I. MẶT TRẬN VIỆT MINH RA ĐỜI (19/5/1941).

Quan sát hình ảnh và nghiên cứu đoạn đầu thông tin sách giáo khoa

Đức tấn công Liên Xô 1941

Tù binh Nga bị phát xít Đức bắt

Năm 1941, CTTGII bước sang năm thứ ba, Đức tấn
công Liên Xô
- Thế
giới

Lực lượng

hình

dân chủ

Liên Xô( đứng đầu)

thành
hai

Khối

trận

phát xít

tuyến

Đức - Ý - Nhật

Quan
sát
hình
ảnh

Pháp – Nhật cấu kết bóc lột nhân dân

MĨ NÉM BOM TRONG CHIẾN TRANH NHẬT BẢN

Quan sát hình ảnh.

1911
Nguyễn Ái Quốc ra đi
tìm đường cứu nước

28-1- 1941
Trở về Pắc Bó –Cao Bằng

1930
Thành lập Đảng
cộng sản Việt Nam

1920
Nguyễn Ái Quốc tìm ra con
đường cứu nước đúng đắn

Cuộc sống của Bác ở Pác Bó
Sáng ra bờ suối tối vào hang
Cháo bẹ rau măng vẫn sẵn sàng
Bàn đá chông chênh dịch sử Đảng
Cuộc đời cách mạng thật là sang.
(Tức cảnh Pác Pó - Hồ Chí Minh)

I. MẶT TRẬN VIỆT MINH RA ĐỜI (19-5-1941).

- 28/1/1941, Nguyễn Ái Quốc về nước trực tiếp lãnh đạo
cách mạng .
- Từ ngày 10 đến 19/5/1941, Nguyễn Ái Quốc triệu tập
Hội nghị Trung ương lần thứ 8 tại Pác Bó (Cao Bằng).

Giải phóng các dân tộc Đông
Dương ra khỏi ách Pháp - Nhật.
(Thực hiện khẩu hiệu “Tịch thu
ruộng đất của đế quốc và Việt gian
chia cho dân cày nghèo, giảm tô,
giảm tức, chia lại ruộng công”.)

Chủ trương
của hội nghị
trung ương 8

Thành lập Việt Nam độc lập đồng
minh (gọi tắt là Việt Minh)
(“Liên hợp hết thảy các giới đồng bào
yêu nước không phân biệt già trẻ, gái
trai, giàu nghèo, tôn giáo...v...v… cùng
đấu tranh giải phóng và sinh tồn”)

- 19/5/1941, Mặt trận Việt Minh được thành lập, bao gồm
các đoàn thể cứu quốc khắp cả nước. Ý nghĩa: đã xây
dựng uy tín và ảnh hưởng sâu rộng trong nhân dân

Hoạt động ở
Bắc Sơn, Võ Nhai
Ra đời cuối 1940
có 32 chiến sĩ

Duy trì
Đội du kích
Bắc Sơn

Hoạt động ở
Hoạt động ở
Bắc Sơn, Võ Nhai
(lực lượng du kích)

Duy trì đội
du kích Bắc Sơn
(Cuối năm 1940)

Bắc Sơn, Võ Nhai
(Chấn chỉnh lực lượng,
vũ trang, tuyên truyền)

Phát triển thành
Trung đội
Cứu quốc quân
(Đầu năm 1941)

Tổ chức
lớn mạnh

- Năm 1941, đội du kích Bắc Sơn, phát triển thành

trung đội Cứu quốc quân.

- Thành lập đội Việt Nam Tuyên truyền giải phóng
quân 22/12/1944.

Có 34 chiến sĩ
và 34 khẩu súng

Võ Nguyên Giáp
làm Đội trưởng

Ngày 22/12/1944
Ở khu rừng Trần Hưng Đạo

Đội Việt Nam
tuyên truyền
giải phóng quân

5h chiều ngày 25/12/1944

Trận
Phay Khắt

Đóng giả lính khố xanh, tập
kích và bắt sống18/19 lính
Diễn ra trong
vòng 10 phút

Chiến thắng
của đội Việt
Nam tuyên
truyền giải
phóng quân

Sáng sớm ngày 26/12/1944

Trận
Nà Ngần

Cải trang thành lính áp giải
ba cộng sản nộp cho quan đồn
Sau 20 phút ta rút
khỏi đồn địch

Đội du kích Bắc Sơn
Duy trì đội du
Kích Bắc Sơn đến
cuối năm 1940

Trung đội Cứu quốc quân 1941

Phát triển thành
Trung đội Cứu quốc
quân năm 1941

Lực
lượng
vũ
trang

Đội Việt Nam tuyên
truyền giải phóng quân
Ngày 22/12/1944
Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân

32 chiến sĩ
Duy trì đội du
Kích Bắc Sơn đến
cuối năm 1940

Lực
lượng
vũ
trang

Phát triển thành
Trung đội Cứu quốc
quân năm 1941

Lực lượng
34 chiến sĩ
34 khẩu súng
Đội Việt Nam tuyên
truyền giải phóng quân
Ngày 22/12/1944

vũ trang ngày
càng lớn mạnh

Hình ảnh Quân đội nhân dân Việt Nam ngày nay

Họ và tên: VÕ NGUYÊN GIÁP (Tên thường gọi: VĂN)
Sinh ngày: Ngày 25/ 8/ 1911.

Cấp bậc, chức vụ cao nhất: Đại tướng, Phó thủ tướng Chính phủ
kiêm Bộ trưởng Bộ Quốc phòng. Qua đời tại: Viện quân y 108, Hà
Nội vào 18h09 phút ngày 4 tháng 10 năm 2013

LỰC LƯỢNG CHÍNH TRỊ
(Các hội cứu quốc)
(Hội cứu quốc)

(Hội cứu quốc)
Theo thành phần giai
cấp, nghề nghiệp
Hội Công nhân cứu quốc
Hội Nông nhân cứu quốc
Hội Học sinh, Sinh viên
cứu quốc

Theo lứa tuổi, giới
tính
Hội Phụ lão cứu quốc
Hội Phụ nữ cứu quốc
Hội Thanh niên cứu quốc
Hội Nhi đồng cứu quốc

(Hội cứu quốc)
Theo tổ chức Đảng phái
chính trị
Đảng Cộng sản Đông Dương
Đảng Dân chủ Việt Nam

Hội Văn hoá cứu quốc

Ngoài ra còn có những đoàn thể khác: Hội cứu tế thất nghiệp, Hội
tương tế, Hội hiếu hỉ, nhóm học chữ quốc ngữ…

Tập hợp các tầng lớp nhân
dân vào tổ chức cứu quốc.

Báo chí của Mặt trận Việt Minh ra đời

Báo chí của Mặt trận Việt Minh ra đời

II. CAO TRÀO KHÁNG NHẬT CỨU NƯỚCTIẾN TỚI
TỔNG KHỞI NGHĨA THÁNG TÁM NĂM 1945
1. Nhật đảo chính Pháp (9-3-1945)
- Chiến tranh thế giới thứ hai sắp kết thúc. Nước Pháp được
giải phóng, còn Nhật khốn đốn ở Thái Bình Dương.
- Pháp ở Đông Dương ráo riết chuẩn bị giành lại địa vị thống
trị cũ.
=> Nhật muốn đảo chính Pháp trước để độc chiếm Đông
Dương.
- Đêm 9/3/1945, Nhật đảo chính Pháp trên toàn Đông Dương.
Pháp chống cự yếu ớt rồi đầu hàng  Nhật độc chiếm
Đông Dương.

Quân Pháp bị bắt và đầu hàng quân Nhật

Thủ đoạn của Nhật sau đảo chính Pháp
- Về chính trị: Nhật tuyên bố cho Việt Nam “độc lập”. Nhưng chúng
giữ nguyên bộ máy thống trị của thực dân Pháp, chỉ thay người Pháp làm
toàn quyền và nắm toàn bộ quyền lực. Chúng lập chính phủ Trần Trọng
Kim làm bù nhìn và lập ra hàng loạt tổ chức đảng phái chính trị phản
động…
- Về kinh tế: Chúng cướp đoạt trắng trợn tài sản của nhân dân ta, bắt
nhân dân ta nhổ lúa trồng đay, trồng thầu dầu vơ vét nguyên liệu, hàng
hóa, lương thực, tăng thuế…Chúng chiếm các cơ sở kinh tế của Pháp.
- Tiến hành hàng loạt các hoạt động đàn áp lực lượng cách mạng và
nhân dân.
( Đại cương lịch sử Việt Nam tập II )

Nhật đảo chính Pháp tại Hà Nội (9/3/1945)

Dựng Chính phủ bù nhìn Trần Trọng Kim

Vợ đã chết vì đói, chồng ngồi nhìn con
chờ đến lượt …

Xác người chết đầy đường lượm
đem đi chôn

Nạn đói năm 1945

2. Tiến tới tổng khởi nghĩa tháng Tám năm 1945
a. Chủ trương của Đảng
- Ra chỉ thị “ Nhật - Pháp bắn nhau và hành động
của chúng ta”.
- Xác định kẻ thù chính, cụ thể trước mắt là phát
xít Nhật.
- Phát động cao trào “Kháng Nhật, cứu nước ”.

b. Cao trào kháng Nhật cứu nước.
Thời
Sự kiện
gian
Từ
cách mạng đã chuyển sang cao trào
T3/
đấu tranh vũ trang và khởi nghĩa
1945 từng phần
Ở căn cứ Cao – Bắc – Lạng nhiều
xã, châu, huyện được giải phóng
Ở các thành phố, thị xã diễn ra các
cuộc mít tinh, biểu tình, trừ khử
những tên tay sai của địch.
15/4/
1945
4/6/1
945

Thống nhất các lực lượng vũ trang
thành “Việt Nam giải phóng quân”.
Ủy ban quân sự cách mạng Bắc Kì
thành lập
khu giải phóng Việt Bắc ra đời..

Cao Bằng
Bắc Cạn Lạng Sơn
Bắc Giang
Bắc Ninh

Hà Nội

Ba tơ Quảng Ngãi
11/3/1945

Nơi
SÀI GÒN
diễn ra
khởi
nghĩa
LƯỢC ĐỒ CAO TRÀO KHÁNG NHẬT

b. Cao trào kháng Nhật cứu nước.
Thời gian
Từ T3/
1945

Sự kiện
cách mạng đã chuyển sang cao trào đấu tranh vũ
trang và khởi nghĩa từng phần
Ở căn cứ Cao – Bắc – Lạng nhiều xã, châu, huyện
được giải phóng
Ở các thành phố, thị xã diễn ra các cuộc mít tinh,
biểu tình, trừ khử những tên tay sai của địch.

15/4/1945 Thống nhất các lực lượng vũ trang thành “Việt Nam
giải phóng quân”.
4/6/1945 Ủy ban quân sự cách mạng Bắc Kì thành lập
khu giải phóng Việt Bắc ra đời..

LƯỢC
PHÁĐỒ
KHO
KHU
THÓC
GIẢINHẬT
PHÓNG
NĂM
VIỆT
1945
BẮC

b.Cao trào kháng Nhật cứu nước.
- Từ tháng 3/1945, cách mạng đã chuyển sang cao
trào đấu tranh vũ trang và khởi nghĩa từng phần.
- Ở căn cứ Cao – Bắc – Lạng nhiều xã, châu, huyện
được giải phóng.
-15/4/1945, thành lập “Việt Nam giải phóng quân”.
- Ủy ban quân sự cách mạng Bắc Kì thành lập.
- 4/6/1945, khu giải phóng Việt Bắc.
- Khẩu hiệu “phá kho thóc giải quyết nạn đói”.

Các Hội cứu quốc quân được thành lập trong cao trào
kháng Nhật

HÀ GIANG

CAO BẰNG

BẮC CẠN
TUYÊN QUANG
THÁI NGUYÊN

LẠNG SƠN

Lược đồ khu giải phóng Việt Bắc

Sơ đồ bài học
Hoàn
cảnh
ra đời

BÀI 22: CAO TRÀO
CÁCH MẠNG TIẾN TỚI
TỔNG KHỞI NGHĨA
THÁNG TÁM NĂM
1945

I/ Mặt trận

Chủ trương VM ra đời
của Đảng
19/5/1945
Sự phát
triển và
hoạt động
của Việt
Minh

II/ Cao
trào kháng
Nhật cứu
nước tiến tới
tổng KN
T8/1945

Nhật
đảo
Chính
Pháp

(9/3/45)

Tiến
tới
Tổng
khởi
nghĩa
tháng
Tám
năm
1945

-

Chiến tranh thế giới thứ II
sắp kết thúc.
- Nhật rất khốn đốn ở TBD.
TD Pháp ở ĐD chuẩn bị chờ quân
ĐM vào sẽ đánh Nhật.

-

Đêm 9/3/1945 Nhật đảo chính
Pháp trên toàn Đông Dương
- P chống cự yếu ớt rồi đầu hàng

Chủ trương của Đảng
- Ra chỉ thị “ Nhật - Pháp bắn
nhau và hành động của chúng ta”
- Xác định kẻ thù: Phát xít Nhật..
Phát động cao trào “Kháng Nhật”
Cứu nước”.

- Ptrào đtranh vũ trang và
khởi nghĩa từng phần nổ ra
ở nhiều nơi.
- Ở các thành phố, thị xã diễn
ra các cuộc mít tinh,biểu tình
- 15/4/1945 thống nhất các lực
Lượng vũ trang thành “VN giải
phóng quân”.
- Ủy ban quân sự CM Bắc Kì
thành lập.
- 4/6/1945 khu giải phóng Việt
Bắc ra đời..
- Phong trào “phá kho thóc giải
quyết nạn đói” diễn ra mạnh
mẽ.

CÂU HỎI CUỐI BÀI
Câu 1 /Đảng cộng sản Đông Dương đã có chủ trương và khẩu
hiệu gì để đẩy phong trào cách mạng tiến tới ?
_ Chủ trương : +chỉ thị “ Nhật Pháp bắn nhau và hành động của
chúng ta “
+Xác định kẻ thù cần phài tiêu diệt gấp là Nhật
+Phát động cao trào” Kháng Nhật ,cứu nước “
- Khẩu hiệu

“Phá kho thóc giải quyết nạn đói ”

Câu 2/ Theo em Mặt trận Việt Minh ra đời đã có tác động như thế
nào đến cao trào kháng Nhật ,cứu nước
Mặt trận Vệt Minh đã tập hợp tất cả lực lượng yêu nước đặt dưới
sự lãnh đạo của Đảng để chuẩn bị đầy đủ về chính trị ,quân sự
cho cao trào kháng Nhật ,cứu nước

Luyện tập: Bài tập trắc nghiệm
1. Vai trò chính của mặt trận Việt Minh là
A. truyền bá chủ nghĩa Mac-Lênin
B. cổ vũ tinh thần đấu tranh của nhân dân
C. tập hợp các tầng lớp nhân dân cùng đấu tranh giải phóng dân
tộc
D. tập hợp các tầng lớp nhân dân cùng đấu tranh chống giai cấp tư
sản
2. Lá cờ đỏ sao vàng lần đầu tiên xuất hiện trong
A . khởi nghĩa Nam Kỳ.
B. khởi nghĩa Bắc Sơn
C. binh biến Đô Lương.
D. cao trào kháng Nhật cứu nước.
3. Nơi thí điểm cho cuộc vận động xây dựng các Hội Cứu quốc
trong Mặt trận Việt Minh là
A. Hà Giang B. Lạng Sơn C. Cao Bằng
D. Thái Nguyên

4. Kẻ thù của cách mạng Việt Nam trong phong trào dân chủ 1936 – 1939 là
A. phát xít Nhật và thực dân Pháp.
B. phát xít Đức và thực dân Pháp
C. bọn phản động thuộc địa Pháp và tay sai.
D. phong kiến Trung Quốc và phát xít Nhật.
5. Sự kiện nào được đánh giá là "bước ngoặt vĩ đại" trong lịch sử Việt Nam
năm 1930?
A. Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời.
B. Cách mạng tháng Tám thành công.
C. Nước Việt Nam dân chủ cộng hoà ra đời.
D. Nguyễn Ái Quốc tìm ra con đường cứu nước cho dân tộc.
6. Vì sao nói "Đảng Cộng sản Việt Nam ra đời là bước ngoặt vĩ đại trong lịch
sử của giai cấp công nhân Việt Nam"?
A. Tăng cường mối quan hệ giữa giai cấp vô sản Việt Nam với vô sản quốc tế.
B. Chứng tỏ giai cấp vô sản nước ta đã trưởng thành và đủ sức lãnh đạo cách
mạng.
C. Khẳng định giai cấp công nhân nước ta đã sớm hình thành và phát triển
nhanh về số lượng.
D. Là sự chuẩn bị tất yếu cho những bước phát triển về sau của giai cấp công
nhân Việt Nam.

7. Vì sao Nhật đảo chính Pháp ở Đông Dương?
A. Để độc chiếm Đông Dương.
B. Để quân Đồng minh đổ bộ vào.
C. Chuẩn bị chiến tranh thế giới.
D. Để phát triển thuộc địa
8. Vì sao có 2 triệu đồng bào miền Bắc bị chết đói cuối năm 1944 đầu
năm 1945?
C. Bị cuỡng bức thu mua luơng thực với giá rẻ mạt.
D. Năng suất lúa thấp.
C. Lũ lụt thuờng xuyên.
D. Hạn hán kéo dài.
9. Từ cuối tháng 9 năm 1940, nhân dân ta sống dưới ách thống trị
của
E. Nhật và Pháp.
B. Pháp.
C. Nhật.
D. Anh và Pháp

10. Từ sau ngày 9/3/1945, kẻ thù cụ thể duy nhất của cách mạng Việt
Nam là
A. phát xít Nhật.
B. đế quốc Anh.
C. đế quốc Pháp- Anh.
D. phát xít Nhật
11. Khi Nhật đảo chính Pháp, Ban thường vụ Trung ương Đảng họp
và quyết định
A. tổng khởi nghĩa giành chính quyền
B. tiêu diệt thực dân Pháp, tiếp tục ra sức chống Nhật
C. ra chỉ thị “Nhật- Pháp bắn nhau và hành động của chúng ta”.
D. tiêu diệt Nhật và đàm phán với Pháp
12. Hội nghị lần thứ 8 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng
sản Đông Dương (5/1941) đã xác định nhiệm vụ chủ yếu trước mắt
của cách mạng là
A. giải phóng dân tộc.
B. chia ruộng đất cho nông dân.
C. chống phát xít, chống chiến tranh.
D. đòi tự do, dân chủ, cơm áo và hòa bình.

13. Tiền thân của Quân đội nhân dân Việt Nam là:
A.
B.
C.
D.

Đội du kích Bắc Sơn
Trung đội Cứu quốc quân
Đội Việt Nam tuyên truyền giải phóng quân
Việt Nam giải phóng quân

HƯỚNG DẪN HỌC BÀI VÀ CHUẨN BỊ
BÀI

- Học bài và nắm được hoàn cảnh ra đời của mặt trận
Việt Minh, nguyên nhân, diễn biến việc Nhật đảo chính
Pháp.
- Soạn bài 23/ SGK/ 92