UBND HUYỆN BÌNH SƠN
PHÒNG GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO
TẬP HUẤN
TÀI LIỆU HƯỚNG DẪN PHÒNG, CHỐNG
XÂM HẠI TRẺ EM, HỌC SINH
Báo cáo viên: NGUYỄN TẤN QUÂN
Trường THCS xã Bình Đông
Bình Sơn, ngày 15 và 16 tháng 10 năm 2024

NỘI DUNG
Phần I. TLHD PHÒNG, CHỐNG XÂM HẠI TRẺ EM, HỌC SINH.

(Bộ GDĐT phối hợp với UNICEF, 2023)
Phần II. TLHD PHÒNG NGỪA, TIẾP NHẬN, XỬ LÝ, BÁO CÁO, QUẢN LÝ VỤ
VIỆC HS BỊ BLHĐ.

(Bộ GDĐT phối hợp với World Vision, 2022)

Phần III. HƯỚNG DẪN XÂY DỰNG TRƯỜNG HỌC AN TOÀN THÂN THIỆN VÀ
BÌNH ĐẲNG PHÒNG CHỐNG BẠO LỰC HỌC ĐƯỜNG TRÊN CƠ SỞ GIỚI .

PHẦN I. TÀI LIỆU HƯỚNG DẪN PHÒNG, CHỐNG
XÂM HẠI TRẺ EM, HỌC SINH
(Dùng cho cán bộ quản lí, giáo viên, nhân viên CSGD mầm non, phổ thông)

Ai có vai trò quan trọng nhất trong loại bỏ Bạo lực
học đường (BLHĐ)?
“Trong tất cả các bên liên quan, để thể hiện loại bỏ bạo lực ra khỏi học đường,
ai là người có vai trò quang trọng nhất?”

(Tại Phiên họp giả định Q.hội TE (29/9/24)- Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo hỏi ?)

Phiên họp
giả định
"Quốc hội
TE" lần 2,
28-29/9/2024

Câu trả lời của 1 Đại biểu “nhí”
Người có vai trò quan trọng nhất để giải quyết vấn nạn BLHĐ
là chính bản thân học sinh. Bởi nếu bạn không dám lên tiếng nói
sẽ không ai có thể giúp đỡ được bạn.

Nguyên nhân BLHĐ
- Nhà trường
Một số: + Chưa quan tâm đầy đủ. + Chưa biết rõ trách nhiệm.
+ Thiếu kỹ năng quản lý, phòng ngừa, xử lý
- Gia đình
Một số: + Chưa quan tâm đúng mức . + Chưa gương mẫu.
+ Thiếu nhận thức, kỹ năng.
- Xã hội.
Nhiều nơi: + Thiếu cơ chế trách nhiệm, phối hợp, kỹ năng.
+ Môi trường mạng: HS chưa đủ kiến thức, kỹ năng ngăn ngừa.
-Học sinh
Một số:

+ Do tâm lý lứa tuổi. + Thiếu kiến thức, kỹ năng phòng chống BLHĐ
+ Chưa có ý chí vươn lên

- Clip HS K. lớp 7 trường THCS Đại Đồng,
ThạchThất, Hà Nội, bị nhóm bạn cùng lớp
đánh hội đồng lan truyền trên MXH .
- Clip ghi từ tháng 6, đến tháng 9/23
Nhà trường phát hiện …chỉ là 1 trong
nhiều lần cháu K. bị bạn đánh hội đồng…
- Cuối tháng 9/23 cháu K được chẩn đoán
bị rối loạn phân ly (rối loạn tâm thần)…,
thường xuyên hoảng loạn, mất nhận thức.

Trách nhiệm quản lý
UBND huyện Thạch Thất yêu cầu kiểm điểm trách nhiệm
+ BGH THCS xã Đại Đồng.
+ Lãnh đạo UBND xã Đại Đồng trong công tác quản lý trật tự
trên địa bàn, nhà trường.
+ Phòng GDĐT, CA huyện, UBND xã Đại Đồng, CA xã, nhà
trường tập trung xử lý, giải quyết vụ việc.

PHỐI HỢP GIỮA CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG, CƠ QUAN, TỔ CHỨC, GIA ĐÌNH
TRONG PHÒNG CHỐNG XÂM HẠI TRẺ CHƯA THỰC CHẤT, H.QUẢ

+ Chưa Quy định rõ vai trò, trách nhiệm, nhiệm vụ nhà trường & bên liên quan khi
xảy ra.
+ Chưa có quy trình phối hợp giải quyết trước, trong, sau khi xảy ra.
+ Chưa chỉ rõ các hoạt động của CSGD trong phòng ngừa, hỗ trợ, can thiệp.
+ Sự phân công các thành viên nhà trường trong phòng chống xâm hại học sinh có
nơi còn bất cập.
 Khi xảy ra: CSGD lúng túng, không đúng chức năng, nhiệm vụ.

Phụ huynh xông vào lớp đánh HS tại trg THCS Nguyễn Du, Tam Kỳ, QN

- Đầu giờ sáng 24/9/24: 2 học sinh có mâu thuẫn, đánh nhau trong lúc vui chơi, 1 học sinh bị
sưng mí mắt. Học sinh này mượn điện thoại của bảo vệ gọi gia đình…
Phụ huynh chở đến bệnh viện kiểm tra, sau đó đến lớp đánh 2 HS vào tiết 1 buổi chiều 24/9.
Bảo vệ, giáo viên ngăn cản…Sau khi đánh, phụ huynh bỏ về… Phụ huynh đánh 2 HS nhận
lỗi.
- Hiệu trưởng: “Nhà trường quán triệt việc phụ hunh vào lớp đánh HS là không nên. Tất cả mọi
việc đều phải báo cáo qua nhà trường", phải răn đe, gia đình học sinh không để tái phạm vụ
việc tương tự, kể cả phụ huynh.
- Nhà trường đã báo cáo Phòng GDĐT Tam Kỳ, Quảng Nam & CA phường.
- Nhà trường: Vụ việc phải được xử lý theo quy định của nhà trường, của ngành GD (Báo Dân
trí, 25/9/24)

Xử lý khi BLHĐ xảy ra
Một phần Hiệu trưởng cũng như giáo viên trực tiếp khi phát hiện
tình huống dẫn đến BLHĐ vẫn có phần lúng túng về̀ kỹ năng xử lý .
(theo Bộ trưởng, trả lời QH 7-8/11/23)

NỘI DUNG
I. Các vấn đề chung
II. Các nhóm giải pháp cơ bản
III. Trách nhiệm thành viên nhà trường
IV. Các phụ lục

I. CÁC VẤN ĐỀ CHUNG
1. Các khái niệm
2. Mục đích, mục tiêu, nguyên tắc

I. CÁC VẤN ĐỀ CHUNG
1. Các khái niệm
Xâm hại trẻ em là
Hành vi gây tổn hại về thể chất, tình cảm, tâm lý, danh dự, nhân
phẩm của TE dưới các hình thức bạo lực; bóc lột; xâm hại tình dục;
mua bán; bỏ rơi, bỏ mặc TE; hình thức gây tổn hại khác.
(Luật TE 2016 - Khái niệm được làm rõ hơn ở Phụ lục 1)

Bạo lực học đường
• Hành vi hành hạ, ngược đãi, đánh đập; xâm hại thân thể, sức khỏe;
lăng mạ, xâm phạm danh dự, nhân phẩm; cô lập, xua đuổi & các
hành vi cố ý gây tổn hại về thể chất, tinh thần người học xảy ra trong
CSGD/lớp độc lập (Nghị định 80/2017/NĐ-CP).

Bảo vệ trẻ em
Có 3 cấp độ:

- Phòng ngừa (PN)
- Hỗ trợ (HT)
- Can thiệp (CT)

Cấp độ phòng ngừa (Toàn bộ HS)
Các hành động, biện pháp để nâng cao nhận thức, trang bị kiến
thức về bảo vệ trẻ em, xây dựng môi trường sống an toàn, lành
mạnh, thân thiện PCBL đối với trẻ em học sinh ở trong & ngoài
trường học.

Nội dung hoạt động phòng ngừa
- Truyền thông, phổ biến kiến thức cho gia đình, trẻ em về mối nguy hiểm
về xâm hại trẻ em; Có trách nhiệm phát hiện, thông báo.
- Cung cấp truyền thông cho cha mẹ, giáo viên, nhân viên về trách nhiệm,
kỹ năng phòng ngừa, phát hiện; bảo đảm an toàn.
- Giáo dục, tư vấn kiến thức kỹ năng tự bảo vệ cho TE.
- Xây dựng môi trường giáo dục an toàn, lành mạnh, thân thiện phòng
chống BLHĐ.

Các biện pháp hỗ trợ (HS có nguy cơ)
+ Cảnh báo nguy cơ bị xâm hại.
+ Tư vấn cho cha mẹ, giáo viên, nhân viên kiến thức, kỹ năng, biện
pháp can thiệp để loại/giảm nguy cơ xâm hại trẻ em (XHTE).
+ Tiếp nhận thông tin, đánh giá mức độ, thực hiện biện pháp hỗ trợ.

Can thiệp đối với ai?
Sử dụng các biện pháp bảo vệ đối với trẻ em, gia đình để ngăn
chặn; hỗ trợ chăm sóc, tái hòa nhập.

Biện pháp can thiệp (HS có nguy cơ cao/đã bị xâm hại)
+ Đưa đến cơ sở Y tế, trị liệu tâm lý, phục hồi thể chất, tinh thần cho TE
bị xâm hại.
+ Bố trí nơi tạm trú, cách ly trẻ em khỏi môi trường, đối tượng đe dọa .
+ Cung cấp kiến thức khả năng chăm sóc giáo dục hòa nhập cho cha
mẹ, trẻ em.
+ Tư vấn, cung cấp kiến thức pháp lý, hỗ trợ pháp lý cho cha mẹ.
+ Hỗ trợ, theo dõi, đánh giá sự an toàn.

2. Mục đích, mục tiêu, nguyên tắc

MĐ: Hướng dẫn cán bộ quản lý, giáo viên,
nhân viên về giải pháp phòng ngừa, hỗ
trợ, can thiệt đối với xâm hại trẻ em học
sinh trong, ngoài nhà trường (trực
tiếp/trực tuyến).

2. Mục đích, mục tiêu, nguyên tắc
M.tiêu:
+ Làm rõ các bước tổ chức thực hiện của nhà trường về phòng ngừa xâm phạm trẻ
em học sinh (PN XH TE HS).
+ Làm rõ các bước thực hiện của nhà trường về hỗ trợ can thiệp liên ngành trẻ
em học sinh bị xâm hại.
+ Phát huy sức mạnh, phối hợp quả CBQLGVNV trẻ em học sinh cha mẹ trong
phòng ngừa.
+ T.cường phối hợp liên ngành xử lí, can thiệp trường hợp bị/có nguy cơ bị xâm
hại.

Nguyên tắc của công tác PCXHTEHS
- Đảo bảo lợi ích tốt nhất của TEHS (cả khi trái mong muốn của
HS,CM).
-Bảo mật.
- Có sự tham gia của TEHS.
- Can thiệp kịp thời, chia sẻ tráchnhiệm nhanh chóng, hỗ trợ, phối
hợp liên ngành (khi cần).
- Không phân biệt đối xử, hòa nhập.

(PL1)

II. CÁC NHÓM GIẢI PHÁP CƠ BẢN
1. Giải pháp phòng ngừa xâm hại TE HS
2. Giải pháp hỗ trợ, can thiệp TEHS bị xâm hại

1. Giải pháp phòng ngừa xâm hại TEHS
- Bước 1. Thành lập Tổ công tác phòng chống xâm hại trẻ em học sinh (PCXHTEHS)
- Bước 2. XD KH PCXHTEHS: Thu thập thông tin: Rà soát, phân loại HS có nguy cơ bị xâm
hại;

- (PL3 : từng bị xâm hại, vấn đề tâm lý, vi phạm PL, bệnh mãn tính, nghiện ma túy /game,
- Dự thảo kế hoạch: Mục đích; biện pháp; Nguồn lực; Phân công .
- Trao đổi, chỉnh sửa, trình Hiệu trưởng.
- Hiệu trưởng phê duyệt: Xác định trọng tâm, nguồn lực.
- Ban hành kế hoạch công khai (Kết quả rà soát, phân loại: Bảo mật.)

• Bước 3. Thực hiện KH
- Tuyên truyền: Nâng cao nhận thức; hướng dẫn PP kỹ năng phát hiện, thông báo;
phương pháp giáo dục tích cực.
- Truyền thông, giáo dục: Nhận thức về PCXHTEHS; GD kỹ năng sống; Tổ chức
chuyên đề.
- Phát hiện nguy cơ: Gây gổ; có nguy cơ  ngăn chặn; tham/tư vấn.
Lưu ý: Phương pháp giáo dục tích cực .

• Bước 4. Kiểm tra, đánh giá, tổng kết cuối năm
- Hiệu trưởng tổ chức kiểm tra.
- Tổng kết, báo cáo.

1. Giải pháp phòng ngừa xâm hại TEHS
- Bước 1. Thành lập Tổ công tác phòng, chống xâm hại TEHS
- Bước 2. Xây dựng Kế hoạch phòng ngừa xâm hại TEHS
- Bước 3. Thực hiện kế hoạch
- Bước 4. Kiểm tra, đánh giá, tổng kết cuối năm, báo cáo

2. Giải pháp phối hợp hỗ trợ, can thiệp liên ngành
- Tiếp nhận thông báo, đánh giá sơ bộ
+ Người đầu tiên nhận thông tin: báo ngay Hiệu trưởng/ nhân viên đầu
mối.
+ Nhân viên đầu mối: P/h xác minh thông tin, thông báo ngay Hiệu trưởng.
(Mẫu 01, 33/2018/TT-BGDĐT)

Căn cứ xác định trường hợp xâm hại *

- Không phải là xâm hại khi bị tổn hại bởi:

+ Hành vi không cố ý của người khác/bản thân.
+ Hành vi cố ý/có ý định gây tổn hại bản thân.
+ Gặp vấn đề phức tạp, khó khăn: nguy cơ bỏ học
+ Quan hệ với bạn bè (VD: bị bắt nạt)
+ Gia đình: Nghèo đói, Không người chăm sóc, cha mẹ nghiện ma túy/rượu/cờ bạc/vi
phạm pháp luật, bị bạo lực gia đình...
+ Sức khỏe tâm thần
+ Hành vị lệch chuẩn; hoàn cảnh khó khăn khác (Nhóm 1. TEHS gặp các vấn đề cần hỗ
trợ XH)  

- TEHS có nguy cơ bị xâm hại/đã bị tổn hại bởi hành vi cố ý do người khác gây ra
(Nhóm 2. TEHS bị XH/có nguy cơ bị XH)

Phương án xử lý
+ Nhóm 1: Hỗ trợ, can thiệp trong phạm vi nhà trường/phối hợp, hỗ
trợ, can thiệp (nếu cần thiết); báo ngay cho cha mẹ để phối hợp xử
lý
+ Nhóm 2 và trường hợp phức tạp của Nhóm 1 (vượt khả năng đáp
ứng nhà trường): Thông báo, chuyển gửi cho CA, UBND xã, T.đài
QG BVTE 111...

Hỗ trợ, can thiệp đối với Nhóm 1
Bước 1. Đánh giá cụ thể trường hợp
NT: + Đánh giá sơ bộ mức độ tổn hại/nguy cơ,
+ Phân tích nguyên nhân,
+ Phân loại nhu cầu cần được BV
(Mẫu 02, TT 33)

Hỗ trợ, can thiệp đối với Nhóm 1
Bước 2. Xây dựng kế hoạch hỗ trợ can thiệp trong trường:
- M.tiêu đáp ứng cụ thể nhu cầu của TEHS
- Hoạt động hỗ trợ can thiệp: hướng dẫn trẻ em HS về kỹ năng sống,
hành vi an toàn; hỗ trợ giải quyết xung đột, kiểm soát cảm xúc; hỗ trợ học tập,
tâm lý ; hướng dẫn cha mẹ kỹ năng nuôi dạy TE (nếu cần)
- Trường hợp phức tạp: Phối hợp hỗ trợ tiếp cận đến các dịch vụ xã
hội/hỗ trợ chuyên biệt từ cơ quan, tổ chức tại cơ sở cung cấp dịch vụ (Mẫu 03,
TT 33)

Hỗ trợ, can thiệp đối với Nhóm 1
Bước 3. Thực hiện Kế hoạch hỗ trợ can thiệp
Nhân viên đầu mối:
+ Phối hợp với TEHS, gia đình, CB GV NV, ... hỗ trợ, can
thiệp;
+ Giám sát, theo dõi hỗ trợ can thiệp //đề xuất điều chỉnh kịp
thời (nếu cần)

Hỗ trợ, can thiệp đối với Nhóm 1
Bước 4. Rà soát, đánh giá thực hiện KH; lưu hồ sơ, báo cáo
• Nhân viên đầu mối rà soát tiến độ; đề xuất điều chỉnh; báo cáo Hiệu trưởng
• Kết thúc kế hoạch: Nhân viên đầu mối đánh giá lại các nguy cơ & nhu cầu
TEHS//nhận xét, kết luận về tình trạng hiện tại: Nếu M.tiêu hoàn thành, đề
xuất Hiệu trưởng đóng ca, báo cáo

• Nếu còn vấn đề về hỗ trợ xã hội: Tiếp tục KH/XD KH mới.

(Mẫu 04 TT 33)

Hỗ trợ, can thiệp đối với Nhóm 1
Bước 1. Đánh giá cụ thể trường hợp
Bước 2. XĐ KH H.trợ, C.thiệp trong trường
Bước 3. Thực hiện KH H.trợ, C.thiệp
Bước 4. Rà soát, đánh giá thực hiện KH; lưu hồ sơ, báo cáo

Lưu ý trong Bước 1
- Nhân viên đầu mối không tự mình đánh giá nguy cơ,nhu cầu/tự
mình điều tra, nhận/thu thập bằng chứng trước khi báo cáo .

- Nhà trường báo cáo, bàn giao ngay lập tức tất cả trường hợp
nghi ngờ xâm hại.
- Cơ quan thẩm quyền xác nhận, đánh giá, quản lý trường.hợp
đó.
- Khi báo cáo không bắt buộc phải có sự đồng ý của trẻ em học
sinh cha mẹ.
- Nghi ngờ cha mẹ/người có thẩm quyền là thủ phạm: nhân viên
đầu mối hỏi 111.
- Thông báo = V.bản cho Hiệu trưởng về tiến trình báo cáo vụ
việc cho cơ quan

Phối hợp hỗ trợ, can thiệp liên ngành đối với Nhóm 2
Bước 1. Hỗ trợ khẩn cấp, BC
Ngay khi nhận thông tin: NVĐM báo cáo Hiệu trưởng để nhà
trường báoáo cáo cho 1 trong các cơ quan sau:
- UBND cấp xã nơi TEHS cư trú/nơi xảy ra vụ việc
- Cơ quan CA các cấp
- Tổng đài QG BVTE (số 111)
- Cơ quan LĐTBXH các cấp

Phối hợp hỗ trợ, can thiệp liên ngành đối với Nhóm 2

Bước 2. Tham gia vào quá trình tố tụng (yêu cầu của cơ quan có thẩm quyền)
Hiệu trưởng cử đại diện nhà trường (thường là NV ĐM):
+ Hỗ trợ đánh giá: Cung cấp tất cả thông tin có sẵn về lý lịch, hoàn
cảnh gia đình, tình hình học tập.
+Tham gia họp liên ngành XD KH hỗ trợ, can thiệp.
+ Tham gia vào thủ tục tố tụng hình sự (nếu Y/c).

Phối hợp hỗ trợ, can thiệp liên ngành đối với Nhóm 2
Bước 3. Phối hợp thực hiện kế hoạch hỗ trợ can thiệp (KH HTCT)
UBND cấp xã chịu trách nhiệm điều phối thực hiện KH.
Hiệu trưởng cử đại diện (thường là NV ĐM) quản lý, giám sát, thực
hiện trách nhiệm nhà trường.
Bước 4. Tham gia rà soát, đánh giá KH hỗ trợ can thiệp liên ngành
Kết thúc kế hoạch: NV ĐM hỗ trợ Người làm CTBVTE xã, đóng ca

Phối hợp hỗ trợ,can thiệp liên ngành đối với Nhóm 2
Bước 1. Hỗ trợ khẩn cấp, BC
Bước 2. Tham gia vào quá trình tố tụng
Bước 3. Phối hợp thực hiện KH HT CT
Bước 4. Tham gia rà soát, đánh giá KH HT CT LN

III. TRÁCH NHIỆM THÀNH VIÊN
NHÀ TRƯỜNG
1. Trách nhiệm Hiệu trưởng
2. Trách nhiệm Nhân viên đầu mối
3. Trách nhiệm giáo viên, nhân viên khác

Hiệu trưởng: 1)Thành lập tổ công tác.
2) Chỉ đạo xây dựng, phê duyệt kế hoạch, thực hiện, đánh giá.
3) Phối hợp cha mẹ, địa phương phòng ngừa hỗ trợ can thiệp HS liên quan XHTE trong/ngoài
trường học.
4) Tổ chức phát hiện, thông báo kịp thời trường hợp nghi ngờ bị XHTE trong/ngoài trường học.
5) Chỉ đạo tổ chức sơ cứu tâm lý – xã hội, trấn an TEHS đã tiết lộ bị xâm hại.
6) Cử người hỗ trợ xã: Cung cấp thông tin kết quả học tập hành vi, trạng thái cảm xúc học sinh ở
trường.
7) Cử đại diện họp liên ngành .

Hiệu trưởng (tiếp)
8) C.đạo hỗ trợ giáo dục khi tiếp tục hỗ trợ.
9) Cử người phối hợp UBND cấp xã.
10) Xây dựng MTGD; chú trọng TEHS có nguy cơ cao/đang bị bắt nạt/xâm hại.
11) Tổ chức/cử CB GV NV đào tạo, tập huấn nâng năng lực chuyên môn.
12) Phát huy sức mạnh tổng thể CB GV NV sự tham gia cha mẹ.
13) Giáo dục đạo đức, lối sống, kĩ năng sống, văn hóa ứng xử cho học sinh.
14) Bảo đảm dân chủ, đạo đức nhà giáo, công tác tư vấn tâm lý xã hội, xây dựng trường học an
toàn, lành mạnh thân thiện ...

2. Trách nhiệm của Nhân viên đầu mối
- Giúp Hiệu trưởng, trực tiếp thực hiện các hoạt động phòng chống xâm hại.
- Tham mưu HT, P/hợp , H/trợ CB GV NV.
- Chủ động, tích cực phát hiện, tiếp nhận thông tin, thực hiện hoạt động nhà trường.
- NV Đầu mối tiếp nhận thông báo về nguy cơ/đã bị xâm hại; hỗ trợ khẩn cấp;
Kết nối, chuyển gửi Người làm CTBVTE xã (Thống nhất trong Nhóm công tác, hỗ
trợ)
- Trực tiếp kết nối CB/NV đầu mối cơ quan # theo chỉ đạo Hiệu trưởng
- Ghi chép, lưu giữ hồ sơ (bảo mật)

Tiêu chuẩn của Nhân viên đầu mối
- Nhân viên Công tác chuyên nghiệp/bán CN.
- Hoặc nhân viên/GV kiêm nhiệm công tác tham vấn tâm lý.
- Hoặc TPTĐ/Bí thư Đoàn /GVcó kiêm nghiệm đã được đào tạo bổ
sung chuyên môn, kĩ năng BVTE.

3. Trách nhiệm của GV NV #
GV làm TPTĐ/GV K.nhiệm/ BTĐ TN
+ Động viên TEHS tiếp tục học tập, hoạt động tại trường.
+ Theo dõi quá trình hoà nhập, trao đổi với NVĐM GVCN
+ Tham gia trao đổi Nhóm CTBVTE để cùng phối hợp hỗ trợ.
+ Tăng cường truyền thông nâng cao nhận thức, thay đổi hành vi.
+ Trao đổi, cập nhật KT KN nhận biết HS bị xâm hại cho GV NV
cộng tác viên của nhà trường.

3. Trách nhiệm của GV NV #
GVCN:
Kết nối với NVĐM, TPTĐ/BTĐ để phối hỗ trợ công tác (nếu cần)
+ Tiếp nhận thông tin HS trở lại trường học tập (bảo mật, tôn trọng)
+ Phân công HS có năng lực, tự nguyện, có khả năng kết nối để
hỗ trợ.
+ Trực tiếp động viên, khuyến khích phối hợp GV bộ môn.
+ Theo dõi sự hoà nhập.