1
2
I. Giới thiệu chung:
1.Tác giả:
3
2. Tác phẩm “Quốc âm thi tập”:
4
3.Bài thơ :
* Vị trí : Bài số 43, trong chùm “Bảo kính cảnh giới”, thuộc phần “Vô đề” của tác phẩm “Quốc âm thi tập”.
* Nhan đề : “Cảnh ngày hè ”do người biên soạn sách đặt.
5
II. Tìm hiểu văn bản
Đọc và suy nghĩ các vấn đề sau:
6
II. Tìm hiểu văn bản
Hướng cảm nhận bài thơ
7
1. Bức tranh thiên nhiên ngày hè
*Hoàn cảnh, tâm thế:
-Thời gian: rảnh rỗi:
Tâm hồn: thư thái, thảnh thơi.
Nhà thơ mở lòng để
đón nhận thiên
nhiên, cuộc sống.
8
9
10
11
12
HOẠT ĐỘNG NHÓM
NHÓM 1
NHÓM 3
NHÓM 2
NHÓM 4
? Cảnh ngày hè được Nguyễn Trãi miêu tả ở những phương diện nào? ( hình ảnh? Màu sắc ? Âm thanh? Mùi hương?...)
? Chỉ rõ và phân tích hiệu quả của cách sử dụng từ ngữ, biện pháp tu từ?
? Nhận xét về cách quan sát, cảm nhận thiên nhiên, cuộc sống của nhà thơ (tác giả đã sử dụng những giác quan nào?)
? Qua bức tranh cảnh ngày hè , em có cảm nhận gì về tâm hồn nhà thơ Nguyễn Trãi ?
13
Cây hòe trước sân …
1. Bức tranh thiên nhiên ngày hè
-Hình ảnh:
Cây lựu bên hiên …
Hoa sen trong ao ...
Ngôi lầu trong ánh chiều.
=> Hình ảnh: đẹp, quen thuộc, gần gũi, mang nét đặc trưng của mùa hè ở chốn thôn quê.
14
Màu xanh lục của cây hòe .
-Màu sắc:
Màu đỏ của cây thạch lựu.
Màu hồng của hoa sen .
Màu vàng của ánh mặt trời ...
=> Màu sắc: gần gũi, tươi sáng, hài hòa
-Mùi hương của hoa sen lan tỏa khắp không gian.
-Âm thanh : tiếng ve như tiếng đàn cầm
Tiếng lao xao của chợ cá làng chài…
15
-Nghệ thuật:
Đảo ngữ.
Sử dụng từ ngữ: Từ láy, động từ
-> gợi tả thiên nhiên tươi tốt, sống động, có hồn
-> gợi cuộc sống giản dị, yên bình
Lòng yêu cuộc sống của tác giả.
Nghệ thuật đối
16
Cuối ngày.
-Thời khắc:
Mùa hạ.
Cảnh tràn đầy sức sống.
-Cảm nhận:
Cả tâm hồn…
Thính giác.
Khứu giác.
Thị giác.
Thi nhân có con mắt quan sát tinh tế, tâm hồn nhạy cảm , có tình yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống sâu sắc.
17
Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng,
Dân giàu đủ khắp đòi phương.
2. Khát vọng lớn lao của nhà thơ:
18
Hai câu kết:
Lấy chuyện xưa: Vua Thuấn- sáng, thương dân…
Đặt ra một giả định: Lẽ ra có cây đàn của vua Thuấn để đàn một khúc Nam Phong ca ngợi mưa thuận gió hòa, nhân dân no đủ.
Tác giả thể hiện ước mơ:
Mong Vua suốt đời chăm lo cho dân như Vua Nghiêu, Vua Thuấn.
Mong người dân : Mọi người, mọi phương đều no đủ.
19
Cảnh ngày hè
Mở đầu: hình ảnh ông
già rỗi ngồi chơi…
Kết thúc: hình ảnh
con người có tâm trạng
trăn trở lo cho dân…
Điểm kết tụ của bài thơ không phải là
cảnh mà là nhân dân, đất nước.
Tâm hồn Ức Trai: nhàn thân,
không nhàn tâm.
20
III. TỔNG KẾT:
21
Xin chân thành cảm ơn quý thầy, cô và các em học sinh!
22