GV: Lương Lan Anh
I. Tiểu dẫn.
2. Vị trí đoạn trích.
Từ câu 2213 - 2230
II. Dọc - hiểu khái quát.
1. Dọc va` gia?i thi?ch tu` kho?.
Qua việc tỡm hi?u van bản. em th?y trong đoạn trích này có lời của nhu~ng ai?

Tiết 85: chí khí anh hùng
( Trích - "Truyện Kiều" - Nguyễn Du)
Hãy nêu nhu~ng ý chính trong phần tiểu dẫn?
1. Tóm tắt cuộc gặp gỡ giu~a Thuý Kiều và Từ Hải.
Giọng kể của tác giả.
Lời nói trực tiếp của Từ Hải.
Lời nói trực tiếp của Thuý Kiều.



“Nửa năm hương lửa đương nồng,
Trượng phu thoắt đã động lòng bốn phương.
Trông vời trời bể mênh mang,
Thanh gươm yên ngựa lên đường thẳng rong.
Nàng rằng: "Phận gái chữ tòng,
Chàng đi thiếp cũng một lòng xin đi".
Từ rằng: Tâm phúc tương tri,
Sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình?
Bao giờ mười vạn tinh binh,
Tiếng chiêng dậy đất, bóng tinh rợp đường.
Làm cho rõ mặt phi thường,
Bấy giờ ta sẽ rước nàng nghi gia.
Bằng nay bốn bể không nhà,
Theo càng thêm bận, biết là đi đâu?
Đành lòng chờ đó ít lâu,
Chầy chăng là một năm sau vội gì!"
Quyết lời dứt áo ra đi,
Gió mây bằng đã đến kỳ dặm khơi"
 
2. Cảm nhận chung về đoạn trích:
Cảm nhận đầu tiên của em sau
khi đọc xong đoạn trích?
- Hi`nh ảnh Từ Hải
Cuộc chia tay giu~a
Từ Hải và Thuý Kiều
- Tính cách anh hùng của
Từ Hải
3.Bố cục:
3 phần
12 câu tiếp. Cuéc ®èi tho¹i giữa Thuý KiÒu vµ Tõ H¶i




“Nửa năm hương lửa đương nồng,
Trượng phu thoắt đã động lòng bốn phương.
Trông vời trời bể mênh mang,
Thanh gươm yên ngựa lên đường thẳng rong.
Nàng rằng: "Phận gái chữ tòng,
Chàng đi thiếp cũng quyết lòng xin đi".
Từ rằng: Tâm phúc tương tri,
Sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình?
Bao giờ mười vạn tinh binh,
Tiếng chiêng dậy đất, bóng tinh rợp đường.
Làm cho rõ mặt phi thường,
Bấy giờ ta sẽ rước nàng nghi gia.
Bằng nay bốn bể không nhà,
Theo càng thêm bận, biết là đi đâu?
Đành lòng chờ đó ít lâu,
Chầy chăng là một năm sau vội gì!"
Quyết lời dứt áo ra đi,
Gió mây bằng đã đến kỳ dặm khơi"
 
Bốn câu đầu: Từ Hải bừng dậy khát vọng lớn lao
2 cõu k?t.
Từ Hải dứt áo ra đi.
III. Dọc - hiểu chi tiết.
1. Bốn câu thơ đầu:
"Nửa nam hương lửa đương nồng,
Trượng phu thoắt đã động lòng bốn phương.
Trông vời trời bể mênh mang,
Thanh gươm yên ngựa lên đường thẳng rong".
Từ Hải và Thuý Kiều đang có một cuộc sống như thế nào ?
Hai người đang có cuộc sống rất hạnh phúc
Hình ảnh Từ Hải hiện lên qua những từ ngữ, hình ảnh nào trong bèn c©u th¬ trªn?
- Bậc “Trượng phu” nhanh chóng, bất ngờ tho¾t, động lòng bõng dậy chí anh hùng.
- Tõm th? c?a T? H?i:
Em có nhận xét gỡ về tâm thế của từ Hải trong câu thơ th? tu?
-> Một tư thế đẹp, hiên ngang không vướng bận, không lệ bộ của người quân tử sẵn sàng lên đường.
- Cảm hứng vũ trụ, con người vũ trụ, với kích thước phi thường, không gian bát ngát ? tính chất ngợi ca khâm phục.
->TL: Hỡnh ảnh người anh hùng lý tưởng, có chí phi thường:
TL: Qua bốn câu thơ trên, em nhận thấy được đặc điểm gì ở người anh hùng Từ Hải?
Tác giả xuất phát từ cảm hứng gỡ khi miêu tả người anh hùng thời trung đại?

2. Mười hai câu tiếp theo:
“Nàng rằng: "Phận gái chữ tòng,
Chàng đi thiếp cũng quyết lòng xin đi".
* Lời của Thúy Kiều:
- Cách nói: “ phận gái chữ tòng,chàng, thiếp”:
-> Kiều không chỉ thể hiện bổn phận, Tình yêu mà còn hiểu, khâm phục và kính trọng Từ Hải.
“ Cũng một lòng xin đi”:
-> Không can mà còn xin đi theo để cùng chia sẻ, gánh vác công việc với chồng

Em hiểu gì về câu trả lời của Từ Hải
trong hai câu sau:
Từ rằng: Tâm phúc tương tri,
Sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình?


Trong 4 câu thơ tiếp theo Từ Hải muốn nói
với Thúy Kiều điều gì ? Tìm và phân tích các từ ngữ
thể hiện khát vọng của Từ Hải?
Bao giờ mười vạn tinh binh,
Tiếng chiêng dậy đất, bóng tinh rợp đường.
Làm cho rõ mặt phi thường,
Bấy giờ ta sẽ rước nàng nghi gia.

Từ Hải mong muốn điều gì với
Thúy Kiều trong hai câu thơ
Sau:
Bằng nay bốn bể không nhà,
Theo càng thêm bận, biết là đi
đâu?



Nhận xét về lời hẹn của Từ Hải
trong hai câu thơ:
Đành lòng chờ đó ít lâu,
Chầy chăng là một năm sau vội gì!"

Qua lời hẹn của Từ Hải Nguyễn Du muốn nhấn mạnh điều gì?
Các nhóm thảo luận trong 5 phút, ghi ra phi?u h?c t?p. Dại diện nhóm trỡnh bày.Các nhóm khác theo dõi, nh?n xột, b? sung.
Từ chối
Khẳng định tỡnh cảm của mỡnh đối với Kiều.
Coi Kiều là tri kỉ hiểu mỡnh hơn ai hết.
ý trỏch khéo Kiều
Chưa thoát khỏi n? nhi thường tỡnh.
* Lời của Từ Hải:
-> Nâng Kiều ngang hàng với mỡnh
= > Trân trọng Kiều.
Tớnh cỏch anh hựng của Từ Hải.
Từ rằng: Tâm phúc tương tri,
Sao chưa thoát khỏi nữ nhi thường tình?
- Lời đáp:
Bao giờ mười vạn tinh binh,
Tiếng chiêng dậy đất, bóng tinh rợp đường.
Làm cho rõ mặt phi thường,
Bấy giờ ta sẽ rước nàng nghi gia.

-> Khát vọng lớn lao mang tầm vóc vũ trụ của người anh hùng xưa.
- Lời hứa:
+ Hứa hẹn thành công sẽ trở thành sính lễ rước nàng.

+ Mục đích ra đi là làm nên sự nghiệp xuất chúng. Binh hïng t­íng m¹nh lµm b¸ chñ thiªn h¹.

+ Thể hiện niềm tin tưởng sắt đá của Từ hải vào tương lai, sự
nghiệp.


Sự thống nhất giửừa sự nghiệp lớn và tỡnh caỷm sâu đậm với người tri kỷ.
- Kh?ng d?nh th?c t?:
“Bằng nay bốn bể không nhà,
Theo càng thêm bận, biết là đi đâu?”
-> Từ Hải mong Kiều hiểu thực tại mới chỉ b?t đầu , đầy rẫy khó khaờn, chưa có cơ nghiệp nên không thể chu đáo được với người tri kỉ.

- Lời hẹn đầy tự tin:

+ Như định trước được thời gian hoàn thành nghiệp lớn.
+ H?n đón Thuý Kiều sau khoảng 1 nam.
-> Khẳng định ý chí, bản lĩnh, sự tự tin vào chính tài nang của mỡnh. Một lời hẹn ước ngắn gọn, chắc nịch, dứt khoát với Kiều.
“Đành lòng chờ đó ít lâu,
Chầy chăng là một năm sau vội gì!"
KhÝ ph¸ch ng­êi anh hïng.

Hứa hẹn đón Kiều khi đại nghiệp thành công.
Là người có chí lớn,khác người.
Khát vọng sống tự do, lập công lớn.
Khẳng định con người có chí khí anh hùng.
TL:Trong lời đối thoại v?i Thúy Kiều, Từ Hải đã bộc lộ lý tưởng của mỡnh như thế nào? Qua đó em hãy nhận xét chung về nhân vật Từ Hải?
Trong "Chinh Phụ ngâm" Dặng Trần Côn có tả cuộc chia tay gi?a người chinh phu và người chinh phụ như sau:
"Nhủ rồi tay lại cầm tay
Bước đi một bước giây giây lại dừng"
Còn Nguyễn Du trong hai cõu k?t c?a do?n trớch n�y đã miêu tả người anh hùng Từ Hải khi tạm biệt Kiều ra đi như thế nào ?
3. Hai câu kết: Từ Hải lên đường:
“Quyết lời dứt áo ra đi,
Gió mây bằng đã đến kỳ dặm khơi“.
 
- Th¸i ®é vµ cö chØ døt kho¸t, kh«ng chÇn chõ, do dù, kh«ng ®Ó tình c¶m bÞn rÞn lµm lung l¹c ý chÝ vµ c¶n b­íc anh hïng.
- Hỡnh ảnh " chim bằng" lướt theo gió mây trên biển khơi bát ngát-> Là hỡnh ảnh ẩn dụ tượng trưng về người anh hùng có lý tưởng cao đẹp, hùng tráng, phi thường, mang tầm vóc vũ trụ.
=> Thể hiện ước mơ về người anh hùng lý tưởng của nguyễn Du( chân dung kỳ vĩ, chí khí, tài nang, bản lĩnh phi thường, thực hiện giấc mơ công lí).
III. Tổng Kết
1. Giá trị nghệ thuật:
Sử dụng bút pháp lý tưởng hóa để miêu tả nhân vật:
Lời đối thoại trực tiếp -> bộc lộ tính cách tự tin, đầy bản lĩnh, lãng mạn hóa với cảm hứng vũ trụ, ngợi ca
-> Cách miêu tả đặc sắc về người anh hùng trong văn học trung đại.
- Thể hiện qua cách sử dụng
từ ngữ đậm chất ước lệ:
“ trượng phu, thoắt, động
lòng bốn phương, rõ mặt phi thường ”
> miêu tả người anh hùng có lý tưởng
- Sử dụng hình ảnh ước lệ kì vĩ, nhanh, dứt khoát:
“ trời bể mênh mang,chim bằng, thoắt, dứt áo ra đi”-> chí khí của người anh hùng.

"Lúc ấy có một hảo hán tên Hải họ Từ tự là Minh Sơn có tính khoáng đạt rộng rãi, giàu sang coi nhẹ, tỡ thiếp coi thường, trước cũng theo nghề nghiên bút, thi hỏng mấy khoa sau mới xoay ra thương mại, tiền của có thừa lại thích kết giao với n?ng giang hồ hiệp khách. Khi Từ Hải đã thành sự nghiệp, Kiều trở thành phu nhân. Phu nhân khuyên chàng nên cấm binh sĩ không được đốt nhà cướp của gian dâm phụ n?, giết hại trẻ già, Minh Sơn nghe theo hết thảy. Mỗi khi đại binh tới đâu đều hạ lệnh cấm nghiêm , địa phương không hề bị hại, đều là nhờ ơn của người đàn bà ấy." ("Kim Vân Kiều truyện" - Thanh Tâm Tài Nhân)
2. Giá trị nội dung:
Qua nhân vật người anh hùng Từ Hải, Nguyễn Du thể hiện quan niệm và ước mơ của mình về 1 người anh hùng lý tưởng.
chí khí anh hùng
- Ghi nhớ: SGK
Củng cố
Tiết 85: chí khí anh hùng
( Trích - "Truyện Kiều" - Nguyễn Du)
Qua bài học ngày hôm nay em học được gỡ ở người anh hùng Từ Hải ?
Hãy tỡm một số nh?ng câu thơ, ca dao mà em biết khi nói về người anh hùng?
Bản thân em có ý định phấn đấu trở thành một anh hùng không ?
End
Luyện tập
1. Kiều nói khi muốn xin đi theo Từ Hải: Phận gái ch? tòng - Chàng đi thiếp cũng một lòng xin đi là theo quan niệm của Nho giáo (Tam tòng), nhưng cũng gửi vào đó quan niệm, tỡnh cảm riêng của nàng. Phận gái ch? tòng, theo đó, có nghĩa là:
Tiết 85: chí khí anh hùng
( Trích - "Truyện Kiều" - Nguyễn Du)
End
иp ¸n: C
Luyện tập
2. Lời Từ Hải nhắc Kiều: Sao chưa thoát khỏi n? nhi thường tỡnh, Bằng nay bốn bể không nhà - Theo càng thêm bận biết là đi đâu?, đặt trong toàn bộ lời nói Từ Hải, thực chất cũng là một lời khuyên. ẩn ý của lời khuyên ấy là gỡ ?
Tiết 85: chí khí anh hùng
( Trích - "Truyện Kiều" - Nguyễn Du)
End
иp ¸n: A
chúc các thầy, cô giáo mạnh khoẻ và công tác tốt, các em học tốt.
Các thầy cô giáo và các em học sinh lớp 10A11