gặp mẹ.
Sung sướng, hạnh phúc được ngồi trong lòng mẹ.
* Kết luận về tình yêu thương mẹ của bé Hồng.
Xây dựng bố cục của một bài văn tự sự theo yêu cầu sau: Em hãy kể lại một kỉ niệm đáng nhớ.
* Hướng dẫn học tập:
*Đối với bài học tiết này:
- Nắm lại toàn bộ nội dung bài học.
- Học thuộc ghi nhớ.
-Làm bài tập SGK
*Đối với bài học tiết học sau:
-Chuẩn bị bài: Tức nước vỡ bờ.
CHÚC CÁC EM CHĂM NGOAN, HỌC GIỎI !