GIÁO ÁN ĐIỆN TỬ LỚP CAO HỌC K15CHUYÊN NGÀNH: PPGDHỌC VIÊN: NGUYỄN NGỌC THẮNG


BÀI:
CÁCH TẠO RA DÒNG ĐIỆN 1 CHIỀU
NỘI DUNG BÀI HỌC
Lợi ích của dòng điện một chiều
Chỉnh lưu dòng điện xoay chiều
Máy phát điện một chiều
I. ÍCH LỢI CỦA DÒNG ĐIỆN MỘT CHIỀU
Hãy quan sát các hình sau,cho biết ích lợi của dòng điện 1 chiều
Trong công nghiệp mạ điện
Nạp điện Ắcquy
Sản xuất hoá chất bằng điện phân
Nguồn Pin
Thiết bị điện tử
Cung cấp năng lượng cho các thiết bị điện tử
Các động cơ một chiều để chạy xe điện, xe lửa điện
I. ÍCH LỢI CỦA DÒNG ĐIỆN MỘT CHIỀU
Trong công nghiệp mạ điện, nạp điện Ắcquy
Sản xuất hoá chất bằng điện phân
Cung cấp năng lượng cho các thiết bị điện tử

Các động cơ một chiều để chạy xe điện,
xe lửa điện
Dòng điện xoay chiều được biểu diễn theo dạng hình gì?
0
T
T/2 : Nửa chu kỳ đầu
T/2 : Nửa chu kỳ sau
Trục dòng điện i
Trục tgian t
Từ dòng điện xoay chiều làm thế nào để có được dòng điện một chiều? Ta phải dùng dụng cụ nào mà chỉ cho dòng điện qua nó theo một chiều?
Điôt
Ta phải mắc mạch như hình sau
I. ÍCH LỢI CỦA DÒNG ĐIỆN MỘT CHIỀU
II . CHỈNH LƯU DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU
R
A
B
Đ
Nöûa chu kyø ñaàu A laø cöïc döông, B laø cöïc aâm
Nhận xét chiều dòng điện ở hình trên?
R
A
B
Điốt không cho dòng điện chạy qua
Nửa chu kỳ sau thì dòng điện đổi cực A là cực âm còn B là cực dương
Dòng điện có đi qua đện trở R trong nửa
chu kỳ này không ? Tại sao ?

I. ÍCH LỢI CỦA DÒNG ĐIỆN MỘT CHIỀU
II . CHỈNH LƯU DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU
R
A
B
Trong nửa chu kỳ đầu : A dương ;B âm == > Dòng điện qua Diôt và qua tải R như hình vẽ
Nửa chu kỳ sau : A âm;B dương
== > Diôt không cho dòng điện qua nó và qua tải R
Như vậy trong một chu kỳ dòng điện chỉ đi qua R theo một chiều nhất định. Dịng điện này là dòng nhấp nháy nên không tiện lợi trong sá»­ dụng.
1. Chỉnh lưu nửa chu kỳ
0
T
T/2 : Nửa chu kỳ đầu
T/2 : Nửa chu kỳ sau
Trục dòng điện i
Trục tgian t
Để dòng điện đỡ nhấp nháy ta có thể chỉnh lưu hai nửa chu kỳ
Chỉnh lưu hai nửa chu kỳ là như thế nào?
Ta phải mắc mạch điện theo hình sau:
A
B
M
N
P
Q
R
Đ1
Đ2
Đ3
Đ4
Hãy cho biết chiều dòng điện đi trong nửa chu kỳ đầu: A là cực dương, B là cực âm?
A
B
M
N
P
Q
R
Dòng điện chạy theo chiều AMNQPB
A
B
M
N
P
Q
R
Hãy cho biết chiều dòng điện đi trong nửa chu kỳ sau: A -, B + ?
A
B
M
N
P
Q
R
Dòng điện chạy theo chiều BPNRQMA
A
B
M
N
P
Q
R
Dòng điện chạy theo chiều AMNRQPB
B
M
N
P
Q
R
Dòng điện chạy theo chiều BPNRQMA
I. ÍCH LỢI CỦA DÒNG ĐIỆN MỘT CHIỀU
II . CHỈNH LƯU DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU
1. Chỉnh lưu nửa chu kỳ
2. Chỉnh lưu hai nửa chu kỳ
Dùng 4 điôt bán dẫn mắc như hình vẽ
Nửa chu kỳ đầu A dương; B âm, các Điôt Đ1 và Đ3 dẫn ,điện dòng điện đi theo chiều AMNRQPB
Nửa chu kỳ sau : A aâm, B dương caùc ñioát Ñ2 vaø Ñ4 daãn ñieän, doøng ñieän theo chieàu BPNRQMA
Vậy trong cả hai nửa chu kỳ, dòng điện đều đi qua tải R theo một chiều NRQ như hình vẽ. Dòng điện này vẫn còn nhấp nháy nhưng ít hơn
0
T
T/2 : Nửa chu kỳ đầu
T/2 : Nửa chu kỳ sau
Để dòng điện đỡ nhấp nháy người ta sá»­ dụng bộ lọc.
Trục dòng điện i
Trục tgian t
Ta cũng có thể tạo ra dòng điện 1 chiều mà không dùng chỉnh lưu. Đó là dùng máy phát điện 1 chiều. Từ 2 hình sau, hãy cho biết cấu tạo của máy phát điện 1 chiều?
2
1
B
A
b
a
N
s
2
1
B
A
b
a
KHUNG DÂY
I. ÍCH LỢI CỦA DÒNG ĐIỆN MỘT CHIỀU
II . CHỈNH LƯU DÒNG ĐIỆN XOAY CHIỀU
III. Máy phát điện một chiều
1. Cấu tạo :
Stato : là phần cảm ,gồm 1 nam châm.
Rôto : là phần ứng, gồm 1 khung dây dẫn có thể quay quanh một trục trong từ trường.
Bộ góp : gồm 2 vành bán khuyên gắn với 2 đầu khung đặt cách điện với nhau và 2 chổi quét.
III. Máy phát điện một chiều
1. Cấu tạo :
2. Hoạt động :
Dựa trên hiện tượng cảm ứng điện từ
Khi khung quay từ thông qua khung biến thiên điều hòa làm phát sinh trong khung một dòng điện xoay chiều
Kết luận : Vậy chổi quét a luôn là cực dương, chổi b luôn là cực âm của máy, nên dòng điện ở mạch tiêu thụ là dòng một chiều, dòng điện này vẫn còn nhấp nháy. để có dòng điện một chiều không nhấp nháy, thì ta dùng nhiều khung dây nối tiếp và đăt lệch nhau.
Cứ sau nửa chu kỳ dòng điện đổi chiều một lần.Khi dòng điện trong khung đổi chiều thì bán khuyên đổi chổi quét.